Ән-Нәжәф

Ән-Нәжәф (; ; ) — Ираҡтың көньяғында урынлашҡан ҡала, Бағдадтан 160 км көньяҡтараҡ.Риүәйәттәр буйынса, 791 йылда хәлифә Һарун әр-Рәшит тарафынан нигеҙ һалынған. Нәжәф провинцияһының административ үҙәге. 2003 йылда халыҡ һаны яҡынса 820 000 кеше тәшкил иткән.

 Географияһы 
Бағдадтан көньяҡҡа 160 км һәм Хилла ҡалаһынан көньяҡҡа табан 60 км алыҫлыҡта, Евфрат йылғаһының уң ярында, диңгеҙ кимәленән 17 м бейеклектә урынлашҡан. Сәғүд Ғәрәбстанына илткән юлда сауҙа-транспорт үҙәге.

 Климаты 
Ҡаланың климаты бик ҡоро, эҫе.

 Тарихы 
слева|мини|Имам Али мәсете, 1932.
Ираҡтың көньяғындағы иң ҙур шиғый мосолмандар ҡалаһы, уларҙың хәлифә һәм шиғыйҙарҙың беренсе имамы, Мөхәммәт пәйғәмбәрҙең ике туған ҡустыһы һәм кейәүе Али ибн Әбү Талип ҡәберенә ғибәҙәт ҡылыу урыны. Ираҡта шиғыйҙарҙың сәйәси тормошо үҙәге. Был ҡалаға йыл һайын килгән мосолман ғибәҙәт ҡылыусылары һан буйынса Мәккә һәм Мәҙинәнән генә ҡалыша.
Нәжәф боронғо Вавилон ҡалаһынан 30 км көньяҡҡа һәм боронғо Ур ҡалаһынан төньяҡҡа табан 400 км алыҫлыҡта нигеҙләнгән . Дөйөм фекер буйынса ҡалаға 791 йылда Ғәббәсиҙәр хәлифәһе Һарун әр-Рәшит нигеҙ һалған.

 Иҫтәлекле урындары 
слева|мини|270x270пкс|Нәжәфтәге Имам Али мәсете-кәшәнәһе
Нәжәф шиғыйҙар өсөн дә, сөнниҙәр өсөн дә изге ҡала булып һанала. Баш ҡаланың төп архитектура ҡомартҡыһы — имам Али мәсете-кәшәнәһеNever Again!  ShiaNews.com..

Имам Али кәшәнәһендә һаҡланған әйберҙәр араһында — 550 Ҡөрьән манускрипты, шул иҫәптән имамдың үҙ ҡулы менән яҙылған дана. Бынан тыш, унда 420 ювелир биҙәүес — аҫыл таштар менән биҙәлгән таждар, муйынсаҡтар һәм аҫыл таштар менән биҙәлгән башҡа алтын әйберҙәр, 214 алтын шәмдәл һәм бахур һауыты, 325 келәмдән торған һирәк коллекция һаҡлана.

Имам Али кәшәнәһенән алыҫ түгел Вади әс-Сәләм — Донъя үҙәне — ғәйәт ҙур шиғый зыяраты урынлашҡан, унда мәрхүмдәрҙе ерләргә Ираҡтан ғына түгел, башҡа илдәрҙән дә алып киләләр. Шиғыйҙар өсөн ҡиәмәт көнөн көтөп, имам Али янында ерләнеү оло һанала. Шунда уҡ башҡа бер нисә күренекле ислам шәхестәренең ҡәберҙәре бар..

Күп быуаттар дауамында изге урын тирәләй бик күп дауаханалар, мәктәптәр, китапханалар, суфыйҙар зәүиәләре төҙөлгән, һәм ҡала шиғый теологияһы үҙәгенә әйләнгән. Саддам Хөсәйен идара иткән йылдарҙа уларҙың күбеһе бик ныҡ зыян күргән, сөнки Вади аша тура шоссе юлы һалына.

Нәжәф семинарияһы ислам донъяһында уҡытыуҙың мөһим үҙәктәренең береһе һанала. Аятолла Хомейни унда 1964 йылдан 1978 йылға тиклем уҡытҡан. 1970 йылдарҙа Ираҡта, Иранда һәм Ливанда барлыҡҡа килгән ислам хәрәкәтенең алдынғы эшмәкәрҙәренең күбеһе Нәжәфтә уҡыған

 Әҙәбиәт 


 Иҫкәрмәләр 

 Һылтанмалар 

Категория:Ираҡ ҡалалары
Категория:VIII быуатта нигеҙләнгән ҡалалар
Категория:Ислам тарихы
Категория:Шиғыйҙар
Категория:Сөнниҙәр