Ишмөхәмәт (исем)

Ишмөхәмәт — башҡорт ир-ат исеме. Башҡа төрки телле халыҡтарҙа ла осрай.

 Этимологияһы 
Ишмөхәмәт — башҡорт, ғәрәп сығышлы ир-ат исемеКүсимова Таңһылыу.  Исемдәр донъяһында. Башҡорт исемдәре һүҙлеге, башҡорт һәм рус телдәрендә.  — Өфө: Башҡортостан китап нәшриәте, 1991. — 192 бит. Мәғәнәһе: ата-әсәһенә, туғандарына иш булһын, иптәш булһын тигән теләкте белдерә.

 Билдәле шәхестәр 
Ишмөхәмәт сәсән — (төп исеме Мырҙаҡаев-Балапанов Мырҙаҡай Мәһәҙей улы; 7 июль 1781 йыл — 1878 йыл) — йырсы, ҡурайсы һәм ҡобайырсы.
Башҡортостан Республикаһының Әбйәлил районының (элекке Тамъян-Ҡатай кантоны Күбәләк-Тиләү волосы) Яңы Балапан ауылында тыуған.

Ишмөхәмәт Ғилмнтдин улы Ғәләүетдинов — (1 ғинуар 1948 йыл — 10 октябрь 2015 йыл) — башҡорт теле белгесе, шәрҡиәтсе, юғары мәктәп уҡытыусыһы. Башҡортостан Республикаһы Фәндәр академияһының мөхбир ағзаһы (1995), филология фәндәре докторы (1992), профессор (1994). Рәсәй Федерацияһының (2005) һәм Башҡорт АССР-ының (1986) атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре, Рәсәй Федерацияһының почётлы юғары профессиональ белем биреү хеҙмәткәре (2008).

Ишмөхәмәт Әхмәҙулла улы Шарапов — уҡытыусы-ғалим, методист, 1941 йылдың 8 ғинуарында Учалы районы Наурыҙ ауылында тыуған.

 Фамилиялар 
Ишмөхәмәтов Альберт Зәйнетдин улы (25 июль 1948 йыл) — СССР һәм Рәсәй математик-ғалимы, юғары мәктәп уҡытыусыһы. Физика-математика фәндәре докторы (1996), профессор (1997). Мәскәүҙә йәшәй һәм эшләй, Рәсәй фәндәр академияһы Иҫәпләү үҙәгенең һыҙма булмаған анализ ысулдары бүлеге етәксеһе була. Башҡорт АССР-ының Ишембай ҡалаһында тыуған.

Ишмөхәмәтов Рөстәм Рифат улы (7 октябрь 1977 йыл) — Рәсәйҙең һәм Башҡортостандың дәүләт һәм сәйәси эшмәкәре, Рәсәй Федерацияһы Федераль Йыйылышының VI саҡырылыш Дәүләт Думаһы депутаты, парламенттың Конституцион ҡануниәт һәм дәүләт ҡоролошо комитеты ағзаһы («Берҙәм Рәсәй» фракцияһы), Башҡорт АССР-ының Ғафури районы Йөҙимән ауылында тыуған.

Ишмөхәмәтов Айҙар Айрат улы (1 июль 1957 йыл) — ғалим-терапевт, фармокология маркетологы, медицина фәндәре докторы (2001), профессор (2003) . Рәсәй Фәндәр Академияһының мөхбир- ағзаһы, генераль директор, иммунобиологик препараттар етештереүҙе ойоштороу һәм уларҙың технологияһы кафедраһы мөдире, «Ремедиум» журналының баш мөхәррире.

Ишмөхәмәтов Кинйәбай Хәйретдин улы (1894—1937) — башҡорт милли-азатлыҡ хәрәкәте эшмәкәре. 28-се кавалерия полкының 4-се эскадроны командиры (1919). 2-се Башҡорт кавалерия полкының 4-се эскадроны командиры (1920). Тамъян-Ҡатай кантонының башҡарма комитеты рәйесе (1928). 1930—1937 йылдарҙа — Башҡортостан Һаулыҡ һаҡлау министры.

Ишмөхәмәтов Айрат Исмәғил улы (4 август 1932 йыл — 29 февраль 2004 йыл) — СССР, Рәсәй физиологы; медицина фәндәре докторы (1970), Башҡортостан Республикаһы Фәндәр академияһының почетлы академигы; Рәсәй Федерацияһының атҡаҙанған фән эшмәкәре (2004).

Ишмөхәмәтова Галина Ғәзим ҡыҙы (30 март, 1957, БАССР, Өфө ҡалаһы) — журналист, сәйәсмән. «Өфө-Ведомости» муниципаль бюджет учреждениеһының баш мөхәррире (директоры). Рәсәй Федерацияһының атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре, Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған матбуғат һәм киң мәғлүмәт хеҙмәткәре. 9-сы Ҡояшлы бер мандатлы һайлау округынан Башҡортостан Республикаһы Дәүләт Йыйылышы — Ҡоролтай депутаты.

Ишмөхәмәтов Исмәғил Хажиәхмәт улы (1 февраль 1901 йыл — 23 март 1971 йыл) — ғалим-химик, юғары мәктәп эшмәкәре, йәмәғәтсе. 1928 йылдан К. А. Тимирязев исемендәге Башҡорт дәүләт педагогия институты уҡытыусыһы, шул иҫәптән 1932 йылдан химия кафедраһы мөдире, 1934 йылдан — тәбиғәт белеме һәм география факультеты деканы, 1953 йылдан — уҡыу уҡытыу һәм фән эштәре буйынса проректор; 1957 йылдан Башҡорт дәүләт университетының химия кафедраһы мөдире, 1964—1970 йылдарҙа фәнни эштәр буйынса проректор. Башҡорт АССР-ының өсөнсө саҡырылыш Юғары Советы депутаты. Химия фәндәре кандидаты (1933). РСФСР-ҙың халыҡ мәғарифы отличнигы (1945). Ленин (1954) һәм Хеҙмәт Ҡыҙыл Байраҡ (1949) ордендары кавалеры.

Ишмөхәмәтов Ғәфүр Шәкүр улы (10.09.1948), табип-ғалим, һаулыҡ һаҡлау өлкәһе һәм йәмәғәт эшмәкәре. 1999—2012 йылдарҙа Өфө ҡалаһындағы 22-се дауахананың баш табибы. Медицина фәндәре кандидаты. Башҡортостан Республикаһының 3-сө саҡырылыш Дәүләт Йыйылышы — Ҡоролтай депутаты. Рәсәй Федерацияһының һәм Башҡортостандың атҡаҙанған табибы. Зәк-Ишмәт ауылынан.

 Ауылдар 
Ишмөхәмәт — Баймаҡ районындағы ауыл, ул дистан начальнигы Ишмөхәмәт Биксантаевтың (1771—1851) исемен йөрөтә.

Ишмөхәмәт — Федёровка районы.

 Шулай уҡ ҡарағыҙ 
Зөлхизә (йыр) — риүәйәтенең икенсе вариатында Ҡушмөхәмәт менән Ишмөхәмәт тигән ике һунарсы дуҫ булған. Халыҡ уларҙың исемен боҙоп Ишәй менән Ҡушай тип йөрөткән.

 Сығанаҡтар 

 Иҫкәрмәләр 

 Һылтанмалар 
  Кусимова Т. «Исемдәр донъяһында»  

 «Башҡортостан ҡыҙы» Ҡунафина Гөлшат «Исемең матур, кемдәр ҡушҡан» 

Категория:Башҡорт ир-ат исемдәре