Фәтҡуллин Хөсәйен Ямалетдин улы

Фәтҡуллин Хөсәйен Ямалетдин улы (5 сентябрь 1887 йыл—12 май 1979 йыл) — уҡытыусы, Беренсе донъя һуғышында ҡатнашыусы. РСФСР-ҙың атҡаҙанған уҡытыусыһы (1943) һәм халыҡ мәғарифы отличнигы (1949). Ике Ленин ордены кавалеры (1944, 1947).

 Биографияһы 
Хөсәйен Ямалетдин улы Фәтҡуллин 1887 йылдың 5 сентябрендә Өфө губернаһы Златоуст өйәҙехәҙер Башҡортостан Республикаһы Мәсетле районы Дыуан-Мәсетле ауылында уҡытыусы ғаиләһендә тыуған. Атаһы, ете йәшлек Хөсәйенде һәм дүрт ҡыҙын ҡалдырып, ҡапыл вафат була. Тәүҙә дүрт йыллыҡ башланғыс белем ала, унан һуң ике йыллыҡ Златоуст училищеһын тамамлай. Был ваҡытта уға хәлле кешеләрҙә мал көтөргә лә, йорт һәм ялан эштәрен дә башҡарырға тура килә. 1902 йылдың көҙөндә Ҡазан татар уҡытыусылар мәктәбенә уҡырға инә. Был уҡыу йортонда урыҫ телен ныҡлап өйрәнә. 1905 йылда башланған революция сәбәпле, уҡыуын тамамлап өлгөрмәй, хәҙерге Башҡортостан Республикаһы Салауат районы Арҡауыл ауылында йәшәгән әсәһе янына ҡайта. Ауылда йәштәр араһында сәйәси аңғартыу эштәре алып бара. 1907 йылдың яҙында Ҡазан уҡытыусылар мәктәбен тамамлай, Златоуст өйәҙе халыҡ мәғарифы бүлегенә тәғәйенләнә. Ләкин Златоуст Земство Советы уны «Ҡазан сәйәсмәне» булараҡ уҡытыу эшенә ҡабул итмәй. Пермь губернаһы Красноуфимск өйәҙе Шәкүрхәҙер Свердловск өлкәһе Түбәнге Һирге районы башланғыс мәктәбендә уҡыта. 1911—1956 йылдарҙа (өҙөклөк менән) Дыуан-Мәсетле урта мәктәбендә урыҫ теле һәм әҙәбиәте уҡытыусыһы, 1925 йылдан директор урынбаҫары, 1942—1949 йылдарҙа мәктәп директоры. 1920—1924 йылдарҙа Башҡорт АССР-ы Мәсәғүт кантоныхәҙер Ҡыйғы районы халыҡ мәғарифының кантон бүлеге мөдире булып эшләйМечетлинский историко-краеведческий музейБашҡорт энциклопедияһы /Фәтҡуллин Хөсәйен Ямалетдин улы.

Рәми Ғариповтың яҡын ҡәрҙәше.

 Маҡтаулы исемдәре һәм башҡа бүләктәре 
 РСФСР-ҙың атҡаҙанған уҡытыусыһы (1943);
 РСФСР-ҙың халыҡ мәғарифы отличнигы (1949);
 Ленин ордены (1944, 1947).

 Билдәле уҡыусылары 
 Йомаҙилов Акраметдин Йомаҙил улы — ғалим-нефтсе, техник фәндәр кандидаты.
 Латипов Ҡотдос Ҡәниф улы — Советтар Союзы Геройы
 Аллаяров Ричард Хәйрулла улы — СССР-ҙың почётлы нефтсеһе, Социалистик Хеҙмәт Геройы (1959).
 Ғималова Мәрйәм Ғилметдин ҡыҙы — ғалим-педагог-методист, әҙәбиәт белгесе. Педагогия фәндәре кандидаты.

 Хәтер 
 Фәтҡуллин Хөсәйен Ямалетдин исеме Дыуан-Мәсетле урта мәктәбенә бирелгән (2001).

 Шулай уҡ ҡарағыҙ 
1920—1940 йылдарҙағы Дыуан-Мәсетле мәктәбенең фоторәсемдәре

 Иҫкәрмәләр 

 Һылтанмалар 

 Мечетлинский историко-краеведческий музей