Арвідс Янсанс

Арвідс (Арвід Крышавіч) Янсанс (латыш. Arvīds Jansons;  — ) — латвійскі дырыжор і скрыпач, музычны педагог. Народны артыст СССР (1976). Лаўрэат Сталінскай прэміі другой ступені (1951). Бацька Марыса Янсанса.

 Біяграфія 
Нарадзіўся у Лібаве (цяпер Ліепая, Латвія). У 1929—1935 гадах навучаўся ў Народнай кансерваторыі горада Ліепая па класе скрыпкі. З 1931 года — скрыпач аркестра Ліепайскай оперы і філармоніі. У 1940 годзе дэбютаваў як дырыжор ў Ліепайскай оперы, дзе пад яго кіраўніцтвам была выканана аперэта Ф. Раймонда «Блакітная маска».

Затым вучыўся ў Латвійскай кансерваторыі (1940—1944) таксама па класе скрыпкі (клас Р. Мікельсона) і кампазіцыі ў Рызе.

З 1940 года — скрыпач аркестра Латвійскай оперы. Паралельна браў урокі дырыжыравання ў Леа Блеха і ў 1944 годзе ўпершыню прыйшоў за дырыжорскі пульт. Працаваў дырыжорам у Латвійскай оперы (1944—1952), а ў 1946 годзе ўзначаліў сімфанічны аркестр Латвійскага радыё, з якім працаваў на працягу шасці гадоў.

У 1952 годзе стаў асістэнтам Я. А. Мравінскага, а пазней адным з дырыжораў Сімфанічнага аркестра Ленінградскай філармоніі. У 1964—1967 гадах адначасова і кіраўнік гэтага аркестра, з якім выступаў не толькі ў СССР, але і за мяжой. Нярэдка Янсанса запрашалі дырыжаваць замежнымі калектывамі, у прыватнасці, Такійскім сімфанічным аркестрам.

З 1965 года актыўна займаўся педагагічнай дзейнасцю, даваў майстар-класы ў Германіі, Фінляндыі і Швецыі. У 1965—1975 гадах кіраваў Міжнароднымі курсамі дырыжорскія майстэрства ў Веймары. У 1972—1984 гадах загадваў кафедрай оперна-сімфанічнага дырыжыравання ў ЛДК імя Н. А. Рымскага-Корсакава.

Памёр 21 лістапада 1984 года ў Манчэстэры ад сардэчнага прыступу падчас канцэрту, дырыжыруючы аркестрам Хале. Пахаваны ў Ленінградзе на Літаратарскіх мастках Волкаўскіх могілак.

 Літаратура 


Катэгорыя:Оперныя дырыжоры
Катэгорыя:Балетныя дырыжоры
Катэгорыя:Акадэмічныя музыканты Латвіі
Катэгорыя:Акадэмічныя музыканты СССР
Катэгорыя:Акадэмічныя музыканты Расіі
Катэгорыя:Скрыпачы Латвіі
Катэгорыя:Заслужаныя артысты Латвійскай ССР
Катэгорыя:Памерлі на сцэне