Сербияла ислам

Ислам дине — Сербиялағы традицион диндәрҙең береһе, уның территорияһында күп быуаттар буйы йәшәп килә. Сербия  мосолмандары башлыса ислам диненең иң ҙур ағымы — сөнни инаныслылар. 2002 йылдағы халыҡ иҫәбен алыу мәғлүмәттәре буйынса Үҙәк Сербия һәм Воеводинала 240 000 тирәһе мосолман йәшәй, йәғни ул биләмәләрҙәге халыҡтың 3,2%-ы. Иң күп мосолман йәшәгән төбәк — Косово, әммә уларҙың һанын крайҙағы тотороҡһоҙ хәл арҡаһында теүәл иҫәпләүе ауыр. Традицион рәүештә ислам инаныслылар — бошняктар (босняктар) һәм албандар.

 Тарихы 
мини|333x333пкс|Байраҡлы мәсете (Белград)
Сербия территорияһында XIV—XV быуаттарҙа Ғосман империяһының киңәйә барыуы менән бергә ислам да киң тарала башлай. Урта быуаттарҙа Сербия Ғосман империяһына ҡушылғандан бирле ислам бында иң ҙур дин булып тора. Күп славяндар ислам динен ҡабул итә (исламлаша), шулай уҡ көнсығыштан бында төрөктәр һәм башҡа мосолман халыҡтары күсеп килә.

Төрөк сәйәхәтсеһе Әүлиә Челеби мәғлүмәттәренә ярашлы, 1660 йылда Белградта 98 мең кешенән мосолман түгелдәр—21 000, ә 77 меңе мосолман булған.

XIX быуатта Сербияны Төркиә хакимлығынан азат итеү барышында территориянан мосолмандар ҡыуыла, ә мәсеттәр емерелә.

 Географияһы 
Үҙәк Сербияла һәм Воеводинала 190-дан ашыу мәсет бар, шуларҙың 120-гә яҡыны — Санджакта, 60-ы — Көньяҡ Сербияла һәм берәр — Белградта (Байраҡлы мәсете), Мали-Зворникта һәм Суботицала урынлашҡан. Шулай уҡ Нови-Пазар һәм Белградта ике мәҙрәсә бар.

 Сербия округтары буйынса мосолмандар (2002 халыҡ иҫәбен алыу) 
справа|мини|381x381пкс|Сербия округында мосолман халҡы өлөшө (2002)
ОкругаМосолмандар һаны, кешеИл халҡының өлөшө, %Белград округы203661,29Северно-Бачский округы11800,59Средне-Банатский округы9570,462730,16Южно-Банатский округы9370,30Западно-Бачский округы2680,13Южно-Бачский округы40740,69Сремский округы3840,11Мачванский округы22550,68Колубарский округы430,02Подунайский округы11620,55Браничевский округы11560,58Шумадийский округы5920,20Поморавский округы1770,08Борский округы8850,60Заечарский округы2200,16Златиборский округы4684414,95Моравичский округ1030,05Рашский округы9631233,07Расинский округы1460,06Нишавский округы14310,37Топличский округы1910,19Пиротский округы1290,12Ябланичский округы32391,34Пчиньский округы5633424,74СЕРБИЯ (Косовоһыҙ)2396583,20

 Сербия общиналары буйынса мосолмандар (2002 халыҡ иҫәбен алыу) 
+Күп һанлы мосолман общинаһы тиҫтәһе (Косовонан тыш)№ОбщинаОкругМосолмандар һаны, кеше1Новь-ПазарыРашский округы366 672ПрешевоПчиньский округы507 303ТутинРашский округы558 284БуяновацПчиньский округы595 255СьеницаЗлатиборский округы149 216ПриеполеЗлатиборский округы968 167ПриборЗлатиборский округы997 68ПалилулаБелград722 49ЗемунБелград533 410Новь-БеоградБелград177 3
Сербияның дүрт общинаһында 2002 йылда үткәрелгән халыҡ иҫәбен алыу барышында ислам динле бер кем дә теркәлмәгән:

 Любовия — Мачванский округы
 Жагубица — Браничевский округы
 Косьерич — Златиборский округы
 Гаджин-Хан — Нишавский округы

 Шулай уҡ ҡарағыҙ 
Серб мосолмандар

 Иҫкәрмәләр 

 Һылтанмалар 
 Исламское сообщество в Сербии
 Исламское сообщество Воеводины 
 Издательство ICinS
 Исламские исследования
 Мечеть в Суботице

Категория:Сербияла ислам
Категория:Европала ислам