Генадзь Мікалаевіч Сафонаў

Генадзь Мікалаевіч Сафонаў () ─ беларускі «Праведнік народаў свету». Выратаваў з габрэйскага гета ў Ільі (Мінская вобласць) Фогельман Сімху, Саламянскага Файвла, Кац Брайну, Захараву (Мінкову) Ганну і сям’ю Ёхельман і іншых габрэяў у перыяд Халакосту.

 Біяграфія 
 Ранняе жыццё 
Нарадзіўся ў 1913 годзе ў вёсцы Ненінка Алтайскага краю, У сялянскай сям’і. Рускі, беспартыйны.

У 1930 годзе ён з сям’ёй пераехаў у Бійск. Там жа ў 1932 годзе скончыў 7 класаў пачатковай школы. У 1930 годзе навучаўся на трусаводчаскіх курсах. З 1931 па 1933 год працаваў трусаводам на прадпрыемстве «Союзохота». З 1933 па 1935 год загадваў сталовай.

З 1935 года праходзіў службу ў РСЧА. У 1935─1937 гг. навучаўся ў артылерыйскай школе ў Адэсе. З 1937 па 1941 год праходзіў службу на пасадзе начальніка забеспячэння ў воінскіх часцях РСЧА. У 1941 годзе яму прысвоена званне старшага лейтэнанта.

 Партызанская дзейнасць 
У першыя дні Вялікай Айчыннай вайны Генадзь Сафонаў, накіроўваючыся да новага месца службы ў Заходняй Беларусі, трапіў у акружэнне недалёка ад горада Маладзечна Вілейскай вобласці. Выйшаўшы з акружэння, хаваўся ў лесе.

З верасня 1941 па сакавік 1942 стаў адным з арганізатараў і камандзірам партызанскай групы з 7 чалавек. З сакавіка па верасень 1942 года ─ памочнік камандзіра роты партызанскага атрада «Мсцівец», пазней камандзір роты. Яго група ратавала габрэяў з гета, размешчаных у Вілейскім раёне, і хавала іх у лесе. Генадзь прыносіў яўрэям, якія жылі ў зямлянках, прадукты і зімовае адзенне.

У верасні 1942 года яго рота ўвайшла ў склад партызанскай брыгады «Народныя мсціўцы», якая дзейнічала ў Руднянскіх лясах. 

Генадзь Сафонаў стварыў у брыгадзе з уцекачоў з гета габрэяў невялікі гарбарны завод, дзе яны выпрацоўвалі скуру, шылі партызанам зімовую вопратку, чынілі абутак. Многія з іх былі пажылымі людзьмі і не маглі ваяваць са зброяй у руках.

3 лістапада 1943 года Сафонаву, начальніку харчовага забеспячэння брыгады «Дзядзькі Васі», Беларускага штаба партызанскага руху, прысвоена чарговае званне ─ капітан інтэнданцкай службы. У 1944 годзе партызанская брыгада «Народныя мсціўцы» ўдзельнічала ў вызваленні Вілейкі, Смаргоні і іншых беларускіх гарадоў і вёсак.

 Пасля вайны 
У лістападзе 1946 года скончыў ваенную службу і быў звольнены ў запас.

Пасля дэмабілізацыя пасяліўся ў горадзе Вілейка, працаваў на шклозаводзе «Залессе». Дзякуючы яго намаганням у пасёлку Ілья быў усталяваны помнік габрэям ─ ахвярам Халакоста.

Пасля вайны выратаваныя Сафонавым вязні гета раз’ехаліся па ўсім свеце, многія пасяліліся ў Ізраіль. Сярод іх былі Кац, Фогельман і Дэгані. Брайна Кац памерла ва ўзросце 90 гадоў. Яе нашчадкі не забыліся Сафонава і часта наведвалі яго. Унук Брайны, Шымон Хеўлін, які пераехаў у ЗША, пасля смерці Генадзя Мікалаевіча (пасля 1992 года) наведваў у Вілейцы яго жонку, Валянціну Пятроўну.

 Узнагарода 

 Ордэн Чырвонай Зоркі (1943)
 Медаль «Партызану Айчыннай вайны» I-й ступені (1944)
 Ордэн Айчыннай вайны II ступені (1985)
 Ганаровае званне «Праведнік народаў свету» (1992)

 Памяць 
 На алеі «Праведнікаў народаў свету» на мемарыяле «Яма» ў Мінску ўстаноўлена таблічка з імем Сафонава Генадзя Мікалаевіча і пасаджана імянное дрэва.

 Крыніцы 

Катэгорыя:Постаці Вілейкі
Катэгорыя:Партызаны Вялікай Айчыннай вайны
Катэгорыя:Праведнікі народаў свету