Жыллёвы баланс

«Жыллёвы баланс» (руск.: Жилищный баланс) - беларускі спажывецкі кааператыў, які функцыянуе па прынцыпе жыллёва-накапляльнага сэрвісу. Арганізацыя прадастаўляе грамадзянам альтэрнатыўны банкаўскаму крэдытаванню механізм набыцця нерухомасці праз сістэму калектыўных назапашванняў і наступнай рассэрміноўкі.

 Гісторыя 
Праект быў распрацаваны ў 2012–2013 гадах і афіцыйна пачаў працу ў 2014 годзе. Па стане на 1 студзеня 2026 года колькасць прафінансаваных кааператывам аб’ектаў нерухомасці дасягнула 5632 адзінак. Па выніках 2025 года набыта 2035 кватэр. Арганізацыя па выніках 2025 года заняла 3% ад агульнага аб’ёму рынку па колькасці здзелак у Мінску, у Магілёве — 22%.

 Механізм працы 
Дзейнасць кааператыва будуецца на мадэлі «касы ўзаемадапамогі» і ўключае тры асноўныя этапы:

 Этап назапашвання: удзельнік заключае дагавор і штомесяц уносіць паявыя ўзносы. Мэта — назапасіць пэўную долю ад кошту будучага жылля (звычайна ад 30% да 50%).
 Этап куплі: пасля выканання ўмоў назапашвання і надыходу чаргі, арганізацыя выкупляе выбраную ўдзельнікам нерухомасць (на другасным рынку або ў новабудоўлі) за кошт сродкаў усіх удзельнікаў.
 Этап выкупу (рассэрміноўка): удзельнік засяляецца ў жыллё і працягвае выплачваць астатнюю частку кошту арганізацыі на працягу тэрміну да 15 гадоў. Да поўнага пагашэння запазычанасці ўласнікам жылля юрыдычна застаецца арганізацыя, а пасля выплаты права ўласнасці пераходзіць грамадзяніну.

 Крытыка і рызыкі 

 Перыяд чакання: у адрозненне ад крэдыту, жыллё нельга набыць імгненна; патрабуецца прайсці працяглы этап назапашвання (ад 7 месяцаў да некалькіх гадоў).
 Права ўласнасці: да моманту поўнай выплаты рассэрміноўкі нерухомасць належыць кааператыву, што стварае юрыдычныя рызыкі для ўдзельніка ў выпадку банкруцтва арганізацыі.
 Рост плацяжоў: паколькі ўзносы прывязаныя да ўзроўню інфляцыі, памер штомесячнага плацяжу ў рублях заўсёды павялічваецца ўслед за ростам інфляцыі.