Дужкі

Дужкі — парныя знакі, якія выкарыстоўваюцца ў розных галінах.

Адрозніваюць:
 круглыя () дужкі;
 квадратныя [] дужкі;
 фігурныя {} дужкі;
 вуглавыя <> дужкі (або <> у ASCII-тэкстах).

 Правілы пастаноўкі дужак у беларускай мове 
У дужкі бяруцца ўстаўныя словы, спалучэнні слоў і сказы, якія аб’яднаны з асноўным сказам сэнсавай сувяззю і служаць у якасці заўваг, удакладненняў і пад.: Узялі мы вуды, кацялок для юшкі, сачок (на ўсякі выпадак) і рушылі на рыбалку (А. Якімовіч).

У дужкі бяруцца словы і спалучэнні слоў (разам з адпаведным знакам прыпынку), якія выражаюць рэакцыю, адносіны слухачоў да чыёй-небудзь прамовы, выказвання, рэплікі:
 А н і с і м. …Таму кожны павінен атрымаць сваю долю. (Воклічы: «Правільна!»)
 С а к р а т а р. Ці будуць пытанні да прысутных? (Галасы: «Хопіць!»)

У дужкі бярэцца прозвішча аўтара або прозвішча аўтара і крыніца (назва твора), з якой прыводзіцца цытата: Каля пасады лесніковай цягнуўся гожаю падковай стары, высокі лес цяністы (Я. Колас. «Новая зямля»).

Пасля цытаты, непасрэдна за якой у гэтым жа радку ў дужках змяшчаецца спасылка на аўтара або на аўтара і крыніцу (г. зн. перад адкрывальнай дужкай), захоўваецца адпаведны знак прыпынку — пытальнік, клічнік або шматкроп’е: Прыгадаліся знаёмыя радкі: «Чым сустрэла мяне мая вуліца, як я выходзіў?» (А. Куляшоў. «Сцяг брыгады»).

У дужкі бяруцца рэмаркі аўтара ў драматургічным творы:
 А л ь ж б е т а (убягае, трымаючы ў руцэ клінок з тварагом). Што гэта ў вас тут парабілася, мае міленькія?
 П а ў л і н к а. Кабыла дзядзькава ўцякла ці хто ўкраў. (Ідзе, садзіцца на ложак і шые) (Я. Купала).

Пасля ўстаўной канструкцыі (перад закрывальнай дужкай) ставіцца пытальнік, клічнік або шматкроп’е, якія патрабуюцца кантэкстам, а кропка не ставіцца: І толькі школа (я адразу ўбачыў яе і беспамылкова пазнаў) стаяла за гародамі, бліжэй да лесу (І. Шамякін).

 Гл. таксама 

 Двукоссі

Катэгорыя:Знакі прыпынку
Катэгорыя:Матэматычныя знакі
Катэгорыя:Друкарскія знакі