Андрэй Мікалаевіч Шаўчэнка

Андрэй Мікалаевіч Шаўчэнка (; нар. , Дзвіркіўшчына Кіеўскай вобласці) — украінскі футбаліст (нападнік) і трэнер. Самы тытулаваны футбаліст Украіны і постсавецкай прасторы. Найлепшы бамбардзір (60 мячоў) і былы капітан зборнай Украіны. Галоўны трэнер нацыянальнай зборнай Украіны (2016—2021). Нацыянальная легенда Украіны (2022).

Уладальнік «Залатога мяча» 2004 года. Чатыры разы станавіўся найлепшым бамбардзірам Лігі чэмпіёнаў, тройчы — чэмпіянату Італіі. Другі бамбардзір у гісторыі «Мілана», найлепшы бамбардзір у гісторыі міланскіх дэрбі. Шэсць разоў прызнаваўся найлепшым футбалістам Украіны. Заслужаны майстар спорту Украіны.

27 ліпеня 2012 года абвясціў аб завяршэнні спартыўнай кар’еры і пра зыход у палітыку, каб прыняць удзел у парламенцкіх выбарах 2012 года ў праекце «Украіна — Наперад!». У выніку, партыя Шаўчэнкі не здолела прайсці ў парламент.

 Кар’ера 
Андрэй Шаўчэнка нарадзіўся 29 верасня 1976 года ў вёсцы Дворкаўшчына, Ягацінскі раён (Кіеўская вобласць). Першыя гады яго жыцця прайшлі ў Дворкаўшчыне, затым у 1979 годзе сям’я пераехала ў Кіеў, у адзін з новых гарадскіх раёнаў — Абалонь.

Першыя крокі ў футболе Андрэй зрабіў на спортпляцоўцы сярэдняй школы № 216 (тут ён вучыўся з першага па дзесяты клас, у 1983—1993 гадах). Гуляў за каманду ЖЭКа, якой кіравала інструктар-жанчына. На адным з дзіцячых турніраў Шаўчэнка прыкмеціў трэнер дзіцяча-юнацкай спартыўнай школы кіеўскага «Дынама» Аляксандр Шпакаў, запрасіўшы ў свой клас.

Бацькі Андрэя спачатку былі супраць захаплення сына. Мікалай Шаўчэнка хацеў, каб пасля заканчэння школы спадчыннік пайшоў па яго слядах — стаў вайскоўцам. Ды і ездзіць на трэніроўкі трэба было праз увесь горад. Але Шпакаў пераканаў Мікалая Рыгоравіча і маму Андрэя, Любоў Мікалаеўну, у тым, што ў іх дзіцяці ёсць перспектывы ў футболе. Але заняткі спортам ледзь не былі перакрэсленыя аварыяй на АЭС у Чарнобылі. Вясной 1986 года кіеўскіх школьнікаў спешна вывозілі далей ад рэгіёнаў, «пазначаных» радыяцыяй. Вярнуўшыся дадому, Андрэй усё роўна працягнуў гуляць у футбол.

У 1990 годзе на таварыскім турніры «Кубак Яна Раша» Андрэй стаў найлепшым бамбардзірам, прычым самым маладым з усіх удзельнікаў. Зорка футбольнага клуба «Ліверпул» і зборнай Уэльса Ян Раш пасля матча падарыў Шаўчэнку новыя бутсы.

Каманда, у якой выступаў Шаўчэнка (у 1992 Шпакава на трэнерскай пасадзе зменіць Аляксандр Лысенка), у жніўні 1991 года стала пераможцам апошняга першынства СССР сярод юнакоў 1976 года нараджэння. У яе складзе Шаўчэнкі, пачынаў на пазіцыі апорнага паўабаронцы, заваяваў свае першыя міжнародныя прызы і тытулы.

 Клубная кар’ера 

 «Дынама» (Кіеў) 

У 1986 годзе Шаўчэнку не ўдалося паступіць у футбольную школу. Нягледзячы на гэта, ён прыцягнуў увагу скаўтаў кіеўскага «Дынама», гуляючы ў маладзёжным турніры. У 1990 годзе гуляў на Кубку Яна Раша, дзе ён стаў найлепшым бамбардзірам і атрымаў буцы ад Яна Раша. У сезоне 1993/1994 Шаўчэнка стаў найлепшым бамбардзірам «Дынама», забіўшы 12 галоў. Дэбют Шаўчэнкі ў асноўнай камандзе адбыўся 8 лістапад 1994, у Данецку, у матчы супраць «Шахцёра». Ён забіў свой першы гол за «Дынама» 1 снежня 1994 года ў матчы супраць «Дняпра». Гэта быў яго адзіны гол у гэтым сезоне, але ў тым жа годзе ён забіў адзін гол у двух праведзеных матчах у Лізе чэмпіёнаў. У наступным годзе Шаўчэнка забіў 16 галоў у 31 гульнях лігі і выйграў чэмпіянат. У сезоне 1996/1997 зноў выйграў чэмпіянат, забіўшы 6 галоў у 20 гульнях.

У сезоне 1997/1998 ён зрабіў хет-трык у матчы супраць «Барселоны» і быў прызнаны найлепшым украінскім іграком у Лізе чэмпіёнаў. Шаўчэнка забіў 19 галоў у 23 матчах у лізе і 6 галоў у 10 матчах Лігі чэмпіёнаў. У сезоне 1998/1999 Шаўчэнка забіў 33 галы і стаў найлепшым бамбардзірам лігі з 18 галамі. Таксама Шаўчэнка стаў найлепшым бамбардзірам Лігі чэмпіёнаў.

У свой першы перыяд гульні за «Дынама», ён забіў 106 галоў ва ўсіх спаборніцтвах, і выйграў пяць чэмпіянатаў Украіны (з 1995 па 1999 год), тры Кубкі Украіны і званне найлепшага бамбардзіра лігі ў 1998/1999.

 «Мілан» 
У маі 1999 года Шаўчэнка быў набыты «Міланам» за 25 мільёнаў долараў. Шаўчэнка дэбютаваў у камандзе 21 жніўня 1999 ў матчы на Суперкубак Італіі супраць «Пармы». Яго дэбют у серыі А адбыўся 28 жніўня 1999 года ў матчы супраць «Лечэ», у той жа гульні ён забіў свой першы гол за «Мілан». У першы ж год Шаўчэнка стаў найлепшым бамбардзірам чэмпіянату Італіі, забіўшы 24 галы, пры гэтым забіўшы тры ў вароты рымскага «Лацыа» у адным з першых матчаў (4:4). Галоўным яго сапернікам у спрэчцы бамбардзіраў у тыя гады быў Эрнан Крэспа. У наступным сезоне Андрэй паўтарыў сваё дасягненне (24 галы ў чэмпіянаце), але Крэспа забіў на два больш. Таксама Шаўчэнка стаў другім замежнікам пасля Мішэля Плаціні, які стаў найлепшым бамбардзірам. У сезонах 2000/2001 і 2001/2002 адпаведна Шэва забіў 34 галы ў 51 афіцыйных матчах (24 у лізе), але «Мілан» не змог выйграць ніводнага трафея. Сезон 2002/2003 аказаўся больш паспяховым. Прабыўшы некалькі месяцаў без футбола з-за траўмы меніска, якую ён атрымаў у матчы Лігі чэмпіёнаў супраць «Слована» з Лібераца, Шаўчэнка выйграў чэмпіянат Італіі і Лігу чэмпіёнаў, дзе ён забіў вырашальны гол у серыі пасляматчавых пенальці ў фінале ў вароты «Ювентуса». Ён быў першым украінскім футбалістам, што выйграў гэты трафей. Праз тры дні, Шаўчэнка таксама выйграў Кубак Італіі. У жніўні таго ж года ён выйграў Суперкубак УЕФА. У сезоне 2003/2004 Шаўчэнка выйграў чэмпіянат Італіі. Таксама ён выйграў званне найлепшага бамбардзіра лігі. Для «Мілана» гэта быў першы тытул за апошнія 4 гады, а для Шаўчэнка другі ў кар’еры. У жніўні 2004 года Шаўчэнка таксама выйграў Суперкубак Італіі, зрабіўшы ў ім хет-трык. У снежні 2004 года Шаўчэнка быў узнагароджаны «Залатым мячом» як найлепшы ігрок у Еўропе, у сакавіку 2004 года ён быў унесены ў спіс ФІФА 100, складзены Пеле. Таксама ў 2004 годзе Шаўчэнка атрымаў званне Героя Украіны. Сезон 2004/2005 Мілан скончыў на другім месцы, дзякуючы 17 галам Шаўчэнкі. Таксама гулец забіў 6 галоў у 11 матчах Лігі чэмпіёнаў. Таксама «Мілан» выйшаў у фінал гэтага турніру, ў якім каманда прайграла «Ліверпулу» па пенальці 5:3. Матч скончыўся з лікам 3:3 пасля асноўнага і дадатковага часу. У серыі пенальці Шаўчэнка прабіў вырашальны ўдар, але яго парыраваў брамнік. У сезоне 2005/2006 Шаўчэнка забіў 19 галоў у 28 гульнях у лізе і 9 галоў у 12 матчах Лігі чэмпіёнаў. 23 лістапада 2005 года, у матчы першага этапу Лігі чэмпіёнаў супраць «Фенербахчэ», забіў чатыры галы. Разам з Марка ван Бастэнам, Сімонэ Індзагі, Дада Пршо, Рудам ван Ністэлроем, Ліянелем Месі, Бафецімбі Гамісам, Марыа Гомесам і Робертам Левандоўскім уваходзіць у спіс футбалістаў, якім скарылася такая планка. 8 лютага 2006 года Шаўчэнка стаў другім бамбардзірам у гісторыі «Мілана», пасля Гунара Нордаля. Гэта здарылася ў матчы супраць «Трэвіза». Апошняй гульнёй Шэвы за «Мілан» быў паядынак з «Пармай», 7 мая 2006 года. Ён быў вымушаны пакінуць поле з-за траўмы ўжо на восьмай хвіліне. 14 мая 2006 года ў матчы «Мілан» — «Рома» заўзятары са спевамі і банерамі прасілі Шаўчэнку застацца ў «Мілане». 12 мая 2006 года прэзідэнт «Мілана» Сільвіа Берлусконі сказаў: «Шаўчэнка хоча з’ехаць у Англію». Гэта стала аб’ектам абмеркавання СМІ і мноствам чутак.

Пазней высветлілася, што Шаўчэнка не будзе працягваць кантракт.

 «Чэлсі» 
Пасля сямі гадоў выступаў за італьянскі «Мілан», Шаўчэнка вырашыў перабрацца ў Лондан, у клуб Рамана Абрамовіча «Чэлсі». Сума яго трансферу склала каля 30 млн фунтаў. У першай жа гульні за новы клуб, ён стаў аўтарам гола: гэта быў матч за Суперкубак Англіі «Ліверпул» — «Чэлсі», які завяршыўся перамогай «Ліверпула» з лікам 2:1. Але, нягледзячы на нядрэнны пачатак і давер тагачаснага трэнера «Чэлсі» Жазэ Маўрынью, кар’ера Шаўчэнкі ў Англіі не была ўдалай. За два гады ў «Чэлсі» ён перанёс дзве аперацыі і цяжкую траўму спіны.

 Вяртанне ў «Мілан» 
23 жніўня 2008 года, пасля двух гадоў у Лондане, афіцыйны сайт «Чэлсі» паведаміў аб вяртанні Шаўчэнка ў «Мілан» у гадавую арэнду з магчымым правам выкупу. Вярнуўшыся, Шаўчэнка гуляў пад 76-м нумарам, паколькі яго любімая «сямёрка» была занятая Алешандры Пату.

2 кастрычніка ў першым раундзе Кубка УЕФА ў матчы супраць «Цюрыха» Андрэй Шаўчэнка забіў свой першы гол пасля вяртання ў «Мілан». У першай палове сезона ён забіў па галу ў Кубку УЕФА і Кубку Італіі («Лацыа»). Перастаўшы пасля Новага года трапляць у склад «расанеры», Андрэй забіваў ужо выключна ў таварыскіх матчах, якія «Мілан» праводзіў пасярод сезона. Нягледзячы на высокую рэзультатыўнасць (4 галы «Гановеру», зборнай венгерскай Лігі і «Тыране»), недавер трэнера так і не дазволіў Шаўчэнку паразіць вароты сапернікаў у Серыі А.

Па заканчэнні сезона кіраўніцтва «Мілана» паведаміла пра жаданне будаваць новую каманду — клуб пакінулі галоўны трэнер Карла Анчэлоці, ігракі — Мальдзіні, Кака і Шаўчэнка.

12 чэрвеня 2009 года з’явілася паведамленне пра тое, што «Мілан» не будзе працягваць арэнду Шаўчэнкі і яму неабходна будзе вярнуцца ў «Чэлсі», кантракт з якім будзе ў сіле яшчэ год.

 Вяртанне ў «Дынама» (Кіеў) 
27 жніўня 2009 галоўны трэнер «Чэлсі» Карла Анчэлоці паведаміў Шаўчэнка, што не плануе ўключаць яго ў заяўку на Лігу чэмпіёнаў. 29 жніўня 2009 Андрэй падпісаў кантракт з кіеўскім «Дынама» па схеме 2+1, атрымаўшы сёмы нумар.

31 жніўня ў хатняй гульні «Дынама» з данецкім «Металургам» Шаўчэнка дэбютаваў і забіў першы мяч (з пенальці). Гульні спадарожнічаў ажыятаж — перапоўнены стадыён увесь матч прывітаў свайго куміра. Сам Андрэй пасля гульні прызнаўся: «Я ведаў, што мяне любяць у Кіеве, але што настолькі — нават уявіць не мог».

4 лістапада ў матчы Лігі чэмпіёнаў паміж «Дынама» і «Інтэрам» Шаўчэнка забіў гол і быў прызнаны найлепшым іграком матча, нягледзячы на тое, што кіяўляне саступілі з лікам 1:2. Гэта быў першы гол Шаўчэнкі ў Лізе чэмпіёнаў за 2 гады і 16-ы ў вароты «Інтэра» за ўсю яго кар’еру. У сезоне 2009/10 Валерый Газаеў, трэнер кіеўскага «Дынама», выкарыстоўваў Андрэя пераважна на флангах атакі.

У пачатку сезона 2010/11 стаў капітанам каманды. У пачатку 2011 года новы галоўны трэнер Юрый Сёмін прызначыў капітанам ветэрана каманды Шаўкоўскага.

 Клубная статыстыка 
Даныя на 22 красавіка 2012 года
КлубСезонЧэмпіянатКубакЕўракубкіІншаеУсягоСпаб.МатчыГалыСпаб.МатчыГалыСпаб.МатчыГалыСпаб.МатчыГалыМатчыГалыУкраінаДынама
|1994/95
|ЧУ||17||1||КУ||4||1||ЛЧ||2||1||-||-||-||23||3
|-
|1995/96
|ЧУ||31||20||КУ||5||1||ЛЧ||3||3||-||-||-||39||24
|-
|1996/97
|ЧУ||20||15||-||-||-||-||-||-||-||-||-||20||15
|-
|1997/98
|ЧУ||23||22||КУ||8||10||ЛЧ||10||6||-||-||-||41||38
|-
|1998/99
|ЧУ||26||22||КУ||4||5||ЛЧ||14||14||-||-||-||44||41
|-
!colspan="16"|Італія
|-
|rowspan="7"|Мілан1999/00А3227КІ44ЛЧ61СІ1043322000/01А3428КІ31ЛЧ1411---51402001/02А2916КІ30КУ63---38192002/03А248КІ41ЛЧ115---39142003/04А3230КІ10ЛЧ+СУ107СІ+МК1+11+045382004/05А2918---ЛЧ108СІ1340292005/06А2820---ЛЧ1211---4031АнгліяЧэлсі
|2006/07
|АПЛ||30||14||КА+КЛ||6+4||4+3||ЛЧ||10||4||СА||1||1||51||26
|-
|2007/08
|АПЛ||17||7||КА+КЛ||1+2||1+2||ЛЧ||5||1||-||-||-||25||11
|-
!colspan="16"|Італія
|-
|rowspan="1"|Мілан2008/09А183КІ11КУ71---265АнгліяЧэлсі
|2009/10
|АПЛ||1||0||-||-||-||-||-||-||-||-||-||1||0
|-
!colspan="16"|Украіна
|-
|rowspan="3"|Дынама2009/10ЧУ219КУ20ЛЧ62---29112010/11ЧУ1812КУ21ЛЧ+ЛЕ4+82+5---32202011/12ЧУ166КУ10ЛЧ+ЛЕ1+40---226Дынама
!172||107||||26||18||||52||33||||-||-||250||158
|-
!colspan="3"|Мілан226150167764744322208Чэлсі
!48!!21!!||7!!5!!||15!!5!!||7!!6!!77!!37
|-
!colspan="3"|Усяго4462784930143851110648403

 Міжнародная кар’ера 

Андрэй дэбютаваў у зборнай у 1995 годзе. Усяго са зборнай ён згуляў на двух вялікіх турнірах — чэмпіянаце свету 2006 і чэмпіянаце Еўропы 2012.

На чэмпіянаце свету Андрэй быў капітанам зборнай і адыграў важную ролю ў яе выступе. У першым групавым матчы супраць зборнай Іспаніі ўкраінцы пацярпелі паражэнне з лікам 0:4, аднак у наступным матчы ўкраінская зборная з такім жа лікам разграміла каманду Саудаўскай Аравіі, а Шаўчэнка забіў трэці гол Украіны ў тым матчы. У вырашальным матчы са зборнай Туніса Андрэй забіў з пенальці адзіны гол у матчы і вывеў сваю зборную ў плэй-оф. Матч 1/8 фіналу са зборнай Швейцарыі зацягнуўся да серыі пенальці, дзе Андрэй свой ўдар рэалізаваць не здолеў, аднак украінцы ўсё роўна атрымалі перамогу і выйшлі ў чвэрцьфінал. Там украінская зборная прайграла будучым чэмпіёнам свету італьянцам.

На чэмпіянат Еўропы 2008, а таксама на чэмпіянат свету 2010 Украіна патрапіць не змагла, і наступным міжнародным турнірам для Шаўчэнка стала хатняе Еўра.


На чэмпіянаце Еўропы Андрэй быў капітанам зборнай. У першай гульні ўкраінцаў супраць каманды Швецыі спачатку зраўняў лік, а потым забіў пераможны гол, стаўшы найлепшым іграком матча. Выходзіў Андрэй на поле і ў матчы з Францыяй, у матчы ж з Англіяй выйшаў толькі на замену па прычыне праблем з каленам. У выніку зборная Украіны не змагла выйсці ў плэй-оф. Пасля гэтай гульні (з Англіяй) Андрэй Шаўчэнка сказаў: «Хачу падзякаваць заўзятарам тут, у Данецку, і па ўсёй Украіне, мы хацелі зрабіць ім падарунак, але, на жаль не атрымалася. Хлопцы зрабілі ўсё, што маглі. Дзякуй усім за атмасферу, якая атачала зборную на працягу ўсяго турніру… Асабіста мне вельмі прыемна, калі трыбуны вітаюць цябе, напэўна гэта самы вялікі падарунак у кар’еры…». Гэты матч стаў апошнім у афіцыйнай кар’еры Шаўчэнкі.

Усяго на вялікіх турнірах на рахунку Шаўчэнкі 8 матчаў, 4 галы, 1 галявая перадача і 1 зароблены пенальці. У 7-мі матчах з 8-мі выводзіў зборную на поле з капітанскай павязкай.

12 лістапада 2012 ФФУ прапанавала яму вакантнае месца галоўнага трэнера зборнай Украіны. Пасля Шаўчэнка адхіліў гэту прапанову.

 Статыстыка ў зборнай 
ЗборнаяГодМатчыГалыУкраіна199520199621199794199853199994200055200196200221200383200464200562200685200785200863200995201066201151201262Усяго11160

 Кар’ера ў гольфе 
У кастрычніку 2011 года Шаўчэнка выйграў срэбра чэмпіянату Украіны па гольфе.

 Палітычная дзейнасць 
27 ліпеня 2012 года Шаўчэнка завяршыў кар’еру і сышоў у палітыку. 28 ліпеня Андрэй Шаўчэнка стаў сябрам партыі Наталлі Каралеўскай «Украіна — Наперад». Партыя атрымала 1,6 %.

 Трэнерская кар’ера 
15 ліпеня 2016 года Шаўчэнка быў зацверджаны ў якасці галоўнага трэнера нацыянальнай зборнай Украіны. На гэтай пасадзе ён змяніў Міхаіла Фаменку, які пакінуў зборную пасля няўдалага выступу на чэмпіянаце Еўропы 2016. Сам Шаўчэнка да прызначэння з лютага 2016 года ўваходзіў у штаб зборнай у якасці памочніка Фаменкі. Пакінуў пасаду ў жніўні 2021 пасля паспяховага для Украіны чэмпіянаце Еўропы 2020, калі ФФУ не стала падаўжаць кантракт з трэнерам.

У лістападзе 2021 года быў прызначаны галоўным трэнерам «Джэноа»"Дженоа" объявила о назначении Андрея Шевченко на пост главного тренера. Пад кіраўніцтвам Шаўчэнкі каманда правяла 11 матчаў, дзе атрымала адну перамогу, тройчы згуляла ўнічыю і пацярпела 7 паражэнняў. У студзені 2022 года быў звольнены з клуба"Дженоа" уволил Андрея Шевченко с поста главного тренера.

 Дасягненні 
 Дынама (Кіеў)
 Чэмпіён Украіны (5): 1994/95, 1995/96, 1996/97, 1997/98, 1998/99
 Уладальнік Кубка Украіны (3): 1995/96, 1997/98, 1998/99
 Уладальнік Суперкубка Украіны: 2011
 Уладальнік Кубка чэмпіёнаў Садружнасці (3): 1996, 1997, 1998.
 Усяго: 12 трафеяў

 Мілан
 Фіналіст Лігі чэмпіёнаў: 2004/05
 Пераможца Лігі чэмпіёнаў: 2002/03
 Уладальнік Суперкубка УЕФА: 2003
 Чэмпіён Італіі: 2003/04
 Уладальнік Кубка Італіі: 2002/03
 Уладальнік Суперкубка Італіі: 2004
 Усяго: 5 трафеяў

 Чэлсі (Лондан)
 Фіналіст Лігі чэмпіёнаў: 2007/08
 Уладальнік Кубка Футбольнай лігі: 2006/07
 Уладальнік Кубка Англіі: 2006/07
 Уладальнік Суперкубка Англіі
 Усяго: 3 трафея

 Зборная Украіны 
 Чвэрць фіналіст Чэмпіянату свету па футболе: 2006
 Удзельнік Чэмпіянату Еўропы па футболе: 2012

 Асабістыя 
 Уладальнік «Залатога мяча» як найлепшы футбаліст Еўропы па версіі France Football: 2004
 Найлепшы бамбардзір чэмпіянату Украіны: 1999
 Найлепшы бамбардзір чэмпіянату Італіі: 2000, 2004
 Найлепшы бамбардзір Лігі чэмпіёнаў: 1999, 2001 З улікам галоў у кваліфікацыйных матчах., 2006
 Найлепшы бамбардзір у гісторыі міланскіх дэрбі
 Найлепшы гол 2001 у Серыі А па версіі Guida al Шаўчэнка атрымаў узнагароду за найлепшы гол года ў Серыі А]
 Найлепшы гол 2004 года ў Серыі А па версіі Oscar del calcio
 Найлепшы бамбардзір Кубка Украіны: 1995, 1998
 Найлепшы бамбардзір у фіналах Кубка Украіны
 Найлепшы бамбардзір у гісторыі Суперкубка Італіі
 Найлепшы нападнік Лігі чэмпіёнаў (версія УЕФА): 1999
 У камандзе года (версія УЕФА): 2004, 2005
 У зборнай свету (версія FIFPro): 2005
 Найлепшы замежны футбаліст года ў Італіі: 2000
 Найлепшы футбаліст Украіны: 1997, 1999, 2000, 2001, 2004, 2005
 Уладальнік прыза Golden Foot: 2005
 Уладальнік «Бронзавага мяча» па версіі France football: 1999 2000
 Чацвёрты футбаліст Еўропы па версіі France football: 2003
 Пяты футбаліст Еўропы па версіі France football: 2005
 Трэці футбаліст свету (па версіі World Soccer): 1999, 2000, 2004
 Трэці футбаліст свету (па версіі ФІФА): 2004
 Прыз «Найлепшы футбаліст краін СНД і Балтыі» («Зорка») ад газеты «Спорт-Экспресс»: 2004, 2005
 У спісе ФІФА 100
 У спісе найвялікшых футбалістаў XX стагоддзя (World Soccer)
 Другі бамбардзір у гісторыі «Мілана»
 Рэкардсмен зборнай Украіны па забітых галах
 Найлепшы бамбардзір адборачнага турніру ЧС-2002 у еўрапейскай зоне
 Найлепшы бамбардзір у гісторыі адборачных турніраў ЧС у еўрапейскай зоне
 Найлепшы футбаліст матча Суперкубка УЕФА 2003
 Найлепшы футбаліст Усходняй Еўропы Focus Vest magazine Trophy: 2001
 8 разоў быў намінаваны на званне лепшага футбаліста Еўропы (1998,1999,2000,2001,2003-2006)
 У камандзе дзесяцігоддзі Mirror Football: 2009
 Найлепшы гулец Дынама Кіева: 2009
 Ігрок матча Еўра 2012 Украіна — Швецыя
 Украінскі спартсмен года: 1999
 Заслужаны майстар спорту Украіны (2003)

 Асабістае жыццё 
 бацька — Мікалай Рыгоравіч Шаўчэнка, быў ваенным, займаўся ваенным пяцібор’ем,
 маці — Любоў Мікалаеўна Шаўчэнка,
 старэйшая сястра — Алена (Шаўчэнка),
 жонка — Крыстэн Пазік (11 жніўня 1978, Мінеапаліс, ЗША) — мадэль,
 старэйшы сын — Джордан Шаўчэнка (29 кастрычніка 2004),
 сярэдні сын — Крысціян Шаўчэнка (13 лістапада 2006),
 малодшы сын — Аляксандр Шаўчэнка (1 кастрычніка 2012),
 дзядзька — Уладзімір Шаўчэнка.

 Крыніцы 

Катэгорыя:Футбалісты Украіны
Катэгорыя:Футбольныя трэнеры Украіны
Катэгорыя:Ігракі зборнай Украіны па футболе
Катэгорыя:Ігракі ФК Дынама Кіеў
Катэгорыя:Ігракі ФК Чэлсі
Катэгорыя:Ігракі ФК Мілан
Катэгорыя:Трэнеры ФК Джэноа
Катэгорыя:Трэнеры зборнай Украіны па футболе
Катэгорыя:ФІФА 100
Катэгорыя:Спартсмены некалькіх відаў спорту
Катэгорыя:Героі Украіны
Катэгорыя:Кавалеры ўкраінскага ордэна «За заслугі» 2 ступені
Катэгорыя:Кавалеры ўкраінскага ордэна «За заслугі»
Катэгорыя:Кавалеры ордэна «За мужнасць» III ступені
Катэгорыя:Уладальнікі «Залатога мяча»
Катэгорыя:Ганаровыя грамадзяне Кіева
Катэгорыя:Гальфісты
Катэгорыя:Заслужаныя майстры спорту Украіны