Тэлеф

Тэлеф, або Тэлефас ( — «які свеціць далёка») — у грэчаскай міфалогіі Мифы народов мира. М., 1991-92. В 2 т. Т.2. С.498-499, Любкер Ф. Реальный словарь классических древностей. М., 2001. В 3 т. Т.3. С.362-363 сын Геракла і Аўгі () Гесіёд. Пералік жанчын, фр.165 М.-У. . Належаў да роду гераклідаў, гэта значыць сыноў Геракла, якія заснавалі шэраг гарадоў. Імя збліжаецца з анаталійскім богам Тэліпіну Гиндин Л. А., Цымбурский В. Л. Гомер и история Восточного Средиземноморья. М., 1996. С.293сл.  (у хатаў ТаліпінуИванов 1977. С.264 ).

 Нараджэнне 
З-за боязі перад сваім бацькам, Аўга хавае свайго сына ў свяцілішчы знатлівай багіні Афіны, якая за гэта карае краіну чумой.

Тэлефа выкідаюць на дарозе ў Аргас, на схіле гары Парфенія; тут яго корміць рагатая аляніха, прысвечаная Артэмідзе Паўсаній. Апісанне Элады VIII 54, 6; Эліян. Пярэстыя апавяданні XII 42 ,

Маці Тэлефа хацелі ўтапіць, але яна ратуецца ў Мізіі (паводле адной з версій, маці і сын разам кідаюцца ў мора і прыплываюць у Мізію), дзе выходзіць замуж за цара Тэўфранта.

 Царская ўлада 
Паводле іншага падання, Тэлеф падрастае ў пастухоў Карынфа, у пошуках бацькоў адпраўляецца ў Дэльфы, даведваецца ад дэльфійскага аракула, дзе знаходзіцца яго маці, адпраўляецца да яе і па ўказанні бога прыходзіць у Мізію, і там яго ўсынаўляе Тэўфрант, і Тэлеф становіцца яго пераемнікам. Паводле Эсхіла, прыйшоў з Тэгеі ў Азію, прыкідваючыся нямым Арыстоцель. Паэтыка 24 .

Пасля смерці Тэўфранта атрымаў у спадчыну ад яго царскую ўладу Псеўда-Апаладор. Міфалагічная бібліятэка I 8, 6 далей . Ажаніўся з яго дачкой Аргіёпай Дыядор Сіцылійскі. Гістарычная бібліятэка IV 33, 12 , а пазней з сястрой Прыяма Астыёхай (або жанаты з Лаадыкай, дачкой ПрыямаГігін. Міфы 101 ). Паводле апавядання, быў закаханы ў прадракальніцу Касандру, але тая ставілася да яго з пагардай і нават прымусіла спакусіць яе сястру — Лаадыку. Бацька сына Еўрыпіла Гамер. Адысея XI 519  і дачкі Ромы, якая вітала Энея на месцы будучага Рыма і стала жонкай яго сына Юла АсканіяПлутарх R., II.

У «Адысеі» Тэлеф таксама згадваецца як азіяцкі цар (у «Іліядзе» ён не згадваецца).

Паводле трагедыі, разам з Парфенапеем перамог Ідаса, які прэтэндаваў на царства Тэўфранта Гігін. Міфы 100 . Удзельнічаў у гульнях у Троі над кенатафам Парыса, у спаборніцтвах у бегу Гігін. Міфы 273 . Забіў сваіх дзядзькаў, сыноў Алея Примечания В. Н. Ярхо в кн. Софокл. Драмы. М., 1990. С.426 .

 Траянская вайна 
Калі пачалася Траянская вайна, эліны адправіліся да Троі, збіліся са шляху і высадзіліся ў царстве Тэлефа. Тэлеф напаў на элінаў, якія рабавалі Мізійскую раўніну Гесіёд. Пералік жанчын, фр.165 М.-У.; Паўсаній. Апісанне Элады I 4, 6 . Забівае Ферсандра, але паранены Ахілам Стасін. Кіпрыі, сінопсіс . Бітву з Ахілам на раўніне Каіка згадваюць шматлікія аўтары Піндар. Алімпійскія песні IX 72; Паўсаній. Апісанне Элады VIII 45, 6 .

Паводле Піндара, ён з-за гневу Дыяніса ўчапіўся за вінаградную лазу Піндар. Істмійскія песні VIII 50; Лікафрон. Аляксандра 214 і кам., 1250; Псеўда-Апаладор. Міфалагічная бібліятэка Э III 17; Схоліі да Гамера. Іліяда I 59 // Комментарий Д. О. Торшилова в кн. Гигин. Мифы. СПб, 2000. С.124 , і быў паранены Ахілам дзідай Хірона, але пазней вылечаны ім і паказаў грэкам марскі шлях супраць Троі Псеўда-Апаладор. Міфалагічная бібліятэка Э III 17.20 . Паводле трагедыі, паранены Тэлеф прыйшоў у Мікены і выхапіў з калыскі Арэста, пагражаючы забіць яго, але ахейцы пагадзіліся яго вылечыць у адпаведнасці са сказаным Апалонам. У адкупленне раны Тэлефа Агамемнан прынёс ахвяру ў Дэльфах Лікафрон. Аляксандра 210 і кам. .

 У кульце, літаратуры і мастацтве 
Тэлеф лічыўся нацыянальным героем і родапачынальнікам мізійскіх жыхароў, горада Пергама і яго цароў Аталідаў. Жыхары Пергама пазней называлі сябе аркадзянамі, якія перайшлі разам з Тэлефам у Азію Паўсаній. Апісанне Элады I 4, 6 . Міф пра Тэлефа сустракаецца таксама ў Італіі, асабліва ў рэгіёне Кампанья.

Міф пра прыгоды Тэлефа часта выкарыстоўваўся старажытнымі паэтамі: (Эсхілам, Сафоклам, Еўрыпідам і інш.) і з'яўляўся ўпадабанай тэмай для мастакоў. Скульптурная група: лань корміць Тэлефа малаком — стаяла на Геліконе Паўсаній. Апісанне Элады IX 31, 2 . Лікійцы ў храме Апалона ў Патарах паказвалі медную чашу працы Гефеста — дар Тэлефа Паўсаній. Апісанне Элады IX 41, 1 .

Тэлеф — дзеючая асоба трагедый Эсхіла «Місійцы» (фр.143-144 Рат) і «Тэлеф» (фр.238-239 Рат), трагедый Сафокла «Алеады» (фр.77-89 Рат) і «Місійцы» (фр.409-412 Рат), сатыраўскай драмы «Тэлеф» (не дайшло ніводнага радка), трагедыі Еўрыпіда «Тэлеф» Арыстафан. Ахарняне 430—432; Жабы 855; Арыстоцель. Рыторыка III 2  і «Місійцы», трагедый Агафона «Тэлеф» і «Місійцы», Іафонта «Тэлеф», Нікамаха і невядомага аўтара «Місійцы», Масхіёна, Клеафонта, невядомага аўтара, Энія і Акцыя «Тэлеф», камедыі Дыналоха «Тэлеф» Афіней. Банкет мудрацоў III 76, 111с . У Эсхіла кажа, што дарога ў Аід простая Платон. Федан 108а .

 Спасылкі 

Катэгорыя:Удзельнікі Траянскай вайны
Катэгорыя:Героі старажытнагрэчаскіх міфаў
Катэгорыя:Малая Азія ў старажытнагрэчаскай міфалогіі