Міжнародныя стандарты фінансавай справаздачнасці

Міжнародныя стандарты фінансавай справаздачнасці, МСФС () — набор дакументаў (стандартаў і інтэрпрэтацый), якія рэгламентуюць правілы складання фінансавай справаздачнасці, неабходнай знешнім карыстальнікам для прыняцця імі эканамічных рашэнняў у дачыненні да прадпрыемства.

 Гісторыя 
З мэтай паляпшэння і збліжэння выкарыстання фінансавай справаздачнасці на міжнародным узроўні ў 1973 годзе грамадскія бухгалтарскія і аўдытарскія арганізацыі шэрагу краін стварылі міжнародную прафесійную няўрадавую арганізацыю — Камітэт па Міжнародных стандартах фінансавай справаздачнасці (КМСФС) (International Accounting Standards Committee, IASC)>.

З 1981 года КМСФС быў цалкам аўтаномным ва ўкараненні міжнародных стандартаў фінансавай справаздачнасці і ў пытаннях абмеркавання дакументаў, якія тычацца міжнароднага ўліку. З 2005 года, на падставе рашэння Еўрапейскай камісіі ад 2002 года, усе кампаніі, чые акцыі каціруюцца на біржах Еўропы, рыхтуюць кансалідаваную справаздачнасць па МСФС. У рамках рэарганізацыі ў красавіку 2001 года Савет па Міжнародных стандартах фінансавай справаздачнасці (СМСФС) замяніў КМСФС. З 1973 па 2001 год стандарты распрацоўваў КМСФС і выпускаў іх пад назвай International Accounting Standards (IAS), а з 2001 года СМСФС выпускае зноў ствараемыя стандарты пад назвай International Financial Reporting Standards (IFRS).

У верасні 2002 года адбылося Норвалкскае пагадненне, у рамках якога СМСФC і Савет па стандартах уліку ЗША прынялі мемарандум пра канвергенцыю МСФС і US GAAP і з 2009 года знята патрабаванне пра узгадненну справаздачнасці па МСФС з US GAAP.

 Мэты стандартаў 
Мэта стандартаў фінансавай справаздачнасці — скараціць адрозненні і выбар трактоўкі ў падаванні фінансавай справаздачнасці, палепшыць якасць і супастаўнасць інфармацыі, уніфікацыя стандартаў. Адзіныя стандарты дазваляюць ацэньваць і параўноўваць вынікі дзейнасці розных кампаній, у тым ліку на міжнародным узроўні, больш эфектыўна.

МСФС, у адрозненне ад некаторых нацыянальных правілаў складання справаздачнасці, ўяўляюць сабой стандарты, заснаваныя на прынцыпах, а не на жорстка прапісаных правілах. Мэта складаецца ў тым, каб у любой практычнай сітуацыі складальнікі маглі прытрымлівацца духу прынцыпаў, а не спрабаваць знайсці шчыліны ў выразна прапісаных правілах, якія дазволілі б абыйсці якія-небудзь базавыя палажэнні. У дакуменце «Канцэптуальныя асновы фінансавай справаздачнасці» замацаваны ўсе базавыя прынцыпы МСФС, уключаючы прынцып налічэння, прынцып бесперапыннасці дзейнасці, прынцып асцярожнасці і дарэчнасць.

 Працэдура распрацоўкі МСФС 
Працэс распрацоўкі міжнародных стандартаў фінансавай справаздачнасці:

 Кансультацыйная група ўяўляе праблему ўліку на сваім пасяджэнні, прааналізаваўшы яе і даўшы ацэнку прымянення Канцэптуальных асноў фінансавай справаздачнасці;
 Праводзіцца вывучэнне нацыянальных патрабаванняў і практыкі бухгалтарскага ўліку, абмен думкамі з нацыянальнымі органамі, якія ўстанаўліваюць стандарты;
 Кансультацыі з Папячыцелямі Фонду і Кансультатыўным саветам па МСФС пра ўключэнне дадзенай тэмы ў парадак дня СМСФС;
 Стварэнне рабочай групы для кансультацыйнай падтрымкі СМСФС;
 Публікацыя «Дыскусійнага дакумента» для ўсеагульнага абмеркавання;
 Публікацыя «Праекта стандарту» для ўсеагульнага абмеркавання;
 Публікацыя «Падставы для прыняцця рашэння» і пазіцыі членаў СМСФС, не згодных з палажэннямі праекта стандарту;
 Разгляд каментароў, атрыманых у зацверджаны перыяд;
 Публічныя слуханні і тэставанне дастасавальнасці стандарту;
 Зацвярджэнне стандарту не менш 9 галасамі членаў СМСФС;
 Публікацыя стандарту разам з падставамі для прыняцця рашэнняў.

 Іерархія МСФС 
У парадку змяншэння важнасці існуе іерархія стандартаў:

 МСФС (IFRS) і (IAS), уключаючы ўсе прыкладанні, якія з’яўляюцца часткай стандарту;
 Інтэрпрэтацыі КІМФС (IFRIC) і ПКІ (SIC);
 Прыкладанні да МСФС, якія не з’яўляюцца часткай стандарту;
 Рэкамендацыі па ўкараненні, выпушчаныя СМСФС.

 Прымяненне ў розных краінах 

 Еўропа 
Міжнародныя стандарты фінансавай справаздачнасці прыняты як абавязковыя ў некалькіх краінах Еўропы. У большасці краін Еўропы справаздачнасць у адпаведнасці з МСФС абавязаны падрыхтоўваць кампаніі, чые каштоўныя паперы звяртаюцца на біржы.

 ЗША 
У ЗША, дзе цяпер прымяняюцца ўласныя стандарты бухгалтарскага ўліку US GAAP, у жніўні 2008 года Камісіяй па каштоўных паперах і біржах быў прэзентаваны папярэдні план пераходу на МСФС і адмовы ад GAAP. Аднак у лютым 2011 года SEC выпусціла  чарговы дакумент, які змяшчае рашэнне адкласці ўкараненне IFRS ў амерыканскую справаздачнасць. Паколькі IFRS з’яўляецца кансенсусам нацыянальных бухулікаў, яго якасць, па некаторых ацэнках, горш, чым у US GAAP. Адной з ключавых неадольных супярэчнасцяў з’яўляецца праблема netting/offsetting па фінансавых інструментаў у балансе. Улетку 2013 года старшыня SEC змяніўся на больш лаяльнага да IFRS, былога партнёра Big4, — пры ім актывізавалася праца па сыходнасці стандартаў US GAAP і IFRS.

 Спіс дзеючых у цяперашні час стандартаў 

 IFRS 

 IFRS 1 Першае прымяненне Міжнародных стандартаў фінансавай справаздачнасці (First Time Application of International Financial Reporting Standards)
 IFRS 2 Плацёж, заснаваны на акцыях (Share-Based Payments)
 IFRS 3 Аб’яднання бізнесу (Business Combinations)
 IFRS 4 Дагаворы страхавання (Insurance Contracts)
 IFRS 5 Доўгатэрміновыя актывы, прызначаныя для продажу, і спыненая дзейнасці (Non-current Assets Held for Sale and Discontinued Operations)
 IFRS 6 Разведка і ацэнка запасаў карысных выкапняў (Exploration for and Evaluation of Mineral Resources)
 IFRS 7 Фінансавыя інструменты: раскрыццё інфармацыі (Financial Instruments: Disclosures)
 IFRS 8 Аперацыйныя сегменты (Operating segments)
 IFRS 9 Фінансавыя інструменты (Financial Instruments)
 IFRS 10 Кансалідаваная фінансавая справаздачнасць (Consolidated Financial Statements)
 IFRS 11 Сумесная дзейнасць (Joint Arrangements)
 IFRS 12 Раскрыццё інфармацыі пра удзел у іншых прадпрыемствах (Disclosure of Interests in Other Entities)
 IFRS 13 Ацэнка справядлівага кошту (Fair Value Measurement)Приказ Минфина России от 18 июля 2012 года № 106н , о введении в действие и прекращении действия международных стандартов финансовой отчётности на территории Российской Федерации.
 IFRS 14 Рахункі адкладзеных тарыфных карэкціровак (Regulatory Deferral Accounts)Часовы (прамежкавы) стандарт. Абавязковы з 1 студзеня 2016 года, магчыма прымяненне да гэтай даты.
 IFRS 15 Выручка па дагаворах з пакупнікамі (Revenue from Contracts with Customers)Абавязковы з 1 студзеня 2017 года, магчыма прымяненне да гэтай даты.
 IFRS 16 Арэнда (Leases)
 IFRS 17 Дагаворы страхавання (Insurance Contracts)
 IFRS for SMEs МСФС для малых і сярэдніх прадпрыемстваў

 IAS 

 IAS 1 Прадстаўленне фінансавай справаздачнасці (Presentation of Financial Statement)
 IAS 2 Запасы (Inventories)
 IAS 7 Справаздачы пра перамяшчэнне грашовых сродкаў (Statement of Cash Flows)
 IAS 8 Уліковая палітыка, змяненні ў бухгалтарскіх ацэнках і памылкі (Accounting Policies, Changes in Accouting Estimates and Errors)
 IAS 10 Падзеі пасля заканчэння справаздачнага перыяду (Events After the Reporting Period)
 IAS 12 Падаткі на прыбытак (Income Taxes)
 IAS 16 Асноўныя сродкі (Property, Plant and Equipment)
 IAS 17 Арэнда (Leases)
 IAS 19 Узнагароджанні работнікам (Employee Benefits)
 IAS 20 Улік дзяржаўных субсідый і раскрыццё інфармацыі пра дзяржаўную дапамогу (Accounting for Goverments Grants and Disclosure of Goverment Assistance)
 IAS 21 Уплыў змяненняў абменных курсаў валют (The Effects of Changing in Foreign Exchange Rates)
 IAS 23 Выдаткі па пазыках (Borrowing Costs)
 IAS 24 Раскрыццё інфармацыі пра звязаныя бакі (Related Party Disclosures)
 IAS 26 Улік і справаздачнасць па пенсійных планах (Accounting and Reporting by Retirement Benefit Plans)
 IAS 27 Асобная фінансавая справаздачнасць (Separate Financial Statements)
 IAS 28 Інвестыцыі ў асацыяваныя і сумесныя прадпрыемствы (Investments in Associates and Joint Ventures)
 IAS 29 Фінансавая справаздачнасць у гіперінфляцыйнай эканоміцы (Financial Reporting in Hyperinflationary Economies)
 IAS 32 Фінансавыя інструменты: прадстаўленне інфармацыі (Financial Instruments: Presentation)
 IAS 33 Прыбытак на акцыю (Earnings per Share)
 IAS 34 Прамежкавая фінансавая справаздачнасць (Interim Financial Reporting)
 IAS 36 Абясцэненне актываў (Impairment of Assets)
 IAS 37 Рэзервы, умоўныя абавязацельствы і ўмоўныя актывы (Provisions, Contingent Liabilities and Contingent Assets)
 IAS 38 Нематэрыяльныя актывы (Intangible Assets)
 IAS 39 Фінансавыя інструменты: прызнанне і вымярэнне (Financial Instruments: Recognition and Measurement)
 IAS 40 Інвестыцыйная маёмасць (Investment Property)
 IAS 41 Сельская гаспадарка (Agriculture)

 IFRIC 
Акрамя стандартаў, абавязковымі для прымянення з’яўляюцца тлумачэнні, якія раскрываюць тое ці іншае пытанне прымянення стандартаў:
 IFRIC 1 Змены ў існуючых абавязацельствах па вываду аб’ектаў з эксплуатацыі, аднаўленню прыродных рэсурсаў і іншых аналагічных абавязацельствах (Changes in Existing Decommissioning, Restoration and Similar Liabilities)
 IFRIC 2 Долі ўдзелу ў кааператывах і падобныя фінансавыя інструменты (Members' Shares in Co-operative Entities and Similar Instruments)
 IFRIC 5 Правы, звязаныя з удзелам у фондах фінансавання вываду аб’ектаў з эксплуатацыі, аднаўлення навакольнага асяроддзя і экалагічнай рэабілітацыі (Rights to Interests arising from Decommissioning, Restoration and Environmental Rehabilitation Funds)
 IFRIC 6 Абавязанні, што ўзнікаюць у сувязі з дзейнасцю на спецыфічным рынку — адпрацаванае электрычнае і электроннае абсталяванне (Liabilities arising from Participating in a Specific Market — Waste Electrical and Electronic Equipment)
 IFRIC 7 Прымяненне падыходу, які патрабуе пераліку фінансавай справаздачнасці ў адпаведнасці з IAS 29 Фінансавая справаздачнасць ва ўмовах гіперінфляцыі (Applying the Restatement Approach under IAS 29 Financial Reporting in Hyperinflationary Economies)
 IFRIC 10 Прамежкавая фінансавая справаздачнасць і абясцэненне (Interim Financial Reporting and Impairment)
 IFRIC 12 Дагаворы канцэсіі па прадастаўленні паслуг (Service Concession Arrangements)
 IFRIC 14 IAS 19 — Лімітавая велічыня актыву пенсійнага плана з усталяванымі выплатамі, мінімальныя патрабаванні да фінансавання і іх ўзаемасувязь (IAS 19 — The Limit on a Defined Benefit Asset, Minimum Funding Requirements and their Interaction)
 IFRIC 16 Хэджаванне чыстай інвестыцыі ў замежнае падраздзяленне (Hedges of a Net Investment in a Foreign Operation)
 IFRIC 17 Размеркавання акцыянерам ў неграшовай форме (Distributions of Non-Cash Assets to Owners)
 IFRIC 19 Пагашэнне фінансавых абавязанняў долевымі інструмантамі (Extinguishing Financial Liabilities with Equity Instruments)
 IFRIC 20 Выдаткі на раскрыўныя працы на этапе эксплуатацыі распрацоўванага адкрытым метадам радовішча (Stripping Costs in the Production Phase of a Surface Mine)
 IFRIC 21 Абавязковыя плацяжы (Levies)
 SIC 7 Увядзенне еўра (Introduction of the Euro)
 SIC 10 Дзяржаўная дапамога: адсутнасць канкрэтнай сувязі з аперацыйнай дзейнасцю (Government Assistance — No Specific Relation to Operating Activities)
 SIC 25 Падаткі на прыбытак —змены падатковага статусу прадпрыемства або яго акцыянераў (Income Taxes — Changes in the Tax Status of an Enterprise or its Shareholders)
 SIC 29 Дагаворы канцэсіі па прадастаўленні паслуг: Раскрыццё інфармацыі (Service Concession Arrangements: Disclosures)
 SIC 32 Нематэрыяльныя актывы: выдаткі на інтэрнэт-сайт (Intangible Assets — Web Site Costs)

 Крыніцы 

Катэгорыя:Бухгалтарскі ўлік
Катэгорыя:Фінансы