Атакі на НПЗ Абкайк і Хурайс (2019)

Атакі на НПЗ Абкайк і Хурайс — напад беспілотнікаў хусітаў на найбуйнейшы ў свеце нафтаперапрацоўчы завод на ўсходзе Саудаўскай Аравіі, які адбыўся 14 верасня 2019 года падчас грамадзянскай вайны і замежнай інтэрвенцыі ў Емене. З-за атакі пачаўся гіганцкі пажар на дзяржаўным прадпрыемстве Saudi Aramco, які быў ліквідаваны за лічаныя гадзіны, але выклікаў часовае падзенне здабычы саудаўскай нафты ўдвая (з 9,8 мільёна барэляў да 4,1 мільёна барэляў), што адпавядае 5% здабычы нафты ў свецеHouthi drone attacks on 2 Saudi Aramco oil facilities spark fires Аль-Джазіра.

 Атака 

14 верасня роўна ў чатыры гадзіны раніцы па мясцовым часе нафтаперапрацоўчыя заводы ў Абкайку і Хурайсе, якія належалі кампаніі Saudi Aramco, падвергліся абстрэлу беспілотнікаў еменскіх паўстанцаў-хусітаў. Удар быў нанесены па дэсульфурызацыйных калонах і вакуумных , якія служаць для аддзялення нафтавага газу; вялікая частка сфероідаў была пашкоджана, пашкоджана таксама каля паловы калонDavid Sheppard. Attack on Saudi facility exposes world economy’s ‘Achilles heel’ // Лос-Анджелес Таймс, 16 сентября 2019 года. . У выніку адбыліся ўзгаранні. Пажары на прадпрыемствах атрымалася хутка лакалізаваць. Па словах кіраўніка кампаніі Аміна Насера, пацярпелых ад налётаў няма. Неўзабаве пачаліся работы па аднаўленні вытворчасці. Еменскія паўстанцы заявілі, што НПЗ атакавалі іх байцы з дапамогай дзесяці беспілотных лятальных апаратаўДобыча нефти в Саудовской Аравии упала вдвое после налета беспилотников. Завод Абкайк абараняўся трыма батарэямі СПА Skyguard, але яны не спрацавалі пры нападзе.

 Наступствы 
 Эканамічныя 
Саудаўскія чыноўнікі заявілі, што напады прымусілі закрыць аб’екты, скараціўшы здабычу нафты ў краіне з 9,8 да 4,1 мільёна барэляў нафты ў дзень, страчваючы 5,7 мільёна барэляў нафты ў дзень, альбо каля 5% ад штодзённай сусветнай здабычы. Чакалася, што станцыі вернуцца да намінальнай магутнасці да 16 верасня і будуць выкарыстоўваць нафту са сховішчаў для ліквідацыі недахопу. Аднак іншыя дзяржаўныя чыноўнікі падлічылі, што поўнае аднаўленне вытворчасці будзе працягвацца «тыднямі, а не днямі». Пасля адкрыцця рынку ўвечары 15 верасня цана ф’ючэрсаў на нафту Brent павялічылася амаль на 20 працэнтаў. Іншыя рынкі таксама былі закрануты і занепакоены пастаўкамі нафты, уключаючы бензін і мазут у ЗША. Прэзідэнт Дональд Трамп санкцыянаваў вызваленне амерыканскіх стратэгічных запасаў нафты для стабілізацыі цаны на энергію ў краіне.

16 верасня цана бараля Brent уздымалася да $ 71,95, па выніках дня таргі закрыліся з прыростам цаны Brent на 14,61%. Падзенне сусветных цэн на нафту паследавала за іх рэзкім ростам. Сусветныя цэны на нафту рэзка знізіліся 17 верасня — цана бараля нафты маркі Brent за некалькі хвілін знізілася больш чым на 5%, дасягнуўшы на мінімуме адзнакі $ 64,5rbc.runashaniva.by.

 Ваенна-палітычныя 
Атака ўзмацніла геапалітычную напружанасць на Блізкім Усходзе.

Атакі падкрэслілі як крайнюю ўразлівасць саудаўскай інфраструктуры, нягледзячы на гіганцкі ваенны бюджэт, так і таннасць маштабных нападаў з выкарыстаннем сучасных тэхналогій: дзясятак-другі дронаў, пабудова кожнага з якіх магла абысціся ў 15 тысяч долараўBen Hubbard, Palko Karasz, Stanley Reed. Two Major Saudi Oil Installations Hit by Drone Strike, and U.S. Blames Iran // Нью-Йорк Таймс, 14-15 сентября 2019 года., нанеслі шкоду, які вылічваецца сотнямі мільёнаў долараў у дзень. Яшчэ ў 2013 годзе спецыялісты лічылі, што такая атака запатрабуе многіх тысяч ракетAli Al-Ahmed, Andrew Bond, and Daniel Morillo. Security Threats to Saudi Arabia's Oil Infrastructure. Washington, DC: The Institute for Gulf Affairs, 2013.  С. 32..

Тым часам Прэзідэнт Расіі Уладзімір Пуцін прапанаваў Саудаўскай Аравіі набыць зенітна-ракетныя комплексы С-300 «Фаварыт» або С-400 «Трыўмфатар» для абароны сваёй тэрыторыі ад новых нападаў з паветраВойну оплатят короли Российская газета, 17 сентября 2019 года.

18 верасня Каралеўства Саудаўская Аравія далучылася да міжнароднай кааліцыі па бяспецы на моры (пад кіраўніцтвам ЗША)Саудовская Аравиявступила в международную коалицию по безопасности на море РИА Новости, 18 сентября 2019 года.

20 верасня арабская кааліцыя на чале з Саудаўскай Аравіяй пачала ваенную аперацыю супраць ваенных аб’ектаў паўстанцаў на поўначы Хадэйды ў Емене. Прадстаўнік кааліцыі палкоўнік Туркі аль-Малікі ў сваім звароце па тэлеканалу «Аль-Арабія» заклікаў мірных грамадзян пазбягаць тых раёнаў, на якія нацэлена аперацыя. У сваю чаргу хусіты праз падкантрольны ім тэлеканал «Аль-Масіра» заявілі, што кааліцыя ў парушэнне мірных пагадненняў, заключаных раней у Швецыі, нанесла чатыры авіяўдару па адным з гарадскіх кварталаў ХадэйдыАрабская коалиция начала военную оперцию на севере Йемена РИА Новости, 20 сентября 2019 года. У прамым эфіры тэлеканала «Аль-Масіра» кіраўнік палітсавета хусітаў Махдзі аль-Машат абвясціў аб спыненні ракетных і паветраных удараў па Саудаўскай Аравіі. Лідар паўстанцаў падкрэсліў, што рух «Ансар Алах» чакае ад Эр-Рыяда аналагічных крокаўХуситы заявили об отказе от ракетных и авиаударов по Саудовской Аравии REGNUM, 20 сентября 2019 года.

 Рэакцыя 
З асуджэннем атакі на НПЗ выступілі такія краіны як Катар, Германія, ЗША, Вялікабрытанія, а таксама Арганізацыя Аб’яднаных НацыйВ ООН осудили атаки на НПЗ Саудовской Аравии .

Прэс-сакратар прэзідэнта Расіі Дзмітрый Пяскоў заявіў, што дадзены напад з’яўляецца «вельмі непрыемнай гісторыяй, якая аказвае негатыўнае ўздзеянне на энергетычныя рынкі; Крэмль спадзяецца, што каралеўства неўзабаве справіцца з наступстваў дадзенага інцыдэнту»Кремль надеется, что Эр-Рияд вскоре справится с последствиями атаки на НПЗ.

Дзяржсакратар ЗША Майк Пампеа заявіў, што Іран стаіць за тэрактамThe Latest: Trump calls Saudi crown prince after attack  Washington Post. Афіцыйны прадстаўнік МЗС Ірана Абас Мусаві адхіліў заяву Пампеа, назваўшы падобныя абвінавачванні беспадстаўнымі і ў той жа час паказаўшы, што ён «не быў моцна здзіўлены» падобнымі словаміВ Иране прокомментировали обвинения в атаках на саудовские НПЗ. Яго падтрымала МЗС Кітая, якое асудзіла ЗША за абвінавачванне Ірана ў атацы на саудаўскія НПЗМИД Китая осудил США за обвинение Ирана в атаке на саудовские НПЗ.

Між тым расійскі палітолаг Руслан Асташка раскрытыкаваў узброеныя сілы Саудаўскай Аравіі і Злучаных Штатаў, якія, пры велізарным ваенным бюджэце і тэхнічных магчымасцях, не змаглі адбіць напад паўстанцаўПВО США - пустышка. Доказано в Саудовской Аравии (Руслан Осташко).

Каб умацаваць антыіранскі саюз, дзяржсакратар ЗША Майк Пампеа нанёс бліц-візіты ў Саудаўскую Аравію і ААЭСоздание антииранской коалиции продолжается ТАСС, 20 сентября 2019 года.

21 верасня 2019 года прэзідэнт ЗША Дональд Трамп ухваліў адпраўку на Блізкі Усход дадатковых войскаў. Хоць адказнасць за атаку дронаў узялі на сябе еменскія мяцежнікі-хусіты, амерыканцы абвінавацілі ў падрыхтоўцы нападу Іран, так як усе выяўленыя беспілотнікі былі зроблены менавіта там. Кіраўнік Пентагона Марк Эспер заявіў, што ўсе амерыканскія сілы, размешчаныя на ваенна-марской базе ў Бахрэйне, будуць сфакусаваны на супрацьракетнай абаронеТрамп решил перебросить дополнительные войска на Ближний Восток Interfax, 21 сентября 2019 года

У адказ на падобныя дзеянні ЗША міністр замежных спраў Ірана Махамад Джавад Зарыф у інтэрв’ю CNN папярэдзіў аб тым, што вынікам любых агрэсіўных дзеянняў у адносінах да Ісламскай Рэспубліцы Іран стане буйнамаштабная вайна на Блізкім Усходзе. Па словах палітыка, Іран не жадаў удзельнічаць у якой-небудзь ваеннай канфрантацыі, аднак не будзе «лыпаць» пры нападзе на сваю тэрыторыюМИД ИРИ: итогом агрессии против Ирана будет масштабный конфликт в регионе REGNUM, 21 сентября 2019 года.

 Здарэнні на іншых НПЗ 
Неўзабаве, 17 верасня, пасля інцыдэнту ў Абкайку, але ўжо па тэхнічным прычынам, адбыліся пажары на НПЗ у Селіна-Крус (Мексіка) і Санадзара-дэ-Бургондзі (Італія). У выніку інцыдэнтаў ніхто не пацярпеўВзрывы и пожар на крупнейшем НПЗ в Италии и Мексике.

Катэгорыя:Іранскі крызіс
Катэгорыя:Канфлікты 2019 года
Катэгорыя:Верасень 2019 года
Катэгорыя:Гісторыя Саудаўскай Аравіі
Катэгорыя:Падзеі 14 верасня