Лідскі павет (Расійская імперыя)

Лі́дскі паве́т () — адміністрацыйная адзінка ў складзе Слонімскай, Літоўскай і Гродзенскай і Віленскай губерняў, якая існавала ў 1795—1920 гадах. Цэнтр — горад Ліда. Тэрыторыя больш за 4,9 тыс. кв. вёрст.

 Гісторыя 
Лідскі павет у складзе Слонімскага намесніцтва Расійскай імперыі быў утвораны ў 1795 годзе на тэрыторыі былога Лідскага павета Вялікага Княства Літоўскага, якая адышла да Расійскай імперыі ў выніку Трэцяга падзелу Рэчы Паспалітай. У 1797 годзе павет увайшоў у склад Літоўскай губерні, у 1801 годзе — у склад Гродзенскай, а ў 1843 годзе — Віленскай губерні.

З 2 лютага 1919 года ў складзе ЛітБел, неўзабаве заняты польскім войскам. Паводле Рыжскага мірнага дагавора 1921 года адышоў да Польскай Рэспублікі, дзе увайшоў у склад Навагрудскага ваяводства.

 Насельніцтва 
У 1864 насельніцтва склада каля 110 тыс. жыхароў, у т.л. больш за 75 тыс. католікаў, каля 30 тыс. праваслаўных, каля 6 тыс. іўдзеяў, дзейнічалі 31 касцёл, 19 цэркваў, 18 яўрэйскіх малітоўных дамоў. На тэрыторыі павета знаходзіліся 15 мястэчак, 15 сёл, 866 вёсак, 876 іншых паселішчаў (калоній, фальваркаў, аколіц, хутароў і інш.).

Паводле перапісу 1897 года ў павеце пражывала 205,8 тыс. жыхароў. У тым ліку беларусы — 73,2 %; яўрэі — 12,0 %; літоўцы — 8,7 %; палякі — 4,7 %; рускія — 1,2 %. У павятовым горадзе Лідзе пражывалі 9323 чал.Дэмаскоп Weekly — Дадатак. Даведнік статыстычных паказчыкаў

У 1913 годзе — 252,5 тыс. жыхароў.

 Эканоміка 
У 1910 годзе дзейнічалі 244 фабрыкі і заводы з 2160 рабочымі.

 Адміністрацыйны падзел 
Пасля рэформы 1861 года падзелены на 24 воласці:
 Аляксандраўская воласць (цэнтр — Паляцкішкі);
 Арлянская воласць (цэнтр — Орля);
 Астрынская воласць (цэнтр — Астрына);
 Беліцкая воласць (цэнтр — Беліца);
 Беняконская воласць (цэнтр — Беняконі);
 Васілішская воласць (цэнтр — Васілішкі);
 Вялікамажэйкаўская воласць (цэнтр — Заброеўцы; скасавана ў пачатку 20 ст.);
 Ганчарская воласць (цэнтр — Ганчары);
 Дакудаўская воласць (цэнтр — Дакудава);
 Дубіцкая воласць (цэнтр — Нарашы);
 Жалудская воласць (цэнтр — Жалудок);
 Жырмунская воласць (цэнтр — Жырмуны);
 Забалацкая воласць (цэнтр — Забалаць);
 Каняўская воласць (цэнтр — Случай);
 Лебядская воласць (цэнтр — Новая Лебяда);
 Лідская воласць (цэнтр — Ліда);
 Ляцкая воласць (цэнтр — Дэмбрава);
 Мытлянская воласць (цэнтр — Мыто);
 Пакроўская воласць (цэнтр — Сабакінцы);
 Радунская воласць (цэнтр — Радунь);
 Ражанкаўская воласць (цэнтр — Ражанка);
 Тарноўская воласць (цэнтр — Гарняты);
 Шчучынская воласць (цэнтр — Шчучын);
 Эйшышкская воласць (цэнтр — Юрздыка).
 Ураднікі павета 
 Лідскія павятовыя маршалкі
 Гл. таксама 
 Барцянскае выступленне сялян, 1802—1804

 Крыніцы 

 Літаратура 


 Спасылкі 


Катэгорыя:Паветы Віленскай губерні
Катэгорыя:Паветы Гродзенскай губерні