Аҡсулпанов Күсәрбай Өмөтбай улы

Күсәрбай Өмөтбай улы Аҡсулпанов — хәрби эшмәкәр. 1788–1790 йылдарҙағы рус-швед һуғышында ҡатнашыусы.

1793 йылда вариҫтары менән бергә башҡорттар араһынан тәүгеләрҙән булып нәҫелдән күсеп килгән дворянлыҡ титулына лайыҡ була. Аҡсулпановтар дворяндар нәҫеленә нигеҙ һалыусы.

 Биографияһы 
Күсәрбай Өмөтбай улы Аҡсулпанов Нуғай даруғаһы Тәлтем-Юрматы улусы (хәҙерге Башҡортостан Республикаһы ) Аҡсулпан (Күсәрбай) ауылында тыуған.

3-сө башҡорт полкы старшинаһы Күсәрбай Аҡсулпанов 1788–1790 йылдарҙағы рус-швед һуғышында ҡатнашҡан. 1790 йылда Рәсәй менән солох килешеүенә ҡул ҡуйғанда башҡорттар менән танышырға теләгән Швеция короле Густав III алдында ат өҫтөндә оҫта йөрөү һәм уҡтан атыу һәләтен күрһәткән«Cей смелый всадник, рожденный в неизмеримых пустынях или степях великой Сибирской равнины, начал свои фиглярства тем, что перекинул стремена через седло коня своего, чтобы сделать их довольно короткими, дабы можно было стоять прямо на ногах, на скаку, во всю конскую прыть, не садясь на седло. После сего первого приема Кучербай положил на землю старую шапку и пустил лошадь шагом до некоторого расстояния. Приехав на место, ему нужное, он вдруг поворачивает своего коня и, бросив поводья на его шею, проскакивает во весь дух мимо шапки на несколько десятков сажен. Тут, поворотясь назад на своем седле, все скакав во весь дух, он простреливает шапку насквозь...

Проскакивая опять подле шапки и возвращаясь к тому месту, откуда пустился скакать, он повторил тот же прием и обе стрелы составили над шапкой род литеры Х.

После сего действия и опять на всем скаку Кучербай бросил вверх яйцо и разбил его при падении, пустив в него стрелу, быструю, как молния.

Наконец, он вынул из своего тула старую стрелу и бросил ее на землю, потом, подняв ее рукою, не слезая с лошади и все скакавши во всю прыть, он бросил ее вверх и на лету расколол, подобно яйцу, пустивши в нее новую, свежую стрелу.». 

1793 йылдың 14 февралендә Рәсәй императрицаһы Екатерина II тарафынан Күсәрбай Аҡсулпановҡа һәм уның вариҫтарына, башҡорттар араһынан тәүгеләрҙән булып нәҫелдән күсеп килгән дворян титулы бирелгән. Шулай итеп Аҡсулпановтар дворяндар нәҫеленә нигеҙ һалынған.

Күсәрбай Аҡсулпанов 1789 йылдан капитан дәрәжәһендә хеҙмәт итә, артабан — ғәскәри старшина. 

1798 йылдан — VIII башҡорт кантонының, 1803 йылдан VII башҡорт кантонының) кантон башлығы. 

1801 йылда 2350 дисәтинә ер һатып ала.

 Ғаиләһе 
Күсәрбай Аҡ­сулпановтың бишенсе быуын ҡартатаһы Аҡсулпан ул тыуған ауылға нигеҙ һалғанРәшит Шәкүр Күсәрбай ҡаһарманы .// «Йәшлек», июль 2013..

Ике ҡатыны һәм өс улы булыуы билдәле.

Тәүге ҡатыны Айытбикә Юлдашеванан (1760—?) Аралбай (1783—1835), икенсе ҡатыны Ҡотлобикә Хәләтованан (1769—?) Әхмәтшафиҡ  (1779—1843) һәм Тайып (1797—1847) улдары тыуа.

 Хәтер 
 Уның хөрмәтенә Аҡсулпан ауылының исеме Күсәрбай тип үҙгәртелә.

 Иҫкәрмәләр 

 Әҙәбиәт 




 Һылтанмалар 


Категория:Башҡорт кантондары башлыҡтары
Категория:Стәрлетамаҡ районында вафат булғандар
Категория:Аҡсулпановтар
Категория:1788—1790 йылдарҙағы Рус-швед һуғышында ҡатнашыусылар