Дзень украінскага пісьменства і мовы

Дзень украінскага пісьменства і мовы () — свята развіцця дзяржаўнай мовы, якое штогод адзначаецца ва Украіне 27 кастрычніка.

Па праваслаўным календары гэта дзень памяці прападобнага Нестара Летапісца, паслядоўніка Кірыла і Мяфодзія, стваральнікаў славянскага пісьменства.

 Гісторыя 
Свята было запачаткавана 9 лістапада 1997 года, калі прэзідэнт Украіны Леанід Кучма ў падтрымку ініцыятывы грамадскіх арганізацый і ўлічваючы важную ролю ўкраінскай мовы ў кансалідацыі ўкраінскага грамадства выдаў Указ № 1241 /97 «Да Дня ўкраінскага пісьменства і мовы».

 Змена даты 
28 ліпеня 2023 года прэзідэнт Украіны Уладзімір Зяленскі падпісаў указ аб пераносе даты святкавання з 9 лістапада на 27 кастрычніка. Змены ўнесены ў сувязі з пераходам Праваслаўнай царквы Украіны і Украінскай грэка-каталіцкай царквы на новаюліянскі каляндар.

«Гэтае пытанне паўстала з новай сілай у выніку расійскай агрэсіі. У наш час юліянскі каляндар успрымаецца як звязаны з рускай царкоўнай культурай. Бо сучасны (новаюліянскі) каляндар выкарыстоўваюць тыя Цэрквы, якія падтрымліваюць нашу Памесную Царкву, а праціўнікі і, у першую чаргу, РПЦ — прытрымліваюцца старога (юліянскага) календара. Таму імкненне да захавання і сцвярджэння ўласнай, украінскай, духоўнай ідэнтычнасці, абароны ад агрэсіі „рускага свету“ вымагае ад нас своечасовага рашэння — далучыцца да большасці Памесных Праваслаўных Цэркваў і ўвесці ва ўжытак новаюліянскі каляндар», — пракаментавала сваё рашэнне Праваслаўная царква Украіны.

 Асаблівасці святкавання 
У Дзень украінскай пісьменнасці і мовы па традыцыі:

 ускладаюць кветкі да помніка Нестару-летапісцу;
 ушаноўваць лепшых папулярызатараў украінскага слова;
 заахвочваць выдавецтвы, якія выпускаюць літаратуру на ўкраінскай мове;
 праводзіцца  — конкурс праводзіцца пры падтрымцы Міністэрства адукацыі і навукі Украіны і Лігі ўкраінскіх мецэнатаў. Штогадовая колькасць удзельнікаў — больш за 5 мільёнаў з 20 краін свету.

Існавала таксама традыцыя, калі бацькі праводзілі дзяцей у школу, а потым ішлі ў царкву: ставіць свечку перад вобразам Нестара-летапісца і маліцца, каб ён дапамагаў дзіцяці ў вучобе.

У Дзень украінскага пісьменства і мовы  традыцыйна праводзіць . Гэтая акцыя была запушчана ў 2000 годзе. З таго часу кожны год кожны жадаючы можа прыняць удзел у напісанні радыёдыктанта і не столькі для таго, каб даведацца, ці добра яны ведаюць украінскую мову, колькі каб прадэманстраваць еднасць з усімі, хто любіць і шануе ўкраінскае слова.

 Гл. таксама 
 Дзень памяці і перамогі над нацызмам у Другой сусветнай вайне 1939 – 1945
 Дзень Еўропы
 Дзень Канстытуцыі Украіны
 Дзень украінскай дзяржаўнасці
 Дзень незалежнасці Украіны
 Дзень абаронцаў Украіны


 Крыніцы 

Катэгорыя:Святы Украіны
Катэгорыя:З’явіліся ў 1997 годзе
Катэгорыя:Святы 27 кастрычніка
Катэгорыя:Святы паводле алфавіта