বুল্লে কি জানা

বুল্লে কি জানা () হলো পাঞ্জাবি সুফি সাধক বুল্লে শাহের লেখা অন্যতম পরিচিত কাফি কবিতা।

১৯৯০-এর দশকে পাকিস্তানের রক ব্যান্ড জুনুন "বুল্লে কি জানা" গেয়েছিল। ২০০৫ সালে, রাব্বি শেরগিলের রক/ফিউশন সংস্করণ "বুল্লে কি জানা" ভারত এবং পাকিস্তানে একটি চার্ট-টপার হয়ে ওঠে। ভারতের পাঞ্জাবি সুফি কাওয়ালি দল ওয়াদালি ব্রাদার্স, তাদের অ্যালবাম আ মিল ইয়ার.... কল অব দি বিলাভড এ "বুল্লে কি জানা" গানটি প্রকাশ করে। আরেকটি সংস্করণ লক্ষ্মীন্দর ওয়াদালি দ্বারা "বুল্লে" শিরোনামে পরিবেশিত হয়েছিল। কবিতাটি আরিয়েব আজহার তার প্রথম অ্যালবাম "ওয়াজ" এ রেন্ডার করেছেন। ২০১০ সালে শাহবাজ খান একটি সংস্করণ ফায়ার রেকর্ডস (পাকিস্তান) এর ব্যানারে প্রকাশ করেছিলেন।

 লিরিক্স

 মূল সংষ্করণ 
ਨਾ ਮੈਂ ਮੋਮਨ ਵਿਚ ਮਸੀਤਾਂ, ਨਾ ਮੈਂ ਵਿਚ ਕੁਫ਼ਰ ਦੀਆਂ ਰੀਤਾਂ,

ਨਾ ਮੈਂ ਪਾਕਾਂ ਵਿਚ ਪਲੀਤਾਂ, ਨਾ ਮੈਂ ਮੂਸਾ ਨਾ ਫਰਔਨ।

ਬੁੱਲ੍ਹਾ ਕੀ ਜਾਣਾ ਮੈਂ ਕੌਣ।

ਨਾ ਮੈਂ ਅੰਦਰ ਬੇਦ ਕਿਤਾਬਾਂ, ਨਾ ਵਿਚ ਭੰਗਾਂ ਨਾ ਸ਼ਰਾਬਾਂ,

ਨਾ ਵਿਚ ਰਿੰਦਾਂ ਮਸਤ ਖਰਾਬਾਂ, ਨਾ ਵਿਚ ਜਾਗਣ ਨਾ ਵਿਚ ਸੌਣ।

ਬੁੱਲ੍ਹਾ ਕੀ ਜਾਣਾ ਮੈਂ ਕੌਣ।

ਨਾ ਵਿਚ ਸ਼ਾਦੀ ਨਾ ਗ਼ਮਨਾਕੀ, ਨਾ ਮੈਂ ਵਿਚ ਪਲੀਤੀ ਪਾਕੀ,

ਨਾ ਮੈਂ ਆਬੀ ਨਾ ਮੈਂ ਖ਼ਾਕੀ, ਨਾ ਮੈਂ ਆਤਿਸ਼ ਨਾ ਮੈਂ ਪੌਣ।

ਬੁੱਲ੍ਹਾ ਕੀ ਜਾਣਾ ਮੈਂ ਕੌਣ।

ਨਾ ਮੈਂ ਅਰਬੀ ਨਾ ਲਾਹੌਰੀ, ਨਾ ਮੈਂ ਹਿੰਦੀ ਸ਼ਹਿਰ ਨਗੌਰੀ,

ਨਾ ਹਿੰਦੂ ਨਾ ਤੁਰਕ ਪਸ਼ੌਰੀ, ਨਾ ਮੈਂ ਰਹਿੰਦਾ ਵਿਚ ਨਦੌਣ।

ਬੁੱਲ੍ਹਾ ਕੀ ਜਾਣਾ ਮੈਂ ਕੌਣ।

ਨਾ ਮੈਂ ਭੇਤ ਮਜ਼ਹਬ ਦਾ ਪਾਇਆ, ਨਾ ਮੈਂ ਆਦਮ ਹਵਾ ਜਾਇਆ,

ਨਾ ਮੈਂ ਆਪਣਾ ਨਾਮ ਧਰਾਇਆ, ਨਾ ਵਿਚ ਬੈਠਣ ਨਾ ਵਿਚ ਭੌਣ।

ਬੁੱਲ੍ਹਾ ਕੀ ਜਾਣਾ ਮੈਂ ਕੌਣ।

ਅੱਵਲ ਆਖਰ ਆਪ ਨੂੰ ਜਾਣਾਂ, ਨਾ ਕੋਈ ਦੂਜਾ ਹੋਰ ਪਛਾਣਾਂ,

ਮੈਥੋਂ ਹੋਰ ਨਾ ਕੋਈ ਸਿਆਣਾ, ਬੁਲ੍ਹਾ ਸ਼ਾਹ ਖੜ੍ਹਾ ਹੈ ਕੌਣ।

ਬੁੱਲ੍ਹਾ ਕੀ ਜਾਣਾ ਮੈਂ ਕੌਣ।

বাংলায় অনুবাদ
আমি মসজিদে বিশ্বাস করি না, নাস্তিকতাতেও নয়,

পুণ্যাত্মার মাঝে অপবিত্র আমি, মুসা নই, ফেরাউনও নয়।

আমি কে?

আমার ভিতরে নেই কোনো গ্রন্থ, না গাঁজা, না মদ,

কোনোভাবেই ঘুমাই না, জাগি না, ঘুমাও না।

আমি কে?

আমার মাঝে নেই বিবাহ, না দুঃখ, না শুদ্ধতা,

আমি না জলীয়, না মাটির, না আগুন, না বাতাস।

আমি কে?

আমি না আরব, না লাহোরী, না নাগৌরির হিন্দি,

না হিন্দু, না তুর্কী পশোরী, না বাস করি নাদুনে।

আমি কে?

গোপন ধর্ম পাইনি, না আদম-হওয়া আমি,

আমার নাম উল্লেখ করিনি, এতে বসিনি, তাকাইওনি।

আমি কে?

আদি থেকে অন্ত, নিজেকে জানি, আর কাউকে নয়,

আমার চেয়ে জ্ঞানী কে আছে, বুল্লে শাহ বলে?

আমি কে?

তথ্যসূত্র

বিষয়শ্রেণী:সুফি সঙ্গীত
বিষয়শ্রেণী:পাঞ্জাবি সাহিত্য