Барбара Петразолін-Скаўроньска

Барбара Анна Петразолін-Скаўроньска (польск.: Barbara Anna Petrozolin-Skowrońska ; нарадзілася 24 ліпеня 1937 ў Варшаве, памерла 22 кастрычніка 2023 там жа) — польскі гісторык, энцыклапедыст, выдавец, галоўны рэдактар энцыклапедыі PWN (1990—1998).

 Біяграфія 
Барбара Петразолін-Скаўроньска нарадзілася 24 ліпеня 1937 года ў Варшаве. Вайну і акупацыю перажыла ў варшаўскай Саскай Кэмпе, з якой была цесна звязана да канца жыцця. У 1955—1961 гадах вывучала гісторыю ў Варшаўскім універсітэце. Там скончыла дактарантуру (1962—1966) па спецыяльнасцях: гісторыя друку, гісторыя польскай інтэлігенцыі ў 19-20 стагоддзях.

У 1966—1990 гадах была рэдактарам энцыклапедыі PWN. Аўтар артыкулаў Вялікай універсальнай энцыклапедыі PWN. Ва ўніверсальных энцыклапедыях PWN з 1970-х гг. і 80. была аўтарам запісаў і рэдактарам раздзелаў: гісторыя Польшчы 19 ст. і гісторыя прэсы. З 1990 па 1998 год была галоўным рэдактарам энцыклапедыі PWN. Яна апублікавала, між іншым, Encyklopedia Warszawy (1994, дадатак 1996) і Nowa Encyklopedia Powszechna (т. 1-6, 1995—1996, дадатак 1997). З 2002 г. была намеснікам галоўнага рэдактара часопіса «Wydawca».

Цікавілася гісторыяй друку і выдавецтваўБарбара Петразолін-Скаўроньска, Badania nad encyklopedią: luksus czy konieczność? («Przegląd Księgarski i Wydawniczy» 1972 nr 17-18).. Пісала пра Студзеньскае паўстанне (у тым ліку кнігу Przed tą nocą — Перад гэтай ноччу) і гісторыю польскай інтэлігенцыі (у тым ліку адзначаную прэміяй біяграфію Тытуса Халубіньскага). Публікавала артыкулы пра польскі лібералізмБарбара Петразолін-Скаўроньска, Z dziejów liberalizmu polskiego : partie liberalno-demokratyczne inteligencji w Królestwie Polskim, 1905—1907 («Dzieje Najnowsze», 1971, nr 3) ; Б. Петразолін-Скаўроньска, Próba utworzenia w Warszawie w latach 1907—1908 nowego tygodnika liberalnego w świetle listów Tadeusza Micińskiego, Gustawa Daniłowskiego i Jana Lorentowicza (Rocznik Historii Czasopiśmiennictwa Polskiego 8/3, 1969, s. 371—384). Maciej Janowski, Polish Liberal Thought Before 1918, Central European University Press, 2004, x-xi; 122—123, ISBN 978-615-5053-97-9 [Праверана 20 лістапада 2023.] (ang.)., польскую інтэлігенцыю (у тым ліку Нарцыз Жміхоўскую Барбара Петразолін-Скаўроньска, Cytadela w życiu politycznym Warszawy przed powstaniem styczniowym (Niepodległość i Pamięć 5/3 (12), 1998, s. 69-78).) і гістарычную прэсу (у тым ліку часопіс «Сфінкс»Барбара Петразолін-Скаўроньска, «Sfinks» w latach 1908—1913 (Rocznik Historii Czasopiśmiennictwa Polskiego, Tom 2 (1963), s. 115—150).). Рэдагавала «Nieświeskie wspomnienia» — успаміны жыхароў Нясвіжа (палякаў, беларусаў, габрэяў, рускіх), адкуль родам яе маці.

Займалася эсэістыкай, друкавалася ў такіх часопісах як: «Kultura», «Literatura», «Mówią Wieki». У 1973—1981 гадах супрацоўнічала з Польскім радыё, дзе, між іншым, ініцыявала цыкл «Радыёпартрэты палякаў».

Звязана са Студыяй гісторыі інтэлігенцыі Інстытута гісторыі Польскай акадэміі навук. У 1970—2023 гадах належала да Польскага таварыства кнігавыдаўцоў (PTWK) — генеральны сакратар PTWK (2000—2005). Член Асацыяцыі польскіх журналістаў (з 1978 г.), Таварыства аматараў гісторыі (з 1980 г., у кіраўніцтве ў 1996—2001 гг.), Таварыства сяброў Варшавы (TPW), Асацыяцыі «Адкрытая Рэспубліка» (Otwarta Rzeczpospolita).

Дачка Віктара Петразоліна і Ядвігі Петразолін народжанай Каладкевіч. Жыла ў Саскай Кэмпе ў Варшаве. Пахавана на могілках Старыя Павонзкі ў Варшаве.

 Узнагароды 
 2011 — Кавалерскі крыж Ордэна Адраджэння Польшчы «за выдатныя заслугі ў прапагандзе польскай культуры, за дасягненні ў выдавецкай справе»
 2023 — Афіцэрскі крыж Ордэна Адраджэння Польшчы
 Заслужана для Варшавы
 2009 — Сярэбраны медаль «Gloria Artis»
 Медаль 400-годдзя Варшавы

 Кніжныя выданні 
 «Inteligencja Warszawy przed powstaniem styczniowym» ["Варшаўская інтэлігенцыя перад Студзеньскім паўстаннем"], w: Inteligencja polska XIX i XX w., red. Ryszarda Czepulis-Rastenis, t.4, IH PAN/PWN, Warszawa 1985.
 Nieświeskie wspomnienia [Нясвіжскія ўспаміны](Stowarzyszenie Nieświeżan, т. I, 1999, т. II Łośgraf 2004).
 Przed tą nocą [Перад гэтай ноччу] IW Pax 1988, ed. 2, PWN 1997, у 2013 г. пад змененай назвай Przed nocą styczniową (Zysk i S-ka, 2013).
 Król Tatr z Mokotowskiej 8. Portret Doktora Tytusa Chałubińskiego [Кароль Татраў з Макатоўскай 8. Партрэт доктара Тытуса Халубінскага] (Iskry 2005, 2011).
 Zofia Wóycicka. Szkic do portretu [Зоф’я Вуйціцкая. Эскіз да партрэта] (TPW Oddział Powiśle, 2013).

 Крыніцы 

Катэгорыя:Гісторыкі Польшчы
Катэгорыя:Узнагароджаныя сярэбраным крыжом Заслугі
Катэгорыя:Заслужаныя дзеячы культуры Польшчы
Катэгорыя:Члены Польскага гістарычнага таварыства
Катэгорыя:Энцыклапедысты