Кінатэатры Мінска

Кінатэатры ў Мінску існуюць з 1900 года. На 2019 год у Мінску працуюць 22 кінатэатры, уключаючы 13 кінатэатраў, якія падкантрольныя дзяржаўнай структуры УП «Кінавідэапракат» Мінгарвыканкама. Усе кінатэатры ў сталіцы з’яўляюцца лічбавымі.

 Гісторыя 
Колькасцькінатэатраўу розныя гады:
 19355 19396 19514 195510 195817 196722 197924 198324 198825 199326 201922
У 1900 годзе прадпрымальнік Рыхард Штрэмер адкрыў у доме Ракаўшчыка на Захар’еўскай вуліцы першы ў горадзе кінатэатр. Першапачаткова ў ім паказваліся дыяпазітывы, потым нямыя фільмы. У 1907—1914 гады з’явілася 5 кінатэатраў: «Гігант», «Ілюзіён», «Люкс», «Мадэрн», «Эдэн». За кароткі перыяд кінематограф стаў самым масавым відовішчам.

У 1918 годзе кінатэатры, прыватныя фільматэкі, кінаметаграфічнае абсталяванне і матэрыялы былі нацыяналізаваныя. У 1922 годзе усе кінематографы горада перайшлі ў вядзенне гарадскога аддзела народнай адукацыі

У 1930-я гады XX стагоддзя ў кінатэатрах з’явіліся вестыбюлі, касы і ёмістыя залы на некалькі сотняў гледачоў.

У 1942—1943 гадах у захопленым і разбураным горадзе немцы пабудавалі двухпавярховы драўляны кінатэатр «Першы», які перажыў бамбёжку пры вызваленні Мінска. У 1950-я кінатэатр знеслі для пабудовы гасцініцы «Мінск». Астатнія кінатэатры былі разбураныя альбо знесеныя падчас рэканструкцыі горада.

У сярэдзіне 1950-х гадоў адкрыўся кінатэатр «Цэнтральны».

У сярэдзіне 1950-х гадоў у СССР пачалі будаваць тыпавыя цагляныя будынкі па праекце архітэктара Зоі Брод. У Мінску такімі сталі кінатэатры «Спартак» (1956) і «Авангард» (1956).

У эпоху мінімалізма падчас праўлення Хрушчова па праекце архітэктара І. Зотавай былі пабудаваныя двухзальныя кінатэатры «Беларусь» (1961), «Камсамолец» (1961), «Мір» (1958), «Радзіма».

У 1966 годзе адкрыўся кінатэатр «Партызан» з незвычайнымі архітэктурнымі формамі таго часу. У тым жа годзе адкрыўся галоўны дзіцячы кінатэатр «Піянер», які вылучаўся мадэрнізмам і зімовым садам з басейнам. Таксама былі папулярныя мабільныя кінатэатры ў аўтобусах ЗІС-155 — «Малютка» і «Вясёлка» (філіял кінатэатра «Перамога»). З 1963 года ў парку Горкага ў самалёце ЛІ-2 працаваў кінатэатр «Пяты акіян».

У 1970-80-я гады былі адкрытыя кінатэатры ў розных раёнах горада — «Маяк» (1970), які быў перайменаваны ў «Кіеў» у гонар дзён культуры УССР у БССР , «Сучаснік» (1971), «Дружба» (1974) у Чыжоўцы, «Вільнюс» (1976) у Зялёным Лузе, «Салют» (1978) у Серабранцы, «Электрон» (1981) у Курасоўшчыне.

У 1975 годзе адкрыўся самы вялікі кінатэатр горада — «Кастрычнік» на 1400 месцаў, а ў 1980 годзе — «Масква» з дзвюмя заламі на 1320 месцаў.

У 1980-я гады былі пабудаваныя кінатэатры «Аўрора» (1988) і «Бярэсце» (1989) — апошні кінатэатр, які быў пабудаваны ў савецкі час . Напрыканцы 1980-х у горадзе працавала 26 кінатэатраў.

У 1997 годзе ўсе кінатэатры горада былі аб’яднаныя ў арганізацыю УП «Кінавідэапракат».

У 2008 годзе адкрыўся кінатэатр «Беларусь», які стаў першым мульціплексам у краіне. Кошт праекту пабудовы — каля 12 мільёнаў долараў ЗША.

У 2013 годзе 8 кіназалаў перайшлі са стужкавага ў лічбавы фармат, у 2014 гэта зрабіў кінатэатр «Масква». Апошні аналагавы кінатэатр «Перамога» зачыніўся на рэканструкцыю ў 2017 годзе.

21 жніўня 2020 года спыніў працу аўтакінатэатр Silver Screen Open Air, 5 кастрычніка — Silver Screen Drive-in. Кінатэатры былі зачыненыя на зіму, але не аднавілі працу ў будучыні.

25 красавіка 2021 года з-за пераезду ў ГЦ Minsk City Mall, спыніў працу кінатэатр Silver Screen у ГЦ Galileo. На яго месцы напрыканцы 2022 адкрыўся кінатэатр Skyline Cinema.

У сакавіку 2022 года з-за санкцый на фоне ўварвання Расіі ва Украіну многія сусветныя кінакампаніі, такія як The Walt Disney Company, Warner Bros, Paramount, Sony Pictures, адмовіліся ад супрацоўніцтва з Расіяй. Гэта паўплывала і на беларускія кінатэатры, бо правы на паказ фільмаў набываюцца ў асноўным у расійскіх партнёраў. З-за гэтага ў сакавіку 2022 года кінатэатры Silver Screen страцілі 40-50 % аўдыторыі.

 Спіс кінатэатраў Мінска 
У спісе прадстаўлены зачыненыя, існуючыя і будучыя кінатэатры Мінска. Яны размешчаныя ў алфавітным парадку.

Табліца:
 Назва — назва кінатэатра;
 Адкрыты — дата адкрыцця кінатэатра;
 Закрыты — дата закрыцця для неіснуючых кінатэатраў;
 Архітэктары — імя і прозвішча архітэктараў;
 Адрас — адрас, дзе знаходзіцца кінатэатр;
 Нататкі — дадатковыя тлумачэнні;
 Спасылкі — крыніцы;

 Існуючыя 

Колерам вылучаныя часова зачыненыя кінатэатры
НазваАдкрытыАрхітэктарыАдрасВыяваНататкіСпасылкі3D Кіно ў Карона-сіці2020вул. Дзянісаўская, 8/2Чатыры залы на 241 месца.3D Кіно ў Замку2014прасп. Пераможцаў, 65Тры залы на 650 месцаўFalcon Club Буцік кіно2016прасп. Пераможцаў, 20Восем залаў на 15, 16, 18, 18, 31, 31, 34, 109 месцаўmooon у ГЦ Dana Mall2017вул. Пятра Мсціслаўца, 11Семь залаў на 967 месцаў. Раней – velcom cinema (з 2017 па 2019) і VOKA Cinema (з 2019 па 2022). У 2019 годзе адкрыта зала ScreenX з кутом агляду ў 270 градусаў.mooon у ГЦ Minsk City Mall2025вул. Талстога, 1Кінатэатр на 4 залы, а таксама гульнявы бар з кінатэматыкайmooon у ГЦ Palazzo2022вул. Ціміразева, 74АКінатэатр у Palazzo. Першы кінатэатр IMAX у Беларусі.Silver Screen у ГЦ «Арэна-Сіці»2015прасп. Пераможцаў, 84Шэсць залаў 787 месцаў.Skyline Cinema у ГЦ Galileo2014вул. Бабруйская, 6У 2014—2021 — 7-зальны кінатэатр Silver Screen на 800 месцаў. Зачынены з-за змены аператара. Новы Skyline Cinema адкрыўся ў 2022.АртКінатэатр у ГЦ «Еўропа»2019вул. Сурганава, 57бТры залы на 220 месцаў.АртКінатэатр у ГЦ «Тытан»2015прасп. Дзяржынскага, 104Дзве залы на 100 і 220 месцаў.Аўрора1988Барыс ЛарчанкаНэлі Цямновавул. Прытыцкага, 23center|120pxТры залы 200, 300, 500 месцаў. Пасля рэканструкцыі тры залы на 117, 200, 356 месцаў.Беларусь19612008І. Зотававул. Раманаўская Слабада, 28center|120pxДзве залы па 300 месцаў. У 2006 годзе будынак знесены. У 2008 годзе пабудаваны новы кінатэатр на 5 залаў з 280, 221, 169, 197, 145 месцамі.Бярэсце1989прасп. Газеты Праўда, 25center|120pxДзве залы на 150 і 300 месцаў. Рэканструяваны ў 2010—2012 гады. Пасля рамонту залы на 150 і 293 месцаў. З 2001 года лічбавы з фарматам 3D.Кастрычнік1975Валенцін Малышаўпрасп. Незалежнасці, 73center|120pxПабудаваны на месцы знесенага кінатэатра «Зорка». Самы вялікі экран у краіне памерам 22 на 10 метраў, самая ёмістая зала на 1186 чалавек (першапачатковая ёмістасць на 1340 месцаў).Кіеў1970вул. Кахоўская, 31center|120pxЗ 1970 па 1976 гады — «Маяк» з залай на 560 мест. У 2009—2010 гады зачыняўся на мадэрнізацыю. Першы ў горадзе 3D-кінатэатр. Зала на 280 месцаў.Камсамолец1961І. Зотававул. Жылуновіча, 39center|120pxДзве залы па 400 месцаў. Пасля рабонту залы на 186 і 218 месц.Масква1980Віктар КрамарэнкаУладзімір ШчарбінМіхаіл Вінаградаўпрасп. Пераможцаў, 13center|120pxДзве залы на 260 і 1070 месц. Пасля рэканструкцыі 2014 года зала паменшана з 873 месцы да 700. Зачынены на рэканструкцыю ў 2024 годзеМір1958І. Зотававул. Казлова, 4аcenter|120pxДзве залы на 406 і 385 месц. У 1978 годзе ў адной з залаў усталяваная сістэма «СТЭРЫО-70». Пасля рамонту 2012 года дзве залы на 188 і 256 месц.Музей кіно1980вул. Свярдлова, 4center|120pxУ музеі праводзяцца выставы і рэтраспектывы.Палац Рэспублікі 3D2010Кастрычніцкая плошча, 1/1Перамога1950Іосіф Лангбардвул. Інтэрнацыянальная, 20center|120pxПры адкрыцці работалі вялікая зала на 606 месцаў, малая зала на 118 месцаў і летняя зала на 610 месцаў, якая працавала з мая па лістапад. З 2001 года будынак ўнесены ў спіс гісторыка-культурных каштоўнасцяў Рэспублікі Беларусь. У 2017 годзе зачынены на рэканструкцыю. Непасрэдна работы па рэканструкцыі пачаліся ў лютым 2022 года.Піянер1966Георгій ЗаборскіЛеанід Левінвул. Энгельса, 20center|120pxНекалі найбуйнейшы дзіцячы кінатэатр у краіне. Праектаваўся як кінатэатр з дзвюма заламі. У выніку будынак падзяліўся на кінатэатр і тэатр лялек. Стаў лічбавым у 2012 годзе. У 2017 годзе на другім паверсе замест друкарні адкрылася другая зала на 49 месцаў. Асноўная зала на 278 месцаўРакета1958зав. Рабочы, 3center|120pxЗала на 506 месцаў. На другім паверсе дзейнічала выстава мотавелазаводу. Лічбавы з 2013 года. Пасля рамонту дзве залы на 254 і 46 месцаў. У кінатэатры дэманстраваўся праект Cinemascope (2012—2019).Салют1978прасп. Ракасоўскага, 150аcenter|120pxЗала на 805 месц. у 2005 годзе зачыняўся на рэканструкцыю. З 2011 года лічбавая зала на 286 месцаў з фарматам 3D. Экран 13,6 на 5,8 метраў.Цэнтральны1954Генадзь БаданаўМіхаіл Асмалоўскіпрасп. Незалежнасці, 13center|120pxСамы стары існуючы кінатэатр. Зала на 502 месца, пасля рэканструкцыі 2001—2003 гадоў — зала на 250 месцаў. Лічбавы з 2010 года. З 2010 года зала на 166 месцаў, пазней на 200 месцаў. У 2012 першым адкрыў продаж квіткоў праз Інтэрнэт. У залу кінатэатра забаронена праносіць ежу.Prizma cinema у ГЦ Prizma2024пр. Партызанскі, 77А3 кіназалы, разлічаных на 267 наведвальнікаў

 Будучыя 
НазваГод адкрыццяАрхітэктарыАдрасВыяваНататкіСпасылкіКінатэатр у ГЦ Green Cityвул. Прытыцкага, 156-1IMAX-кінатэатрКінатэатр у ГЦ Avia MallКінатэатр у раёне «Мінск-Мір» mooon у ГЦ Mega Park2026 вул. Казіміраўская, 12  7-зальны кінатэатр  

 Закрытыя 
НазваАдкрытыЗакрытыАрхітэктарыАдрасНататкіСпасылкіSilver Screen Drive-in20202020вул. Ціміразева, 74ААўтакінатэатр на 77 месцаў размешчаны на даху ГЦ Palazzo. Экран памерам 16 на 7 метраў. Зачынены на зіму.Silver Screen Open Air20202020вул. Арлоўская, 20Аўтакінатэатр на 50 месц. Экран памерам 16 на 7 метраў. Зачынены на зіму.Авангард1956Зоя Бродвул. Папаніна, 7Знесены ў 2018 годзе.АртКінатэатр у БЦ Rubin Plaza20102012прасп. Дзяржынскага, 5Цяпер — «Сбер Банк».Беларусь19441961вул. Астроўскага, 24Размяшчаўся ў былой сінагозе Зальцмана. У 1960-70-я гады — Дом піянераў. Будынак захаваўся. Цяпер — дзіцяча-юнацкая школа Алімпійскага рэзерву па шахматах і шашках.Вільнюс19762004Э. ЛевінаІ. Сітнікававул. Каліноўскага, 55Быў адчынены як частка комплексу гандлёва-грамадскага цэнтру. Шырокаарматный кінатэатр з залай на 776 месц. Перароблены ў Палац барацьбы імя А. В. Мядзведзя.Вымпелкан.1950-хпач.1980-хвул. Усходняя, 50Згарэў у пачатку 1980-х. На месцы кінатэатра знаходзіцца сквер.Вясёлка1952кан1990-хГеоргій СысоеўПарк імя ЧалюскінцаўЗнесены падчас рэканструкцыі парка.Гігант1909вул. Захар’еўская, 88З 1926 года — «Чырвоная зорка» на 700 месцаў. В 1930 годзе стаў першым гукавым кінатэатрам у горадзе (чацвёртым гукавым у СССР). Некалькі разоў мяняў адрас. Разбураны падчас вайны. Зараз — будынак на праспекце Незалежнасці, 22.Дзіцячы1936вул. Савецкая, 92У будынку былой лютэранскай кірхі. З 1938 па 1954 і з 1967 — «Навіны дня». З 1954 па 1967 — «Дзіцячы» на Энгельса, 12. Цяпер — Малая сцэна тэатра імя Янкі Купалы.Дом Кіно196620052025Юрый Шпітвул. Талбухіна, 18З 1966 года — «Партызан». З 2005 года пасля рэканструкцыі — «Дом кіно» з залай на 584 месца.Дружба19742012вул. Ташкенцкая, 9Зала на 763 месца. Знесены ў 2017 годзе.Зменакан.1950-х2002вул. Даўгабродская, 110Знамякан.1950-хкан.1990-хвул. Вялікаморская, 3Знесены ў канцы 1990-х гадоў. На месцы кінатэатра знаходзіцца сквер.Зорка1954пач.1970-хЛенінскі прасп., 73Знесены, каб пабудаваць кінатэатр «Кастрычнік».Ілюзіён1907вул. Захар’еўская, 87Першы ў горадзе кінатэатр з вялікім экранам. Размяшчаўся ў доме Паляка, пазней некалькі разоў мяняў адрас. З чэрвеня па ліпень 1924 і з 1934 па 1938 — «Пралетарый» на 300 месцаў, з 1924 па 1928 — «Чырвоны факел», з 1928 па 1934 — першы дзіцячы кінатэатр «Юны піянер» на 250 месцаў, з 1938 — «Радзіма» на 1000 месцаў. Зараз — выхад з метро на Кастрычніцкую плошчу на скрыжаванні прасп. Незалежнасці і вул. Энгельса.Іскракан.1950-х1992вул. Мендзялеева, 10аЗнесены ў 2005 годзе. Зараз будынак на вуліцы Перадавая, 11а.Кінатэатр Акруговага дома афіцэраўвул. Чырвонаармейская, 3Падчас вайны тут быў «Soldaten-kino». Зараз — Цэнтральны дом афіцэраў без кінатэатра.Кінематограф Рыхарда Штрэмера1900вул. Губернатарская, 19Першы ў Мінску кінатэатр. Размяшчаўся ў доме Ракаўшчыкоў. Зараз будынак на праспекце Незалежнасці, 23.Культура1926вул. Валадарскага, 7На момант адкрыцця самы буйны кінатэатр у краіне з залай на 1200 месцаў і экранам 8,5 на 7 метраў. Зараз — Рускі драматычны тэатр імя М. Горкага.Летні19511975А. БрэгманПарк імя ГоркагаПабудаваны на месцы цырка. Згарэў у 1975 годзе.Люкс1914вул. ПетрапаўлаўскаяМадэрн1907—1908вул. Губернатарская, 22Размяшчаўся ў доме Стэфановіча. Зараз — будынак на вуліцы Леніна, 23.Нёманкан.1950-х1970-явул. Апанскага, 71Знарэў у сярэдзіне 1970-х.Новы тэатрдругая палова 1910-хвул. Захар’еўская, 61Размяшчаўся ў доме Машкілейсона. Некалькі разоў мяняў адрас. З 1926 — «Спартак». Зараз — будынак на праспекце Незалежнасці, 19.Першы1942—1943кан.1950-хвул. Савецкая, 23Зала на 485 месцаў. Зараз на месцы кінатэатра размешчаны двор гасцініцы «Мінск».Пяты акіян1963Парк імя ГоркагаДзіцячы кінатэатр размяшчаўся ў самалёце Лі-2. Знесены.Радзіма1944кан.1960-хІ. Зотававул. Рэвалюцыйная, 2Пасля пачатку 1950-х — «Навіны дня». Таксама называўся «Кінатэатр паўторнага фільму». Будынак захаваўся.Радзіма19572003вул. Лізы Чайкінай, 16Дзве залы на 406 и 409 месцаў. Зараз — Новы драматычны тэатр.Рэспубліканскі дом кіно1968пач.1990-хТомаш Пайздзерсківул. Савецкая, 15Размяшчаўся ў Касцёле Святога Сымона і Святой Алены.Спартак19561987Зоя Бродвул. Даумана, 2Пасля рэканструкцыі 1987—1994 гадоў у будынку працаваў Моладзевы тэатр. Пасля рамонту 2009—2018 — канцэртная пляцоўка.Сучаснік19712002М. Бубноўвул. Харкаўская, 70аЗала на 760 месцаў. Знесены.Ударніккан.1950-х1990-еГеоргій Сысоеўвул. Жукоўскага, 15аАпошні драўляны кінатэатр горада. Знесены ў 2014 годзе.Усход1966вул. Казлова, 50У будынку Палаца культуры Трактарнага завода.Эдэн1909вул. Захар’еўская, 83Адзін з лепшых кінатэатраў свайго часу размяшчаўся ў доме Булгак. Некалькі разоў мяняў адрас. З 1926 — «Інтэрнацыянал». Зараз — будынак на прасп. Незалежнасці, 23.Электрон19812008вул. Казінца, 117У будынку працуе фондасховішча Музея прыроды і экалогіі.

 Крыніцы 

 Літаратура 







 Спасылкі 

 УП «Кінавідэапракат» Мінгарвыканкама 


Катэгорыя:Культура Мінска