အကုသိုလ်ႏထွာအကျောင်ꩻ

"ဇီဝကသုတ် (ကွပ်ပွိုးအကျောင်ꩻငတ်ꩻပါꩻ အကုသိုလ်ႏတရာꩻထွာအာ)"
"တကာႏဇီကဟွေး-
ရေႏရွယ်ႏဘုရာꩻ ခွေတာႏတဲ့နဝ်ꩻ၊ ရေႏရွယ်ႏခွေတပဲ့ꩻတာႏတဲ့နောဝ်ꩻ မာꩻသီဝင်ꩻသက်၊ နိစ္စက်သတ္တဝါႏ၊ ကွပ်ပွိုးအကျောင်ꩻငတ်ꩻဗာႏတဲင် အကုသိုလ်ႏထွာအာတန်၊ အကျောင်ꩻငတ်ꩻဗာႏကရိုꩻနဝ်ꩻ-
၁။ ထွဉ်ႏလွေꩻဆွမ်ꩻလွဉ်သတ္တဝါႏ
၂။ ဆွမ်ꩻလွဉ်သတ္တဝါႏ
၃။ ထွဉ်ႏလွေꩻမာꩻသီသတ္တဝါႏ
၄။ လွေꩻမာꩻသီသတ္တဝါႏ
၅။ ကပ်လူႏအယာႏ တအပ်တဝ်းမျိုꩻ၊ ယိုငတ်ꩻဗာႏ (ငတ်ꩻချက်)ဖုံႏသွူ။
၁။ "ထွဉ်ႏလွေꩻဆွမ်ꩻလွဉ်သတ္တဝါႏ"ကရိုꩻနဝ်ꩻ-
"နီအီႏလောင်ꩻဘုရာꩻတာႏ၊ နီအီႏကပ်သံဃာႏ ဟန်ႏအိုအွီႏ၊ လွေꩻစွီႏလွဉ်ဖိုး/လွေꩻဆွမ်ꩻလွဉ်ထော့ꩻသူꩻဟုဲင်း"ကွပ်ထွဉ်ႏ ပဌမအကျောင်ꩻယိုတဗာႏတဲ့ အကုသိုလ်ႏထွာအာတန်သွူ။
၂။ "ဆွမ်ꩻလွဉ်သတ္တဝါႏ"ကရိုꩻနဝ်ꩻ-
တွမ်ႏတဖြွီꩻစွိုင်ခါꩻ ဝင်ꩻနေ့ꩻဖူ၊ စွိုင်ခါꩻဝင်ꩻငွဉ်ꩻတဲင် ကခံႏဗာႏဝင်ꩻစွိုင်သား (ဖိုး/ထော့ꩻ)နဝ်ꩻ မဉ်လွေꩻတဝ်းတဲ့ ဝင်ꩻစွီႏ၊ ဝင်ꩻငင်ႏ၊ ဝင်ꩻတွဲႏတဲင် မာꩻရာꩻဒါႏတောဝ်း လွေꩻဗာႏတေ့ꩻတေ့ꩻတွော့ꩻ နမ်းဒုက္ခ၊ သꩻဒုက္ခဗာႏ၊ ပွိုးဆွမ်ꩻလွဉ် ဒုတိယအကျောင်ꩻယိုတဗာႏတဲ့ အကုသိုလ်ႏထွာအာတန်သွူ။
၃။ "ထွဉ်ႏလွေꩻမာꩻသီသတ္တဝါႏ"ကရိုꩻနဝ်ꩻ-
လွေꩻမာꩻသီထိုꩻဝင်ꩻ "ထွဉ်ႏလွေꩻမာꩻသီ"ကရိုꩻဒါႏ ကွပ်ပွိုးတတိယအကျောင်ꩻယိုတဗာႏတဲ့ အကုသိုလ်ႏထွာအတန်သွူ။
၄။ "လွေꩻမာꩻသီသတ္တဝါႏ"ကရိုꩻနဝ်ꩻ-
"အီတွမ်ႏနꩻ၊ အီတွမ်ႏဗင်၊ အီတွမ်ႏတွီး"အီႏမာꩻသီအီ သတ္တဝါႏ(ဖိုး/ထော့ꩻ)၊ ဖိုးထော့ꩻသတ္တဝါႏဖုံႏနဝ်ꩻ အဒေါ့ꩻထာꩻဒါႏတဝ်းစွဉ်ႏတဲ့ တွမ်ႏအမဲ့ကထင်ႏထီႏ 'နꩻ၊ ဗင်၊ တွီး'ဖုံႏနဝ်ꩻ 'အီႏမာꩻသီခွေ'ကရိုꩻနဝ်ꩻ အဝ်ႏသေဒျာႏ၊ ငမ်းငါႏထာꩻသီ၊ ခြီငေါဝ်းရွန်ꩻရန်ꩻ၊ ဝင်ꩻအဝ်ႏစွိုင်ခါꩻတဲင် လွင်းထိုꩻလꩻတောဝ်းတွော့ꩻ အွဉ်ႏလင်ꩻအမဲ့ထီ၊ ခံႏသီဗာႏတေ့ꩻတေ့ꩻ၊ နမ်းဒုက္ခမွေးမုဲင်း၊ သꩻဒုက္ခငါႏ မရေႏမရာႏ၊
ကွပ်နဝ်ꩻမꩻ 'လွေꩻမာꩻသီသတ္တဝါႏ'ယိုနဝ်ꩻ အကုသိုလ်ႏထွာအာငါႏ မရေႏမရာႏနောဝ်ꩻသွူ။
၅။ "ကပ်လူႏအယာႏ တအပ်တဝ်းမျိုꩻ"ကရိုꩻနဝ်ꩻ-
ပွိုးကပ်လူႏ အယာႏတအပ်တဝ်းမျိုꩻတွော့ꩻ ဝင်ꩻသဲ့ꩻသွမ်ꩻအီဒါႏ ဗွေႏဘုရာꩻ၊ ဗွေႏသံဃာႏတဲင် အကုသိုလ်ႏထွာအာတန်သွူ။
ဗွေႏဘုရာꩻ ကထွိုင်ႏသျင်ꩻနယ်နုဲင်းနဝ်ꩻတဲင် ဆရာႏဇီဝက လောဝ်းနီဗွေႏဘုရာꩻနုဲင်းယို-
"ဩဗွေႏ ဘုရာꩻမျတ်ဗွေႏဩ- အံႏဖြာႏခရာႏဟောဝ်ငါႏ ဗွေႏဩ၊ 'ဗွေႏဘုရာꩻတွမ်ႏ ဗွေႏသံဃာႏသီးနဝ်ꩻ သွုံꩻလွဒျာႏ အာႏဟာႏရအပဲ့စ်ကင်ꩻကင်ꩻ'အကျောင်ꩻ သေဗာႏနုဲင်းယိုတဲင် သꩻရေꩻငါႏ၊ နစ်သက်ငါႏ ဗွေႏဩ"လောဝ်းဗွေႏဆရာႏ စတဲင်နုဲင်းနောဝ်ꩻသွူ။ (သုတ္တန်ႏပိဋကတ်၊ မဇ္ဈိမပဏ္ဏာသပါဠိတောႏ၊ ဇီဝကသုတ်)ဗွေႏဗွန်-ကောဝိဒ(သီႏသဲင်ႏ)လိတ်ဗွောင်မဲ့နား(၃၈၇)
အာႏကွိုꩻ