Гара Арсія

Гара Арсія ()
Карта Марса масштаба 1:20 000 000 с названиями на русском языке, составлена МИИГАиК в 1982 годуЖ. Ф. Родионова, Ю. А. Илюхина «Новая карта рельефа Марса» — патухлы шчытападобны вулкан на Марсе, размешчаны ў раёне правінцыі Фарсіда. Самы паўднёвы з трох вулканаў гэтай вобласці. Найвышэйшая гара ў Сонечнай сістэме, Алімп, знаходзіцца на паўночны захад. Вулкан названы па легендарнаму рымскаму лесу Арсія Сільва.

Дыяметр Арсіі складае каля 435 км, яе вышыня амаль 19 км (вулкан Алімп вышэй на 2 км), што больш чым на 9 км вышэй навакольнага платоCatalog Page for PIA02337. Кальдэра вулкана мае амаль 110 км у шырыню.Catalog Page for PIA03948Атмасферны ціск у вяршыні апускаецца ніжэй за 107 ПаскаляўMartian Weather Observation  NASA MGS data 9.2 degrees S 238.2 degrees E 17757 meters 1.07 mbar.Пасля Алімпу гэта другі вулкан планеты па вышыні.

Кожны год у пачатку паўднёвай марсіянскай зімы на Арсіі назіраецца цікавая пагодны з’ява. У гэты час сонечныя прамяні награваюць схілы вулкана, паветра падымаецца, несучы з сабой невялікую колькасць пылу. У выніку паветра сыходзіць у кальдэры вулкана, і дробныя ападкі, садзьмуць са схілаў вулкана, ўтвараюць воблака пылу, дастаткова шчыльнае для назіранняў з арбіты. Штогод гэта з’ява назіраецца толькі на працягу кароткага прамежку часу. Пылавое воблака над Арсіяй можа захвалююцца на 15-30 км.Catalog Page for PIA04294

Кальдэра Арсіі была сфарміравана пасля таго, як гара калапсавала ў выніку вывяржэння магмы. На схілах вулкана маюцца і іншыя геалагічныя ўтварэнні.Catalog Page for PIA03799

 Магчымыя пячоры 

У 2007 на схілах Арсіі пры дапамозе спадарожнікавай здымкі было адзначана сем гіпатэтычных уваходаў у пячору.Themis Observes Possible Cave Skylights on Mars. G. E. Cushing, T. N. Titus, J. J. Wynne, P. R. Christensen. Lunar and Planetary Science XXXVIII (2007) Яны атрымалі неафіцыйныя назвы Дэна, Хлоэ, Вэндзі, Эні, Эбі, Нікі і Джын. Яны нагадваюць «люкі», утвораныя абвальваннем зводу пячоры.

 Дэна ()
 Хлоэ ()
 Вэндзі ()
 Эні ()
 Эбі і Нікі ()
 Джын ()

Перапад дзённых і начных тэмператур у гэтых круглявых аб’ектах складае толькі трэць ад перападу, назіранага на навакольнага мясцовасці. Хоць гэта значэнне больш адрозніваецца, чым для буйных пячор на Зямлі, гэта толькі пацвярджае наяўнасць глыбокіх западзін. Тым не менш, з-за экстрэмальных вышынь гэтыя аб’екты наўрад ці могуць служыць прытулкам для якіх-небудзь формаў марсіянскага жыцця.

На больш новай фатаграфіі аднаго з аб’ектаў відаць, як сонца асвятляе бакавую сценку, што прадугледжвае наяўнасць толькі вертыкальнай ямы, а не ўваход ў больш шырокае падземнае памяшканне. Тым не менш, цемната аб’екта кажа пра тое, што яго глыбіня павінна быць не менш за 78 метраў.

 Гл. таксама 
 Гара Алімп
 Гара Аскрыйская

 Крыніцы 

 Спасылкі 
 Пра вулканізм на Марсе  
 Популярная статья о вулканизме планет  

Катэгорыя:Вулканы Марса
Катэгорыя:Пазаземныя вулканы