Laura Cereta

Si Laura Cereta (Setyembre 1469 – 1499) saro sa mga pinakabantog na humanista asin peministang parasurat kan ika-kinseng siglong Italya. Si Cereta an pinakaenot na nagbugtak kan mga isyu kan mga babae asin an saiyang pakikipag-amigo sa mga babae sa enotan asin sentro kan saiyang trabaho. Si Cereta nagsurat sa Brescia, Verona, asin Venice kan 1488–92, midbid sa saiyang pagsurat sa porma nin mga surat sa ibang mga intelektwal.  An saiyang mga surat igwa kan saiyang personal na mga bagay asin mga memorya kan siya aki pa, asin pinag-oolayan an mga tema arog kan edukasyon kan mga babae, gera, asin kasal.  Arog kan enot na dakulang humanistang si Petrarch, si Cereta naghingako na naghahanap nin kabantogan asin inmortalidad sa paagi kan saiyang pagsurat. Minalataw na an saiyang mga surat para sa sarong pankagabsan na mga nagdadangog. 

 Buhay asin karera 
Si Cereta namundag kan Setyembre 1469 sa Brescia sa sarong pamilyang halangkaw an klase. Siya sarong may helang na aki na nagtitios nin dai pagturog.  Siya an panganay sa anom na aki. Igwa siyang tolong tugang na lalaki, si Ippolito, Daniel asin Basilio asin duwang tugang na babae, si Deodata, asin Diana. An saiyang pamilya popular na gayo sa Italya huli sa estado kan saiyang ama. Si Silvestro Cereta sarong abogado asin sarong mahistrado kan hade asin an saiyang ina, si Veronica di Leno, sarong bantog na negosyante. Nin huli ta an saiyang ama asin si Cereta nagtutubod sa edukasyon, sa edad na siete an saiyang ama pinadara siya sa kumbento .  Duman niya idinusay an saiyang buhay sa mga intelektuwal na paghihingoa asin pinonan an saiyang mga akademiko; nakanuod siya nin mga prinsipyo relihiyoso, pagbasa, pagsurat, asin Latin kaiba kan prioress . Dakula an impluwensya kan prioress sa buhay ni Cereta bilang saiyang paratukdo, asin mentor. An prioress nagtukdo ki Cereta na gamiton an mga oras nin banggi sagkod bago mag-aga mantang an gabos na iba pa nagtuturog tanganing magburda, magsurat, asin mag-adal. Sa edad na siete, giniyahan kan saiyang maestro an saiyang mga kurso sa gramatika nin Latin. Tinukduan man niya ini kun pano magdrowing nin mga ritrato gamit an sarong dagom, na saiyang pig-eensayo aldaw asin banggi. Pakalihis nin duwang taon sa kumbento, an saiyang ama naghagad na magpuli si Cereta tanganing atamanon an saiyang mga tugang sa edad na siyam. Pakalihis nin pirang bulan sa harong, nagbalik siya sa kumbento para sa dugang pang pag-eskwela. Sa edad na dose, ipinaapod giraray siya kan saiyang ama tanganing mag-uli tanganing mag-ako nin manlaen-laen na mga responsibilidad sa harong, kabali an pag-asikaso sa edukasyon kan saiyang mga tugang asin pagserbing sekretaryo kan saiyang ama. Posibleng an saiyang ama an naggiya sa saiyang mga pag-adal pagkatapos kan elementarya.  Kan panahon na ini, si Cereta nagpahiling nin dakulang interes sa matematika, astrolohiya, agrikultura, asin sa saiyang paboritong asignatura, an moral na pilosopiya . 

Kan 1484, si Cereta naagom sa edad na kinse ki Pietro Serina . Si Serina sarong negosyante gikan sa Venice, alagad igwa man nin parehong interes sa akademya. Nagbutwa an mga kadepisilan sa pag-oltanan kan duwa sa saindang pag-agom. Sa saiyang mga surat saiya, nagsurat siya “Inaakusar mo ako nin katamaran asin inaatake mo ako huli sa sakuyang halawig na pagsilensio na garo baga ako sarong akusado sa korte. Minagawe ka na garo baga ako an klase nin tawo na masurat sa mga estranghero asin papabayaan ka sana, na garo baga ako nalilingawan ka mantang sa katunayan tinatawan taka nin onra na mas halangkaw kisa sa ibang mga tawong may inadalan.”  Sa ibong kan mga argumento, para ki Cereta, ini an saro sa pinakamaogmang mga momento sa saiyang buhay. Sa saiyang mga surat, iniimahinar nia an sarong ideyal na pag-agoman bilang sarong pakikipagtabangan na pinamamahalaan nin onra, paggalang, pagkaonesto, asin pagkamoot sa lambang saro. Dai nanggad ibinilang ni Cereta an pag-agom nin saro bilang sarong klase nin pakikikatood, ni direktang inapod nia an saiyang agom na katood. Dawa siring, sa saiyang mga surat, an mga tataramon kan pag-agom asin pakikikatood malinaw na pigladawan, na pigtututok an atensyon kan mga parabasa sa mga relasyon na magkapareho arog kan pagkamoot sa lambang saro, komunikasyon. Parati niyang pigtututok an atensyon kan mga parabasa sa mga relasyon sa lambang saro arog kan pagkamoot, komunikasyon asin responsibilidad na namamahala sa agom asin pakikikatood.  Pakalihis nin labing walong bulan na pag-agoman, nagadan an saiyang agom huli sa peste . An duwa mayo nin mga aki asin dai na siya nag-agom giraray.

Sa katapustapusi nakabawi si Cereta kan saiyang espiritu duwang taon pagkatapos kan pagkagadan kan saiyang agom asin nagpoon na maglubog nin mas hararom sa saiyang mga pag-adal asin mga obra sa literatura. Padagos siyang nagsurat kan saiyang mga surat sa sarong haraning grupo nin pamilya asin mga amigo, na pinag-oolayan an mga personal na kahaditan arog kan saiyang masakit na relasyon sa saiyang ina asin sa saiyang agom. An mga surat na ini nagtao man nin detalyadong paglaladawan kan pribadong mga eksperyensia nin sarong amay na modernong babae. Kun susumahon, an mga surat na ini mga ebidensya nin sarong indibidwal na babae asin sa saiyang padagos na mga kahaditan sa peminista. Idinepensa niya an konsepto nin pag-edukar sa mga babae asin nagkontra sa pang-aabuso sa mga may agom na babae. Dugang pa, sa saiyang mga pampublikong lektura asin mga saysay, pig-eksplorar ni Cereta an kasaysayan kan mga kontribusyon kan mga kababaihan sa intelektuwal asin politikal na buhay kan Europa. Nakipagdiskutiran siya laban sa pang-ooripon kan mga babae sa pag-agom asin para sa mga deretso kan mga babae sa mas halangkaw na edukasyon, an parehong mga isyu na mag-okupar sa mga peministang paraisip sa mga masunod na siglo. Collected Letters of a Renaissance Feminist by Laura Cereta, 1997  Huli sa mga temang ini, an mga iskolar arog ni Diana Robin pigkokonsiderar siya na sarong amay na peminista. Sa bilog na panahon na ini, dakul siyang naatubang na mga kritiko, lalaki asin babae, na nag-iimon sa saiyang mga naginibohan asin nagtutuyaw sa saiyang mga gibo. An duwang pangenot na akusasyon na dinara laban saiya iyo na an sarong babae dai dapat mag-ako nin edukasyon asin na an saiyang mga obra pig-plagiarize, na an saiyang ama an nagsurat kaini para saiya. Nagtumang siya sa saiyang mga kritiko na may agresibo. Bilang simbag sa saro sa saiyang mga kritiko, si Bibulus Sepromius, si Laura nagsabi:Napapagal na an sakong mga talinga sa saimong pag-ulog-ulog. Ika daing takot asin sa publiko na bako sanang nagngangalas kundi talagang nagmomondo na ako sinasabing igwa nin arog karahay na isip na itinao kan naturalesa sa pinakamadunong na tawo. Garo baga iniisip mo na an sarong babaeng may inadalan dai pa nanggad nahihiling sa kinaban. Sala ka sa duwang bagay, Sempronius, asin naparayo ka sa dalan nin katotoohan asin nagpapalakop nin kaputikan... Nagsasagin-sagin kang naghahanga sako bilang sarong babaeng prodigy, alagad igwa nin nag-uurong-sulong na pandadaya sa saimong pag-omaw. Naghahalat ka nin daing ontok sa pag-ambush tanganing masiod an sakuyang magayon na sekso, asin nadaog kan saimong pagkaongis naghihingoa na timaktimakan ako asin ihulog ako sa daga. Kan 1488, tinipon ni Cereta an 82 kan saiyang mga surat sa sarong tomo. An tomo nakabasar sa modelo ni Petrarcha na inaapod na "Epistolae Familiares" asin isinurat na may burlesque na diyalogo sa "kagadanan nin sarong asno". Idinusay niya ini sa saiyang patron, si Cardinal Ascanio Sforza . An saiyang mga obra naglakop nin mahiwas sa Italya kan amay na modernong panahon. Alagad, an tomong ini nagdanay na dai naipublikar sagkod kan ika-17 siglo. An manuskrito nagsirkular poon 1488 sagkod 1492 sa tahaw kan mga humanista sa Brescia, Verona, asin Venice.  Pigdududahan na ginibo niya ini tanganing maghanap nin lehitimo bilang sarong parasurat. Anom na bulan pagkatapos na ipublikar an saiyang mga surat, nagadan an saiyang ama. Pagkagadan kaini, dai na siya nakamati nin inspirasyon na magsurat. 

An pinakaenot asin pinakakumpletong publikasyon kan mga surat ni Cereta iyo an edisyon ni Tomasini, na ipinublikar kan 1640, na dawa siring dai naglaog nin sarong dosena kan saiyang mga surat. 

 Kagadanan 
Si Laura Cereta nagadan kan 1499 sa edad na 29 sagkod 30. Dai aram an dahelan kan saiyang kagadanan. Mayo sa saiyang mga sinurat kan mga huring taon kan saiyang buhay an nagdanay. Siya tinawan nin onra sa sarong pampublikong lobong asin mga kapiyestahan sa Brescia, na pambihira para sa mga babae.  Nagigirumdoman siya bilang sarong dakulang babae na nagbugtak kan pundasyon para sa kadakol na mga parasurat na peminista asin humanista pagkatapos kan Renaissance. [ <span title="This claim needs references to reliable sources. (January 2022)">kaipuhan an sitasyon</span> ]

 Listahan kan mga obra 

 "Kritikal na Edisyon kan mga Dai Napublikar na Materyales sa Cereta Corpus." Pig-edit ni Albert Rabil, Jr. Laura Cereta: Quattrocento Humanist. Binghamton, NY: Mga Teksto asin Pag-aadal kan Edad Media asin Renaissance, 1981, 111-175.
 Laura Cereta: Mga Tinipon na Surat kan sarong Feministang Renaissance. Itinranskripsiyon, itrinadusir, asin inedit ni Diana Robin. Chicago: University of Chicago Press, 1997.
 "Laura Cereta: Sulat ki Augustinus Aemilius, Sumpa laban sa Pag-adorno kan mga Babae." Itinalin asin pig-edit ni Margaret L. King asin Albert Rabil, Jr. An Saiyang Daing Kamot na Kamot: Mga Piniling Obra kan asin manungod sa mga Babaeng Humanista kan Quattrocento Italya. Binghamton, NY: Mga Teksto asin Pag-aadal kan Edad Media asin Renaissance, 1983, 77-80.
 "Laura Cereta ki Bibulus Sempronius: Pagdepensa kan Liberal na Pagtukdo kan mga Babae." Itinalin asin pig-edit ni Margaret L. King asin Albert Rabil, Jr. sa Her Immaculate Hand: Selected Works kan asin manungod sa mga Babaeng Humanista kan Quattrocento Italy. Binghamton, NY: Mga Teksto asin Pag-aadal kan Edad Media asin Renaissance, 1983, 81-84.

 Toltolan 

 Mga Tala 





 Julie, Kane. n.d. "Letter from Laura Cereta: Brescia, 1488." http://quod.lib.umich.edu/f/fs/0499697.0020.308/1#?/ (accessed October 24, 2014).

 King, Margaret L., and Albert Rabil. 1983. Her immaculate hand: selected works by and about the women humanists of Quattrocento Italy. Binghamton, N.Y.: Center for Medieval & Early Renaissance Studies, 1983.


 Mga panluwas na sumpay 

 “Brooklyn Museum: Elizabeth A. Sackler Center for Feminist Art: The Dinner Party: Heritage Floor: Laura Cereta” http://www.brooklynmuseum.org/eascfa/dinner_party/heritage_floor/laura_cereta.php  . (Disyembre 1, 2014).
 “Laura Cereta Mga katotoohan, impormasyon, mga ritrato” http://www.encyclopedia.com/topic/Laura_Cereta.aspx#2-1G2:3205500065-full . (Disyembre 3, 2014).
 ”Laura Cereta Italyanong pilosopo, humanista. ”  (Na-access kan Disyembre 1, 2014).