Мікалай Альфрэдавіч Платэ

Мікалай Альфрэдавіч Платэ́ (4 лістапада 1934, Масква — 16 сакавіка 2007, Масква) — савецкі і расійскі хімік, спецыяліст па палімерах. Акадэмік АН СССР (1987), галоўны вучоны сакратар РАН (1996—2001).

 Біяграфія 
М. А. Платэ — унук выбітнага рускага хіміка акадэміка М. Д. Зялінскага і сын прафесара МДУ . Маці — мастачка Раіса Мікалаеўна Зялінская-Платэ.

Акадэмік Мікалай Платэ быў адным з выбітных прадстаўнікоў расійскай палімернай навукі, вучнем акадэміка  і адзін з першых выпускнікоў кафедры высокамалекулярных злучэнняў Маскоўскага дзяржаўнага універсітэта імя М. В. Ламаносава (разам з акадэмікамі  і ).

Быў буйным арганізатарам навукі і адным з кіраўнікоў Расійскай акадэміі навук.

Стварыў колькасную тэорыю рэакцыйнай здольнасці функцыянальных груп макрамалекул як навуковай асновы мадыфікацыі палімерных матэрыялаў, адкрыў тэрматропныя вадка-крышталічныя палімеры з мезагеннымі групамі, што прывяло да стварэння новага пакалення вадка-крышталічных палімераў і кампазітных матэрыялаў для оптыкі, электронікі і іншых галін высокіх тэхналогій. Сярод яго навуковых адкрыццяў стварэнне арыгінальнага напрамку ў галіне палімерных матэрыялаў медыка-біялагічнага прызначэння — селектыўных сарбентаў для дэтаксікаціі арганізму чалавека, а таксама біясумяшчальных палімерных матэрыялаў для пратэзаў, органаў і тканак.

Пад кіраўніцтвам Платэ ўдалося вырашыць прынцыпова важную праблему стварэння новай безын’екцыйнай лекавай формы інсуліну для лячэння дыябету, якая паспяхова прайшла клінічныя выпрабаванні.

У якасці члена Дзяржаўнай камісіі РФ па хімічным раззбраенні і члена Бюро Савета бяспекі РФ Платэ з’яўляўся адным з распрацоўшчыкаў дактрыны хімічнай і біялагічнай бяспекі краіны, зацверджанай прэзідэнтам РФ, і прымаў актыўны ўдзел у рэалізацыі праграмы знішчэння хімічнай зброі.

Быў адным з аўтараў і каардынатараў работ па выкарыстанні арыгінальнай ракетнай тэхналогіі і дызельных рухавікоў для знішчэння таксічных хімічных рэчываў, уключаючы хімічную зброю, і для хімічнай перапрацоўкі прыроднага газу ў экалагічна бяспечныя віды паліва.

Пахаваны на Новадзявочых могілках у Маскве побач з маці.

 Сям’я 
Першая жонка, Наталля Васільеўна Шахава (нар. 1999); дзеці: Аляксей (1959—2020), Кацярына (нар. 1972). Другая жонка, Вольга Мікалаеўна Эмануэль, Дачка акадэміка .

 Званні і пасады 

 Віцэ-прэзідэнт Расійскай акадэміі навук c 14.11.2001 па 16.03.2007
 Член-карэспандэнт АН СССР c 26.11.1974, акадэмік c 23.12.1987
 Член Бюро Аддзялення хіміі і навук матэрыялаў РАН
 Дырэктар Інстытута нафтахімічнага сінтэзу імя А.&nbsp;В.&nbsp;Тапчыева РАН
 Старшыня Аб’яднанага навуковага савета па хіміі нафты, газу і цвёрдага паліва
 Галоўны рэдактар часопіса «Высокамалекулярныя злучэнні»
 Галоўны рэдактар «Весніка Расійскай акадэміі навук»
 Старшыня навукова-Выдавецкага савета РАН
 Член Прэзідыума Расійскага Пагуошскага камітэта пры Прэзідыуме РАН
 Член Academia Europaea.

 Асноўныя працы 

 Мак­ро­мо­ле­ку­ляр­ные ре­ак­ции. М., 1977 (в со­авт.);
 Греб­не­об­раз­ные по­ли­ме­ры и жид­кие кри­стал­лы. М., 1980 (совм. с В.&nbsp;П.&nbsp;Ши­бае­вым);
 Фи­зио­ло­ги­че­ски ак­тив­ные по­ли­ме­ры. М., 1986 (совм. с А. Е. Ва­силь­е­вым).

 Узнагароды 
За дасягненні ў галіне навукі быў ўдастоены розных узнагарод.

 Літаратура 

 Про­фес­со­ра и док­то­ра на­ук Мо­с­ков­ско­го го­су­дар­ст­вен­но­го уни­вер­си­те­та им. М. В. Ло­мо­но­со­ва. М., 1998;
 Академик Н. А. Платэ (1934—2007)  // Нефтехимия, 2007, т. 47, № 4, с. 335—336;
 Николай Альфредович Платэ. 1934—2007 / сост., вступ. ст. А. Д. Литманович, вступ. ст. И. С. Калашников. — М.: Наука, 2009. — 204 с. : портр. — (Материалы к биобиблиографии учёных : химические науки; вып. 112). — ISBN 978-5-02-035426-5
 Паренаго&nbsp;О.&nbsp;П. 75 лет со дня рождения Н. А. Платэ  // Нефтехимия, 2010, т. 50, № 1, с. 81-82;
 Академик Н. А. Платэ по воспоминаниям современников / под ред. С.&nbsp;Н.&nbsp;Хаджиева и О. Н. Эмануэль. М., 2014.
 Губарев В. С. Секретные академики. Кто сделал СССР сверхдержавой. — М.: Вече, 2015. — 320 с. — ISBN 978-5-4444-2546-6.

 Спасылкі 


 Материалы на сайте ИНХС РАН
 Статья в БЭКМ
 Историческая справка в Архиве РАН.
 Запесоцкий&nbsp;А.&nbsp;С. Человек, излучавший тепло
 Пахомов А. П. Памяти академика Николая Альфредовича Платэ посвящается…
 Встреча Н. А. Платэ со студентами СПбГУП 19 февраля 1999
 Жизнь как реакция (из последнего интервью академика Николая Платэ) // «Российская газета», 20.03.2007

Катэгорыя:Члены Еўрапейскай акадэміі
Катэгорыя:Лаўрэаты прэміі «Трыумф»
Катэгорыя:Галоўныя навуковыя сакратары Расійскай акадэміі навук
Катэгорыя:Віцэ-прэзідэнты РАН
Катэгорыя:Хімікі Расіі
Катэгорыя:Хімікі СССР
Катэгорыя:Узнагароджаныя Ганаровай граматай Кабінета Міністраў Украіны
Катэгорыя:Лаўрэаты прэміі Урада РФ у галіне навукі і тэхнікі
Катэгорыя:Лаўрэаты Дзяржаўнай прэміі СССР
Катэгорыя:Лаўрэаты Дзяржаўнай прэміі РФ
Катэгорыя:Камандоры ордэна Заслуг перад Рэспублікай Польшча
Катэгорыя:Кавалеры ордэна Ганаровага легіёна
Катэгорыя:Узнагароджаныя медалём «За ўмацаванне баявой садружнасці» (Мінабароны Расіі)
Катэгорыя:Узнагароджаныя медалём «У памяць 850-годдзя Масквы»
Катэгорыя:Узнагароджаныя медалём «Ветэран працы»
Катэгорыя:Кавалеры ордэна «Знак Пашаны»
Катэгорыя:Кавалеры ордэна Дружбы народаў
Катэгорыя:Кавалеры ордэна «За заслугі перад Айчынай» 4 ступені
Катэгорыя:Кавалеры ордэна «За заслугі перад Айчынай» 3 ступені
Катэгорыя:Кавалеры ордэна «За заслугі перад Айчынай» 2 ступені
Катэгорыя:Правадзейныя члены РАН
Катэгорыя:Правадзейныя члены АН СССР
Катэгорыя:Дактары хімічных навук