Нільс Стэнсен

Нільс Стэнсен (таксама званы Мікалай Стэнан ці Нікалас Стэна; , , , ; ,  — , ) — дацкі анатам, геолаг, крэацыяніст.

З ранняй маладосці заняўся медыцынай і звярнуў на сябе ўвагу Бартоліна. Атрымаўшы ў 1663 доктарскую ступень, ён прадпрымае замежнае вандраванне з навуковай мэтай і наведвае Нідэрланды, Германію і Парыж. Тым часам ён яшчэ быў цалкам паглынуты навуковай працай. Яму належыць адкрыццё пратокі калявушнай сліннай залозы, якая носіць назву стэнанаў. Потым Стэнсен наведвае Аўстрыю, Венгрыю, доўга жыве ў Падуі, дзе пачынае цікавіцца рэлігійнымі пытаннямі. Неўзабаве ён атрымлівае званне першага ўрача тасканскага вялікага герцага Фердынанда II і Козіма III даручае яму выхаванне свайго сына. У 1669 годзе ён пераходзіць у каталіцтва і праз два гады пасля гэтага атрымлівае запрашэнне заняць кафедру анатоміі ў Капенгагене. Аднак прапаганда каталіцкіх ідэй выклікала незадавальненне супраць яго ў яго айчыне, і ён быў вымушаны выдаліцца ў Італію, дзе ўступіў у манаскі ордэн і атрымаў прызначэнне біскупам у Грэцыю. Навуковыя заняткі былі канчаткова ім пакінуты. Адной з галоўных заслуг Стэнсена з'яўляецца грунтоўнае высвятленне ролі мускулаў. Ён паказаў, што гэта не просты матэрыял для запаўнення прасторы паміж органамі, не датыкальныя органы, як яшчэ шматлікія думалі ў канцы XVII стагоддзя, а неабходныя органы руху. Ён паказаў, што мускулы скарачаюцца самі сабой.

 Бібліяграфія 
 «Observationes anatomiсае» (1662)
 «Observationum anatomicarum de musculis et glandulis specimen» (1664)
 «Elementorum myologiae specimen seu musculorum d escriptio geometrica» (1667)
 «De solido intra solidum naturaliter contento dissertationis prodromus» (1669)
 «Discour sur l’anatomie du cerveou» (1669).

 Спасылкі 

Катэгорыя:Астраномы Даніі
Катэгорыя:Каталіцкія біскупы
Катэгорыя:Каталіцкія багасловы