Група армій «D»

Група армій «D» () — адна з груп армій вермахта падчас Другой сусветнай вайны.

 Стварэнне групы. Акупацыйная дзейнасць 1940—1944 
Група армій «D» сфарміравана 26 кастрычніка 1940 г. у Францыі пры падзеле камандавання групы армій «С» і групы армій «А». З 15 красавіка 1941 група армій «D» пачала называцца Галоўнакамандаваннем «Захаду» (). У выніку гэтага некаторыя даследчыкі няправільна называюць яе групай армій «Захад». Галоўнай задачай групы армій было ажыццяўленне акупацыйных функцый у Францыі, Бельгіі, Нідэрландах.

У жніўні 1942 падраздзяленні групы армій адбілі спробу саюзнікаў захапіць порт Д'еп. На працягу 1942—1944 гг. войскі групы сумесна з арганізацыяй «Тота» прымалі ўдзел у стварэнні «Атлантычнага вала». У лістападзе 1942 г. войскі групы армій «D» правялі аперацыю па захопу тэрыторыі вішысцкай Францыі. Пачынаючы з канца 1943 г., падраздзяленні групы армій прымаюць актыўны ўдзел у барацьбе з рухам Супраціву.

 Заходні фронт 1944—1945 

На працягу першай паловы 1944 г. камандаванню групы армій «D» былі падпарадкаваны войскі групы армій «B» і групы армій «G», а ў канцы года яшчэ і групы армій «H». З 10 верасня 1944 г. групу пачалі называць выключна Галоўнае камандаванне «Захаду». З моманту высадкі саюзнікаў у Нармандыі, а ў далейшым і на паўднёвым узбярэжжы Францыі, вяла абарончыя баі з паступовым адыходам да меж Трэцяга Рэйха. Фактычна камандаванне ажыццяўляла кіраўніцтва ўсімі нямецкімі войскамі на Заходнім фронце. 25 сакавіка 1945 г. яна была перайменавана ў Галоўнакамандаванне «Поўдзень». 22 красавіка 1945 г., пасля капітуляцыі нямецкіх войск у Паўночнай Італіі, узяла на сябе лінію абароны па ўсёй тэрыторыі Паўднёвай Германіі. Капітулявала 6 мая 1945.

 Баявы склад групы армій «D» 
Лістапад 1940
 штаб групы армій «D»
 603-і батальён сувязі групы армій «D»
 1-я армія — камандуючы генерал-палкоўнік Яганес Бласкавіц
 7-я армія — камандуючы генерал-палкоўнік Фрыдрых Дольман
 6-я армія — камандуючы генерал-фельдмаршал Вальтэр фон Рэйхенау
Май 1941 — жнівень 1943
 штаб групы армій «D»
 603-і батальён сувязі групы армій «D»
 1-я армія — камандуючы генерал-палкоўнік Яганес Бласкавіц
 7-я армія — камандуючы генерал-палкоўнік Фрыдрых Дольман
 15-я армія — камандуючы генерал-палкоўнік Генрых фон Фіцінгхоф
Май 1944
 штаб групы армій «D»
 603-і батальён сувязі групы армій «D»
 група армій «B» — камандуючы генерал-фельдмаршал Эрвін Ромель
 група армій «G» — камандуючы генерал-палкоўнік Яганес Бласкавіц
 танкавая група «Захад» — камандуючы генерал танкавых войск Геер фон Швэпенбург
Снежань 1944
 штаб Галоўнага камандавання «Захад»
 603-і батальён сувязі Галоўнага камандавання «Захад»
 група армій «B» — камандуючы генерал-фельдмаршал Вальтэр Модэль
 група армій «G» — камандуючы генерал-палкоўнік Яганес Бласкавіц
 група армій «H» — камандуючы генерал-палкоўнік Курт Штудэнт
 6-я танкавая армія СС — камандуючы генерал-палкоўнік войск СС Оберстгрупенфюрар Ёзэф Дзітрых
Май 1945
 штаб Галоўнага камандавання «Поўдзень»
 603-і батальён сувязі Галоўнага камандавання «Поўдзень»
 група армій «G» — камандуючы генерал ад інфантэрыі Фрыдрых Шульц
 11-я армія — камандуючы генерал ад артылерыі Вальтэр Лухт
 19-я армія — камандуючы генерал ад інфантэрыі Эрых Брандэнбургер
 24-я армія — камандуючы генерал ад інфантэрыі Рудольф Шміт

 Камандуючыя 
 генерал-фельдмаршал Эрвін фон Віцлебен (26.10.1940 — 15.03.1942)
 генерал-фельдмаршал Герд фон Рундштэт (15.03.1942 — 02.07.1944)
 генерал-фельдмаршал Ганс фон Клюгэ (02.07.1944 — 15.08.1944)
 генерал-фельдмаршал Герд фон Рундштэт (15.08.1944 — 11.03.1945)
 генерал-фельдмаршал Альберт Кесельрынг (11.03.1945 — 06.05.1945)

 Гл. таксама 
 Спіс камандуючых германскімі групамі армій падчас Другой сусветнай вайны

 Літаратура 
 Мюллер-Гиллебранд, Б. Сухопутная армия Германии, 1939—1945 гг. — М.: Изографус, Эксмо, 2002. — 800 с. — 5000 экз. — ISBN 5-94661-041-4.
 Залесский, К. А. Вооружённые силы III Рейха. Полная энциклопедия. Вермахт, люфтваффе, кригсмарине. — М.: Эксмо, 2008. — 944 с. — 4000 экз. — ISBN 978-5-903339-73-0.

 Спасылкі 
 Великая война
 Der angriff
 Генштаб.ру 
 Восточный фронт 

Катэгорыя:Нямецкія групы армій у Другой сусветнай вайне