Әтек (Свердловск өлкәһе)

Әтек () — ҡала тибындағы ҡасаба, Свердловск өлкәһенең Түбәнге Серге районында урынлашҡан.

Муниципаль берәмек составына ингән берҙән-бер тораҡ пункты булараҡ, Әтек эшселәр ҡасабаһы ҡала биләмәһе дәрәжәһенә эйә.

 Географияһы 
Ҡасаба Түбәнге Серге ҡалаһынан — 7 саҡрым һәм Екатеринбургтан 93 саҡрым алыҫлыҡта урынлашҡан. Әтек аша Дружинино һәм Түбәнге Сергене тоташтырған автомобиль юлы менән Чусовская — Дружинино — Михайловск заводы — Бирҙәүеш (Әтек станцияһы) тимер юлы үтә.

Әтек Урал тауҙарының Көнбайыш битләүендә урынлашҡан. Ҡасаба аша Оло Әтек (Серге йылғаһының уң ҡушылдығы) йылғаһы аға, Әтек ҡасабаһы эсендә уның быуаһы бар.

 Тарихы 
Хәҙерге Әтек ҡасабаһы урынында башҡорттар йәшәгән һәм уларҙың биләмәләре урынлашҡан булған тип фараз ителә. Беренсе урыҫ биләмәһе XVIII быуаттың 40-сы йылдарында Үрге Серге тимер етештереү заводын төҙөү менән бәйле барлыҡҡа килгән.

Завод эшләй башлағас, етештерелгән тимерҙе Ҡариҙел йылғаһына тиклем еткереү ихтыяжы килеп тыуа. Шуның менән бәйле Серге йылғаһы буйында юлаусылар йорттары барлыҡҡа килә башлай. Шуларҙың береһе Верхнеурал һәм Түбәнге Серге заводтары араһындағы юлдың уртаһында урынлашҡан Әтек ауылында асыла. Тәүҙә урындағы халыҡтың төп шөғөлө — йөк ташыу була, әммә 1790 йылда Әтектә М. П. Губин тарафынан тимер етештереү заводы сафҡа индерелеүе менән хәл үҙгәрә.

Шул йылдан Әтек эшселәр ҡасабаһына нигеҙ һалынған тип иҫәпләнәПосёлок Атиг на сайте Геральдика Свердловской области . Артабанғы йөҙ йыл дауамында кирбес етештереү ҡасабалағы халыҡтың төп шөғөлөнә әүерелә. Әммә 1891 йылда тимер ҡойоу заводы үҙ эшен туҡтата. Уның урынында 1897 йылда метиз етештереү ойошторола, ул хатта 1964 йылға тиклем эшләп килә.

1929 йылда Әтек ҡала тибындағы ҡасаба статусы ала. 1962 йылда балалар велосипедтары етештереүсе завод эшләй башлай, тик үҙгәртеп ҡороу осоронда, 1990 йылда, ул бөлгөнлөккә төшә һәм 2002 йылда банкрот тип иғлан ителәУралИнформБюро: На ЗАО «Евроазиатский машиностроительный завод» введено конкурсное производство. Хәҙер ҡасабала бер нисә ҙур булмаған ағас эшкәртеүсе предприятиелар ғына ҡалған, ә ҡасаба халҡының күп өлөшө ситтә эшләй.

2017 йылдың 1 октябренән өлкәнең 35-ОЗ һанлы законына ярашлы, эшселәр ҡасабаһы статусынан ҡала тибындағы ҡасаба тип үҙгәртелә.

 Халҡы 

 Шулай уҡ ҡарағыҙ 
 Әтек (Бөрйән районы)
 Әтек (Туймазы районы)
 Свердловск өлкәһе башҡорттары

 Иҫкәрмәләр 

 Әҙәбиәт 
 Атиг // Большая советская энциклопедия : [в 30 т.] / гл. ред. А. М. Прохоров. — 3-е изд. — М. : Советская энциклопедия, 1969—1978.

 Һылтанмалар 
 Страница посёлка Атиг на портале Законодательного собрания Свердловской области
 Официальная символика рабочего посёлка Атиг 
 Почтовые индексы Свердловской области 
 ОКАТО 

Категория:Түбәнге Серге районы тораҡ пункттары
Категория:Тарихи Башҡортостан ерҙәре топонимикаһы