Sangley

An Sangley (Sangley mestizo, mestisong Sangley, mestizo de Sangley o Mestisong Intsik; pandakulan: mga Sangley) sarong arkaikong termino na piggagamit sa Filipinas na naglaladawan sa sarong persona na igwang halo na ginikanan na Intsik asin Pilipino (dai nahaloy pigtutukdo ini bilang Indyo).

An sangley hale mansana daa sa katagang Hookien na "siong lai"  (mga bisitang parati). Philstar Life. Understanding my Chinoy identity...   Kinua 2024.03.30.

Naglaog an mga Intsik sa Pilipinas bilang mga mangangalakal/komersyante bago pa an panananakop kan mga Espanyol. An pag-uswag na idto an nagpalangkaw nin mga oportunidad sa pirang trabaho asin negosyo. An iba nag-irok sa Pilipinas, nagtugdas nin mga purong komunidad sa Manila, pagkatapos sa iba pang mga syudad.

Ini an iba pang kaapudan na Pilipino na minatukdo sa Intsik o mga Intsik na igwang pagka-Pilipino:

 Intsik (hali sa kaapudan kan Hokkien na Pilipino na "in-chek/in-chiak") an tao na kaapudan na piggagamit sa pagtukdo sa kagabsan na Intsik.
 Chinoy o Tsinoy (gikan sa kataga na Kastilaloy na Chino, asin an kataga na Pinoy) ini an kaapudan na sa ngunyan piggagamit kan pipira sa pagtukdo kan sarong tawo  igwang pagka-Intsik na namundag sa Pilipinas o mga Pilipino na igwang dugo na Intsik.
 Chino o Tsino sarong kaapudan na hali sa katagang Intsik na an boot sabihon man sana Intsik. 
 Chekwa sarong nakakakulog na islang o kantyaw sa pagtukdo kan parehas na Intsik asin Pilipino na igwa nin dugong Intsik.
 Tugalsik o Pangyaw sarong pangapudan sa Bikol na tataramon sa Tsino na may pag'insulto o pagkantyaw o pag'ulog-ulog.

Mga toltolan

Bibliograpiya

Anderson, Benedict. (1988) Cacique Democracy in the Philippines: Origins and Dreams
Craig, Austin. (2004). Lineage, Life and Labors of Jose Rizal, Philippine Patriot, Whitefish, Montana: Kessinger Publishing
(2006) "The Colonial Imaginary. Photography in the Philippines during the Spanish Period 1860–1898", Casa Asia: Centro Cultural Conde Duque. Madrid, Spain
de Morga, Dr. Antonio. History of the Philippine Islands, Vols. 1 and 2 (1609/1907), (Translated and Annotated in English), Ed. E.H. Blair and J.A. Robertson, J.A. (editors). Cleveland, Ohio: The Arthur H. Clark Company
Gambe, Annabelle R. (2000) Overseas Chinese Entrepreneurship and Capitalist Development in Southeast Asia. Münster, Hamburg and Berlin: LIT Verlag.
 Klöter, Henning. (2011) The Language of the Sangleys: A Chinese Vernacular in Missionary Sources of the Seventeenth Century. Brill Leiden, , 9789004184930
Medina, Elizabeth. (1999) Thru the Lens of Latin America: A Wide-Angle View of the Philippine Colonial Experience , Santiago, Chile
Monroy, Emily. (23 August 2002) "Race Mixing and Westernization in Latin America and the Philippines", Analitica. Caracas, Venezuela.
(1999) "The Historic Town of Vigan, Philippines", Advisory Body Evaluation, UNESCO World Heritage Site
Tan, Hock Beng. (1994). Tropical Architecture and Interiors, Singapore: Page One Publishing Pte Ltd.
Tettoni, Luca Invernizzi and Sosrowardoyo, Tara. (1997). Filipino Style. Periplus Editions Ltd. Hong Kong, China.
Weightman, George H. (February 1960) The Philippine Chinese: A Cultural History of A Marginal Trading Company. Ann Arbor, Michigan: UMI Dissertation Information Service.
Wickberg, Edgar. (March 1964) "The Chinese Mestizo in Philippine History" , The Journal of Southeast Asian History, 5(1), 62–100. Lawrence, Kansas: The University of Kansas, CEAS.