Культурная сталіца Еўропы

thumb
Культурная сталіца Еўропы  — ініцыятыва Еўрасаюза па штогадовым абранні нейкага горада цэнтрам культурнага жыцця кантынента для прыцягнення ўвагі да яго культурнага развіцця.

Звычайна, дадатковае фінансаванне атрыманае ў сувязі з абраннем культурнай сталіцай, дазваляе гораду значна абнавіць стан культурных устаноў. Напрыклад, у Порту пад эгідай культурнай сталіцы быў пабудаваны знакаміты Дом музыкі.

Першай культурнай сталіцай Еўропы ў 1985 годзе Савет Еўрапейскага саюза абраў Афіны, іх кандыдатуру прапанавала Меліна Меркуры. У канцы 1990-х гадоў аналагічныя еўрапейскаму праекты -- Арабская сталіца культуры і Культурная сталіца Амерыкі -- запушчаныя і ў іншых частках свету.

Падзея можа прынесці значныя выгоды гораду ў культурным, сацыяльным і эканамічным плане як самім годам, так да і пасля яго. Гэта ўнікальная магчымасць для абнаўлення гарадоў, змены ўяўленняў пра сябе і іх прасоўванне ў Еўропе і на міжнародным узроўні. Значна павялічвае сацыяльныя і эканамічныя выгоды, асабліва калі падзеі ўключаны ў доўгатэрміновую стратэгію развіцця гарадоў і наваколляBurkšienė, V., Dvorak, J., Burbulytė-Tsiskarishvili, G. (2018). Sustainability and Sustainability Marketing in Competing for the Title of European Capital of Culture. Organizacija, Vol. 51 (1), p. 66 – 78..

Гарады выбіраюцца незалежнай групай экспертаў на аснове культурнай праграмы, якая павінна задзейнічаць мясцовых жыхароў усіх узростаў і садзейнічаць доўгатэрміноваму развіццю горада. Працэдура выбару пачынаецца прыблізна за шэсць гадоў і арганізаваны ў два этапы, хоць дзяржавы-члены, якія маюць права праводзіць мерапрыемства, вычзначаюцца яшчэ раней. Правілы і ўмовы ініцыятывы выкладзены ў Рашэнні Еўрапейскага парламента і Савета 1622/2006/ЕС.FACT SHEETS ON THE EUROPEAN UNION с. 457 (ISBN 978-92-846-4522-0)

 Спіс культурных сталіц Еўропы 

 1985:  Афіны, Грэцыя
 1986:  Фларэнцыя, Італія
 1987:  Амстэрдам, Нідэрланды
 1988:  Заходні Берлін
 1989:  Парыж, Францыя
 1990:  Глазга, Вялікабрытанія
 1991:  Дублін, Ірландыя
 1992:  Мадрыд, Іспанія
 1993:  Антверпен, Бельгія
 1994:  Лісабон, Партугалія
 1995:  Люксембург, Люксембург
 1996:  Капенгаген, Данія
 1997:  Салонікі, Грэцыя
 1998:  Стакгольм, Швецыя
 1999:  Веймар, Германія
 2000:
  Авіньён, Францыя
  Балоння, Італія
  Берген, Нарвегія
  Брусель, Бельгія
  Кракаў, Польшча
  Прага, Чэхія
  Рэйк’явік, Ісландыя
  Сант’яга-дэ-Кампастэла, Іспанія
  Хельсінкі, Фінляндыя
 2001:
  Порту, Партугалія
  Ротэрдам, Нідэрланды
 2002:
  Бругэ Бельгія
  Саламанка, Іспанія
 2003:  Грац, Аўстрыя
 2004:
  Генуя, Італія
  Ліль, Францыя
 2005:  Корк, Ірландыя
 2006:  Патры, Грэцыя
 2007:
  Люксембург (ад імя )
  Сібіў, Румынія
 2008:
  Ліверпуль, Вялікабрытанія
  Ставангер, Нарвегія
 2009:
  Вільнюс, Літва
  Лінц, Аўстрыя
 2010:
  Печ, Венгрыя
  Стамбул, Турцыя
  Эсэн (ад імя Рурскага рэгіёна)
 2011
  Талін, Эстонія
  Турку, Фінляндыя
 2012
 Гімарайнш 
 Марыбор 
 2013
 Марсель 
 Кошыцы 
 2014
 Рыга 
 Умеа 
 2015
 Монс 
 Пльзень 
 2016
 Сан-Себасцьян 
 Вроцлаў 
 2017
 Орхус 
 Пафас 
 2018
 Леўвардэн 
 Валета 
 2019
 Матэра 
 Плоўдзіў 
 2020
 Голуэй 
 Рыека 
 2021
 Тымішаара 
 Нові-Сад 

 Літаратура 
 Mittag, Jürgen (Hg.): «Die Idee der Kulturhauptstadt Europas. Anfänge, Ausgestaltung und Auswirkungen Europäischer Kulturpolitik.» Essen 2008.

Катэгорыя:Еўрапейскі Саюз