Котчынская кадрыля

Мясцовы танцавальны стыль Котчынская кадрыля — элемент нематэрыяльнай гісторыка-культурнай спадчыны Беларусі ў галіне выканальніцкіх мастацтваў (танцы), лакальны варыянт кадрылі, які бытуе ў вёсцы Котчына Мастоўскага раёна, Гродзенскай вобласці.
Уключана ў Дзяржаўны спіс гісторыка-культурных каштоўнасцей Рэспублікі Беларусь 21 верасня 2010 года.Дзяржаўны спіс гісторыка-культурных каштоўнасцей Рэспублікі Беларусь // Афіцыйны сайт

Традыцыйна кадрыля выконвалася васьмю парамі, сёння — пераважна шасцю. Колькасць фігур можа вар’іравацца ў залежнасці ад складу ўдзельнікаў і сітуацыі выканання.
На тэрыторыі Гродзеншчыны танец уключаны ў рэпертуар народных калектываў. Яго, у прыватнасці, выконвае танцавальны гурт Азёркаўскага сельскага клуба Гродзенскага раёна.Мясцовы таней «Котчынская кадрыля» в. Котчына Мастоўскага раёна Гродзенскай вобласці // Жывая спадчына Беларусі. Інвентар нематэрыяальнай культурнай спадчыны

 Гісторыя і паходжанне 
У 1960 годзе на хрэсьбінах у вёсцы Котчына мясцовыя жыхары узгадалі і аднавілі ў памяці традыцыйную кадрылю. У 1969 годзе танец быў прадстаўлены на фальклорным аглядзе, што стала пачаткам яго сцэнічнага адраджэння.
У 1971 годзе вёску наведалі харэограф М. І. Хвораст, а таксама пісьменнікі І. Ліс,  Я. Брыль, М. Я. Аўрамчык якія зрабілі апісанне танца. Матэрыялы былі змешчаны ў выданні «Беларускія танцы», што спрыяла папулярызацыі лакальнага варыянта кадрылі.

 Харэаграфічныя асаблівасці 
Котчынская кадрыля мае шэраг лакальных рыс, якія адрозніваюць яе ад іншых варыянтаў беларускіх кадрыляў:
 Прынцып «Усе за ўсімі»: кожная пара або асобны ўдзельнік па чарзе паўтараюць рухі за папярэднімі танцорамі. кожная наступная пара далучаецца да дзеяння з невялікім інтэрвалам, паўтараючы рух папярэдніх, што стварае эфект ланцуговай перадачы танцавальнай ініцыятывы.
 Музычная асіметрыя: харэаграфічная частка не супадае з музычнай. Найгрыш можа спыніцца раней, чым танцоры завершаць фігуру, што стварае эфект жывой, нерэгламентаванай гульні.
 Склад: Раней кадрыля выконвалася на 8 пар, сучасны варыянт часцей за ўсё прадугледжвае 6 пар.
 Кампазіцыйна Котчынская кадрыля ўключае да 20 і больш фігур (у сцэнічна зафіксаваным варыянце — 20-27), што надае танцу разгорнутую форму з выразнай унутранай драматургіяй.
 Для танца характэрныя фігуры з уласнымі назвамі («Шэн», «Мышка», «Мосцік», «Ручай», «Полька»), якія маюць выразны ігравы характар. Яны ўключаюць элементы «варотцаў», праходаў пад узнятымі рукамі, змены партнёраў, выкрыкаў і жартоўных рэплік. Наяўнасць такіх фігур сведчыць пра спалучэнне ў Котчынскай кадрылі ўласна танцавальнай і гульнёва-абрадавай традыцыі.
 Танец выконваецца з запалам, у жартаўлівым настроі, ва ўмераным тэмпе. Характэрныя лёгкі бег, частыя павароты на 180° і 360°, актыўнае выкарыстанне жэстаў і ўзаемадзеяння паміж партнёрамі.Котчынская кадрыля. Апісанне танца.

 Культурнае значэнне 
 З’яўляецца маркерам лакальнай ідэнтычнасці жыхароў Котчыны;
 Адлюстроўвае традыцыйную структуру сельскай супольнасці;
 Спрыяе захаванню рэгіянальных харэаграфічных асаблівасцей;
 Выконвае аб’яднаўчую і выхаваўчую функцыю.
 Падчас выканання выкарыстоўваюцца мясцовыя гаворкі паўднёва-заходняга дыялекту беларускай мовы, што праяўляецца ў выкрыках і зваротах паміж удзельнікамі.

 Крыніцы 

 Спасылкі 
 Банк звестак аб гісторыка-культурнай спадчыне Рэспублікі Беларусь 


Катэгорыя:Нематэрыяльныя гісторыка-культурныя каштоўнасці Рэспублікі Беларусь
Катэгорыя:Беларускія народныя танцы
Катэгорыя:Культура Мастоўскага раёна