Мікалай Эрнеставіч Баўман

Мікалай Эрнеставіч Баўман (партыйны псеўданім Грач, Палятаеў, Сарафскі, Сарокін) [17(29).5.1873,  — 18(31).10.1905, ) — расійскі рэвалюцыянер-бальшавік.

 Біяграфія 
Нарадзіўся ў сям’і рамесніка-сталяра. Скончыў Казанскі ветэрынарны інстытут (1895). Рэвалюцыйную дзейнасць пачаў у 1890-х гг. у Казані. У 1896-97 гадах член Пецярбургскага «Саюза барацьбы за вызваленне рабочага класа». У сакавіку 1897 года арыштаваны. У 1899 годзе, пасля 22-месечнага адзіночнага зняволення ў Петрапаўлаўскай крэпасці, сасланы на чатыры гады ў г. Арлоў (цяпер Халтурын) Вяцкай губерні. У кастрычніку 1899 года збег, эміграваў у Швейцарыю, увайшоў у «Саюз рускіх сацыял-дэмакратаў за мяжой», далучыўся да групы «Вызваленне працы». У 1900 годзе стаў адным з бліжэйшых і актыўных памочнікаў У. І. Леніна ў стварэнні газеты «Іскра», яе першым нелегальным агентам, перапраўляў у Расію транспарт з газетай, устанаўліваў сувязі з мясцовымі сацыял-дэмакратычнымі арганізацыямі. У снежні 1901 года накіраваны рэдактарам «Іскры» ў Маскву; стаў членам Маскоўскага камітэта РСДРП. У пачатку 1902 года для ўстанаўлення сувязяў з «іскраўцамі» выехаў у Кіеў, а затым у Варонеж. Па дарозе ў Маскву арыштаваны і зняволены ў Лук’янаўскую турму (Кіеў). 18 жніўня 1902 г. бег разам з раней арыштаванымі 10 искровцами і ў верасні перабраўся за мяжу. Дэлегат 2-га з’езда РСДРП (1903) ад Маскоўскай партыйнай арганізацыі, на якім выступаў як устойлівы паслядоўнік Леніна. У снежні 1903 г. выехаў у Расію. Кіраваў Маскоўскай партыйнай арганізацыяй бальшавікоў і адначасова Паўночным бюро ЦК РСДРП; арганізаваў у сябе на кватэры нелегальную друкарню. У чэрвені 1904 года арыштаваны і зняволены ў Таганскую турму ў Маскве. 18 кастрычніка 1905 года падчас арганізаванай МК РСДРП дэманстрацыі забіты чарнасотнікам, агентам ахранкі. Пахаванне Баўмана 20 кастрычніка вылілася ў грандыёзную 300-тысячную палітычную дэманстрацыю.

У гонар Мікалая Баўмана ў Віцебску была пераназвана вуліца і мост.