Удзельнае электрычнае супраціўленне

Удзельнае электрычнае супраціўленне, ці проста удзельнае супраціўленне рэчывы характарызуе яго здольнасць перашкаджаць праходжанню электрычнага току.

Адзінка вымярэння ўдзельнага супраціўлення ў Міжнароднай сістэме адзінак (СІ) — Ом·м; таксама вымяраецца ў Ом·см і Ом·мм²/м. Фізічны сэнс удзельнага супраціўлення ў СІ: супраціўленне аднастайнага кавалка правадніка даўжынёй 1 м і плошчай папярочнага сячэння 1 м².

У тэхніцы часта ўжываецца ў мільён разоў меншая вытворная адзінка: Ом·мм²/м, роўная 10−6 ад 1 Ом·м: 1 Ом·м = 1·106 Ом·мм²/м. Фізічны сэнс удзельнага супраціўлення ў тэхніцы: супраціўленне аднастайнага кавалка правадніка даўжынёй 1 м і плошчай токаводнага сячэння 1 кв.мм.

Велічыня ўдзельнага супраціўлення абазначаецца грэчаскай літарай .

Супраціўленне правадніка з удзельным супраціўленнем , даўжынёй   і плошчай сячэння  можа быць разлічана па формуле .

 Абагульненне паняцці ўдзельнага супраціўлення 
Удзельнае супраціўленне можна вызначыць таксама для неаднароднага матэрыялу, уласцівасці якога змяняюцца ад кропкі да кропкі. У гэтым выпадку яно з'яўляецца не канстантай, а скалярнай функцыяй - каэфіцыентам, што звязвае напружанасць электрычнага поля   і шчыльнасць току  у дадзенай кропцы 



Гэтая формула справядлівая для неаднароднага, але ізатропнага рэчывы. Рэчыва можа быць і анізатропным (большасць крышталёў, намагнічаныя плазма і г. д.), гэта значыць яго ўласцівасці залежаць ад кірунку (наогул кажучы, у ім вектары току і напружанасці электрычнага поля ў дадзенай кропцы не сунаеіравана). У гэтым выпадку ўдзельнае супраціўленне з'яўляецца залежаць ад каардынат тэнзара другога рангу:



 Удзельнае электрычнае супраціўленне металаў і сплаваў, якія прымяняюцца ў электратэхніцы 
Металρ, Ом·мм2/мСерабро0,015..0,0162Медзь0,01724..0,018Золата0,023Алюміній0,0262..0,0295Ірыдый0,0474Малібдэн0,054Вальфрам0,053..0,055Цынк0,059Нікель0,087Жалеза0,098Плаціна0,107Волава0,12Свінец0,217..0,227Тытан0,5562 - 0,7837Вісмут1,2 Сплаўρ, Ом·мм2/мСталь0,103..0,137Нікелін0,42Канстантан0,5Манганін0,43…0,51Ніхром1,05…1,4Фехраль1,15…1,35Храмаль1,3…1,5Латунь0,043..0,108 Бронза0,095..0,1  Іншыя рэчывыρ, Ом·мм2/мЗвадкаваныя вуглевадародныя газы0,84

Значэнні дадзеныя пры тэмпературы t = 20 °C. Супраціўленне сплаваў залежаць ад іх дакладнага складу і могуць вар'іравацца.

 Тонкія плёнкі 
Удзельнае супраціўленне ў тонкіх плёнках (калі таўшчыня ўзору шмат менш адлегласці паміж кантактамі) характарызуецца «удзельным супраціўленнем на квадрат», . У гэтым выпадку ўдзельнае супраціўленне не залежыць ад лінейных памераў узору, калі ён мае форму прамавугольніка, а толькі ад стаўлення (даўжыні да шырыні) L / W: , дзе R - вымеранае супраціўленне. У выпадку, калі форма ўзору адрозніваецца ад прамавугольнай, выкарыстоўваюць метад ван дэр Паў.

 Гл. таксама 
 Электрычнае супраціўленне
 Звышправоднасць
 Закон Ома
 Удзельная праводнасць
 Электрычны імпеданс

 Спасылкі 

Катэгорыя:Электрычнасць
Катэгорыя:Фізічныя велічыні