Сәллә

Салма, сәллә ( — ‎, dulband һүҙенән) — баш тирәләй уралған туҡыма киҫәге; Яҡын Көнсығыш, Төньяҡ Африка, Һиндостанда байтаҡ халыҡ араһында киң таралған, хатта Европала бер аҙ таралып өлгөргән ирҙәр һәм ҡатын-ҡыҙ баш кейеме.

 Ҡулланылышы 
Рәсәйҙә ул ғәҙәттә руханиҙарҙың баш кейеме; муллалар башлыса мәсеттә ғибәҙәт ҡылғанда ғына кейә.

Сәллә түбәтәй, фәс йәки бүрек өҫтөнән уратыла. Уны эшләү өсөн, ғәҙәттә, 6-8 метр туҡыма кәрәк, әммә сәлләләрҙең ҡайһы бер төрҙәренә 20 метрға тиклем материя китә.

Урыҫса «ушьвъ» тигән атамаһы бар — ҡатын-ҡыҙ факеоле.

Мосолман донъяһында салмаға айырым иғтибар бирелә. Уны Мөхәммәт Пәйғәмбәр үҙе менән йөрөтөүе менән аңлатыла, сәхәбәләргә лә шул уҡ эште башҡарырға кәңәш иткән. Бер хәҙистә ул мәсеттә вәғәз уҡығанда ҡара төҫтәге сәллә кейгән, һәм уның осо иңбашына төшөп торған, тип әйтелә.

Хәҙистәр был сәлләнең теүәл оҙонлоғо һәм төҫө тураһында төрлө фекерҙә. Ҡайһы бер хәҙистәрҙә пәйғәмбәр сәлләһенең оҙонлоғо 7 терһәк, йәғни яҡынса 2,5—3 метр тәшкил иткән тип телгә алына. Яратҡан сәлләһен Мөхәммәт Пәйғәмбәр үҙенең көрәштәше — кейәүе һәм ике туған ҡустыһы хәҙрәте Али ибн Әбү Талипҡа бүләк иткән, тип һөйләйҙәр..

Фәләстиндә сәллә яулыҡтан яһалған (йәһүд.- арам. ‏כומתא‏‎, күмта).

 Галереяһы 

 Шулай уҡ ҡарағыҙ 
 Фәс. 1826 йылдан фәс сәллә урынына ғосман чиновниктары һәм һалдаттары өсөн формалы баш кейеме итеп индерелә
 Салма торҡа. Торҡа (шлем) сәллә менән бергә була алған, был һаҡлылыҡты күпкә яҡшыртҡан — сәллә тышҡы амортизатор булып киткән. Ғәрәптәр бәләкәй генә итеп ураһа ла, төрөк яугирҙары ҡайһы берҙә ғәйәт ҙур, тулыһынса торҡаны йәшереп ураған һәм осон яурынына һалған. Бындай шлемды ҡырҡыу бөтөнләй мөмкин булмаған. Әммә уны кейеп йөрөү көслө муйын талап ителә.
 Эләсек — ҡырғыҙ ҡатын-ҡыҙҙары баш кейеме

 Иҫкәрмәләр 

 Әҙәбиәт 
 Андреева Р. П. Тюрбан. Чалма // Энциклопедия моды. — СПб.: Издательство «Литера», 1997. — С. 350, 376. — ISBN 5-86617-030-2.
 Беловинский Л. В. Тюрбан // Иллюстрированный энциклопедический историко-бытовой словарь русского народа. XVIII — начало XIX в. / под ред. Н. Ерёминой. — М.: Эксмо, 2007. — С. 695. — 784 с. — 5000 экз. — ISBN 978-5-699-24458-4.
 Буровик К. А. Чалма, тюрбан // Красная книга вещей: Словарь. — М.: Экономика, 1996. — С. 98—100. — 215 с. — ISBN 5-282-01639-7.
 Буровик К. А. Тюрбан // Популярная энциклопедия вещей. Исторический магазин. — М.: Дрофа-Плюс, 2004. — С. 84. — 192 с. — 5000 экз. — ISBN 5-9555-0279-3.
 Гусева Н. Многоликая Индия. М. 1983

 Һылтанмалар 

 Арабская чалма вчера и сегодня
 Чалма вообще и чалма по-среднеазиатски
 Видеосюжет о способе повязки тюрбан

Категория:Исламда ҡатын-ҡыҙ кейеме
Категория:Тегелмәгән кейем
Категория:Баш кейемдәре
Категория:Үзбәк милли кейеме