Спадарожнікі Юпітэра

Спадарожнікі Юпітэра — натуральныя спадарожнікі планеты Юпітэр. Налічваецца 67 спадарожнікаў Юпітэра — найбольшая колькасць адкрытых спадарожнікаў сярод усіх планет Сонечнай сістэмы. Акрамя таго, у Юпітэра ёсць сістэма кольцаў.

У 1610 годзе Галілеа Галілей, назіраючы Юпітэр у тэлескоп, адкрыў чатыры найболей буйных спадарожніка — Іо, Еўропа, Ганімед і Каліста, якія цяпер носяць назву «галілеевых». Яны яркія і круцяцца па досыць аддаленых ад планеты арбітах, так што іх лёгка адрозніць нават у палявы бінокль. Першынства ў адкрыцці спадарожнікаў аспрэчваў таксама нямецкі астраном Сімон Марыус, які пазней даў ім назвы, узяўшы імёны са старажытнагрэчаскіх міфаў.

Дзякуючы наземным назіранням сістэмы Юпітэра, да канца 1970-х гадоў было вядома 13 спадарожнікаў. У 1979 годзе, здзяйсняючы пралёт міма Юпітэра, касмічны апарат «Вояджэр-1» выявіў яшчэ тры спадарожнікі.

Пачынаючы з 1999 года, з дапамогай наземных тэлескопаў новага пакалення былі адкрытыя яшчэ 47 спадарожнікаў Юпітэра, пераважная большасць з якіх маюць дыяметр у 2-4 кіламетры.

+ Параметры некаторых спадарожнікаў Назва  Дыяметр ™  Маса (кг)  Радыус арбіты ™  Перыяд (д)  Нахіл (°) да экватара Юпітэра  Эксцэнтрысітэт  Група Метыда  47  1,2×1017  127 690IAU-MPC Satellites Ephemeris Service  0,294780JPL/NASA   0,000°  0,0012 Група Амальтэі Адрастэя  26×20×16  7,5×1015  128690  0,29826  0,000°  0,0018 Амальтэя  262×146×134  2,1×1018  181 170  0,49817905  0,360°  0,0031 Тэба  110×90  1,5×1018  221 700  0,6745  0,901°  0,0177 Іо  3660.0×3637,4×3630,6  8,9×1022  421 700  1,769137786  0,050°  0,0041 Галілеевы спадарожнікі Еўропа  3121,6  4,8×1022  671 034  3,551181041  0,471°  0,0094 Ганімед  5262,4  1.5×1023  1 070 412  7,15455296  0,204°  0,0011 Каліста  4820,6  1,1×1023  1 882 709  16,6890184  0,205°  0,0074 Феміста  8  6,9×1014  7 391 645  129,827611  15,346°  0,2006  Леда  20  1,1×1016  11 097 245  238,824159  27,210°  0,1854 Група Гімаліі Гімалія  170  6.7×1018  11 432 435  249,726305  29,590°  0,1443 Лісітэя  36  6.3×1016  11 653 225  256,995413  25,771°  0,1132 Элара  86  8,7×1017  11 683 115  257,984888  30,663°  0,1723 Ананке  28  3.0×1016  20 815 225  613,518491  149,526°  0,3963  Кармэ  46  1.3×1017  23 734 465  747,008062  120,659°  0,3122 Пасіфэ  60  3.0×1017  24 094 770  764,082032  143,037°  0,2953 Сінопэ  38  7.5×1016  24 214 390  769,779665  146,657°  0,2468

 Каліроеhttp://www.iki.rssi.ru/hend/Dictionary/Jupiter.htm
 Іакастэ
 Гарпаліке
 Праксідыке
 Каліке
 Тайгетэ
 Ісаноэ
 Эрыномэ
 Мегаклітэ
 Аўтаное
 Тыёнэ
 Герміпэhttp://lnfm1.sai.msu.ru/neb/rw/natsat/jup_new.htm
 Этнэ
 Эўрыдомэ
 Эвантэ
 Эўпорыэ
 Артазіэ
 Спондэ
 Кале
 Пазіфеэ
 Каліхорэhttp://community.livejournal.com/astronomy_ru/48890.html
 Халдэнэ
 Карпа
 Мнемэ
 Тэльксіноэ
 Геліке
 Гегемонэ
 Кіленэ
 Архэ
 Эўкеладэ
 Аойдэ
 Корэhttp://lnfm1.sai.msu.ru/neb/nss/nssre10r.htm

 Крыніцы 

 Літаратура 
 БЭ ў 18 тамах. Т.15, Мн., 2002, С.93: Спадарожнікі планет

 Спасылкі 

 Спадарожнікі Юпітэра
 Jupiter's Known Satellites