Ніна Мікалаеўна Ургант

Ні́на Мікала́еўна У́ргант (, Луга, Ленінградская вобласць, СССР — , Санкт-Пецярбург, Расія) — савецкая і расійская актрыса тэатра і кіно. Народная артыстка РСФСР (1974). Лаўрэатка Дзяржаўнай прэміі СССР (1976).

 Біяграфія 
Нарадзілася 4 верасня 1929 года ў горадзе Луга Ленінградскай вобласці . Тут, на паўднёвым захадзе вобласці, у той час пражывала нямала эстонцаў; абруселым эстонцам быў і яе бацька — Мікалай Ургант, які ажаніўся з украінкай Марыяй — маці Ніны. Аб эстонскім паходжанні прозвішча  пісалі таксама выданні «Маскоўскі камсамолец у Піцеры» (у артыкуле 2006 года пра сына актрысы, акцёра Андрэя Урганта) і газета «Аргументы і факты».

У 1930-я гады сям’я савецкага афіцэра Мікалая Урганта пераязджала разам з дзецьмі (дзве дзяўчынкі і два хлопчыкі) з горада ў горад па краіне. У 1940 годзе Мікалай Ургант, які стаў маёрам НКУС, атрымаў прызначэнне ў латвійскі горад Даўгаўпілс, дзе сям’я сустрэла пачатак нямецка-савецкай вайны. Нямецкія войскі ўвайшлі ў горад ужо праз некалькі дзён; Мікалай Ургант сышоў на ўсход разам з адыходзячымі савецкімі войскамі, а сям’я засталася ў акупаваным горадзе. Ніна Ургант хавалася падчас аблаў і ўцякала ад паліцаяў, каб не забралі ў Германію . Іх схавала ў падвале дворнічыха; пры гэтым уся акруга ведала, што гэта — дзеці чэкіста, але ніхто іх не выдаў.

Пасля вызвалення Даўгаўпілса Ніна Ургант вярнулася ў школу. Брала ўдзел у школьных канцэртах, чытала вершы, іграла на гітары і спявала песні ваенных гадоў, заслужыўшы мянушку «Нінка-артыстка». Пасля заканчэння школы яна, прайшоўшы вялікі конкурс, паступіла ў Ленінградскі тэатральны інстытут імя А. М. Астроўскага, дзе вучылася з 1948 па 1953 год (клас Таццяны Сойнікавай і Уладзіміра Частнакова).

Пасля заканчэння інстытута год працавала ў Акадэмічным тэатры імя Ф. Волкава ў Яраслаўлі, дзе заняла месца вядучай лірычнай гераіні.

З 1954 года Ургант — актрыса Ленінградскага тэатра імя Ленінскага камсамола. Яна выступала ў галоўных ролях. На яе рахунку ў гэтым тэатры каля 20 роляў: Галя Давыдава ў спектаклі «У добры час» па Віктару Розаву (1955), Ліна ў «Першай вясне» Галіны Нікалаевай і Станіслава Радзінскага (1956), Лушка ў «Паднятай цаліне» па Міхаілу Шолахаву (1957), Нінка ў «Провадах белых начэй» па Веры Пановай (1961), Клава ў спектаклі «Адзін год» па Юрыю Герману (1961) і іншыя.

З 1962 года працавала ў Ленінградскім акадэмічным тэатры драмы імя А. С. Пушкіна (Александрынскі тэатр) . Сыграла больш за 30 роляў. Акрамя Інкен Петэрс у спектаклі «Перад заходам сонца» па Герхарту Гаўптману (1963), выканала ролі Мары-Акцябр у «Сустрэчы» Жака Робера (1964), Вары ў «Справе, якой ты служыш» Юрыя Германа (1967), Ранеўскай у «Вішнёвым садзе» (1972), Нікі ў спектаклі «З запісак Лапаціна» па Канстанціну Сіманаву (1975), Ксанціпы ў «Гутарках з Сакратам» Эдварда Радзінскага (1976), Лалеціны ў «Тармажэнне ў нябёсах» Уладзіміра Голуба (1988), Гертруды ў «Гамлеце» (1992) ды іншых.

Першую вялікую ролю ў кіно актрыса сыграла ў 1962 годзе ў меладраме Ігара Таланкіна «Уступ». Далей былі роля Люсі ў фільме «Я родам з дзяцінства» (1966) і роля Ганны Міхайлаўны ў фільме «Сыны ідуць у бой» (1969) Віктара Турава. Але найбольш вядомай стала роля медсястры Раі з фільма «Беларускі вакзал» (1970) рэжысёра Андрэя Смірнова .

У 2008 годзе яна сыграла сваю апошнюю ролю ў кіно — Ашкінчыху ў карціне «Азіят». Актрыса адмовілася ад здымак, лічачы, што для яе няма годных роляў. Была членам гільдыі акцёраў кіно Расіі (з 2015 года).

Штогод 9 мая Ніна Ургант спявала для ветэранаў вайны песню з кінафільма «Беларускі вакзал». Потым заходзіла ў Мікольскі сабор у Пецярбургу побач з будынкам сабора і ставіла свечкі ў памяць пра маму, якая засталася ў Даўгаўпілсе, старэйшага брата-франтавіка, які памёр у Дзень Перамогі ў 2007 годзе, і сваіх партнёраў па фільме «Беларускі вакзал».

 Грамадзянская пазіцыя 
У 2001 годзе Ніна Ургант падпісала адкрыты ліст у абарону тэлеканала НТБ.

У 2007 годзе падтрымала вылучэнне Дзмітрыя Мядзведзева на пасаду прэзідэнта, а Уладзіміра Пуціна на пасаду кіраўніка ўрада Расіі.

 Хвароба і смерць 
У ліпені 2014 года Ніна Ургант заявіла, што пакутуе хваробай Паркінсона.

Памёрла 3 снежня 2021 года ў Санкт-ПецярбургуПомерла радянська та російська актриса Ніна Ургант, ZN, 03.12.2021.

 Сям’я 
 Бацька — Мікалай Андрэевіч Ургант, эстонец, афіцэр НКУС.
 Маці — Марыя Пятроўна Ургант (1902—1962) — украінка.

У сям’і было чацвёра дзяцей: Уладзімір, Ніна, Герман і Галіна.

 Першы муж — акцёр, Заслужаны артыст РСФСР (1991) Леў Міліндэр (31 снежня 1930 — 8 сакавіка 2005).
 Другі муж — акцёр, Заслужаны артыст РСФСР (1991) Генадзь Варапаеў (1931—2001).
 Трэці муж — артыст балета, балетмайстар, Заслужаны дзеяч мастацтваў РФ (2002) Кірыл Ласкары (1936—2009).
 сын — акцёр Андрэй Ургант (нар. 28 лістапада 1956).
 унук — тэлевядучы, акцёр, спявак, музыкант Іван Ургант (нар. 16 красавіка 1978).
 унучка Марыя Андрэеўна Ургант, жыве ў Нідэрландах.
 праўнучка Ніна Іванаўна Ургант (нар. 15 мая 2008) жыве ў Маскве.
 праўнучка Валерыя Іванаўна Ургант (нар. 21 верасня 2015).
 праўнук Эмір.
 праўнук Габрыэль.

 Ролі ў кіно 
  — Утаймавальніца тыграў — Волечка Міхайлава  — Дванаццатая ноч — служанка  — Смерць Пазухіна — Маўра Рыгораўна, другая жонка Пракопія Іванавіча Пазухіна  — Вуліца поўная нечаканасцей — адпачывальніца ў Пецяргофскім парку  — Ішлі салдаты… — удава  — Шынель — дама лёгкіх паводзін  — Асцярожна, бабуля! — Аляксандра  — Уступ — маці Валодзі  — Знаёмцеся, Балуеў! — Дуся Балуева  — Пакуль жывы чалавек — Зінаіда Іванаўна Шырокава  — Маці і мачыха — Кацярына  — Чайка (фільм-спектакль) — Маша  — Спякотны ліпень — Варвара  — Дзённыя зоркі — жанчына з труной  — Я родам з дзяцінства — Люся  — Адплата — Сіма Суворава  — Вайна пад стрэхамі — Ганна Міхайлаўна  — Людзі, як рэкі — Праскоўя, паштальён  — Доўгая, доўгая справа… — Маша  — Гэтыя нявінныя забавы — маці Косці  — Сыны ідуць у бой — Ганна Міхайлаўна  — Беларускі вакзал — Рая  — Чароўная сіла мастацтва — маці Вовы  — Магіла льва — Марыя, палюбоўніца Весялова  — Марыць і жыць — маці Марыі  — Прэмія — Міленіна  — Ясь і Яніна — удзельніца свята ў клубе
  — На ўсё астатняе жыццё — цётка Таня  — Памяць — настаўніца  — Вы мне пісалі… — Ніна Мікалаеўна  — Дзень сямейнай урачыстасці — Дарына Сцяпанаўна  — Доўгая, доўгая справа — Марыя Іванаўна Строганава, маці Кірыла  — Дні хірурга Мішкіна — Марына Васілеўна, галоўны ўрач  — Уласная думка — Алімпіяда  —  — Адкрытая кніга — маці Тані  — Прыгажун-мужчына — Апалінарыя  — Хлапчукі — цётка Дуся  — Дзевяць дзён і ўсё жыццё — Сама сябе, агучка  — Сямейны круг — Мядзведзева  — Дзяўчына і Гранд — маці Марыны  — Танкадром — Маргарыта Андрэеўна  — Вось зноў акно… — Ганна Кірылаўна  — Сонечны вецер — Любоў Васілеўна  — Час адпачынку з суботы да панядзелка — пасажырка цеплахода  — Лепшыя гады — цётка Віка  — Нядзельны тата — Ніна Сяргеева  — Сяброўка мая — Ніна Юр’еўна, маці Косці  — Пацярпелыя прэтэнзій не маюць — Кацярына Васілеўна  — Запомніце мяне такой — Жукава, алкагалічка  — Казка пра закаханага маляра — сляпая каралева  — Будні і святы Серафімы Глюкінай — Марыя Рыгораўна 1992 — Барабаніяда
 2002—2009 — Разведзеныя масты — Зінаіда Мікалаеўна
  — Вуліцы разбітых ліхтароў-6 — Алена Пятроўна  — Я цябе люблю — Марыя Львоўна  — Рускія грошы — Анфіса Ціханаўна  — Азіят — Ашкінчыха Дакументальнае кіно 
 1974 — Ніна Ургант. Фільм-партрэт (рэжысёр Я. Струкава, ленінградскае тэлебачанне)
 1999 — Ніна Ургант. Пецярбург. Партрэты
 2004 — Планета Ніны Ургант (рэжысёр Наталля Урвачава)
 2005—2007 — Як сыходзілі куміры (рэжысёры Дзмітрый Кужараў, Міхаіл Рагавой)
 2009 — Ніна Ургант. Быць дакладнай (рэжысёр Наталля Сяргеева)
 2009 — Ніна Ургант. Тры кошкі і двое мужчын (рэжысёр Алег Шылоўскі)
 2014 — Ніна Ургант. Казка для бабулі (рэжысёр Сяргей Сунцоў)

 Узнагароды 
 1960 — заслужаная артыстка РСФСРУказ Президиума Верховного Совета РСФСР от 8 марта 1960 года
 1963 — Спецыяльны прыз Венецыянскага кінафестывалю за ролю ў карціне «Уступ»
 1971 — ордэн «Знак Пашаны»
 1974 — народная артыстка РСФСРУказ Президиума Верховного Совета РСФСР от 14 марта 1974 года
 1976 — Дзяржаўная прэмія СССР за ролю Дзіны Паўлаўны Міленінай у фільме «Прэмія»
 1982 — Ганаровая грамата Прэзідыума Вярхоўнага Савета РСФСР — за шматгадовую плённую творчую працу ў Ленінградскім дзяржаўным акадэмічным тэатры драмы імя А. С. ПушкінаУказ Президиума Верховного Совета РСФСР от 3 августа 1982 года «О награждении Почетной Грамотой Президиума Верховного Совета РСФСР артистов Ленинградского государственного академического театра драмы имени А. С. Пушкина»
 1999 — ордэн «За заслугі перад Айчынай» IV ступеніУказ Президента Российской Федерации от 4 сентября 1999 года № 1163 «О награждении орденом „За заслуги перед Отечеством“ IV степени Ургант Н. Н.»
 1999 — Ордэн Творцы Пецярбурга (№ 8)
 2001 — тэатральная прэмія «Залаты сафіт» (спецыяльная прэмія — за творчае даўгалецце і ўнікальны ўнёсак у тэатральную культуру Санкт-Пецярбурга)Лауреаты премии «Золотой софит» в 2001 году
 2006 — ордэн «За заслугі перад Айчынай» III ступені — да 250-годдзя Александрынскага (Расійскага акадэмічнага тэатра драмы імя А. С. Пушкіна)Указ Президента Российской Федерации от 17 апреля 2006 года № 392
 2013 — Прыз імя А. Міронава «Фігаро» ў намінацыі «За цудоўнае імгненне даўжынёй у жыццё»
 2014 — тэатральная прэмія «Залатая маска» — за выдатны ўнёсак у развіццё татральнага мастацтва
 2016 — ордэн Пашаны

 Літаратура 
  Нина Ургант: Народная артистка России. — М. : МК МЕТА, 2002. — 249+2 с. — ISBN 5-901880-03-X
 Нина Ургант. — Изд. Бюро пропаганды советского киноискусства, 1968. — 20 с. — 75000 экз. — (Актёры советского кино).
 Портреты актёров: Нина Ургант, Лидия Штыкан, Нина Мамаева, Игорь Горбачев, Вадим Медведев. — 1971. — 116 с. — 40000 экз.

 Спасылкі 
 Нина Ургант в программе «Встречи на Моховой» («Петербург — Пятый канал», 3 января 2009 года)

Катэгорыя:Лаўрэаты прэміі «Залатая маска»
Катэгорыя:Лаўрэаты Дзяржаўнай прэміі СССР
Катэгорыя:Заслужаныя артысты РСФСР
Катэгорыя:Народныя артысты РСФСР
Катэгорыя:Кавалеры ордэна «Знак Пашаны»
Катэгорыя:Кавалеры ордэна Пашаны
Катэгорыя:Кавалеры ордэна «За заслугі перад Айчынай» 4 ступені
Катэгорыя:Кавалеры ордэна «За заслугі перад Айчынай» 3 ступені
Катэгорыя:Актрысы СССР
Катэгорыя:Актрысы Расіі
Катэгорыя:Актрысы паводле алфавіта