Ян Няміра

Ян Няміра (2-я пал. 14 ст. — 1422 або 1423) — літоўскі баярын, канюшы велікакняжацкі (зг. 1398), намеснік полацкі (зг. 1412—1413).

 Імя 
Імя Няміра ад двухасноўнага стараславянскага імя *Ne-mirъ, якое аднаўляецца па адпаведных польскіх, чэшскіх, балгарскіх, рускіх антрапонімахТопоров В. Н. Праславянская культура в зеркале собственных имен (элемент *mir-) [1993] // В. Н. Топоров. Исследования по этимологии и семантике. Т. 2. Индоевропейские языки и индоевропеистика. Кн. 2. Москва, 2006. С. 50.. Магчыма, гэта адзін з прыкладаў «рускіх» антрапанімічных сувязяў сярод літоўскай арыстакратыі. Выводзіў сябе з Уселюба, назва якога таксама адыменнага паходжання, ад імя тыпу «Усялюб». Удзельнічаў у пасольстве 1412 года ў Ноўгарад разам з Братошавым сынам Зяновіем, прадстаўніком праваслаўнага роду Братошычаў-Зяноўевічаў, вотчынныя землі якіх былі ў Мышы, таксама на НаваградчынеР. Пятраўскас. Літоўская знаць у канцы XIV—XV ст. Склад — структура — улада. Смаленск, 2014..

 Згадкі 
Баярын Няміра (Nammyr) упершыню згаданы сярод сведак Салінскага дагавора (1398) як канюшы (marschalcus equorum; Pferdemarschalk) вялікага князя Вітаўта. Апошні раз згадваецца ў Мельнскай мірнай дамове 1422 года. Думаюць, што яго браты без імён згаданыя ў дакументах Віленска-Радамскай уніі (1401).

На пячатцы Яна Няміры, прывешанай да Мельнскай дамовы 1422 года, надпіс: «Johannis de Wselub». Яго сыны Андрэй і Мікалай таксама выводзілі сябе з Уселюба, таксама меў сыноў Яна, Фёдара (Федзьку), Якуба.

Таксама нейкі баярын Няміра з хросным імем Ян (Iohannus) часта сустракаецца сярод сведак на дакументах 1404—1411 гадоў, магчыма, менавіта ён разам з Зіновіем Братошычам правіў у 1412 годзе пасольства Ягайлы, Вітаўта і Лугвена ў Ноўгарад па справах вайны з лівонскімі немцамі.Semkowicz W.…
А король Ягаило и Витовтъ и Лугвенъ въскинуша грамоты възметныи к Новугороду генваря въ 2, а рекъ тако король и Витовтъ, что: «были есте намъ нялися: сложать ли Нҍмци намъ, и вамъ было Нҍмцом також сложити, а с нами за одино стати и закрҍпитися на обҍ сторонҍ в запасъ; а что бы то ся пригодило, а ино бы с того ничего не было. И мы пакъ посылалҍ бояръ своих, Немира и Зҍновья Братошичя, стоите ли в том словҍ въ прежреченом; и вы Немиру отвҍчалҍ: не можеть Новъгород того учинити, какъ есме с Литовьскымъ мирни, такъ есме и с Нҍмци мирны. Мы князя Лугвеня вывелҍ от вас к собҍ, а с Нҍмци есме миръ вҍчныи взялҍ, и съ Угры и со всими нашими граничникы мирны есме; а вы слова своего забывъ, и не издержалҍ, какъ были есте намъ нялися. А еще ваши люди намъ лаялҍ, нас беществовалҍ и соромотилҍ, насъ погаными звалҍ; а над то надо все нашего ворога Юрьева Святославлича сына Федора принялҍ есте».Новгородская первая…
Імаверна, згаданы між 1404—1412 гадамі, Ян Няміра ў 1413 ужо як намеснік полацкі прыняў пры Гарадзельскай уніі (1413) ад біскупа кракаўскага Войцеха Ястрабца герб «Ястрабец».Semkowicz W. … Пячатку з гэтым гербам і легендай + s(igillum) x iohan(n)is x de x wselub x Ян Няміра як адзін са сведак з польска-літоўскага боку прывесіў да дакументаў Мельніцкага міру (1422).Nowak P., Pokora P. …

 Літаратура 
 Jaszczołt, Tomasz. Ród Niemiry z Wsielubia — Niemirowiczowie i Szczytowie herbu Jastrzębiec do połowy XVI wieku // Unia w Horodle na tle stosunków polsko-litewskich : od Krewa do Zaręczenia wzajemnego Obojga Narodów / pod redakcją Sławomira Górzyńskiego. — Warszawa: Wydawnictwo DiG, 2015. — S. 175—245.
 Semkowicz, Władysław. O litewskich rodach bojarskich zbratanych ze szlachtą polską w Horodle roku 1413 // Lithuano-Slavica Posnaniensia. Studia Historia, t. III, Poznań 1989. S. 49.
 Nowak, Przemysław, Pokora, Piotr. Dokumenty strony polsko-litewskiej pokoju mełneńskiego z 1422 roku. Poznań 2004, S. 83.
 Новгородская первая летопись старшего и младшего изводов. Издательство Академии Наук СССР. — М.; Л., 1950.

Катэгорыя:Неміровічы
Катэгорыя:Намеснікі полацкія
Катэгорыя:Канюшыя вялікія літоўскія
Катэгорыя:Баяры літоўскія