Фундацыя імя Пётры Крэчэўскага

Фундацыя імя Пётры Крэчэўскага ў Нью-Ёрку — грамадская дабрачынная навукова-культурная арганізацыя беларускай эміграцыі ў ЗША. Мае ўласнае памяшканне ў Нью-Ёрку (Куінс), дзе сярод іншага размешчаны архіў і бібліятэка.

 Гісторыя 
Заснавана ў 1958 годзе. Першымі падпісчыкамі рэгістрацыйнага дакумента былі В. Тумаш, А. Адамовіч, К. Мерляк, В. Кажан і Наталля Арсеннева. У 1963 годзе фундацыя набыла жылыя дамы ў Нью-Ёрку, якія ў выніку іх здачы ў арэнду прыносяць фінансавы прыбытак, што выкарыстоўваецца на падтрымку дзейнасці Беларускага інстытута навукі і мастацтва, устаноў культуры, асобных даследчыкаў.

Фундацыя падтрымлівае вывучэнне беларускай спадчыны. Тут захоўваюцца архівы Я. Пятроўскага і Ю. Віцьбіча. Пры дапамозе фундацыі быў выдадзены шэраг навуковых кніг і ўспамінаў.

26 кастрычніка 2019 года ўрачыста адзначана 60-годдзе дзейнасці.

 Мэта 
Ставіць сабе за мэту «ўтрымліваць у Злучаных Штатах Амерыкі беларускі культурны цэнтр, у якім будуць сабраны і захаваны гісторыя і традыцыі Беларусі».

 Старшыні 
Старшынямі Рады дырэктараў былі:
 Мікола Гарошка (1964—1979)
 Вітаўт Тумаш (1979—1982)
 Францішак Бартуль (1982—2005)
 Вячаслаў Станкевіч (2009—2018)

 Працы, выдадзеныя пры падтрымцы Фундацыі 
 А. Багровіч. Жыхарства Беларускае ССР у сьвятле перапісу 1959 г. Нью-Ёрк, 1962.
 Прыказкі Лагойшчыны / уклад. А. Варлыга. Нью-Ёрк; Мюнхэн, 1966.
 П. Урбан. У сьвятле гістарычных фактаў. Нью-Ёрк; Мюнхэн, 1972.
 Ю. Стукалич. Мы дойдём! Очерки, статьи, фельетоны. Нью-Йорк, 1975.
 Паўстаньне на Беларусі 1863 году: «Мужыцкая Праўда» й лісты «з-пад шыбеніцы» = The 1863 Uprising in Byelorussia: «Peasants Truth» and «Letters from beneath the Gallows»: тэксты й камэнтары Я. Запруднік і Т. Э. Бэрд. Нью-Ёрк, 1980.
 Янка Купала й Якуб Колас на Захадзе: бібліяграфія / уклад. В. і З. Кіпель. Нью-Ёрк, 1985.
 А. Бембель. Рэха малітвы: вершы зь Беларусі. Нью-Ёрк, 1988.
 Пяць стагоддзяў Скарыніяны, XVI―XX / апрацаваў В. Тумаш. Нью-Ёрк, 1989.
 Я. Запруднік. «Дванаццатка». Нью-Ёрк, 2002.
 З. Пазьняк. Развагі. Канцэпцыя новага беларускага Адраджэньня. Вільня, 2007.

 Архіўныя фонды 
У 2008 годзе Янка Запруднік перадаў у архіў фундацыі тэксты дакументаў «архіва Захаркі», якія ў пачатку 1960-х гадоў былі перададзены Міколам Абрамчыкам Янку Запрудніку для меркаванай доктарскай дысертацыіЗапруднік, Я. Да загадкі дзяржаўнага архіву Міколы Абрамчыка / Янка Запруднік // Запісы БІНІМ. — 2009. — № 32. — С. 450—476..

 Літаратура 


 Спасылкі 

 Архівіст Фундацыі Крачэўскага Валянціна Трыгубовіч: Мяне натхняе старая мудрасьць: помнім мы — не забудуць і нас
 Відэарэпартаж пра Беларускую фундацыю Крачэўскага
 У Нью-Ёрку адсвяткавалі 60-я ўгодкі Фундацыі Крачэўскага

Катэгорыя:Арганізацыі беларусаў ЗША