Карэйскі жывапіс

Карэйскі жывапіс — адзін з карэйскіх відаў мастацтваў. Характарызуецца разнастайнасцю жанраў і стыляў.

 Гісторыя 

Гісторыя карэйскага жывапісу пачынаецца з насценных малюнкаў на сценах грабніц, створаных на працягу VI стагоддзя. Прыкладна ў той жа час адным з першых, што аказалі ўплыў на жывапіс рэгіёна, стала мастацтва Кітая. Многія карэйскія мастакі адправіліся ў Кітай для вывучэння стыляў і тэхнік жывапісу.

У перыяд Трохцарства Карэя складалася з трох асобных дзяржаў — Кагуро, Пэкчэ і Сілы, у кожнай з якіх развіўся свой унікальны стыль жывапісу. Раннія карціны мастакоў Сілы саступалі па тэхніцы жывапісу Кагуро і Пэкчэ, але пры гэтым і былі больш мудрагелістымі і свабоднымі ў стылі. Работы мастакоў з Пэкчэ не імкнуліся да рэалізму, аддаючы перавагу элегантнаму стылю. Творы з Кагуро часта адлюстроўвалі дынамічныя і актыўныя сюжэты, напрыклад, сцэны з тыграмі, што ратуюцца ад лучнікаў на конях. Пасля аб’яднання трох дзяржаў на тэрыторыі выпрацаваўся адзіны унікальны стыль жывапісу, на які працягвалі аказваць уплыў адносіны з Кітаем.

У эпоху Каро (918—1392) жывапіс Карэі бурна развіваўся ў сувязі з тым, што многія мастакі былі з асяроддзя багатых арыстакратаў, таксама ў дзяржаве квітнеў будызм, што стварала патрэбу ў стварэнні розных вырабаў для рэлігійных цырымоній і карцін з будысцкімі матывамі. Тады ж мастакі пачынаюць адлюстроўваць рэалістычныя сцэны, гэты кірунак атрымае развіццё пазней — у перыяд Часон.

У эпоху Часон (1392—1910) у карэйскай жывапісу адбылося мноства змен. Будысцкая культура перажыла заняпад, у сувязі з гэтым рэлігійныя сюжэты саступілі месца сцэнам з рэальнага жыцця. Працягваючы знаходзіцца пад уплывам мастацтва Кітая, карэйскія мастакі тым не менш, пачалі адыходзіць ад яго, распрацоўваючы ўласныя формы і стылі.. У краіну прыязджаюць хрысціянскія місіянеры, з’яўляюцца першыя еўрапейскія навуковыя працы. Зараджаецца рух ‘’Сільхак’’, які грунтуецца на навучанні жывапісу на практыцы і назіраннях. З’яўляюцца творы з выявай сцэн з жыцця звычайных людзей; свой уласны стыль набываюць і карціны з раслінамі і жывёламі. Майстрамі ў розныя стагоддзі эпохі сталі Ан Гён, Чон Сон, Кім Хандо, Сін Юн Бок, Авон.

Японскі каланіяльны перыяд (1910—1945) амаль знішчыў традыцыйны карэйскі жывапіс. У гэты час душыліся многія спрадвечна-карэйскія традыцыі, мова народа ў спробах асіміляцыі. Пасля вызвалення Карэі ў 1945 году традыцыі мясцовага мастацтва былі адроджаныя.


 Традыцыйныя жанры і матывы 

Шаманізм і даасізм

 Сімвалы даўгалецця: карціны з дзесяццю сімваламі даўгалецця і неўміручасці (сонца, аблокі, горы, вада, бамбук, сасна, журавель, алень, чарапаха, грыб); часта ўсе дзесяць могуць быць прадстаўлены ў адным творы.
 Тыгры: адзін з распаўсюджаных матываў карэйскага народнага жывапісу. У Карэі тыгр рэдка адлюстроўваўся злым і лютым, часцей — смешнай і часам дурной жывёлай.
 Дух гор і кароль драконаў: сюжэты з легенды.

Будызм

Творы з рэлігійнай тэматыкай часта ствараліся для інтэр’ераў храмаў. Сюжэтамі маглі быць ілюстрацыі да сутры або партрэты манахаў.

Канфуцыянства

Сюжэты з папулярных прытчаў, сцэны з жыцця філосафаў.

Літаральна — «кнігі і рэчы» () — від нацюрморта, дзе пераважаюць кнігі. Жанр пераважна развіваўся з другой паловы XVIII стагоддзя па першую палову XX стагоддзя.


Катэгорыя:Культура Карэі