Світа

Сві́та — возера ў Беларусі, у Пастаўскім раёне Віцебскай вобласці. Размешчанае ў 7 км на поўдзень ад Паставаў, каля вёскі Сіманькі. Належыць да групы Пастаўскіх азёр.

Знаходзіцца ў басейне ракі Мядзелка. Плошча возера складае 0,83 км². Найбольшая глыбіня возера — 31 м. Даўжыня Світы складае 1,5 км, найбольшая шырыня — 1,06 км. Берагавая лінія вельмі звілістая, яе даўжыня складае — 5,44 км. Аб'ём вады ў возеры складае 7,54 м³, плошча вадазбору возера — 22 км².

Схілы катлавіны возера маюць вышыню 20—35 метраў. Схілы парослыя лесам і хмызняком, у верхняй часты — часткова разараныя. Берагі возера пакрытыя хмызняком.

Абалона возера мае шырыню 10—15 метраў, на захадзе шырыня поймы складае да 200 метраў.

У возеры размешчаныя 3 астравы агульнай плошчай 0,016 км². Катлавіна мае шэраг заліваў, найбольшы з якіх размяшчаецца на паўночным усходзе, дзе ўтварае плёс.

Найбольшыя глыбіні знаходзяцца ў паўднёвай частцы возера. У прыбярэжнай частцы дно пясчанае. На большых глыбінях — гліністае.

У Світу ўпадае ручай з возера Чэцверць, выцякае ручай у возера Світка.

Улетку водная маса возера мае выразнае тэмпературнае раздзяленне. На паверхні возера назіраецца кіслароднае перанасычэнне з рэзкім падзеннем у металімніоне і з высокім дэфіцытам каля дна. Агульная колькасць соляў падвышаецца ад паверхні да дна, дзе складае больш за 250 мг/л. Таксама характэрнай асаблівасцю возера з'яўляецца падвышэнне ўтрымання жалеза ў вадзе і яго накапленне ў ніжніх пластах вады. Аднак вада возера адрозніваецца высокай празрыстасцю, якая складае 3,2—4 метры.

Наяўнасць у возеры двух плёсаў, якія дастаткова моцна адрозніваюцца па глыбіні, вядзе да таго, што ўсталёўваецца розніца ў іх гідрахімічным рэжыме. У мелкаводным паўночна-усходнім плёсе вада добра перамешваецца ветрам, лепей праграваецца сонцам, утрыманне кіслароду ў ім вышэйшае, што дасягаецца ў першую чаргу наяўнасцю расліннасці, якая амаль цалкам пакрывае паверхню.

Розніца ў зарастанні мелкаводнага плёсу і астатняй акваторыі возера вельмі вялікая. У выніку высокай празрыстасці вады плёс зарастае амаль цалкам да глыбіні 4—4,5 метраў, прычым пераважна падводнымі раслінамі, сярод якіх пераважаюць харавыя водарасці. Глыбакаводная частка зарастае слаба, пераважна з-за наяўнасці рэзкіх схілаў дна. Шырыня паласы прыбярэжнай расліннасці складае да 5 метраў.

Іхтыяфаўна возера сігова-снеткавая. Таксама ў возеры распаўсюджаныя акуні, самы, мянтузы, лінь, карасі, вугры. Вялікая колькасць вадаплаўных дзікіх птушак.

Возера Світа трапляе пад уздзеянне анрапагеннага фактару. Схілы катлавіны разараныя, недалёка пабудаваныя жывёлагадоўчыя фермы. Вада з возера выкарыстоўваецца для гаспадарчых патрэб насельніцтва вёскі Сіманькі. Слабы абмен вады і значная глыбіня возера ствараюць умовы нізкай самаачышчальнасці вадаёма.

 Літаратура 


 Озера Белоруссии / О. Ф. Якушко и др. — Мн.: Ураджай, 1988.


Катэгорыя:Азёры Пастаўскага раёна
Катэгорыя:Басейн Мядзелкі