Бертальд Брэхт

Бе́ртальд Брэхт ( ; народжаны Ойген Бе́ртальд Фры́дрых Брэхт, ; ) — лічыцца найбольш уплывовым нямецкім драматургам і паэтам XX стагоддзя. Брэхту прыпісваецца заснаванне Эпічнага тэатру («дыялектычнага тэатру»).

Брэхт жадаў стварыць тэатр, які б прымушаў гледача да роздумаў, а не да суадчування. Дзеля гэтага ён значна «аддаліў» і дэаілюзыяваў (пазбавіў ілюзій) гульню акцёраў, каб зрабіць гульню падобную да звычайнага жыцця (Брэхт называў гэта «эфектам аддаленасці». Акцёры мелі б аналізаваць і сінтэзаваць, то бок, глядзець на ролю звонку, каб, з часам, цалкам свядома дзейнічаць дакладна так, як дзейнічаў пэўны персанаж.

 Біяграфія 
Нарадзіўся 10 лютага 1898 года ў Аўгсбургу.

У 1917—1920 гадах слухаў лекцыі па медыцыне, філасофіі, тэатразнаўстве ў Мюнхенскім універсітэце.

У 1933—1947 гадах — у эміграцыі. Заснавальнік і кіраўнік тэатра «Берлінер ансамбль» (1949—1951).

Памёр 14 жніўня 1956 года ва Усходнім Берліне.

 Творчасць 
Літаратурную дзейнасць пачаў у 1914 годзе антываеннымі вершамі. 

У процівагу драматычнаму (арыстоцелеўскаму) стварыў т. зв. «эпічны тэатр» (неарыстоцелеўскі), асноўныя прынцыпы якога — зварот да розуму і аналітычных здольнасцей (а не эмоцый), супрацьпастаўленне гледачоў падзеям на сцэне (а не суперажыванне). Галоўная роля адводзілася «эфекту адчужэння», які дазваляў паказаць вядомае з нечаканага боку і дасягаўся праз мноства прыёмаў: выкарыстанне класічных сюжэтаў, адмаўленне ад падкрэсленай псіхалагізацыі і індывідуалізацыі, часта адсутнасць гістарычнага касцюма, непасрэдная апеляцыя да публікі, пантаміма, зонгі, спрошчаны рэквізіт, уключэнне ў спектаклі кінакадраў і г. д.

З пачатку, Брэхт даў сваёй канцэпцыі назву «эпічны тэатр», але, з часам, прапанаваў выкарыстоўваць называць яго «дыялектычным тэатрам». Дыялектычнасць тэатру Брэхта палягае ў тым, што ён прыводзіць да канфлікту паміж разважаннем і навучаннем, што мае нішчыць «эмацыйную заангажаванасць» у гледачоў, дасягаючы, такім чынам, «эфект аддаленасці».

Аўтар п’ес «Што той салдат, што гэты» (1927), «Трохграшовая опера» (1928), «Маці» (1933), «Жыццё Галілея» (1938—39), «Матухна Кураж і яе дзеці» (1941), «Добры чалавек з Сезуана» (1938—1940), раманаў «Трохграшовы раман» (1934), «Справы пана Юлія Цэзара» (не скончаны, 1949), апавяданняў, вершаў, песень (зборнікі «Хатнія казанні Бертальда Брэхта», 1927; «Свэндбаргскія вершы», 1939, і інш.), тэарэтычных прац («Малы арганон для тэатра», 1949, і інш.).

 Беларускія пераклады 
Яго творы на беларускую мову перакладалі Рыгор Барадулін, Васіль Сёмуха, Лявон Баршчэўскі, Пятро Бітэль, Янка Брыль, Аляксей Зарыцкі, Уладзімір Папковіч, Язэп Семяжон.
 Брэхт, Б. На шалях праўды: Выбр. лірыка / Прадм. і перакл. з ням. Л. Баршчэўскага. — Мн., 1988. («Паэзія народаў свету»).
 Брэхт, Б. Узлёт Артура Уі, які можна было спыніць: трагіфарс / Перакл. з ням. В. Сёмухі, прадм. Л. Баршчэўскага. — Мн., 2019. («Драматургі свету»).
 Брэхт, Б. Выбраныя вершы / перакл. з ням. Л. Баршчэўскага. — Мн., 2023. («Паэты планеты»).

 Зноскі 

 Літаратура 


 Спасылкі 

 Брэхт Бэртальд «Узлёт Артура Уі, які можна было спыніць» у перакладзе Васіля Сёмухі.

Катэгорыя:Паэты Германіі
Катэгорыя:Драматургі Германіі
Катэгорыя:Нямецкамоўныя пісьменнікі
Катэгорыя:Нямецкамоўныя паэты
Катэгорыя:Пісьменнікі ГДР