Кнігі Макавеяў

Кнігі Макавеяў, Макавейскія кнігі — вядомыя ў іўдзеяў пад назвай кніг Асманеяў — чатыры кнігі, напісаныя рознымі аўтарамі ў розны час, якія мелі на мэце змяніць гістарычны кантэкст у інтарэсах іўдзейскага жрэцтва. Першыя тры кнігі Макавеяў увайшлі ў хрысціянскі канон Бібліі, а чацвёртая адкінутая з прычыны апакрыфічнасці зместу.

Першая з кніг была напісана на рубяжы 2 — 1 ст. да н.э. на яўрэйскай мове, але захавалася толькі ў грэчаскім перакладзе. У ёй пасля кароткіх заўваг пра заваяванні Аляксандра Македонскага і паказу страшнага ганення сірыйскага цара Антыёха IV на яўрэяў і іх рэлігію далей паведамляецца аб паўстанні іудзейскага свяшчэнніка Матафі ў абарону сваёй веры і бацькаўшчыны, а потым апісваюцца подзвігі яго сыноў Іуды, Іанафана і Сімона Макавеяў. Аўтар гэтай кнігі быў выразнікам інтарэсаў найбольш агрэсіўнай групы іудзейскай знаці, якая падтрымлівала заваёўніцкую палітыку Макавеяў.Скарына Ф. Творы:... С. 156.

Другая кананічная кніга Макавеяў не працяг першай кнігі, а толькі больш падрабязнае, пашыранае апісанне некаторых падзей часоў Іуды Макавея. Першыя два раздзелы змяшчаюць два пасланні палесцінскіх іўдзеяў да аднаверцаў у Егіпце, у якіх яны паведамляюць аб перанесеных імі ганеннях і пакутах ад Антыёха IV і аб выратаванні іх ад ворагаў подзвігамі Іуды Макавея. Далей паведамляецца пра крывавыя міжусобіцы шэрагу іўдзейскіх першасвяшчэннікаў і падаецца малюнак жахлівай лютасці сірыйскага цара да іудзеяў. У канцы прыводзяцца прыклады высокай маральна-рэлігійнай доблесці і самаадданасці веравызнанню сваіх бацькоў. Прымаючы пад увагу, што арыгінал гэтай кнігі дайшоў на грэчаскай мове, можна меркаваць, што яе аўтарам быў іўдзей, які паходзіў з элінізаванай егіпецкай Александрыі.

Трэцяя кніга Макавеяў мае мала агульнага з дзвюма першымі кнігамі, пададзеныя ў ёй падзеі адносяцца да іншага часу і мясцовасці. Зместам яе служыць апісанне ганенняў егіпецкага цара Пталамея IV Філапатара на егіпецкіх іўдзеяў. Узнікла яна, верагодна, у Александрыі на грэчаскай мове ў 1 ст. да н.э., але аўтарства яе таксама не высветлена.Скарына Ф. Творы:... С. 157.

Чацвёртая кніга Макавеяў, якая не ўвайшла ў біблейскі канон, была напісана на грэчаскай мове ў 1 ст. да н.э. Асноўны яе змест — паказ пакутніцкай смерці старца Елеазара і Саламоніі з усімі яе сямю сынамі. Гэта кніга прыпісвалася Іосіфу Флавію, і яна нават падавалася ў ліку яго твораў. Але ні каталіцкая, ні праваслаўная царква не ўключылі яе ў кананічны звод Бібліі, бо іўдзейскае багаслоўе спалучаецца ў ёй з ідэалістычным вучэннем філосафаў-стоікаў.

 Пераклады 
 Першая Макавейская кніга ў рускім сінадальным перакладзе 
 Другая Макавейская кніга ў рускім сінадальным перакладзе 
 Трэцяя Макавейская кніга ў рускім сінадальным перакладзе 
 Першая кніга Макабэяў. Другая кніга Макабэяў // Уладзіслаў Чарняўскі. Біблія. Кнігі Святога Пісання Старога і Новага Запаветаў. — Мінск: Біблейскае таварыства ў Рэспубліцы Беларусь, 2012. — 1127 с. — 4 000 экз. — ISBN 978-985-6183-14-6. — С. 811—857.

 Літаратура 


Катэгорыя:Кнігі Старога Запавету
Катэгорыя:Другакананічныя кнігі