Саборныя лісты

Саборныя лісты або Лісты апосталаў - сем кніг Новага Запавету, якія, у адрозненні ад лістоў апостала Паўла, звернуты не да канкрэтных адрасатаў, а да ўсіх хрысціян. Звычайна паводле візантыйскай традыцыі змяшчаюцца пасля кнігі Дзеянняў апосталаў, аднак паводле заходняй традыцыі могуць размяшчацца пасля Ліста да Яўрэяў.

+Спіс саборных лістоў Беларускаяназва Грэчаская (кайнэ)назва Лацінскаяназва СкарачэннеГлядзіце таксама Скарачэнні назваў біблейскіх кніг. Мова арыгінала Бел. Поўн. Мін.
  <td>Ліст Якава
  <td>Ἐπιστολή Ἰακώβου
  <td>Epistula Iacobi
  <td>Як
  <td>Jas
  <td>Ja
  <td>Грэчаская (Кайнэ)
  <td>Першы ліст Пятра
  <td>Πέτρου Αʹ
  <td>Epistula I Petri
  <td>1 Пет, 1 Пт
  <td>1 Pet
  <td>1P
  <td>Грэчаская (Кайнэ)
  <td>Другі ліст Пятра
  <td>Πέτρου Βʹ
  <td>Epistula II Petri
  <td>2 Пет, 2 Пт
  <td>2 Pet
  <td>2P
  <td>Грэчаская (Кайнэ)
  <td>Першы ліст Яна
  <td>Ἰωάννου Αʹ
  <td>Epistula I Ioannis
  <td>1 Ян
  <td>1 Jn
  <td>1J, 1Jn
  <td>Грэчаская (Кайнэ)
  <td>Другі ліст Яна
  <td>Ἰωάννου Βʹ
  <td>Epistula II Ioannis
  <td>2 Ян
  <td>2 Jn
  <td>2J, 2Jn
  <td>Грэчаская (Кайнэ)
  <td>Трэці ліст Яна
  <td>Ἰωάννου Γʹ
  <td>Epistula III Ioannis
  <td>3 Ян
  <td>3 Jn
  <td>3J, 3Jn
  <td>Грэчаская (Кайнэ)
  <td>Ліст Іуды
  <td>Ἐπιστολή Ἰούδα
  <td>Epistula Iudae
  <td>Іуд, Юда
  <td>Jude
  <td>J
  <td>Грэчаская (Кайнэ)

Паходжанне назвы
У гістарычным кантэксце слова «саборны», верагодна, азначала, што лісты былі адрасаваныя агульнай царкве, а не асобным асобным кангрэгацыям або асобам, як у Лістах апостала Паўла. Аднак Другі ліст Яна і Трэці ліст Яна, здаецца, супярэчаць гэтаму пункту гледжання, Encarta-encyclopedie Winkler Prins (1993–2002) s.v. "katholieke brieven". Microsoft Corporation/Het Spectrum. таму што іх адрасы адпаведна да "абранай пані", аб якой многія мяркуюць, што гэта сама царква, і "Гая", пра якога было шмат спекуляцый, але мала пераканаўчых доказаў ягонай асобы. Таму некаторыя гісторыкі лічаць, што пазначэнне "саборны" быў першапачаткова прыменены толькі да Першага ліст Яна, а пазней пашырыўся на ўсе іншыя пасланні, напісаныя не Паўлам.

 Aўтарства 
Тры з сямі лістоў ананімныя і традыцыйна прыпісваюцца Іаану, сыну Зевядзея і аднаму з дванаццаці апосталаў Ісуса. 

Два з лістоў сцвярджаюць, што іх напісаў Сымон Пётр, адзін з дванаццаці апосталаў Ісуса. Таму іх традыцыйна называлі Пятроўскімі лістамі. Аднак большасць сучасных навукоўцаў пагаджаюцца, што Другі ліст Пятра, верагодна, не быў напісаны Пятром, а быў напісана ў пачатку 2 стагоддзя, праз доўгі час пасля смерці Пятра. Ehrman, Bart D. (2003). Lost Christianities: The Battles for Scripture and the Faiths We Never Knew. Oxford: Oxford University Press. ISBN 978-0195141832

У адным пасланні аўтар называе сябе Якавам (Ἰάκωβος Iákobos). Невядома, які гэта Якаў. Ёсць некалькі розных традыцыйных хрысціянскіх інтэрпрэтацый іншых тэкстаў Новага Запавету, у якіх згадваецца Якаў, брат Ісуса. Аднак большасць сучасных навукоўцаў схільныя адмаўляцца ад гэтага меркавання, бо сам аўтар не паказвае ніякіх сямейных адносін з Ісусам. Падобная праблема ўзнікае і ў Лісце Іуды (Ἰούδας Ioudas): пісьменнік называе сябе братам Якава (ἀδελφὸς δὲ Ἰακώβου adelphos de Iakóbou), але незразумела, які гэта менавіта Якаў. 

Катэгорыя:Новы Запавет
Катэгорыя:Кнігі Новага Запавету
Катэгорыя:Саборныя лісты