Узяцце Сірта (2020)

Узяцце Сірта — штурм горада Сірта Лівійскай нацыянальнай арміі (ЛНА) Халіфа Хафтара падчас другой грамадзянскай вайны ў Лівіі. Аперацыя была праведзена 6 студзеня 2020 года ў рамках наступлення на Трыпалі.

Перадгісторыя 

Падчас першай грамадзянскай вайны горад быў адным з апошніх, нароўні з Бені-Валідам, цэнтраў супраціву прыхільнікаў Муамара Кадафі. Абарона Сірта працягвалася цэлы месяц, але 20 кастрычніка лівійскія паўстанцы канчаткова разграмілі войскі праціўніка. У той жа дзень пры спробе ўцёкаў з горада Кадафі быў схоплены апазіцыянерамі і забітыFrédéric Bobin, La prise de Syrte est une étape majeure dans l’offensive du maréchal Haftar en Libye, Le Monde, 7 janvier 2020..

У 2015 годзе, падчас другой грамадзянскай вайны, горад трапіў у рукі джыхадзістаў «Ісламскай дзяржавы». У маі 2016 года войскі, лаяльныя Ураду нацыянальнай згоды (УНЗ) Фаіза Сараджа, падтрыманыя заходнімі саюзнікамі, пачалі аперацыю па вызваленні горада ад баевікоў. У снежні, пасля некалькіх месяцаў цяжкіх гарадскіх баёў, Сірт быў цалкам заняты.

Пасля разгрому «Ісламскай дзяржавы» горад кантраляваўся брыгадай Місураты, якая ўваходзіла ў кааліцыю «Шчыт Лівіі», і 604-й брыгадай, апалчэннем салафітаў. Усе гэтыя войскі былі аб’яднаны ў рамках «Сіл абароны Сірт».

 Дзеянні Хафтара 
4 красавіка 2019 года фельдмаршал ЛНА Халіфа Хафтар, які з’яўляўся саюзнікам супрацьстаялых УНЗ уладаў Палаты прадстаўнікоў, абвясціў аб пачатку буйнамаштабнага наступлення на ўсім паўночным захадзе краіны (Трыпалітаніі), мэтай чаго была сталічны ТрыпаліПриезжавший к Шойгу ливийский маршал приказал наступать на Триполи // Лента. Ру, 4 апреля 2019.

20 снежня Лівійская нацыянальная армія запатрабавала ад узброеных фарміраванняў, што падтрымлівалі УНЗ, на працягу 72 гадзін пакінуць Трыпалі і Сірт. За гэты час ЛНА абавязвалася не атакаваць сілы, якія адыходзяць адтуль. Калі ж лаяльныя УНЗ фарміраванні не выканаюць умовы ўльтыматума, то атакі пачнуцца зноўХафтар дал войскам Сараджа три дня на уход из Триполи и Сирта. Ужо 25 снежня брыгада Місураты прыняла ўльтыматум фельдмаршала і вывяла свае атрады як з Сірта, так і з ТрыпаліСМИ: в Ливии часть защитников Триполи прекратила борьбу с армией Хафтара.

4 студзеня 2020 Халіфа Хафтар абвясціў у краіне масавую мабілізацыю для «выгнання замежных сіл» у адказ на планы ўладаў Турцыі адправіць войскі ў Трыпалі. Ён заклікаў лівійцаў забыцца пра рознагалоссі, «аб’яднацца і ўзяцца за зброю», каб «абараніць зямлю і гонар». Камандуючы нацыянальнай арміяй абвінаваціў прэзідэнта Турцыі Рэджэпа Эрдагана ў імкненні адрадзіць «асманскае валадарства» ў Лівіі і назваў магчымае сутыкненне «бітвай з каланізатарамі»Фельдмаршал Халифа Хафтар объявил всеобщую мобилизацию в Ливии для «изгнания иностранных сил» .

У той жа дзень яго байцы пачалі наступленне на Сірт. Неўзабаве на бок ЛНА перайшла 604-я брыгада. Яе камандаванне заявіла, што не прымае ні бок Сараджа, і ні бок ХафтараFrederic Wehrey, Quiet No More?, Carnegie Endowment for International Peace, 13 octobre 2016., а яе галоўнымі ворагамі з’яўляюцца «Браты-мусульмане» і салафіты-джыхадзісты. Трэба адзначыць, што большасць яе байцоў была з ферджані, племя фельдмаршала ХафтараLaurent Lagneau, Libye : Les troupes du maréchal Haftar s’emparent Syrte, grâce au ralliement d’une milice salafiste, Zone militaire Opex360.com , 7 janvier 2020..

 Узяцце Сірта  
6 студзеня хафтараўцы ўвайшлі ў горад. Спачатку быў захоплены аэрапорт Гардабія, размешчаны на поўдзень ад Сірта. Абаронцы паветранай гавані здалісяCélian Macé, Libye : Haftar annonce la prise de Syrte, Libération, 6 janvier 2020.Libye: prise surprise de Syrte par les forces de Khalifa Haftar, RFI, 6 janvier 2020.. Затым ЛНА атакавала горад з поўдзеня і ўсхода. Спецназ захапіў марскі порт. Адначасова 604-я брыгада з тылу атакавала рэшткі брыгады Місураты. Пасля трох гадзін бою апошнія пакінулі горад. Такім чынам, Сірт перайшоў у рукі сіл ЛНА, якія сустрэлі мінімальны супраціў. Байцоў Хафтара з энтузіязмам сустрэлі мясцовымі жыхарамі, што размахвалі плакатамі з выявай Кадафі і зялёнымі сцягамі Лівійскай Арабскай Джамахірыі.

Прадстаўнік ЛНА генерал Ахмед аль-Місмары заявіў, што «Сірт цалкам вызвалены (...) ад тэрарыстычных груповак»Libya conflict: Opposition forces 'seize strategic city Sirte', а наступленне на горад было прадметам «дбайнай падрыхтоўкі, якая доўжылася на працягу некалькіх месяцаў» з рэгулярнымі паветранымі налётамі на «Сілы абароны Сірта».

 Наступствы 

З падзеннем Сірта ў ЛНА меркавалі працягнуць прасоўванне і ў рэшце рэшт узяць Місурату, размешчаную за 250 кіламетраў на паўночны захад. Аднак актыўнае ўмяшанне Турцыі ў канфлікт у Лівіі на баку УНЗ значна аслабіла пазіцыі прыхільнікаў Хафтара. У красавіку—маі туркі і сараджысты аднавілі кантроль над мяжой з Тунісам, захапалі паветранную базу Аль-Ватыя, гарады Сабрат, Сурман і Эль-Аджайлат. Супраціў УНЗ стаў больш жорсткім, а само прасоўванне атрадаў ЛНА прыпынілася"Благородный жест". Почему Хафтар отводит армию от Триполи // Radio Sputnik, 20 мая 2020. У чэрвені фронт стабілізаваўся па лініі Сірт—Джуфра. Меркавалася, што войскі УНЗ распачнуць спробу адваяваць горад, але баявыя дзеянні абмежаваліся асобнымі сутыкненнямі на захад ад населенага пункта. У гэты час бакі праяўлялі нізкую актыўнасць. «Стаянне ля Сірта» стала апошняй буйной кампаніяй грамадзянскай вайныВозможно ли открытое столкновение Египта и Турции в Ливии? E-News.su, 29 июля 2020.

 Зноскі 

Катэгорыя:Канфлікты 2020 года
Катэгорыя:Студзень 2020 года
Катэгорыя:Бітвы паводле алфавіта
Катэгорыя:2020 год у Лівіі
Катэгорыя:Падзеі 6 студзеня
Катэгорыя:Бітвы грамадзянскай вайны ў Лівіі