Яўген Мікалаевіч Мішусцін

Яўген Мікалаевіч Мішу́сцін (; ,  — ) — вучоны ў галіне мікрабіялогіі, акадэмік Акадэміі навук СССР (1974), Заслужаны дзеяч навукі і тэхнікі РСФСР (1961), Герой Сацыялістычнай Працы (1981).

 Біяграфія 
Нарадзіўся ў Маскве. У 1917 годзе скончыў Маскоўскую практычную акадэмію камерцыйных навук і паступіў вучыцца на геаграфічнае аддзяленне геаграфічнага факультэта Першага Маскоўскага дзяржаўнага ўніверсітэта. Адначасова працаваў памочнікам бухгалтара ў Наркамаце харчавання. У 1919—1920 гг. у Чырвонай Арміі — у Асобым канвойным атрадзе транспартнага аддзела Цэнтральнага ўпраўлення забеспячэння. У 1920 годзе быў дэмабілізаваны і накіраваны на вучобу ў Маскоўскую сельскагаспадарчую акадэмію імя К. А. Ціміразева, якую скончыў у 1924 годзе. У час вучобы ў акадэміі працаваў у інстытутах Усесаюзнай сельскагаспадарчай акадэміі, на бактарыёлага-агранамічнай станцыі Народнага камісарыята земляробства РСФСР.

З 1924 года Я. М. Мішусцін працаваў у Інстытуце сельскагаспадарчай мікрабіялогіі, дзе з 1931 года займаў пасаду загадчыка лабараторыі. Адначасова ў 1924—1927 гг. выкладаў хімію і біялогію ў школах Масквы. У 1927 годзе быў абраны дацэнтам па курсу тэхнічнай мікрабіялогіі ў Маскоўскім хіміка-тэхналагічным інстытуце, дзе працаваў да 1930 года. У 1931 годзе прызначаны на пасаду загадчыка лабараторыяй ва Усесаюзнай акадэміі сельскагаспадарчых навук імя Леніна (УАСГНІЛ) і ў тым жа годзе загадчыкам лабараторыі ў Інстытуце ўгнаенняў, аграбіялогіі і аграглебазнаўства, дзе працаваў да 1939 года. Адначасова ў 1932—1934 гг. выкладаў курс мікрабіялогіі малочнай справы Маскоўскай сельскагаспадарчай акадэміі і ў 1932—1940 гг. — прафесар у Інстытуце харчовай прамысловасці імя І. В. Сталіна.

З 1939 года Я. М. Мішусцін у Інстытуце мікрабіялогіі імя С. М. Вінаградскага Акадэміі навук СССР, у якім у 1940—1991 гг. займаў пасаду загадчыка аддзелам глебавай мікрабіялогіі, з 1989 года — дарадчык дырэкцыі інстытута. Адначасова ў 1961—1971 гг. на пасадзе загадчыка кафедрай мікрабіялогіі ў Маскоўскай сельскагаспадарчай акадэміі імя Ціміразева.

Памёр 3 мая 1991 года ў Маскве. Пахаваны на Ваганькаўскіх могілках.

 Навуковая і грамадская дзейнасць 
Я. М. Мішусцін з’яўляецца адным з буйнейшых вучоных СССР у галіне тэорыі і практыкі мікрабіялогіі глебы. Яму належаць навуковыя працы па сельскагаспадарчай мікрабіялогіі, геаграфічнай занальнасці глебавай мікрафлоры, біялагічнай фіксацыі азоту з атмасферы. Аўтар больш за 600 навуковых прац, у тым ліку манаграфій і падручнікаў.

У 1973—1984 гг. займаў пасаду старшыні камісіі АН СССР па навуковым асновам сельскай гаспадаркі пры Прэзідыуме Акадэміі навук СССР, у 1972—1988 гг. старшыні камісіі па навуковым асновам сельскай гаспадаркі пры Прэзідыуме Акадэміі навук СССР, таксама старшынёй экспертнай камісіі па прысуджэнні прэміі імя В. Р. Вільямса. У 1956—1959 і 1967—1988 гг. уваходзіў у склад рэдакцыйнай калегіі часопіса «Известия АН СССР. Серия биологическая». У 1955—1958 гг. займаў пасаду намесніка акадэміка-сакратара Аддзялення біялагічных навук АН СССР, у 1967—1991 гг. — намесніка акадэміка-сакратара Аддзялення біяхіміі, біяфізікі і хіміі фізіялагічна актыўных злучэнняў.

У 1959 годзе быў абраны членам Каралеўскага трапічнага інстытута Нідэрландаў, у 1957 годзе — членам Міжнароднага таварыства глебазнаўцаў.

Сярод апублікаваных прац Я. М. Мішусціна:
 Термофильные микроорганизмы в природе и практике. — М., Л., 1950.;
 Микроорганизмы и продуктивность земледелия. — М., 1972.;
 Микрофлора почв северной и средней части СССР. — М. 1966. (у сааўтарстве);
 Микробиология, учебное пособие для агрономических специальностей сельскохозяйственных вузов — Москва: Колос, 1970. (у сааўтарстве);
 Использование соломы как органического удобрения / Академия наук СССР, Институт микробиологии; [отв. ред. акад. Е. Н. Мишустин] Москва: Наука, 1980.;
 Микробиология, учебник для студентов высших учебных заведений по агрономическим специальностям — Москва: Агропромиздат, 1987. (у сааўтарстве).

 Узнагароды і званні 
 Медаль «Серп і Молат»,
 3 ордэны Леніна,
 Ордэн Кастрычніцкай Рэвалюцыі,
 ордэн Працоўнага Чырвонага Сцяга,
 медаль «За абарону Масквы»,
 медалі, у тым лігу медалі ВДНГ СССР,
 Сталінская прэмія 1951 года,
 Дзяржаўныя прэміі СССР 1970 і 1982 года,
 Заслужаны дзеяч навукі і тэхнікі РСФСР,
 Прэмія імя С. М. Вінаградскага Акадэміі навук СССР 1976 года,
 Залаты медаль імя Д. М. Пранішнікава (1980),
 Ганаровы член Мікрабіялагічнага таварыства Польшчы (1978).

 Літаратура 
  — С. 492.


 Спасылкі 

 Профіль на сайце Расійскай акадэміі навук
 Архивы Российской академии наук

Катэгорыя:Мікрабіёлагі СССР
Катэгорыя:Заслужаныя дзеячы навукі РСФСР
Катэгорыя:Правадзейныя члены АН СССР
Катэгорыя:Выкладчыкі РДАУ-МСГА імя К. А. Ціміразева
Катэгорыя:Аўтары падручнікаў
Катэгорыя:Узнагароджаныя медалямі АН СССР