Юозас Урбшыс

Юо́зас Урбшы́с (; , вёска Шацяней (цяпер у Кедайнейскім раёне) — , Каўнас) — літоўскі дыпламат, міністр замежных спраў Літвы ў 1938—1940 гг., перакладчык.

 Біяграфія 
У 1905—1907 гадах жыў у Зарасаі. Вучыўся ў Панявежыскай рэальнай гімназіі (1907—1914), затым у Рыжскім політэхнічным інстытуце, эвакуіраваным падчас Першай сусветнай вайны ў Маскву. У 1916 годзе быў мабілізаваны. Вучыўся ў Чугуеўскім ваенным вучылішчы, браў удзел у баявых дзеяннях. Увосень 1918 года вярнуўся ў Літву. У 1919—1922 гадах служыў у Літоўскай арміі. Сышоў у запас, служыў у Міністэрстве замежных спраў, кіраваў консульскім аддзелам у Берліне (1922—1927), першым сакратаром і саветнікам пасольства Літвы ў Парыжы (1927—1933), надзвычайным і паўнамоцным паслом у Латвіі (1933—1934). З 1934 года быў дырэктарам палітычнага дэпартамента Міністэрства замежных спраў, з 1936 года — генеральны дырэктар міністэрства, з 5 снежня 1938 года да 15 чэрвеня 1940 года займаў пасаду міністра замежных спраў.

17 ліпеня 1940 года разам з жонкай Марыяй Урбшэне быў арыштаваны і высланы ў Тамбоў. Утрымліваўся ў турмах у Тамбове, Саратаве, Маскве, Кіраве, Горкім, Іванаве, Уладзіміры. У 1954 годзе быў вызвалены без права вяртання на радзіму. Працаваў у лазне ў Вязніках Уладзімірскай вобласці. У 1956 годзе вярнуўся ў Літву, жыў у Каўнасе. Пахаваны на Пятрашунскіх могілках у Каўнасе.

 Літаратурная дзейнасць 
З 1921 года супрацоўнічаў у друку. У 1930 годзе быў выдадзены яго пераклад аповесці Жоржа Дзюамеля «Дзённік Салавена». У перакладах Урбшыса друкаваліся «Жаніцьба Фігаро» Бамаршэ, «Тарцюф» і іншыя п'есы Мальера, раманы «Сапсаваныя дзеці» Філіпа Эрыа, «Выхаванне пачуццяў» Гюстава Флабера, «Кала Бруньён» Рамена Ралана.

Напісаў мемуарныя кнігі «Успаміны» (; 1988, 1990), «Літва ў фатальныя 1939—1940 гады» (; 1988).

 Узнагароды і званні 
Узнагароджаны ордэнамі Вялікага князя Літоўскага Гядзімінаса 2-й і 4-й ступені, Вітаўтаса Вялікага 4-й ступені, ордэнамі іншых дзяржаў, медалямі. У 1990 годзе Урбшысу было прысвоена званне ганаровага грамадзяніна Кедайнейскага раёна, у 1991 — горада Каўнаса. У 1995 годзе імем Юозаса Урбшыса была названа 29-я сярэдняя школа ў Каўнасе, у 1997 — адна са школ у Кедайнейскім раёне.

 Спасылкі 
 Garbės pilietis Juozas Urbšys 
 Laikas — bejėgis. Diplomato ir vertėjo Juozo Urbšio gimimo 110-osioms metinėms 

Катэгорыя:Выпускнікі Чугуеўскага ваеннага вучылішча
Катэгорыя:Паслы Літвы ў Латвіі
Катэгорыя:Міністры замежных спраў Літвы
Катэгорыя:Рэпрэсаваныя савецкай уладай
Катэгорыя:Зняволеныя Уладзімірскага цэнтрала
Катэгорыя:Удзельнікі Першай сусветнай вайны
Катэгорыя:Пахаваныя на Пятрашунскіх могілках