16:9

міні| Тэлевізар з фарматам выявы 16:9.
16:9 (1,78:1) — гэта шырокаэкранны фармат суадносін бакоў выявы з шырынёй 16 адзінак і вышынёй 9 адзінак.

Калісьці экзотыка, з 2009 года такі фармат выявы стаў найбольш распаўсюджаным варыянтам суадносін бакоў для тэлевізараў і камп’ютарных манітораў, а таксама з’яўляецца міжнародным стандартным фарматам выявы для лічбавага тэлебачання UHD, HDTV, Full HD і SD.

 Гісторыя 
link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:HDTV_aspect_ratio_derivation.svg|міні|Вывядзенне суадносін бакоў 16:9
Доктар Кернс Паўэрс, член рабочай групы SMPTE па электроннай вытворчасці высокай выразнасці, упершыню прапанаваў суадносіны бакоў 16:9 (1,7:1) у 1984 годзе. Папулярнымі выбарамі ў 1980 годзе былі 4:3 (на падставе тагачаснага тэлевізійнага стандарту), 15:9 (5:3) (еўрапейскі "плоскі" фармат 1,6:1), 1,85:1 (амерыканскі "плоскі" фармат) і фармат 2,35:1 (CinemaScope/Panavision) для анаморфнага шырокафарматнага экрана.

Паўэрс выразаў прамавугольнікі з аднолькавымі плошчамі, якія адпавядаюць кожнаму з папулярных у той час суадносін бакоў. Пры налажэнні прамавугольнікаў з сумяшчэннем па цэнтры ён выявіў, што ўсе гэтыя прамавугольнікі разам змяшчаюцца ў знешні прамавугольнік з суадносінамі бакоў 1,7:1 і ўсе яны таксама змяшчаюць меншы агульны ўнутраны прамавугольнік з такімі ж суадносінамі бакоў 1,78:1. Значэнне, знойдзенае Паўэрсам, роўнае сярэдняму геаметрычнаму двух найбольш розных суадносін бакоў, 4:3 і 2,35:1, ≈1,77, што даволі блізка да 16:9. 

Хоць 16:9 (1,7:1) першапачаткова быў абраны ў якасці кампраміснага фармату, уздым папулярнасці HD замацаваў 16:9 як, бадай, найбольш распаўсюджаны фармат суадносін бакоў відэа. 

У 1993 годзе Еўрапейскі саюз прыняў План дзеянняў 16:9, каб паскорыць развіццё перадавых тэлевізійных сэрвісаў у фармаце 16:9, як у PALplus (сумяшчальны са звычайнымі трансляцыямі PAL), так і ў HD-MAC (ранні фармат HD). 

На працягу перыяду з канца 2000-х і да пачатку 2010-х гадоў камп’ютэрная індустрыя перайшла з 4:3 на 16:9 як на найбольш распаўсюджаны фармат суадносін бакоў для манітораў і ноўтбукаў. Выкарыстоўваючы аднолькавыя суадносіны бакоў як для тэлевізараў, так і для манітораў, можна спрасціць вытворчасць і скараціць выдаткі на даследаванні, не патрабуючы двух асобных камплектаў абсталявання.

У сакавіку 2011 года фармат 16:9 1920 × 1080 стаў самым распаўсюджаным варыянтам экрана сярод карыстальнікаў Steam. На ліпень 2022 г. фармату 16:9 аддаюць перавагу 77% карыстальнікаў (1920 × 1080 з 67%; 2560 × 1440 з 10%).

 Распаўсюджаныя стандарты раздзяляльнасці 
Стандарты раздзяляльнасці для 16:9 пералічаны ў табліцы ніжэй:
Шырыня Вышыня Назва 640 360 nHD 854 480 FWVGA 960 540 qHD 1024 576 WSVGA 1280 720 HD 1366 768 FWXGA 1600 900 HD+ 1920 1080 Full HD 2560 1440 QHD 3200 1800 QHD+ 3840 2160 4K UHD 5120 2880 5K 7680 4320 8K UHD

 Глядзіце таксама 

 HDTV
 Раздзяляльнасць
 Відэа з суадносінамі бакоў 16:9 на Commons

Катэгорыя:Тэлебачанне высокай дакладнасці