Гета ў Верашчаках

Гета ў Верашчаках (лета 1941 — лета 1942) — яўрэйскае гета, месца прымусовага перасялення яўрэяў вёскі Верашчакі Горацкага раёна і бліжэйшых населеных пунктаў падчас Халакосту.

 Гісторыя 
У 1930 годзе ў вёсцы Верашчакі быў створаны габрэйскі калгас, і да пачатку вайны большую частку вёскі складалі яўрэі. У сярэдзіне ліпеня 1941 года вёска была занятая нямецкімі войскамі. У пачатку жніўня 1941 года немцы, рэалізуючы нацысцкую праграму знішчэння яўрэяў, арганізавалі ў вёсцы гета. Яно быў адкрытага тыпу, яго не ахоўвалі, але перыядычна правяралі паліцаі з размешчанага побач, у вёсцы Шарыпы, валаснога паліцэйскага ўчастка. Габрэям Верашчак загадалі нашыць на вопратцы жоўтыя зоркі, забаранілі сыходзіць з вёскі і выкарыстоўвалі на прымусовых работах.

Улетку 1942 года (у кастрычніку 1941 года) немцы забілі апошніх яшчэ жывых вязняў гета. Побач з загадзя выкапанай вялікай глыбокай ямай быў усталяваны кулямёт. Яўрэям загадвалі па 10 чалавек класціся ў яму і расстрэльвалі.

 Памяць 
У 1986 годзе на месцы расстрэлу на брацкай магіле з’явілася металічная таблічка. Затым там быў усталяваны помнік. Надпіс на помніку абвяшчае, што тут былі расстраляныя 101 чалавек. Але напэўна забітых было нашмат больш, бо на летнія вакацыі ў вёску прыехала шмат сваякоў з іншых гарадоў. У архіве музея Яд ва-Шэм маюцца даныя толькі на 30 забітых габрэяў у Верашчаках.

Ніна Кавалёва, член Саюза пісьменнікаў Беларусі, прысвяціла трагедыі ў гэтай вёсцы верш «Верашчакі»Ковалёва Н. Д. Мы стали обелисками — Мн.: 2015. С.70-72.

 Крыніцы 

 Літаратура 



Верашчакі
Катэгорыя:Гісторыя Горацкага раёна