Псков архитектура мәктәбе ҡорамдары

Псков архитектура мәктәбе ҡорамдары  — ЮНЕСКО-ның Бөтә донъя мираҫы объекты, үҙ эсенә Псковтың XII—XVII быуат башындағы сиркәү архитектураһының 10 һәйкәлен ала. 2019 йылдың июлендә ЮНЕСКО-ның Бөтә донъя мираҫы комитетының 43-сө сессияһы ҡарары менән Бөтә донъя мираҫы исемлегенә индерелә, исемлектә 29-сы (30-сы) Рәсәй объекты (шул иҫәптән 18-се (19-сы) мәҙәни объект) булып тора.

 Дөйөм мәғлүмәт 
«Псков архитектура мәктәбе ҡорамдары» ЮНЕСКО-ның Бөтә донъя мираҫы исемлегенә мәҙәни критерий буйынса индерелә (ii), йәғни объект булараҡ, «билдәле бер ваҡыт арауығы йәки билдәле мәҙәни киңлектә архитектура йәки технологияларҙа, монументаль сәнғәттә, ҡала төҙөүҙе планлаштырыуҙа йәки ландшафт булдырыуҙа кешелек ҡиммәттәренең үҙ-ара йоғонтоһон раҫлай». Уларға түбәндәгесә тасуирлама бирелә:
Церкви, соборы, монастыри, крепостные башни и административные здания составляют группу памятников, расположенных в историческом городе Псков на реке Великая на северо-западе Российской Федерации. Главными особенностями архитектуры этих зданий, созданных псковской школой зодчества, являются кубические объёмы, купола, подъезды и колокольни, наиболее ранние элементы которых датируются XII веком. Церкви и соборы гармонично сочетаются с окружающим их природным ландшафтом посредством садов, заборов и стен. Под влиянием византийских и новгородских традиций псковская школа зодчества достигла пика своего развития в XV—XVI веках и стала одной из самых влиятельных в стране. Она оказывала значительное влияние на формирование архитектурных стилей в России на протяжении пяти столетий.

 Исемлеккә индереү тарихы 
2002 йылдан алып, боронғо Псковтың һәйкәлдәрен ЮНЕСКО-ның Бөтә донъя мираҫы исемлегенә индереүҙең бер нисә ыштылышы була. Башта «Бөйөк Псков» номинацияһын составында Псковта ғына түгел, Изборскта һәм Выбутала урынлашҡан күп һанлы һәйкәлдәр менән бергә. Шулай уҡ Псков кремле «Рәсәй кремлдәре» сериялы номинацияһы составында тәҡдим ителә ; 2012 йылда заявка кире ҡағыла.

Яңы «Боронғо Псков һәйкәлдәре» номинацияһы буйынса эш 2015 йылда башлана. Заявкаға ҡаланың тарихи үҙәгендә урынлашҡан 18 объект инә. Әммә 2016 һәм 2017 йылдарҙа Псков заявкалары документация тулы күләмдә тапшырылмағанлыҡтан, кире ҡағыла. 2018 йылда материалдар ҡабат ебәрелә. Был заявка ЮНЕСКО-ның 2019 йылдың июнь-июлендә Баҡыла үткән Бөтә донъя мираҫ комитетының 43-сө сессияһында раҫлана, әммә 18 объекттан исемлеккә 10-ы ғына индерелә.

Псков өлкәһе властары киләсәктә ЮНЕСКО-ның Бөтә донъя мираҫы исемлегендә төбәктең һәйкәлдәре һанын арттырырға ниәтләй, бының өсөн реставрация эштәре башҡаррыға һәм билдәле күләмдә аҡса һалырға кәрәк.

 Составы 
№ҺүрәттәрАтамаһыТөҙөү ваҡыты1523-001центр|120x120пксИванов монастырының Иоанн Предтечи ҡорамыXIII быуат1523-002центр|120x120пксСпас-Мирож монастыры: Преображенск соборы ансамблеXII быуат1523-003центр|120x120пксАрхангел Михаил сиркәүе ҡыңғыраулығы менәнXIV быуат1523-004центр|120x120пксПроломдан Покров сиркәүеXV—XVI быуаттар1523-005центр|120x120пксПримостьенан Косьма менән Дамиан сиркәүе, ҡыңғыраулыҡ, ҡапҡа һәм ҡойма ҡалдыҡтарыXV—XVII быуат1523-006центр|115x115пксВзвоздан Георгий сиркәүеXV быуат1523-007центр|120x120пксҠыңғыраулығы менән Богоявление сиркәүеXV быуат1523-008центр|120x120пксУсоханан Никола сиркәүеXVI быуат1523-009центр|120x120пксВасилий сиркәүеXV быуат1523-010центр|120x120пксСнетогорский монастыры ансамбле: Богородица Раштыуаһы соборыXIV—XVI быуат

 Шулай уҡ ҡарағыҙ 
 Псков ҡорамдары исемлеге

 Иҫкәрмәләр 

 Һылтанмалар 
 Псков в списке ЮНЕСКО — Псковское агентство информации 
 Десять храмов Пскова в списке ЮНЕСКО. Почему их обязательно надо увидеть? — ТАСС

Категория:Алфавит буйынса Бөтә донъя мираҫы
Категория:Псков тарихы
Категория:Псков архитектураһы
Категория:Рәсәйҙә бөтә донъя мираҫы