Аляксандр Андрэевіч Вейс

Аляксандр Андрэевіч Вейс (Вайс) (, ; 17 студзеня 1792 — 29 студзеня 1845) — ваенны дзеяч.

 Біяграфія 
Паходзіў з дваран Эстляндскай губерні. Нарадзіўся 17 студзеня 1792 года ў  (Weissenfeld, Roethel, Wiek, Estland) у сям’і калежскага саветніка Андрэя Андрэевіча фон Вейса (Аndreas Otto Georg von Weiss; 1760—1821) і яго жонкі Ганны Львоўны фон Альбрэхт (Anna Marie von Albrecht; 1768—1843).

Выпускнік II Кадэцкага корпуса. Служыў у Елісаветградскім палкуПроект Украина Архитекторы, прорабы, работники А—Г.

Удзельнічаў у баявых дзеяннях вайны 1812 года, у чыне карнета  служыў у 1-й брыгадзе генерал-маёра  1-га рэзервовага кавалерыйскага корпуса генерал-лейтэнанта Фёдара Пятровіча Уварава 1-й Заходняй арміі, удзельнічаў у бітвах 18 чэрвеня пры сяле Веркі, 19 чэрвеня пры мястэчку Давігон, 20 чэрвеня пры пераправе праз Дзісну каля мястэчка Качаржышкі, 12 ліпеня пры Бабінавічах, 14 ліпеня пад Віцебскам, 6-7 жніўня пры , 24 жніўня пры , 26 жніўня пры Барадзіно, 8 кастрычніка пры , 12 кастрычніка пад  і 4-5 лістапада пры , дзе паранены.

У час Замежных паходаў 1813—1814 гадоў удзельнічаў у бітвах 20 красавіка 1813 года пры  , 23 красавіка пры Герсдорфе, 8-9 мая пры , 17-18 жніўня пры , 16-19 кастрычніка пры Лейпцыгу, 9 сакавіка 1814 года пры , 13 сакавіка пры  і 18-19 сакавіка 1814 года пры штурме Парыжа. Узнагароджаны чынам падпаручніка і 20 кастрычніка 1814 года разам з палком вярнуўся ў Санкт-Пецярбург.

7 снежня 1817 года — паручнік лейб-гвардыі Уланскага палка, з 1818 года выконваў абавязкі ад’ютанта Вялікага князя Канстанціна Паўлавіча (1779—1831) і 7 сакавіка 1820 ажаніўся з яго мэтрессе Ульяне Міхайлаўне Аляксандравай, народжанай Жазэфіне Лемерсье (1778—1824), былой жонкай фельд’егера Яўстафія Іванавіча Фрыдрыхса (August Friedrichs; 1773—1830). З пісьма князя Пятра Андрэевіча Вяземскага Аляксандру Якаўлевічу Булгакаву ад 22 сакавіка 1820 года:

Пасля заключэння шлюбу пара пераехала ў Францыю і пасялілася ў Ніцы, дзе 5 красавіка 1824 года Ульяна Міхайлаўна памёрла ва ўзросце 45 гадоў. Гвардыі ротмістр Вейс вярнуўся ў Расію. 29 снежня 1825 года адпушчаны з гвардыі з чынам палкоўніка і прызначэннем у Валынскі ўланскі полк палкоўніка Карла Хрысціянавіча Меера 2-га (1788—1859), у тым жа годзе выйшаў у адстаўку.

У 1831 годзе вярнуўся да актыўнай службы і ў наступным годзе прызначаны камандзірам Польскага ўланскага палка ў складзе 6-й уланскай дывізіі, пасля расфарміравання палка 21 сакавіка 1833 года прызначаны да кавалерыі, 29 ліпеня 1833 года — камандзір Літоўскага ўланскага палка, 29 верасня 1836 года выйшаў у адстаўку з узвядзеннем у генерал-маёры, мундзірам і пансіёнам поўнага даравання.

Памёр 29 студзеня 1845 года ва Ухтэне (Uchten, Wesenberg, Wierland, Estland) ва ўзросце 53 гадоў.

Партрэт афіцэра, напісаны ў 1825 годзе мастачкай , захоўваецца ў калекцыі Дзяржаўнага гістарычнага музея.

 Узнагароды 
Узнагароджаны ордэнамі Святой Ганны 3-й ступені (1812), Святога Уладзіміра 4-й ступені з бантам (1812), прускім ордэнам Жалезнага Крыжа 2-га класа (29 красавіка 1814), медалямі «У памяць Айчыннай вайны 1812 года» і «За ўзяцце Парыжа», а таксама залатым шабляй «За адвагу» (1812).

 Сям’я 
У шлюбе з Ульянай Міхайлаўнай Аляксандравай (1778—1824).  была жонкай фельд'егера Фрыдрыхса. У 1807 г. яна развялася з ім, стаўшы наложніцай вялікага князя Канстанціна Паўлавіча. Ад яго яна нарадзіла сына  (1808—1857), якому прысвоілі прозвішча Аляксандраў па імі хросніка Аляксандра I; у красавіку 1812 пазашлюбны сын быў узведзены ў дваранскую годнасць і атрымаў герб, а ў верасні 1816 г. яго маці, пасля набыцця маёнтка, таксама была прылічана да дваранства з прозвішчам Аляксандрава. Незадоўга да сваёй жаніцьбы (27 мая 1820 года) на Жанэце Грудзінскай Канстанцін Паўлавіч паклапаціўся пра далейшы лёс Жазэфіны. 22 сакавіка 1820 года яна выйшла замуж за яго ад’ютанта Аляксандра Андрэевіча Вейса.

З 26 кастрычніка 1826 года ў другім шлюбе з баранесай Ганнай Лізаветай фон Урангель (Anna Elisabeth (Betsy) von Wrangell; 1804—1875), ад якой меў чацвярых дзяцейВейс Александр Андреевич (Gustav Johann Alexander von Weiss) (1792—1845):
 Мікалай (Nikolai von Weiss) (1833—1898),
 Канстанцін (Konstantin Reinhold von Weiss) (1839—1917),
  (Alexander Karl Clemens von Weiss) (1840—1921)
 Александрына (Alexandrine (Adine) Elisabeth von Weiss) (1837—1912), у шлюбе з баронам Мікалаем Іванавічам Дэлінгсгаўзена (1827—1896) мела сына   (1863—1939), члена Дзяржаўнага савета Расійскай імперыі па выбарах.

 Спасылкі 
 Вейс Александр Андреевич (Gustav Johann Alexander von Weiss) (1792—1845)

Катэгорыя:Генерал-маёры (Расійская імперыя)
Катэгорыя:Удзельнікі вайны 1812 года