Фартыфікацыя Барысава

Фартыфікацыя Барысава і Барысаўшчыны — комплекс збудаванняў вайсковага абарончага прызначэння ў межах сучаснага горада і ў Барысаўскім раёне.

 Дахрысціянская эпоха 

На правым беразе Бярэзіны паміж Барысавам і вескай Брылі знаходзяцца гарадзішчы мысавага тыпу (5 гарадзішч) з адным ці двума валамі з боку поля. Археолагамі на іх была знойдзена кераміка балтамоўнай культуры штрыхаванай керамікі. Побач з гарадзішчамі знаходзяцца пашкоджаныя вандаламі курганныя магільнікі. Курганы як адзіночныя, так і доўгія балтамоўнай культуры доўгіх курганоў. Гарадзішчы параслі лесам і пашкоджаныя тэхнікай для лесанарыхтоўкі, новымі лесапасадкамі і акопамі з апошніх войн.

 Часы Полацкага княства 

Па версіі археолага Штыхава, на гарадзішчы ў весцы Барысаў Стары быў заснаваны Барысаў. Гарадзішча моцна пашкоджана забудовай (на гары рэшткі амбулаторыі з гаспадаркі князеў Раманавых, жылыя хаты). Калісьці гару амывалі воды безыменнай рэчкі (Пралля, Цына?), якая цячэ побач.

 Часы Вялікага Княства Літоўскага 

Барысаўскі замак.

 У складзе Расійскай імперыі 

Расійскія ўмацаванні на новай мяжы пасля першага падзелу Рэчы Паспалітай. Складаюцца з рова і вала з рэданамі.

Барысаўская крэпасць (батарэі, прадмоставыя ўмацаванні, тэт дэ пон, акопы).

 У часы польскай акупацыі (1919—1920) 

Па праваму берагу Бярэзіны прайшла лінія польскіх акопаў. Акопамі перарыты гарадзішчы і расійская крэпасць ад Весялова да Беразіно.

 Савецкая фартыфікацыя 1941 года 

Сталіністы акапалі правабярэжны Барысаў паўколам акопаў і рвоў. Другі рубеж абароны цягнецца па леваму берагу Бярэзіны ад Весялова. Трэці рубеж цягнецца за межамі горада ад Жыцькава па Схе праз Неманіцу далей у бок Беразіно. Кожны з рубяжоў абароны глыбокаэшаланаваны, складаецца кожны з дзвюх-трох ліній акопаў.

 Нямецкая фартыфікацыя 1941—1944 гадоў 

Цягнецца па правым беразе Бярэзіны. Складаецца з акопаў, бетонных агнявых кропак, бетонных бомбасховішч і назіральных пунктаў, частка якіх добра захавалася. Таксама паўколам акопаў і рвоў быў умацаваны левабярэжны Барысаў.

 Савецкая пасляваенная фартыфікацыя 

Рэшткі вучэбных умацаванняў агульнавайсковага палігона, школы ў Пячах.

Умацаванні каля чыгуначнага моста праз Бярэзіну.

 Фартыфікацыя часоў незалежнай Беларусі 

Агнявая кропка каля брамы вайсковай камендатуры на вуліцы Розы Люксембург.

Катэгорыя:Барысаў
Катэгорыя:Фартыфікацыя