Міхаіл Аляксандравіч Урубель

Міхаіл Аляксандровіч Урубель (; 5 [17] сакавіка 1856, , Вобласць Сібірскіх Кіргізаў, Расійская імперыя — 1 [14] красавіка 1910, , Расійская імперыя) — рускі мастак мяжы XIX—XX стагоддзяў, які працаваў практычна ва ўсіх відах выяўленчага мастацтва: жывапіс, графіка, дэкаратыўна-прыкладныя рамёствы, скульптура і тэатральнае мастацтва. З 1896 года быў жанаты з вядомай спявачкай Н. І. Забела, партрэты якой неаднаразова пісаў.

Н. А. Дзмітрыева параўноўвала творчую біяграфію Урубеля з драмай у трох актах з пралогам і эпілогам, прычым пераход да новага этапу кожны раз здзяйсняўся рэзка і нечакана. Пад «пралогам» маюцца на ўвазе раннія гады вучэння і выбару паклікання. Акт першы — 1880-я гады, знаходжанне ў Акадэміі мастацтваў і пераезд у Кіеў, заняткі візантыйскім мастацтвам і царкоўным жывапісам. Акт другі — маскоўскі перыяд, пачаты ў 1890 годзе «Дэманам сядзячым» і які завяршыўся ў 1902 годзе «Дэманам зрынутым» і шпіталізацыяй мастака. Акт трэці: 1903—1906 гады, звязаныя з душэўнай хваробай, якая паступова падточвала фізічныя і інтэлектуальныя сілы жывапісца. Апошнія чатыры гады, аслепнуўшы, Урубель жыў ужо толькі фізічна.

У 1880—1890-я гады творчыя пошукі Урубеля не знаходзілі падтрымкі Акадэміі мастацтваў і крытыкаў мастацтва, аднак яго пастаянным заказчыкам зрабіўся С. І. Мамантаў.