12 верасня

12 верасня — дзвесце пяцьдзясят пяты (дзвесце пяцьдзясят шосты ў высакосны год) дзень года па Грыгарыянскім календары.

 Падзеі 
 654: Папа Марцін I прадстаў перад судом. Ён быў прыгавораны да пакарання смерцю, але потым прыгавор быў заменены на пажыццёвую ссылку ў Херсанес, Крым.
 1185: Візантыйскі імператар Андронік I Камнін зрынуты і забіты натоўпам на іпадроме ў Канстанцінопалі.
 1485: Маскоўскія войскі ўзялі Цвер, Цвярское княства пазбаўлена незалежнасці.
 1683: Адбылася бітва пры Каленбергу, войскі Рэчы Паспалітай і Свяшчэннай Рымскай імперыі на чале з каралём і вялікім князем Янам Сабескім нанеслі паражэнне асманскім войскам, якія аблажылі Вену.
 1723: Персія саступіла Расіі ўзбярэжжа Каспійскага мора з горадам Баку.
 1724: У Троіца-Сергіеву лаўру перанесены мошчы Аляксандра Неўскага.
 1733: Станіслаў Ляшчынскі абраны каралём польскім і вялікім князем літоўскім.
 1759: Брытанскія салдаты захапілі горад Квебек.
 1799: Шэйх Дэрбента Алі-хан прыняў рускае падданства.
 1817: У Мітаве (сучасная Елгава) ў прысутнасці расійскага імператара Аляксандра I урачыста абвешчана аб вызваленні сялян Курляндыі з прыгоннай залежнасці.
 1832: На Палацавай плошчы Санкт-Пецярбурга ўсталявана Аляксандраўская калона ў гонар перамогі над Напалеонам.
 1848: Швейцарыя, якая да гэтага ўяўляла сабой саюз асобных кантонаў, ператварылася ў федэратыўную дзяржаву.
 1890: Заснаваны горад Солсберы (сучасны Харарэ).
 1942: Газета «Minsker Zeitung», якая выходзіла ў акупаваным нацыстамі Мінску, пад рубрыкай «Менскі кур’ер» пачала публікаваць зводкі на беларускай мове.
 1995: Збіццё паветранага шара D-Caribbean над Беларуссю.
 1999: Інданезія дала згоду на ўвод міжнародных міратворчых сіл ва Усходні Тымор.
 2014: Выйшаў дэбютны студыйны альбом гурта «Brutto» «Underdog».

 Нарадзіліся 
 1494: Францыск I, кароль Францыі
 1729: Іван Галянішчаў-Кутузаў, рускі паэт, адмірал, прэзідэнт Адміралцейств-калегіі.
 1838: Артур Аўверс, нямецкі астраном
 1858: Фернан Кнопф, бельгійскі мастак
 1893: Паўліна Мядзёлка, дзяячка беларускай культуры (пам. 13.2.1974)
 1897: Ірэн Жаліё-Кюры, французскі фізік, лаўрэат Нобелеўскай прэміі па хіміі (1935)
 1920: Аляксандр Кобздзей, польскі мастак
 1921: Станіслаў Лем, польскі пісьменнік-фантаст
 1929: Мікалай Матукоўскі, беларускі драматург
 1944: Уладзімір Співакоў, расійскі скрыпач, дырыжор
 1945: Рыгор Семашкевіч, беларускі пісьменнік і літаратуразнавец (пам. 11.6.1982)
 1961: Мілен Фармер, французская спявачка
 1981: Юсефіна Барнебуш, шведская актрыса

 Памерлі 
 1213: Педра II Каталік, кароль Арагона
 1263: Міндоўг, вялікі князь літоўскі
 1362: Інакенцій VI, Папа Рымскі
 1612: Пётр Скарга, каталіцкі святар, багаслоў
 1612: Васіль Шуйскі, рускі цар
 1764: Жан-Філіп Рамо, французскі кампазітар
 1812: Пётр Баграціён, расійскі военачальнік
 1831: Дзіпэнся Іку, японскі пісьменнік
 1874: Франсуа П'ер Гіём Гізо, французскі гісторык, дзяржаўны дзеяч
 1929: Яніс Райніс, латышскі паэт, драматург (нар. 30.8(11.9).1865)
 1933: Антон Каменскі, беларускі, польскі і французскі ілюстратар і графік (нар. 21.7.1860)
 1934: Яўген Барычэўскі, беларускі літаратуразнавец і перакладчык (нар. 17.12.1883)
 1953: Хуга Шмайсер, нямецкі канструктар стралковай зброі (нар. 24.9.1884)
 1973: Ота Небель, нямецкі мастак
 2002: Міцуо Ікэда, японскі барэц вольнага стылю, алімпійскі чэмпіён
 2010: Клод Шаброль, французскі кінарэжысёр
 2013: Ота Зандэр, нямецкі акцёр

 Святкуюць 
  Каба-Вердэ: Нацыянальны дзень
  Мэрыленд, ЗША: Дзень абаронцаў
  Эфіопія: Дзень нацыянальнай рэвалюцыі

912