5 студзеня

5 студзеня — пяты дзень года па Грыгарыянскім календары

 Падзеі 
 1066: Каранаваўся Гаральд II Годвінсан, апошні англасаксонскі кароль перад заваяваннем Англіі нармандцамі.
 1477: Паражэнне бургундскіх войскаў пад Нансі і завяршэнне Бургундскіх войнаў.
 1665: У Парыжы выйшла першае ў свеце навуковае перыядычнае выданне «Journal des savants» — «Часопіс вучоных».
 1919: У Мюнхене заснавана Нацыянал-сацыялістычная нямецкая рабочая партыя.
 1933: Пачатак будаўніцтва ў Сан-Францыска аднаго з самых вядомых у свеце мастоў — «Залатых Варот».
 1939: Міністэрства ўнутраных спраў Германіі вынесла рашэнне, што караімы не належаць да яўрэйскай абшчыны і іх «расавая псіхалогія» не з’яўляецца яўрэйскай.
 1948: Студыя «Warner Brothers» паказала першы каляровы дакументальны фільм.
 1957: Абвешчана дактрына Эйзенхаўэра, якая стала канцэпцыяй знешняй палітыкі ЗША на Блізкім Усходзе.
 1984: У Мінску заснаваны музей «Дом Ваньковічаў».
 1993: Беларусь устанавіла дыпламатычныя адносіны з Чэхіяй.
 2005: Адкрыта малая планета Эрыс.
 2022: Прэзідэнт Казахстана Касым-Жамарт Такаеў змяніў Нурсултана Назарбаева на пасадзе старшыні Савета бяспекі краіны.

 Нарадзіліся 
 1104: Еўфрасіння Полацкая, княжна полацкая, асветніца, прылічаная да святых (пам. 23.5.1173)
 1209: Рычард, кароль Германіі
 1779: Зебулон Пайк, амерыканскі брыгадны генерал, даследчык
 1838: Мары Энмон Каміль Жардан, французскі матэматык
 1874: Джозеф Эрлангер, лаўрэат Нобелеўскай прэміі па фізіялогіі і медыцыне (1944)
 1876: Конрад Адэнаўэр, першы канцлер пасляваеннай Германіі (пам. 19.4.1967)
 1907: Кастусь Губарэвіч, беларускі драматург (пам. 3.7.1987)
 1921: Фрыдрых Дзюрэнмат, швейцарскі драматург
 1931: Уладзімір Піліповіч, беларускі акадэмік, дырэктар Інстытута электронікі АН БССР
 1931: Алвін Эйлі, амерыканскі харэограф
 1932: Умберта Эка, італьянскі пісьменнік
 1938: Аляксандр Вайтовіч, беларускі акадэмік, фізік і палітык
 1941: Хаяо Міядзакі, японскі рэжысёр
 1958: Ігар Бархаткоў, беларускі мастак-жывапісец, калекцыянер

 Памерлі 
 1066: Эдуард Спаведнік, англійскі кароль
 1465: Карл Арлеанскі, французскі паэт
 1477: Карл Смелы, герцаг Бургундыі
 1589: Кацярына Медычы, каралева Францыі
 1762: Лізавета Пятроўна, імператрыца расійская
 1775: Емяльян Пугачоў, які выдаваў сябе за імператара Пятра ІІІ
 1810: Казімір Рагоўскі, тэолаг-езуіт, філосаф, педагог
 1875: Адам Завадскі, віленскі друкар і выдавец
 1922: Эрнэст Шэклтан, брытанскі даследчык Антарктыкі
 1970: Макс Борн, нямецкі і брытанскі фізік, лаўрэат Нобелеўскай прэміі па фізіцы
 2003: Масіма Джыроці, італьянскі акцёр
 2008: Аляксандр Абдулаў, савецкі і расійскі акцёр тэатра і кіно (нар. 29.5.1953)
 2014: Эйсебіа, партугальскі футбаліст
 2024: Марыу Загалу, бразільскі футбаліст

 Святкуюць 
 : Дзень работнікаў сацыяльнай абароны
 : Нацыянальны дзень птушак

105