Херсонскі мастацкі музей імя Аляксея Шаўкуненкі

Херсонскі мастацкі музей імя Аляксея Шаўкуненкі () — музей у Херсоне, названы ў гонар мастака Аляксея Аляксеевіча Шаўкуненкі.

 Гісторыя 

 Будынкі музея 
злева|міні|Агульны выгляд музея.
Будынак музея быў пабудаваны ў 1897 годзе для Херсонскай гарадской думы па праекце Адэскага архітэктара Адольфа Мінкуса (1870—1948). 27 мая 1978 года ў будынку была адкрыта экспазіцыя Херсонскага мастацкага музея імя А.&nbsp;А.&nbsp;Шаўкуненка.

 Калекцыя Музейнага фонду 
За 1920-я — 1930-я гады мастацкая калекцыя музея значна папоўнілася творамі рускага і заходнееўрапейскага жывапісу, графікі, дэкаратыўна-прыкладнога мастацтва. Напярэдадні Вялікай Айчыннай вайны фонды налічвалі каля 700 экспанатаў. У гады фашысцкай акупацыі з Херсону ў Германію і Румынію была вывезена вялікая частка музейных каштоўнасцяў, уключаючы і калекцыя твораў мастацтва.

У 1981 годзе ў музей паступіла больш за сто твораў ураджэнца Херсона народнага мастака СССР А.&nbsp;А.&nbsp;Шаўкуненка, падораных яго жонкай А. У. Шаўкуненка. Гэта дало магчымасць стварыць манаграфічную экспазіцыю работ жывапісца.

Мастацкая калекцыя музея налічвае звыш за 10 тысяч экспанатаў і з’яўляецца адным з найбольш цікавых музейных збораў Украіны. У экспазіцыі прадстаўлены творы айчыннага і замежнага жывапісу, графікі, скульптуры, дэкаратыўна-прыкладнога мастацтва, пачынаючы з узораў рускага іканапісу XVII стагоддзя і да работ сучасных херсонскіх мастакоў. У пастаяннай экспазіцыі музея:

 Іканапіс XVII — пачатку XX стагоддзя,
 Рускае мастацтва XVIII — першай паловы XIX стагоддзя,
 Украінскае і Рускае мастацтва другой паловы XIX — пачатку XX стагоддзя.

Найбольш вядомыя творы ў калекцыі музея: «Юрый Змеяборац са святымі апосталамі Пятром і Паўлам» (XVIII — пачатак XIX ст.)
 «Багародзіца Супакой мой смутак» (XIX ст.);
 «Андрэй Першазваны» (XX ст.);
 «Жаночы партрэт», К. Е. Макоўскі (1883 г.);
 «Бура ідзе», І. К. Айвазоўскі;
 «Неапалітанка», П. Арлоў;
 «Заход», В. К. Саўрасаў;
 «Скотны двор у Абрамцы», В. Д. Паленаў;
 «У каміна», І. М. Крамской;
 «Дзяўчына з муфтай»), В. Макоўскі;
 «Конік з рамізнікам», П. Клод;
 «Князь Святаслаў», Я. О. Лансеры;
 «Мефістофель», М. М. Антакольскі;
 «У манастырскага пробашча», Аўгуст фон Баер (1859);
 «Дубы на лужку», А. А. Шаўкуненка (1956);
 «Маладзіца», А. А. Шаўкуненка (1938);
 «Нацюрморт з сінім збаном», А. А. Шаўкуненка (1930)

 Нелегальны вываз калекцыі 
У 2022 годзе падчас расійскай акупацыі Херсона расіяне вывезлі з музея 10 тысяч экспанатаў (з 14,5 тысяч). Гэта працы Пітэра Лёлі, Аўгуста Баера, Івана Айвазоўскага, іконы XVII-пачатку XX стагоддзя, украінскае мастацтва другой паловы XIX-пачатку XX стагоддзя і працы сучасных мастакоў. Іх вывозілі перад адступленнем расійскіх войск — з 31 кастрычніка да 4 лістапада — аўтобусамі і фурамі, не надаючы значэння ўмовам перавозкі. Музей у гэты час узначальвала спявачка з кафэ, прызначаная акупацыйнымі ўладамі замест законнага дырэктара, якая не пагадзілася з імі супрацоўнічаць і пакінула горад. Экспанаты былі схаваныя ў фондасховішчы, але калабаранты з ліку супрацоўнікаў дапамаглі іх выявіць. Усяго з культурных устаноў Херсонскай вобласці было вывезена каля 15 тысяч экспанатаў, а таксама спецыяльная, кампутарная і бытавая тэхніка аж да сантэхнікі.

Катэгорыя:Мастацкія музеі Украіны
Катэгорыя:Херсон