Віталь Канстанцінавіч Цвірка

Віталь Канстанцінавіч Цвірка () — беларускі жывапісец і педагог. Народны мастак БССР (1963).

 Біяграфія 
Нарадзіўся ў вёсцы Радзеева, Гомельскі павет, Магілёўская губерня (цяпер Буда-Кашалёўскі раён, Гомельская вобласць) у сям’і настаўнікаў. У 1929—1932 гадах вучыўся ў Віцебскім мастацкім тэхнікуме на аддзяленні жывапісу. Сярод выкладчыкаў Іван Ахрэмчык, Вячаслаў Руцай, Уладзімір Хрусталёў, Леў Лейтман, Міхаіл Эндэ, Фёдар Фогт. Пасля заканчэння выкладаў малюнак у педагагічным вучылішчы і 25-й агульнаадукацыйнай школе ў Менску. У 1935 годзе паступіў у  (скончыў у 1942), дзе студыяваў у С. Герасімава, П. Пакаржэўскага, Г. Ражскага, Б. Іагансона, А. Дайнэкі, І. Грабара.
міні|злева|Міхась Лісоўскі. Шарж на Віталя Цвірку

З пачаткам вайны, у 1941 годзе эвакуяваўся разам з інстытутам у Самарканд (Узбекістан). У Мінск вярнуўся ў 1944 годзе пасля вызвалення. У 1946 годзе ўступіў у Саюз савецкіх мастакоў БССР. З 1947 года выкладаў у Мінскім мастацкім вучылішчы, а з 1953 па 1963 год у Беларускім тэатральна-мастацкім інстытуце (цяпер Беларуская дзяржаўная акадэмія мастацтваў). З 1956 па 1963 год — загадчык кафедры жывапісу, а ў перыяд з 1958 па 1960 год займаў пасаду рэктара.

У 1961—1967 гадах быў сакратаром праўлення Саюза мастакоў СССР, выконваў абавязкі старшыні Саюза мастакоў БССР ў 1962—1963 гадах.

Памер у Мінску 11 чэрвеня 1993 года. Пахаваны на Усходніх могілках. У гонар мастака названа вуліца ў Мінску.

 Творчасць 
Удзельнічаў у выстаўках з 1935 года.

Першае пасляваеннае дзесяцігоддзе мастак займаўся пейзажам і «тэматычным жывапісам»: гістарычным і побытавым. Пачатак творчага ўздыму адбываецца з 1954 года («Ля млына»). Шматлікія падарожжы па Беларусі становяцца неабходнасцю як пошук тэм для будучых краявідаў, якія амаль цалкам выціснулі астатнія жанры жывапісу з яго творчасці. Толькі ў апошняе дзесяцігоддзе жыцця ён звяртаецца да нацюрморта. Пачынаючы з 1970-х, разам з алейным жывапісам працуе ў акварэлі. Большасць твораў захоўваецца ў Нацыянальным мастацкім музеі Беларусі.

 Творы 
 «Першы арышт І.В.Сталіна» (1942)
 Партрэты камандзіра партызанскага атрада М. П. Скаромкіна (1944)
 Партрэт камісара партызанскай брыгады А. М. Захаравай (1948)
 «Палонных вядуць» (1945)
 «Разліў у Мінску» (1945)
 «Няскораныя» (1947)
 «Сакавік» (1947)
 «Сакавік. Халодны дзень» (1947)
 «Беларускі пейзаж» (1951, 1955, 1956)
 «Каля млына» (1954)
 «Цішыня» (1954)
 «Поўдзень» (1956)
 «Хата рыбака» (1956)
 «Возера Нарач» (1956)
 «Паўстанне рыбакоў на возеры Нарач» (1957)
 «Вясна» (1958)
 сюіта «Поры года» (1958)
 «Вечар у вёсцы» (1959)
 «Лагойскі сказ» (1960)
 «Мая Радзіма» (1960)
 «На возеры Свір» (1962)
 «Нёман» (1962)
 «Сказ пра Палессе» (1964—1965)
 «Браслаў» (1966)
 «Пяскі» (1966)
 «Стоўбцы» (1968)
 «Ганча — зямля партызанская» (1969)
 «Каложа» (1969)
 «Заслаўе» (1974)
 «Блакітны дзень» (1980)
 «Сакавіцкае сонца» (1982)
 «Нацюрморт з Распяццем» (1983)

 Узнагароды 
Народны мастак БССР (1963). Лаўрэат Дзяржаўнай прэміі Беларускай ССР (1967).

Дзяржаўныя ўзнагароды СССР: ордэн Працоўнага Чырвонага Сцяга (1971), ордэн Дружбы народаў (1983), медаль «За працоўную адзнаку» (1949).

Узнагароджаны Граматамі Вярхоўнага Савета БССР у 1973, 1975, 1988 гадах.

 Галерэя твораў на марках i канвертах 

 Літаратура 
 Заславская О. Виталий Константинович Цвирко. — М.: Советский художник, 1960. — 87 с.



 Спасылкі 




Катэгорыя:Нарадзіліся ў Буда-Кашалёўскім раёне
Катэгорыя:Мастакі паводле алфавіта
Катэгорыя:Выпускнікі Віцебскага Народнага мастацкага вучылішча
Катэгорыя:Выпускнікі МДМІ імя Сурыкава
Катэгорыя:Выкладчыкі Мінскага дзяржаўнага мастацкага каледжа імя А. К. Глебава
Катэгорыя:Мастакі XX стагоддзя
Катэгорыя:Мастакі-рэалісты
Катэгорыя:Мастакі СССР
Катэгорыя:Мастакі Беларусі
Катэгорыя:Народныя мастакі Беларускай ССР
Катэгорыя:Лаўрэаты Дзяржаўнай прэміі БССР
Катэгорыя:Выяўленчае мастацтва ў філатэліі
Катэгорыя:Пахаваныя на Усходніх могілках Мінска
Катэгорыя:Вучні Фёдара Фогта
Катэгорыя:Рэктары Беларускай акадэміі мастацтваў