Макс Эрнст

Макс Эрнст (; , , Германія — , ) — нямецкі і французскі мастак, значная фігура ў сусветным авангардзе XX стагоддзя.

 Біяграфія 
У 1909 пачаў вывучаць філасофію ў Боне, але кінуў універсітэт дзеля заняткаў мастацтвам. У 1913 пазнаёміўся з Апалінерам і Раберам Дэланэ, пераехаў у Парыж і пасяліўся на Манпарнас. У Першую сусветную вайну служыў у германскай арміі. У 1919 пазнаёміўся з Паўлем Клее, пачаў эксперыментаваць з рознымі матэрыяламі, тэхнікай калажу. У 1920 разам з Хансам Арпам заснаваў у Кёльне групу дада. У 1922 вярнуўся на Манпарнас.

З пачаткам Другой сусветнай вайны быў арыштаваны як падданы краіны-суперніка, але з дапамогай Пегі Гугенхайм у 1941 перабраўся ў ЗША. У 1942 ажаніўся з Пегі Гугенхайм. Меў цесныя зносіны з Марселем Дзюшанам і Маркам Шагалам, паўплываў на фарміраванне абстрактнага экспрэсіянізму ў амерыканскага жывапісу. У 1946 скасаваў шлюб з Пегі Гугенхайм і ажаніўся з мастачкай Даратэяй Танінг. У 1948 апублікаваў вялікае эсэ «Па той бок жывапісу».

У 1950 вярнуўся ў Францыю. У 1952 быў прыняты ў штукарскі «Калеж патафізікі». Жыў у Парыжы, удзельнічаў у венецыянскай Біенале 1954 года. У 1963 перасяліўся на паўднёва-ўсход Францыі, у Правансальскі гарадок Сеян (дэпартамент Вар). У 1975 вялікая рэтраспектыўная выстаўка Эрнста была разгорнута ў музеі Саламона Гугенхайма ў Нью-Ёрку і ў Нацыянальнай галерэі Гран-Пале ў Парыжы.

Пахаваны на парыжскіх могілках Пер-Лашэз.

 Музеі і выстаўкі 
У 2005 музей Эрнста адкрыты ў яго родным горадзе Бруль.

 Выбраныя творы 
 Trophy, Hypertrophied (1919)
 Farewell My Beautiful Land of Marie Laurencin. Help! Help! (1919)
 Aquis Submersus (1919)
 Fruit of a Long Experience (1919)
 Two Ambiguous Figures (1919)
 Little Machine Constructed by Minimax Dadamax in Person (1919—1920)
 The Hat Makes the Man (1920)
 Murdering Airplane (1920)
 Here Everything is Still Floating (1920)
 Dada Gauguin (1920)
 The Small Fistule that Says Tic Tac (1920)
 The Gramineous Bicycle Garnished with Bells the Dappled Fire Damps and the Echinoderms Bending the Spine to Look for Caresses (1920—1921)
 The Elephant Celebes (1921)
 Birds, Fish-Snake and Scarecrow (1921)
 Seascape (1921)
 Approaching Puberty or the Pleiads (1921)
 Young Chimera (1921)
 Beim Rendezvous der Freunde (1922)
 Oedipus Rex (1922)
 Castor and Pollution (1923)
 Heilige Cäcilie — Das unsichtbare Klavier (1923)
 Men Shall Know Nothing of This (1923)
 Histoire Naturelle (1923)
 The Equivocal Woman (1923)
 Pieta or Revolution by Night (1923)
 Ubu Imperator (1923)
 Woman, Old Man and Flower (1923—1924)
 Two Children are Threatened by a Nightingale (1924)
 Dadaville (1924)
 Mer et Soleil — Lignes de Navigation (1925)
 Histoire Naturelle (1925)
 Paris Dream (1925)
 The Couple in Lace (1925)
 Eve, the Only One Left to Us (1925)
 The Numerous Family (1926)
 The Kiss (1927)
 Der grosse Wald (1927)
 Gulf Stream (1927)
 Forêt (1927)
 Forêt et soleil (1927)
 The Wood (1927)
 Fishbone Forest (1927)
 Tree of Life (1928)
 The Sea (1928)
 Die Erwählte des Bösen (1928)
 La Femme 100 tetes (1929)
 Et les Papillions se Mettent a Chanter (1929)
 Snow Flowers (1929)
 Loplop Introduces Loplop (1930)
 Human Form (1931)
 Zoomorphic Couple (1933)
 The Entire City (1934)
 Une Semaine de Bonté (1934)
 The Whole City (1935)
 Landscape with Wheatgerm (1936)
 The Nymph Echo (1936)
 L’Ange du Foyer ou Le Triomphe du Surréalisme (1937)
 The Angel of Hearth and Home (1937)
 La Toilette de la mariée (1940)
 Spanish Physician (1940)
 Europe After the Rain (1940—1942)
 Day and Night (1941—1942)
 Surrealism and Painting (1942)
 Window (1943)
 Painting for Young People (143)
 The Eye of Silence (1943—1944)
 The King Playing with the Queen (1944)
 Moonmad (1944)
 The Table is Set (1944)
 Napoleon in the Wilderness (1941)
 Vox Angelica (1945)
 Die Versuchung des Heiligen Antonius (1946)
 Phases of the Night (1946)
 Dangerous Correspondence (1947)
 Design in Nature (1947)
 Capricorn (1948)
 Parisian Woman (1950)
 Götterbote (1950)
 The Weatherman (1951)
 L’oiseau Rose (1956)
 Petite Feerie Nocturne (1958)
 Apres Moi le Sommeil (1958)
 Paysage Arizona (1960)
 Ursachen der Sonne (1960)

 Літаратура 
 Max Ernst — life and work / ed. by Werner Spies. Köln: DuMont-Literatur-und-Kunst-Verl., 2005
 Max Ernst — plastische Werke / Jürgen Pech (Hrsg.). Köln: DuMont-Literatur-und-Kunst-Verl., 2005
 Max Ernst, die Urschrift der Natur: graphische Werke aus der Sammlung Harald Loebermann/ Andrea Wandschneider (Hrsg.). Bönen: Kettler, 2006
 Sprengel macht Ernst: die Sammlung Max Ernst/ Ulrich Krempel (Hrsg.). Hannover: Sprengel-Museum, 2006
 Max Ernst, Lithographien — Lewis Carolls Wunderhorn/ Renate Goretzki, Josef Sauerborn (Hrsg.). Köln: Bildungswerk der Erzdiözese, 2006
 Schnabelmax und Nachtigall: Texte und Bilder/ Hrsg. von Pierre Gallissaires. Hamburg: Ed. Nautilus, 2006

 Спасылкі 

 Працы Эрнста ў музеях свету
 Біяграфія (ням.) 
 Біяграфія, працы on line
 Дакументальны фільм пра Эрнста (ням.) 
 Сайт музея Эрнста ў Бруле

Катэгорыя:Мастакі Францыі
Катэгорыя:Мастакі Германіі
Катэгорыя:Мастакі ЗША
Катэгорыя:Сюррэалізм
Катэгорыя:Мастакі-абстракцыяністы
Катэгорыя:Пахаваныя на могілках Пер-Лашэз