Эльдар (Серадзем’е)

Эльдар (, у перакладзе з квэнья «Народ зорак») — у творах Дж. Р. Р. Толкіна — эльфы, якія адправіліся ўслед за Оромэ ў Аман (гл. Вялікі паход), — ваніяры, нолдары і тэлеры. Першапачаткова гэту назву даў Оромэ ўсім эльфам, але пазней тыя, хто адмовіліся ісці за ім, сталі называцца авары. Па дарозе ад возера Куівіэнэн да Белерыянда частка эльфаў асела ў даліне Андуіна (нандары). Ваніары і нолдары пераправіліся ў Аман на плавучым востраве Тол Эрэсэа, тэлеры затрымаліся ў Белерыяндзе, але затым некаторыя з іх таксама адплылі ў Аман. Тых тэлеры, што засталіся ў Серадзем’і, называлі сіндарамі.

Ваніяры аселі ў Валіноры, тэлеры — на Тол Эрэсэа і ўсходнім узбярэжжы Амана, а нолдары, накіроўваемыя Феанорам, у пачатку Першай эпохі вярнуліся ў Белерыянд, пасварыўшыся з Валар. Нолдары вытрымалі зацяжную вайну з Моргатам, у выніку якой былі амаль цалкам знішчаны. Толькі дзякуючы адану Эарэндзілу, які дасягнуў берагоў Амана і вымаліў дараванне для нолдараў, Валар умяшаліся ў справу і вайна была скончана на карысць эльфаў. Пасля паражэння Моргата нолдары і іншыя Эльдары зноў атрымалі права пасяліцца ў Аман, чым многія з іх скарысталіся.

У Другую Эпоху, пасля затаплення Белерыянда, Эльдары размясціліся ў Ліндоне, Эрэгіёне і Імладрысе (Раздоле). Крыху пазней узніклі каралеўствы Эльдар у Цемналессі і Лорыене. Зрэшты, асноўную частку насельніцтва апошніх складалі нандары, хоць кіравалі імі Эльдары — Орафер (а затым і Трандуіл) у Цемналессі, Галадрыель і Келеборн — у Лорыене. Пасля падзення Эрэгіёна яго насельніцтва перабралося ў Імладрыс.

Да канца Трэцяй Эпохі практычна ўсе Эльдары перабраліся ў Аман. У іх сэрцах гучалі заклік Оромэ і кліч Ульма, якому яны не маглі супраціўляцца і ў рэшце рэшт адпраўляліся за Мора.

Першапачаткова Эльдары гаварылі на мове квэнья. Мова тэлеры пад час іх адасобленага знаходжання ў Белерыяндзе набыла характар дыялекту, які называўся ліндарын. На яго аснове затым узнікла мова сіндараў — сіндарын, які стаў агульнаўжывальным для ўсіх Эльдар Серадзем’я, у тым ліку нолдараў, якія вярнуліся з Амана, а ў Другую Эпоху распаўсюдзіўся і сярод нандараў. Для пісьменнасці выкарыстоўваліся абодва алфавіты Эльдар — Кірт і Тэнгвар.

Эльдар былі цемнавалосымі. Выключэннем былі толькі залатавалосыя ваніяры і нолдары з дому Фінарфіна.

Эльдары, што ўбачылі свет Дрэў Валараў, валодалі магутнасцю, што збольшага пераўзыходзіла нават тую, якой Моргат надзяляў далучыўшыхся да яго маяр, дзякуючы чаму вайна эльфаў з Моргатам доўгі час вялася практычна на роўных і нават з перавагай Эльдар.

Эльдар назвалі таксама «вышэйшымі эльфамі» — «эдхіл» на сіндарыне. Аданы Белерыянда называлі іх «номін» — «мудрыя».

Катэгорыя:Эльфы Серадзем’я
Катэгорыя:Народы Серадзем’я