Старшыня Урада Расійскай Федэрацыі

Старшыня Урада Расійскай Федэрацыі, у адпаведнасці з артыкулам 24-м Федэральнага канстытуцыйнага закона «Аб Урадзе Расійскай Федэрацыі»Федеральный конституционный закон «О Правительстве Российской Федерации»  от 17 декабря 1997, узначальвае Урад Расійскай Федэрацыі, вызначае яго асноўныя напрамкі дзейнасці і арганізуе яго працу.

Прэзідэнт Расіі, у адпаведнасці з артыкулам 83-м Канстытуцыі Расійскай Федэрацыі, мае права старшынстваваць на пасяджэннях урада. У адпаведнасці з артыкулам 115-м Канстытуцыі Расійскай Федэрацыі пастановы і распараджэнні ўрада, ў выпадку супярэчнасці з указамі прэзідэнта, могуць быць адмененыя прэзідэнтам Расіі. Акрамя таго, прэзідэнт Расіі, згодна з артыкулам 32-м Федэральнага канстытуцыйнага закона «Аб Урадзе Расійскай Федэрацыі», кіруе дзейнасцю федэральных органаў выканаўчай улады, якія ведаюць пытаннямі абароны, бяспекі, унутраных спраў, замежных спраў, прадухілення надзвычайных сітуацый і ліквідацыі наступстваў стыхійных бедстваў, хоць кіраўнікі некаторых з адпаведных ведамстваў (як МЗС Расіі, МУС Расіі і іншыя) ўваходзяць ва ўрад.

Да 25 снежня 1993 года пасада кіраўніка ўрада Расійскай Федэрацыі называлася старшыня Савета Міністраў — Урада Расійскай Федэрацыіу некаторых афіцыйных дакументах таго перыяду (да 25 снежня 1993 года) пасада кіраўніка расійскага ўрада паказана як старшыня Савета Міністраў Расійскай Федэрацыі (напрыклад, у пастанове З’езда народных дэпутатаў РФ ад 14 снежня 1992 № 4088-I; ва Указе Прэзідэнта РФ ад 4 лютага 1993 № 180), паколькі ў тэксце Канстытуцыі (Асноўнага Закона) РФ — Расіі (РСФСР) 1978 года прысутнічала два варыянты назвы пасады; у асноўным у тэксце канстытуцыі выкарыстоўвалася найменне старшыня Савета Міністраў Расійскай Федэрацыі; цяперашняя назва была замацавана прынятай у снежні 1993 года Канстытуцыяй Расіі.

Нефармальна пасада часта называецца прэм’ер-міністр, хоць у Канстытуцыі Расійскай Федэрацыі такая назва адсутнічае.

Парадак прызначэння, паўнамоцтвы і абавязкі старшыні ўрада вызначаны артыкуламі 110—117 Канстытуцыі Расійскай Федэрацыі.

З 16 студзеня 2020 года старшынёй Урада Расійскай Федэрацыі з’яўляецца Міхаіл Уладзіміравіч Мішусцін (з 30 красавіка па 19 мая 2020 на час хваробы прэм’ера выконваючым абавязкі з’яўляўся Андрэй Рэмавіч Белавусаў).

 Паўнамоцтвы 
У адпаведнасці з Федэральным канстытуцыйным законам «Аб Урадзе Расійскай Федэрацыі» і Рэгламентам Урада Расійскай Федэрацыі старшыня Урада Расіі выконвае наступныя функцыі:

 вызначае ў адпаведнасці з Канстытуцыяй, федэральнымі канстытуцыйнымі законамі, федэральнымі законамі і ўказамі прэзідэнта асноўныя напрамкі дзейнасці ўрада;
 прадстаўляе прэзідэнту прапановы аб структуры федэральных органаў выканаўчай улады, аб прызначэнні на пасаду і вызваленні ад пасады намеснікаў старшыні ўрада і федэральных міністраў, аб накладанні на іх дысцыплінарных спагнанняў і аб іх заахвочванні;
 прадстаўляе ўрад унутры дзяржавы і за яго межамі;
 арганізуе працу ўрада і вядзе яго пасяджэння, валодаючы правам рашаючага голасу;
 сістэматычна праводзіць нарады з членамі ўрада, кіраўнікамі федэральных служб і іншых федэральных органаў выканаўчай улады, органаў і арганізацый пры ўрадзе, на якіх разглядае ход выканання праграм і планаў дзейнасці ўрада, даручэнняў прэзідэнта Расійскай Федэрацыі ўраду, прымае рашэнні па аператыўных пытаннях;
 падпісвае нарматыўныя акты ўрада (пастановы і распараджэнні);
 размяркоўвае абавязкі паміж членамі ўрада;
 сістэматычна інфармуе прэзідэнта Расійскай Федэрацыі аб працы ўрада.

Старшыня ўрада РФ ўваходзіць па пасадзе ў:

 Савет Бяспекі Расійскай Федэрацыі;
 Савет кіраўнікоў урадаў Садружнасці Незалежных Дзяржаў;
 Вышэйшы Дзяржаўны Савет Саюзнай Дзяржавы Расіі і Беларусі;
 Савет кіраўнікоў урадаў Шанхайскай арганізацыі супрацоўніцтва (ШАС);
 Міждзяржаўны Савет Еўразійскай эканамічнай супольнасці (ЕўрАзЭС);

Акрамя асноўных абавязкаў і функцый кіраўніка ўрада, прапісаных у законе, старшыня Урада Расійскай Федэрацыі з 2012 года ўзначальвае наступныя каардынацыйныя і дарадчыя органы пры ўрадзе Расійскай Федэрацыі:

 Урадавую камісію па кантролі за ажыццяўленнем замежных інвестыцый;
 Савет па канкурэнтаздольнасці і прадпрымальніцтве пры Урадзе;
 Урадавую камісію па бюджэтных праекціроўках на чарговы фінансавы год і планавы перыяд;
 Дзяржаўную памежную камісію;

Таксама старшыня Урада Расійскай Федэрацыі з’яўляецца:

 намеснікам старшыні Савета пры прэзідэнце Расійскай Федэрацыі па стратэгічнаму развіццю і нацыянальных праектах;
 старшынёй наглядальнага савета Банка развіцця і знешнеэканамічнай дзейнасці (ВЭБ.РФ);
 старшынёй Савета Міністраў Саюзнай Дзяржавы Расіі і Беларусі;

 Парадак прызначэння і вызвалення ад пасады 
Старшыня Урада Расіі прызначаецца прэзідэнтам Расійскай Федэрацыі са згоды Дзяржаўнай Думы.

Кандыдатам на пасаду старшыні Урада Расіі можа быць выключна грамадзянін Расійскай Федэрацыі, які не мае грамадзянства замежнай дзяржавы.

Прапанова аб кандыдатуры старшыні Урада Расіі падаецца ў Дзяржаўную Думу не пазней двухтыдневага тэрміну пасля ўступлення ў пасаду зноў абранага прэзідэнта Расійскай Федэрацыі або пасля адстаўкі старшыні Урада Расіі, альбо на працягу тыдня з дня адхілення папярэдняй кандыдатуры Дзяржаўнай Думай.

Дзяржаўная Дума разглядае прапанаваную прэзідэнтам Расійскай Федэрацыі кандыдатуру старшыні Урада на працягу тыдня з дня ўнясення прапановы аб кандыдатуры.

Пасля трохразовага адхілення прапанаваных кандыдатур старшыні Урада Расіі Дзяржаўнай Думай прэзідэнт Расійскай Федэрацыі самастойна прызначае старшыню Урада Расіі, распускае Дзяржаўную Думу і прызначае новыя выбары. Дзяржаўная Дума не можа быць распушчаная на гэтай падставе толькі ў апошнія шэсць месяцаў знаходжання прэзідэнта на пасадзе і падчас дзеяння ваеннага або надзвычайнага становішча на ўсёй тэрыторыі дзяржавы, а таксама ў выпадку ініцыявання Дзяржаўнай Думай працэдуры імпічменту прэзідэнту Расіі.

Канстытуцыя Расійскай Федэрацыі не прадугледжвае звальнення прэзідэнтам аднаго толькі старшыні ўрада.

Згодна з пунктам 5 артыкула 117 Канстытуцыі Расійскай Федэрацыі, Прэзідэнт мае права:

 У выпадку адстаўкі або складання паўнамоцтваў Урад Расійскай Федэрацыі па даручэнні Прэзідэнта Расійскай Федэрацыі працягвае дзейнічаць да сфармавання новага Урада Расійскай Федэрацыі
 У выпадку вызвалення ад пасады Прэзідэнтам Расійскай Федэрацыі або адстаўкі Старшыні Урада Расійскай Федэрацыі, Намесніка Старшыні Урада Расійскай Федэрацыі, федэральнага міністра Прэзідэнт Расійскай Федэрацыі мае права даручыць гэтай асобе працягваць выконваць абавязкі па пасадзе або ускласці іх выкананне на іншую асобу да адпаведнага прызначэння

Таксама, згодна з артыкулам 117-м Канстытуцыі Расіі і артыкулам 35-м закона «Аб Урадзе Расійскай Федэрацыі», Урад Расійскай Федэрацыі мае права паставіць перад Дзяржаўнай Думай пытанне аб даверы Ураду Расійскай Федэрацыі, які падлягае разгляду ў працягу сямі дзён.

Згодна з пунктам 4 артыкула 117-га Канстытуцыі Расійскай Федэрацыі і пунктам 4 артыкула 35-га закона «Аб Урадзе Расійскай Федэрацыі», Старшыня Ўрада мае права самастойна паставіць перад Дзяржаўнай Думай пытанне аб даверы Ўраду. Калі Дзяржаўная Дума ў даверы адмаўляе, прэзідэнт на працягу сямі дзён павінен прыняць рашэнне альбо аб адстаўцы ўрада, альбо аб роспуску Дзяржаўнай Думы і прызначэнні новых выбараў. Прэзідэнт Расійскай Федэрацыі не можа распусціць Дзяржаўную Думу на гэтай падставе на працягу года пасля яе абрання.

Пасля змяненняў у ФКЗ "Аб Урадзе Расійскай Федэрацыі" ад 06.11.2020, быў мадыфікаваны артыкул 7 гэтага закона "Аб Урадзе Расійскай Федэрацыі" з якога было прыбрана наступнае палажэнне:

"Прэзідэнт Расійскай Федэрацыі паведамляе Савет Федэрацыі, Дзяржаўную Думу Федэральнага Сходу аб вызваленні ад пасады Старшыні Ўрада Расійскай Федэрацыі ў дзень прыняцця рашэння."

Гэта азначае што дадзеная норма насіла імператыўны характар, пасля змены дадзенага артыкула, яе прыбралі. Такім чынам можна зрабіць выснову, што ў дадзены момант норма носіць паведамляльны характар, што ў сваю чаргу не нясе яе абавязковасці для Прэзідэнта.

 Выкананне абавязкаў прэзідэнта 
У адпаведнасці з Канстытуцыяй Расіі, ва ўсіх выпадках, калі прэзідэнт Расійскай Федэрацыі не ў стане выконваць свае абавязкі, іх часова выконвае старшыня ўрада. Выконваючы абавязкі прэзідэнта Расійскай Федэрацыі не мае права распускаць Дзяржаўную Думу, прызначаць рэферэндум, а таксама ўносіць прапановы аб папраўках і пераглядзе палажэнняў Канстытуцыі Расійскай Федэрацыі.

 Спіс старшыняў Урада Расійскай Федэрацыі 
Ніжэй прадстаўлены спіс старшыняў Урада Расіі і выконваючых абавязкі пасля 1991 года. «В. а.» азначае «выконваючы абавязкі».
№Імя, імя па бацьку, прозвішча(Гады жыцця)ФотаПачатак паўнамоцтваўКанец паўнамоцтваўПрэзідэнтПартыйнасцьЗаўвагіБарыс Мікалаевіч Ельцын(1931—2007)152x152пкс6 лістапада 1991 года15 чэрвеня 1992 годаБарыс Мікалаевіч Ельцынбеспартыйныне быў прэм'ер-міністрам або в. а., аднак да 15 чэрвеня 1992 года узначальваў Урад Расіі як прэзідэнт Расіі (у сувязі з правядзеннем радыкальнай эканамічнай рэформы).Ягор Цімуравіч Гайдар(1956—2009)126x126пкс15 чэрвеня 1992 года15 снежня 1992 годабеспартыйнывыконваючы абавязкі1Віктар Сцяпанавіч Чарнамырдзін(1938—2010)118x118пкс14 снежня 1992 года23 сакавіка 1998 годаНаш дом — Расіяадначасова 5 лістапада—6 лістапада 1996 года быў в. а. прэзідэнта Расіі ў сувязі з аперацыяй на сэрцы Барыса ЕльцынаЗ 7:00 5 лістапада да 6:00 6 лістапада 1996 года, падчас аперацыі на сэрцы Б. М. Ельцына, абавязкі прэзідэнта РФ паводле ўказу прэзідэнта № 1534 выконваў старшыня Урада В. С. Чарнамырдзін.Сяргей Уладзіленавіч Кірыенка(нар. 1962)147x147пкс23 сакавіка 1998 года24 красавіка 1998 годабеспартыйны—224 красавіка 1998 года23 жніўня 1998 годаВіктар Сцяпанавіч Чарнамырдзін(1938—2010)118x118пкс23 жніўня 1998 года11 верасня 1998 годаНаш дом — Расія—3Яўген Максімавіч Прымакоў(1929—2015)140x140пкс11 верасня 1998 года12 мая 1999 годабеспартыйны—Сяргей Вадзімавіч Сцяпашын(нар. 1952)151x151пкс12 мая 1999 года19 мая 1999 годабеспартыйныУказ прэзідэнта Расійскай Федэрацыі ад 19.05.1999 № 611419 мая 1999 года9 жніўня 1999 годаУладзімір Уладзіміравіч Пуцін(нар. 1952)136x136пкс9 жніўня 1999 года16 жніўня 1999 годабеспартыйныЗ 12:00 31 снежня 1999 года па 12:00 7 мая 2000 года старшыня Урада У. У. Пуцін быў выконваючым абавязкі прэзідэнта.Афіцыйна быў абраны прэзідэнтам 26 сакавіка 2000 года і прыняў прысягу 7 мая 2000 года.516 жніўня 1999 года7 мая 2000 годаМіхаіл Міхайлавіч Касьянаў(нар. 1957)129x129пкс7 мая 2000 года17 мая 2000 годаУладзімір Уладзіміравіч ПуцінбеспартыйныУказ аб прызначэнні Міхаіла Касьянава старшынёй урада Расійскай Федэрацыі617 мая 2000 года24 лютага 2004 годаВіктар Барысавіч Хрысценка(нар. 1957)113x113пкс24 лютага 2004 года5 сакавіка 2004 годабеспартыйныВ. а.; не ўносіўся на зацвярджэнне ў Думу7Міхаіл Яфімавіч Фрадкоў(нар. 1950)156x156пкс5 сакавіка 2004 года7 мая 2004 годабеспартыйны5 сакавіка—7 мая 2004 года;7 мая—12 мая 2004 в. а. (складаў паўнамоцтвы перад ізноў абраным прэзідэнтам Расійскай Федэрацыі);З 12 мая 2004 па 12 верасня 2007Владимир Путин подписал Указ о назначении Михаила Фрадкова председателем правительства России;12 верасня—14 верасня 2007 года в. а. (пасля адстаўкі, да моманту прызначэння новага старшыні ўрада Расійскай Федэрацыі)7 мая 2004 года12 мая 2004 года712 мая 2004 года12 верасня 2007 года12 верасня 2007 года14 верасня 2007 года8Віктар Аляксеевіч Зубкоў(нар. 1941)144x144пкс14 верасня 2007 года7 мая 2008 годабеспартыйны14 верасня 2007 года — 7 мая 2008 года,затым да 8 мая в. а. (пасля адстаўкі, да моманту прызначэння новага старшыні ўрада Расійскай Федэрацыі)7 мая 2008 года8 мая 2008 годаДзмітрый Анатольевіч Мядзведзеў9Уладзімір Уладзіміравіч Пуцін(нар. 1952)129x129пкс8 мая 2008 года7 мая 2012 годаСтаршыня Адзінай Расіі(без сяброўства ў партыі)Указ аб прызначэнні Уладзіміра Пуціна старшынёй урадаВіктар Аляксеевіч Зубкоў(нар. 1941)144x144пкс7 мая 2012 года8 мая 2012 годаУладзімір Уладзіміравіч ПуцінбеспартыйныВ. а. старшыні ўрада да моманту прызначэння новага старшыні ўрада Расіі10Дзмітрый Анатольевіч Мядзведзеў(нар. 1965)150x150пкс8 мая 2012 года7 мая 2018 годаАдзіная Расія8 мая 2012 года — 7 мая 2018 года7 мая 2018 года8 мая 2018 годаз 7 мая 2018 года па 8 мая 2018 года (складаў паўнамоцтвы перад ізноў абраным прэзідэнтам Расійскай Федэрацыі)108 мая 2018 года15 студзеня 2020 года8 мая 2018 года па 15 студзеня 2020 года15 студзеня 2020 года16 студзеня 2020 года15 студзеня 2020 года сышоў у адстаўку11Міхаіл Уладзіміравіч Мішусцін(род. 1966)134x134пкс16 студзеня 2020 годадзеючыбеспартыйныАндрэй Рэмавіч Белавусаў(род. 1959)129x129пкс30 красавіка 2020 года19 мая 2020 годабеспартыйныЧасова выконваючы абавязкі старшыні Урада Расійскай Федэрацыі ў сувязі з дыягнаставанай каранавіруснай інфекцыяй COVID-19 падчас пандэміі у дзеючага старшыні Урада РФ Міхаіла Мішусціна

 Гл. таксама 
 Кіраўнікі ўрадаў Расіі
 Урад Расійскай Федэрацыі
 Апарат Урада Расійскай Федэрацыі
 Кіраўнікі ўрадаў суб’ектаў Расійскай Федэрацыі

 Зноскі 

 Спасылкі 
 Канстытуцыя Расійскай Федэрацыі
 Рэгламент Урада Расійскай Федэрацыі

Катэгорыя:Урад Расійскай Федэрацыі
Катэгорыя:Спісы прэм’ер-міністраў
Катэгорыя:Старонкі з недагледжанымі перакладамі
Катэгорыя:Спісы:Расія