Людвик Гиршфельд

Людвик  Гиршфельд (, 5 августа, 1884 йыл, Варшава — 7 март, 1954, Вроцлав) — поляк ғалимы, иммунолог, инфекционист һәм гематолог, медицина фәндәре докторы,  поляк иммунология мәктәбенә нигеҙ һалған.

 Биографияһы 
Математик Александр Райхман  һәм  бактериолог Людвик Райхмандың ике туған ағаһы.  Вюрцбург һәм Берлин университеттарында медицина факультетында уҡыған.

1914 йылда  Гиршфельд анафилаксия һәм анафилатоксин, уларҙың коагуляция менән үҙ-ара бәйләнеше буйынса эштәре нигеҙендә университетта уҡытыусы итеп тәғәйенләнә (приватдоцент). Беренсе донъя һуғышы ваҡытында Сербияла тиф һәм бактериаль дизентерия тарала. 1915 йылда бында  Гиршфельд килә. Ул һуғыш тамамланғансы  серб армияһында була, серология һәм бактериология буйынса советник була. Ошо осорҙа ул Салоникиҙа йоғошло сирҙәр дауаханаһында «Salmonella paratyphi» C  бациллаһын (паратиф С сирен ҡуҙғытыусы) таба һәм өйрәнә башлай,  уны  «Salmonella hirszfeldi» (Гиршфельд сальмонеллаһы) тип тә йөрөтәләр.

Л.Гиршфельд —Варшава гигиена институтына нигеҙ һалыусыларҙың береһе. 1924 йылдан  Варшава университетының кафедра мөдире була. Фашист Германияһы оккупацияһы осоронда ҡатыны Ханна һәм ҡыҙы менән Варшава геттоһына  бикләнә.  Геттола эпидемияларҙы иҫкәртеү буйынса бүлексә етәксеһе була. Йәшерен медицина курстары ойоштора. Дине буйынса католик, геттола йәһүд-католиктар приходына ҡарай  . 1942 йылдың июлендә геттонан йәһүдтәрҙе Треблинка концлагеренә ҡыуып алып китә башлағас,  Гиршфельд ғаиләһе менән геттонан ҡаса, улар башҡа кеше исеме аҫтында йәшеренеп йәшәй, тик ҡыҙҙары шул уҡ йылда туберкулёздан вафат була. 1944 йылда Польшаны Совет Армияһы азат итә башлағас, Гиршфельд Люблинда  Мария Склодовская-Кюри университетына нигеҙ һалыусыларҙың береһе була, уны университет проректоры итеп билдәләйҙәр. 1945 йылда Вроцлавҡа күсенә, унда университетта уҡыта, медицина факультеты деканы була. һуңыраҡ, 1952 йылда Польша Фәндәр академияһының Иммунология һәм эксперименталь терапия һәм иммунология институтына нигеҙ һала, хәҙер был институт уның исемен йөрөтә. 

1933-1935  һәм 1947-1951 йылдарҙа Польша микробиологтар йәмғиәте рәйесе була.

Биология һәм төрлө медицина мәсьәләләре буйынса 400 тирәһе эш авторы. Ул, ҡан төркөмдәрен һәм серология мәсьәләләрен өйрәнә. Нәҡ ул Эмиль  фон Дунгерн менән ҡан төркөмдәренә  A, B, AB һәм O  тигән исем биргән; улар элек  I, II, III һәм IV  ҡан төркөмдәре тип аталған. Гиршфельд  ҡан төркөмө нәҫелдән күсеүҙә генетик законлылыҡ  бар икәнен  иҫбат итә.

 Иҫкәрмәләр 

 Һылтанмалар 

 Статья о Людвике Гиршфельде в «Большой медицинской энциклопедии».
Категория:Википедия:Викимәғлүмәттә сығанағы булған мәҡәләләр
Категория:1954 йылда вафат булғандар
Категория:7 мартта вафат булғандар
Категория:Варшавала тыуғандар
Категория:1884 йылда тыуғандар
Категория:5 августа тыуғандар