Бәшәр әл-Мүрәйси

Әбү Ғабдрахман Бәшәр ибн Ғийәҫ әл-Мүрәйси (; яҡынса 763; хәҙ. Ираҡ — 833, Бағдад) — ислам дине белгесе, мөғтәзилилектең күренекле вәкиле.

 Биографияһы 
Уның атаһы — Әл-Күфә баҙарында буяусы Нәсер ибн Мәлик, хәбәр ителеүенсә, йәһүд булған, ә Бәшәр ислам динен ҡабул иткәс, мәүлә Зәйет ибн әл-Хаттаб исеме алған. Бағдадта  йылда декабрь айында 70 йәшендә вафат булған.

 Дини эшмәкәрлеге 
Фиҡһта Бәшәр әл-Мүрәйси ҡайһы бер мәсьәләләрҙә үҙ ҡараштарында торһа ла, хәнәфи мәҙһәб эйәрсене булып һанала. Әбү Йософтоң ( вафат) уҡыусыһы булған. Хәҙистәрҙе Хәммәт ибн Сәләмәнән, Сүфйән ибн Ғүйәйнәнән һәм башҡа мөхәддистәрҙән өйрәнгән .

Бәшәр әл-Мүрәйси раҫлауынса, Ҡөрьән барлыҡҡа килтерелгән булған, шуның өсөн ул жәхмилектә һәм мөғтәзилилектә ғәйепләнгән. Мәгәр ҡәҙәр һәм ҡаҙа мәсьәләһендә ҡапма-ҡаршылыҡлы жәбәриҙәр менән ҡәҙәриҙәр араһындағы ике арауыҡта тороп, мөғтәзилиҙәрҙең дә идеяһына ҡаршы килә.

Хәбәр ителеүенсә, Бәшәр әл-Мүрәйси имам Мөхәммәт әш-Шәфиғи менән бәхәс ҡорған. Бәшәрҙең ҡайһы бер һорауҙарҙа сөнниҙәрҙең, икенселәрендә ҡәҙәриҙәрҙең фекерен уртаҡлашҡанын ишеткәс, әш-Шәфиғи уға: «Һин — ярым диндар, ярым — кафыр», — тигән.

 Иҫкәрмәләр 

 Әҙәбиәт 


 al-Nawbak̲h̲tī, Firāḳ al-S̲h̲īʿa, ed. Ritter, index (with bibliography)
 ʿUt̲h̲mān b. Saʿīd al-Dārimī (d. 282), Radd al-Imām al-Dārimī . . . ʿalā Bis̲h̲r al-Marīsī, Cairo 1358
 al-Ḵh̲ayyāṭ, K. al-Intiṣār, ed. Nyberg, 1925 (French transl. Nader, 1957), index
 al-As̲h̲ʿarī, Māḳālāt al-Islāmiyyīn, ed. Ritter, index (with bibliography)
 al-Bag̲h̲dādī, al-Farḳ bayn al-Firaḳ, 192 f. (transl. A. S. Halkin, Moslem Schisms and Sects, 1935, 5 f.)
 al-Ḵh̲aṭīb al-Bag̲h̲dādī, Taʾrīk̲h̲ Bag̲h̲dād, vii, 56 ff.
 al-Isfarāʾīnī, al-Tabṣīr fi ’l-Dīn, 61
 al-S̲h̲āhrastānī, 107 (transl. Harbrücker, Religionsspartheien und Philosophen-Schulen, 162, 407)
 ʿAbd al-Ḳādir, al-D̲j̲awāhir al-Muḍīʾa, i, 164 ff.
 Ibn Ibn Ḥad̲j̲ar al-ʿAsḳalānī, Lisān al-Mīzān, ii, 29 ff.
 ʿAbd Allāh Muṣṭafā al-Marāg̲h̲ī, al-Fatḥ al-Mubīn fī Ṭabaḳāt al-Uṣūliyyīn, i, 143 ff.
 A. N. Nader, Le système philosophique des muʿtazila, 106
 Laoust, La profession de foi d’Ibn Baṭṭa, 167, n. 3 (with bibliography).

Категория:Бағдадта вафат булғандар
Категория:Ираҡта тыуғандар
Категория:VIII быуатта тыуғандар
Категория:Ислам дине белгестәре