Франсэск Ашыменіс

Франсэск Ашыменіс (; ) — каталонскі пісьменнік, францысканец XIV стагоддзя. У свой час быў даволі знакамітым; ягоныя працы чыталі шляхетныя сучаснікі, сярод якіх каралі Арагону Пётр IV, Ян I і Марцін I, каралева Марыя дэ Люна, авіньёнскі Папа Бенедыкт XIII.

 Біяграфія 

Франсэск Ашыменіс нарадзіўся прыкладна ў 1330 годзе, меркавана ў Жыроне. Стаў францысканцам у даволі маладым узросце, вучыўся ў іхняй школе. Пазней працягнуў навучанне ў Оксфардскім і Парыжскім універсітэтах. У 1374 атрымаў тытул магістра багаслоўя ва ўніверсітэце Тулузы.

Вярнуўшыся ў Каталонію, здабыў вядомасць пры двары караля і барселонскай ды валенсійскай шляхты сваёй адукаванасцю. У 1382—1408 жыў у Валенсіі, дзе быў кансультантам мясцовых уладаў. У 1391 арганізаваў «малітоўнае войска» ў кляштарах і манастырах Валенсіі. У 1397 і 1398 пераняў парадкаванне двух крыжовых паходаў валенсійцаў і мальёрцаў супраць мусульманскіх піратаў у Паўночнай Афрыцы.

У 1408 Ашыменіс узяў удзел у Перпіньянскім сінодзе, дзе авіньёнскі Папа Бенедыкт XIII прызначыў яго патрыярхам ерусалімскім, а пасля і апостальскім адміністратарам Эльнскай дыяцэзіі (цяпер Перпіньянская).

Франсэск памёр у Перпіньяне прыкладна 23 красавіка 1409.

 Выданні 

 Obres de Francesc Eiximenis (OFE) — Поўны збор сачыненняў 

 «Dotzè Llibre del Crestià. Part 1, Volum 1», Girona, Universitat, 2005, lxvii + 619 pp. (OFE, 1). Ed. by Xavier Renedo, Sadurní Martí et al.
 «Dotzè Llibre del Crestià. Part 2, Volum 1», Girona, Universitat, 1986, xxxviii+ 518 pp. (OFE, 3). Ed. by Curt Wittlin et al.
 «Dotzè Llibre del Crestià. Part 2, Volum 2», Girona, Universitat, 1987, 649 pp. (OFE, 4) Ed. by Curt Wittlin et al.

 Іншыя выданні 

  Lo Llibre de les Dones (Barcelona, Curial, 1981. Ed. by Curt Wittlin.
   De Sant Miquel Arcàngel (5è tractat del Llibre dels Àngels. Barcelona, Curial, 1983. Ed. by Curt Wittlin.
  Psalterium alias Laudatorium (Toronto, PIMS, 1988. Ed. by Curt Wittlin.
   Àngels e demonis (Quart tractat del Llibre dels Àngels). Barcelona, Quaderns Crema, 2003. Ed. by Sadurní Martí.

 Анталогіі 
 Llibres, mestres i sermons. Antologia de textos. Barcelona, Barcino, 2005. Ed. by David Guixeras and Xavier Renedo, 268 стар.  
 "Francesc Eiximenis. An Anthology. Barcelona/Woodbridge: Barcino/Tamesis, 2008. Transl. by Robert Hughes.  

 Лічбавыя выданні 

 Манускрыпты 
   Першая палова (главы 1-523)  Terç del Crestià (BNC, ms. 457).
   Llibre dels Àngels (University of Barcelona, Fons de reserva, ms. 86).
   Vida de Jesucrist (BNC, mss. 459-460).
   Scala Dei (University of Barcelona, Fons de reserva, ms. 88).

 Інкунабулы 

  Primer del Crestià (Valencia, Lambert Palmart, 1483).
  First half (chapters 1-473) of the Dotzè del Crestià (Valencia, Lambert Palmart, 1484).
   Regiment de la cosa pública, (Valencia, Cristòfor Cofman, 1499).
   Llibre dels àngels, (Barcelona, Joan Rosembach, 1494).
  Llibre de les Dones, (Barcelona, Joan Rosembach, 1495).
  Traducció castellana de la Vida de Jesucrist, (Granada, Meinard Ungut and Johannes Pegnitzer, 1496).
  Translation into Spanish of the Llibre dels àngels (The title is Libro de los santos ángeles. Burgos, Fadrique de Basilea, 1490).
  Pastorale (Barcelona, Pere Posa, 1495).
  Scala Dei (Barcelona, Diego de Gumiel, 1494).

 Старыя выданні 

   Пераклад на іспанскую Llibre dels Àngels (Назва La Natura Angélica. Alcalá de Henares, Miguel de Eguía, 1527).

 Сучасныя выданні і пераклады 

   Pastorale. Пераклад на каталонскую. Montserrat Martínez Checa's doctorate thesis (UAB, Bellaterra, 1994).
   De triplici statu mundi (Edition by Albert Hauf).
   Summa theologica (Edition by León Amorós, OFM).
   Autograph letters (15.07.1392 und 12-03.1396. Edition by Sadurní Martí).
  Psalterium alias Laudatorium (Toronto, PIMS, 1988. Рэдактура Curt Wittlin).
  Lo Llibre de les Dones (Barcelona, Curial, 1981. Рэдактура Curt Wittlin).
   De Sant Miquel Arcàngel (Llibre dels Àngels. Barcelona, Curial, 1983. Рэдактура Curt Wittlin).

 Скончаныя працы 

 Francesc Eiximenis' скончаныя працы (на каталонскай і лацінскай) .

 Спасылкі 

 Лічбавыя біяграфіі 

 Біяграфія на www.eiximenis.tk 
 Біяграфія на www.eiximenis.tk 
 Інфармацыя пра Франсыска Ашыменіса на Narpan. 
 Información sobre Francesc Eiximenis  на Universitat Oberta de Catalunya сайце каталонскага ўніверсітэта. 
 Information about Francesc Eiximenis  in the CulturCat website, that depends on the Generalitat de Catalunya. There are also versions available




 "Francesc Eiximenis"  на сайце Enciclopedia Franciscana Шмат біяграфічных артыкулаў пра Франсыска Ашыменіса. 

 Лічбавыя артыкулы пра Ашыменіса 

 Fray Francisco Eiximenis : Su significación religiosa, filosófico-moral, política y social, Tomás Carreras Artau's article in Annals de l'Institut d'Estudis Gironins 1 (1946). 
 Perfil espiritual de Eiximenis Артыкул у Capuchin friar Nolasc del Molar у Revista de Girona 22 (1963). 
 L’autocomprensione della comunità politica in Francesc Eiximenis, Paolo Evangelisti's article, у Enrahonar 42 (2009). 
 Orígenes del pactismo republicano, Артыкул пра Ашыменіса ад Salvador Giner (Прэзідэнт Institute of Catalan Studies), у El País (13.01.2010). 

 Лічбавыя кнігі пра Ашыменіса 

 Lluís Brines' doctorate thesis about Eiximenis' political and social thought.