Свіраны (Віленскі раён)

Свіраны С. 233., часам Свіро́ніс () — вёска ў Віленскім раёне Віленскага павета Літвы.

 Гісторыя 
Упершыню згадваюцца ў 1501 годзе. На 1561 год уладанне І. Зарэцкага і інш., цэнтр маёнтка. Напісанне старабеларускай мовай: Свираны, Свиряны. Пасля адміністрацыйнай рэформы 1567 года ў Віленскім павеце Віленскага ваяводства Вялікага Княства Літоўскага. Пазней уласнасць віленскага базыльянскага манастыра.

У выніку трэцяга падзелу Рэчы Паспалітай 1795 года Свіраны апынуліся ў складзе Расійскай імперыі, у Віленскім павеце. У XIX стагоддзі дзяржаўная ўласнасць і фальварак пры тракце з Вільні да Менска. У 1840 годзе ў Свіранах нарадзіўся Францішак Багушэвіч, сюды да сваіх бацькоў прыязджала маці Багушэвіча Канстанцыя (у дзявоцтве Галаўня). Пасля 1861 года ў Рукойненскай воласці Віленскага павета.

За часамі Першай сусветнай вайны з 1915 года тэрыторыя акупаваная войскамі Германскай імперыі. 25 сакавіка 1918 года згодна з Трэцяй Устаўной граматай абвешчана часткай Беларускай Народнай Рэспублікі С. 18.. У пачатку 1919 года тэрыторыя занята Чырвонай Арміяй С. 20.. З 27 лютага 1919 года — у ЛітБел ССР, у канцы сакавіка заняты польскімі войскамі.

У 1920 годзе Свіраны апынуліся ў Сярэдняй Літве, з 1922 года ў складзе Польшчы. У беларускай гістарыяграфіі землі вядомыя як Заходняя Беларусь.

У другой палове верасня 1939 года Свіраны заняты Чырвонай Арміяй, 10 кастрычніка 1939 года паводле дагавора з СССР тэрыторыя Віленскай вобласці перададзена Літве. З 1940 года ў Літоўскай ССР.

У Другую сусветную вайну з чэрвеня 1941 года да ліпеня 1944 года пад акупацыяй Германіі.

З 1990 года ў складзе адноўленай незалежнай Літвы.

 Насельніцтва 

 Вядомыя асобы 
 Францішак Багушэвіч — беларускі грамадскі і культурны дзеяч, паэт.

 Крыніцы 

 Літаратура 


 Спасылкі 

 Здымкі на Radzima.org