Paghangos

An paghangos iyo an proseso nin paghiro kan aire pasiring asin hale sa baga tanganing magin pasil an pagribayan nin gas sa panlaog na kapalibotan, na kadaklan nagpapaluwas kan carbon dioxide asin nagdadara nin oksiheno.

Gabos na aerobikong linalang nangangaipo nin oksiheno para sa cellular respiration, na nagkukua nin enerhiya hale sa reaksyon nin oxygen na may mga molekulo na ginuguno sa kakanon asin nagbubunga nin carbon dioxide bilang produktong basura. An paghangos, o "eksternal na respirasyon", nagdadara nin ayre sa baga kun saen an ribayan nin gas nangyayari sa alveoli sa paagi kan diffusion. Dinadara kan sistemang sirkulatoryo kan hawak an mga gas na ini pasiring asin hale sa mga selula, kun saen nangyayari an  "cellular respiration".

An paghangos kan gabos na mga vertibrates na may baga kompwesto nin uro-otrong siklo nin inhalation asin exhalation sa paagi nin sarong sangang sistema nin tubo o airways na naggigiya hale sa dungo pasiring sa alveoli. An bilang nin mga siklo sa paghangos kada minuto iyo an rikas kan paghangos o nag - apreskusyon, asin saro iyan sa apat na pangenot na mahalagang marhay na tanda nin buhay. Sa irarom nin normal na mga kamugtakan an rarom asin rikas kan paghangos automatiko, asin mayong agimadmad, na kontrolado kan nagkapirang homeostatic mechanisms na pinapagdanay an parsyal na presyon nin carbon dioxide asin oksiheno sa dugo sa paagi kan ugat. An pagpapadanay na dai maliwat an parsyal na presyon nin carbon dioxide sa arteryal na dugo sa irarom nin mahiwas na manlaenlaen na pisyolohikong kamugtakan, dakula an ikinakokontribwir sa higot na pagkontrol kan pH kan extracellular fluids (ECF). An sobrang paghangos (hyperventilation) asin kulang sa paghangos (hyploventilation), na nagdikit asin nagpapadakul kan arteryal na parsyal na carbon dioxide, minakawsa nin pagtalubo kan pH kan ECF sa enot na kaso, asin pagpababa kan pH sa ikaduwa. Kapwa iyan nagigin dahelan nin makamundong mga sintomas.

Igwa nin iba pang mahalagang mga trabaho an paghangos. Iyan nin sarong mekanismo para sa pagtaram, pag-ulok asin kaagid na mga kapahayagan kan emosyon. Ginagamit man ini sa mga reflexes arog kan paghagab, pag-abo asin pagba'hon. An mga hayop na dai kayang thermoregulate sa paagi kan ganot, huli ta kulang sinda sa supisyenteng glandula kan ganot, posibleng mawaran nin init sa paagi kan ebaporasyon sa paagi kan paghingal.

 Toltolan