Нацыянальная дзяржава

Нацыянальная дзяржава — гэта дзяржава, утвораная пэўнай нацыяй, якая жыве ў межах сваёй этнічнай тэрыторыі, у выніку рэалізацыі ёю асноўнага права на палітычнае самавызначэнне, якая забяспечвае належныя ўмовы дзеля захавання і развіцця здабыткаў гэтай нацыі і для ўзаемаўзбагачэнне і развіцця ўсіх нацый, этнасаў, якія пражываюць у гэтай дзяржавеМала енциклопедія етнодержавознавства / Інститут держави і права ім. В.М. Корецького НАН України, Упоряд. Ю. І. Римаренко та ін. — Київ: Генеза, : Довіра, 1996. — С. 539..  

Нацыя ёсць найвышэйшай каштоўнасцю, галоўнай крыніцай улады і вызначае сацыяльна-палітычную сістэму такой дзяржавы. Ідэалам нацыянальнай дзяржавы ёсць монаэтнічная дзяржава, дзе пераважная большасць грамадзян належыць да аднаго карэннага этнасу і выкарыстоўвае адзіную знакавую сістэму, зразумелую ўсім выхадцам з гэтай нацыі: мову, культуру, звычаі, стэрэатыпы, сістэму каштоўнасцей і іншае.

Згодна з дакументамі ААН і ЮНЕСКА нацыянальная дзяржава — гэта такая дзяржава, у якой тытульны народ складае 67% насельніцтваЯкубова Л. Д. Національні меншини України // Енциклопедія державного ўправління: у 8 т. — Т. 3: Історія державного ўправління / Нац. акад. держ. упр. при Президентові України; наук.-ред. колегія : Ю. В. Ковбасюк (голова), А. М. Михненко (співголова), М. М. Білинська (співголова) та ін. — К.: НАДУ, 2011. — С. 499..

Канцэпцыя нацыянальнай дзяржавы мае цесныя повязі з развіццём нацыяналізму ў Еўропе XVII—XVIII стагоддзяў, каланіялізмам і нацыянальна-вызваленчымі рухамі XIX — першай паловы XX стагоддзяў. У XX стагоддзі нацыянальныя дзяржавы сталі асноўнымі формамі дзяржаўнай арганізацыі свету; яны замянілі дынастычныя і класавыя дзяржавы Сярэднявечча.

Нацыянальным дзяржавам часта супрацьстаяць наднацыянальныя ўтварэнні імперскага-інтэгральнага тыпу, такія як імперыі мінулага — СССР і г. д. У канцы XX стагоддзя прадказваўся заняпад нацыянальных дзяржаў, аднак распад СССР паказаў супрацьлеглае. У большасці міжнародных арганізацый менавіта нацыянальная дзяржава выступае асноўнай палітычнай адзінкай ва ўсіх міжнародных працэсах.

Катэгорыя:Паліталогія
Катэгорыя:Дзяржава
Катэгорыя:Нацыяналізм