Анджэй Рахуба

Анджэй Войцех Раху́ба (; ) — польскі гісторык.

 Біяграфія 
Магістарскую дысертацыю абараніў у 1975 годзе ў Варшаўскім універсітэце. 28 красавіка 1979 года атрымаў ступень доктара на гістарычным факультэце Варшаўскага ўніверсітэта пасля паспяховай абароны дысертацыі «Вялікае Княства Літоўскае ў адносінах да рокашу Ежы Любамірскага 1664—1667 гг.» (польск.: Wielkie Księstwo Litewskie wobec rokoszu Jerzego Lubomirskiego 1664–1667), якую напісаў пад кіраўніцтвам прафесара Тадэвуша Васілеўскага. У 1989 годзе атрымаў ступень доктара габілітаванага ў Інстытуце гісторыі Польскай акадэміі навук. У 1999 годзе атрымаў тытул прафесара. Спецыялізацыя — гісторыя Ранняга новага часу Рэчы Паспалітай абодвух народаў: Кароны Каралеўства Польскага і Вялікага Княства Літоўскага.

Працуе ў Інстытуце гісторыі Польскай акадэміі навук (ІГ ПАН), дзе з 1997 года загадвае аддзелам крыніцазнаўчых даследаванняў і выдавецкай дзейнасці. З 1993 года — член Навуковай Рады ІГ ПАН, у 1999—2006 гадах — намеснік старшыні, у 2006—2018 гадах — старшыня Навуковай Рады ІГ ПАН. З 2016 года — член Камітэта гістарычных навук ПАН. Пераабраны на кадэнцыю 2020—2023 гг. Член Літуаністычнай камісіі і Камісіі спецыяльных (дапаможных) гістарычных навук пры названым Камітэце. Член Навуковых рад Архіва ПАН, Галоўнага архіва старажытных актаў і Нацыянальнай бібліятэкі.

Старшыня Таварыства аматараў гісторыі (варшаўскага аддзялення Польскага гістарычнага таварыства) ў 1996—1999 гадах і з 2005 года. У 1999—2005 гадах — намеснік старшыні. Ад 1988 года — член-заснавальнік Польскага геральдычнага таварыства (у 2004—2008 гг. і ад 2012 г. — намеснік старшыні (віцэ-прэзідэнт)).

У 1992—1994 гадах — член дарадча-кансультацыйнай рады пры Прадстаўніку ўраду Польшчы па справах гістарычна-культурнай спадчыны польска-беларускай камісіі. У 1992—1995 гадах — член, а ад 18 мая 2017 года — старшыня польскага прадстаўніцтва Супольнай польска-беларускай камісіі экспертаў па справах удасканалення зместу школьных падручнікаў гісторыі.

Рэдактар часопіса «Studia Źródłoznawcze. Commentationes», член рэдакцыі «Rocznika Lituanistycznego» і навуковы рэдактар выдавецкай серыі «Гербоўнік беларускай шляхты» (тт. 2—5).

Член навуковых рад часопісаў і выдавецкіх серый: «Przegląd Historyczny»; «Polski Słownik Biograficzny»; «Clio. Czasopismo Poświęcone Dziejom Polski i Powszechnym»; «Biblioteka Epoki Nowożytnej»; «Беларускі гістарычны агляд» («Belarusian Historical Review») і «Архіварыус» («Archivarius»).

З 2004 года — член-карэспандэнт Варшаўскага навуковага таварыства, з 2012 — правадзейны член.

Член Рады Фонду імя Цеханавецкіх на Каралеўскім замку ў Варшаве (ад 2008 г.).

Член Рады фундатараў Касы імя Мяноўскага ў Варшаве (ад 2009 г.).

У 2010 годзе ўвайшоў у склад камітэта, які падтрымаў Яраслава Качыньскага на выбарах Прэзідэнта Польшчы. 

 Узнагароды 
 Залаты Крыж Заслугі (2003)
 Афіцэрскі Крыж Ордэна Адраджэння Польшчы (2009) Пастановай Прэзідэнта Польскай Рэспублікі ад 30 чэрвеня 2009 года за выбітныя заслугі ў прапагандзе ведаў пра супольную гістарычную спадчыну нацый, якія стваралі Рэч Паспалітую абодвух народаў.
 Камандорскі Крыж Ордэна Адраджэння Польшчы (2024).
 Медаль «За плённую працу на карысць Беларусі» (2025).

 Бібліяграфія 
 Рахуба Анджэй Вялікае Княства Літоўскае ў парламенцкай сістэме Рэчы Паспалітай, 1569—1763 гг. / Анджэй Рахуба. — Мінск : Медысонт, 2008. — 424 с. — (Бібліятэка часопіса «Беларускі Гістарычны Агляд»; 16). — ISBN 978-985-6887-19-5.

 Metryka Litewska. Księga Sigillat 1709—1719, Warszawa 1987
 Metryka Litewska. Rejestry podatkowe Wielkiego Księstwa Litewskiego. Województwo wileńskie 1690 r., Warszawa 1989
 Konfederacja Kmicicowska i Związek Braterski wojska litewskiego w latach 1660—1663, Warszawa 1989
 Urzędnicy centralni i dygnitarze Wielkiego Księstwa Litewskiego XIV—XVIII wieku. Spisy (oprac. i wstęp z Henrykiem Lulewiczem), Kórnik 1994
 Urzędnicy inflanccy XVI—XVIII w. Spisy (oprac. z Krzysztofem Mikulskim), Kórnik 1994
 Ciechanowieccy herbu Dąbrowa (współaut.), Warszawa 1997
 Metryka Litewska. Rejestry podymnego Wielkiego Księstwa Litewskiego. Województwo brzeskie litewskie 1667—1690 r., Warszawa 2000
 Metryka Litewska. Księga Wpisów nr 131, Warszawa 2001
 Metryka Litewska. Rejestry podymnego Wielkiego Księstwa Litewskiego. Województwo nowogródzkie 1690 r. (oprac. z Henrykiem Lulewiczem), Warszawa 2002
 Wielkie Księstwo Litewskie w systemie parlamentarnym Rzeczypospolitej w latach 1569—1763, Warszawa 2002
 Urzędnicy Wielkiego Księstwa Litewskiego. Spisy, t. IV, Ziemia smoleńska i województwo smoleńskie XIV—XVIII wiek, (redakcja i współautorstwo z H. Lulewiczem i P.P. Romaniukiem), Warszawa 2003
 Pamiętniki Filipa, Michała i Teodora Obuchowiczów (1630—1707), redakcja i opracowanie wraz z H. Lulewiczem, Warszawa 2003
 Urzędnicy Wielkiego Księstwa Litewskiego. Spisy, t. I, Województwo wileńskie XIV—XVIII wiek, (redakcja i współautorstwo z H. Lulewiczem i P.P. Romaniukiem przy współpracy Uł. Jemialianczyka i A. Macuka), Warszawa 2004
 Deputaci Trybunału Głównego Wielkiego Księstwa Litewskiego 1697−1794. Spis (redakcja i współautorstwo wraz Przemysławem P. Romaniukiem przy współpracy A. Macuka i J. Aniszczenki), Warszawa 2004
 Deputaci Trybunału Głównego Wielkiego Księstwa Litewskiego 1582—1696. Spis (redakcja i współautorstwo z H. Lulewiczem), Warszawa 2007
 Historia Litwy. Dwugłos polsko-litewski (współautorstwo z J. Kiaupienė i Z. Kiaupa), Warszawa 2008
 Metryka Litewska. Rejestry podymnego Wielkiego Księstwa Litewskiego. Województwo mścisławskie 1667 r., Warszawa 2008
 Urzędnicy Wielkiego Księstwa Litewskiego. Spisy, t. II. Województwo trockie XIV—XVIII wiek (redakcja i współautorstwo z H. Lulewiczem, P.P. Romaniukiem i A. Haratymem przy współpracy A. Macuka i J. Aniszczenki), Warszawa 2009
 Metryka Litewska. Rejestry podymnego Wielkiego Księstwa Litewskiego. Województwo smoleńskie 1650 r., (redakcja i współautorstwo ze S. Duminem) Warszawa 2009
 Konfederacje wojska litewskiego w latach 1655—1663, Zabrze 2010
 Dzieje rodziny Ciechanowieckich herbu Dąbrowa (XIV—XXI wiek), (redakcja i współautorstwo z H. Lulewiczem, J. Sikorską-Kuleszą, S. Duminem, A. Haratymem, A. Macukiem i A. Pospiszil), Warszawa 2013
 Urzędnicy Wielkiego Księstwa Litewskiego. Spisy, t. III, Księstwo Żmudzkie XV—XVIII wiek (redakcja i współautorstwo z H. Lulewiczem, P.P. Romaniukiem, A. Haratymem), Warszawa 2014
 Rejestry popisowe pospolitego ruszenia szlachty Wielkiego Księstwa Litewskiego z 1621 r. (oprac.), Warszawa 2015
 Metryka Litewska. Rejestry podymnego Wielkiego Księstwa Litewskiego. Województwo połockie 1667 i 1690 r., (redakcja i opracowanie z. H. Lulewiczem), Warszawa 2018
 Urzędnicy Wielkiego Księstwa Litewskiego. Spisy, t. V, Ziemia połocka i województwo połockie XIV‒XVIII wiek, red. H. Lulewicza (współautorstwo z H. Lulewiczem, A. Haratymem, A. Macukiem, А. Radamanem, przy współpracy W. Hałubowicza i P.P. Romaniuka, Warszawa 2018
 Urzędnicy Wielkiego Księstwa Litewskiego. Spisy, t. IX, Województwo mścisławskie XVI—XVIII wiek (redakcja i współautorstwo z H. Lulewiczem, T. Jaszczołtem, A. Radamanem, P. P. Romaniukiem, A. Macukiem, A. Danilczykiem i A. Haratymem), Warszawa 2019

 Крыніцы 

Катэгорыя:Гісторыкі Польшчы