Жигуленко Евгения Андреевна

Жигуленко Евгения Андреевна (1 декабрь 1920 йыл — 27 февраль 1994 йыл) —  2-се Белорус фронтының 4-се һауа армияһы 325-се төнгө бомабрдировка авиация дивизияһының  46-сы гвардия төнгө бомбардировка авиация полкының звено командиры, гвардия майоры, һуңыраҡ — режиссёр, актриса, сценарий яҙыусы. Советтар Союзы Геройы.

 Биографияһы 
Евгения Андреевна Жигуленко  1920 йылдың 1 декабрендә  Краснодар ҡалаһында эшсе ғаиләһендә тыуған. Урыҫ.

Краснодар крайының Тихорецк ҡалаһында В.И.Ленин исемендәге 34-се тимер юл урта мәктәбен татамлай, Дирижабль төҙөү (Мәскәү авиация-технология институты) институтында уҡый. Мәскәү аэроклубы янындағы осоусылар мәктәбен тамамлай.

Ҡыҙыл Армия сафында 1941 йылдың октябренән. 1942 йылда осоусыларҙың Хәрби  авиация  мәктәбен һәм осоусыларҙы камиллаштырыу курстарын  тамамлай.  1942 йылдан ВКП(б)КПСС ағзаһы.

Бөйөк Ватан һуғышы фронттарында  1942 йылдың майынан алып.

46-сы гвардия төнгө бомбардировка авиация полкының  звено командиры (325-се  төнгө бомбардировка авиадивизияһы, 4-се һауа армияһы, 2-се Белорус фронты) гвардия лейтенанты  Е.А. Жигуленко 1944 йылдың ноябренә  773 төнгө хәрби осош яһай, дошмандың тере көстәренә һәм техникаһына ҙур зыян килтерә.

СССР Юғары Советы Президиумының 1945 йылдың 23 февралендәге указы менән   «немец илбаҫарҙары менән көрәш фронтында командованиеның хәрби заданиеларын  өлгөлө үтәгәне һәм шул уҡ ваҡытта  ҡаһарманлыҡ һәм батырлыҡ күрһәткәне өсөн» гвардия лейтенанты Евгения Андреевна Жигуленкоға Ленин ордены менән  «Алтын Йондоҙ»миҙалы (№ 4854) тапшырылып, Советтар Союзы Геройы исеме биреләУказ Президиума Верховного Совета СССР от 23 февраля 1945 года. С. 1  , С. 2, № 34 ..

 Һуғыштан һуң 
Һуғыштан һуң Е.А.Жигуленко хеҙмәтен  СССР ҡораллы көстәрендә дауам итә. Алыҫ Көнсығышта  штурман булып оса. 1955 йылда В.И.Ленин исемендәге Хәрби-сәйәси академияны ситтән тороп тамамлай. 1955 йылдан алып гвардия майоры Е. А.  Жигуленко — запаста, ә аҙаҡ отставкала.

Отставкаға киткәндән  һуң  Сочи ҡалаһында йәшәй. Лектор, ҡала советы депутаты, дәүләт учреждениеларының профсоюз комитеты рәйесе, ҡала мәҙәниәт идаралығы начальнигы булып эшләй.

Сочи ҡалаһы халҡының   күп проблемаларын хәл итеүҙә ярҙам күрһәтә. Уның шәхси ҡатнашлығы һәм энергияһы арҡаһында Сочи ҡалаһында  һынлы сәнғәттең күргәҙмә залы, «Фестивальный» концерт-театр залы ойошторола.  Жигуленко Е.А. Сочи ҡалаһында  «Йыр байрамдарын» башлаусы була. Стадиондарҙа илдең иң яҡшы хорҙары сығыш яһай, уларҙың ҡайһы берҙәрендә  бер нисә йөҙ кеше иҫәпләнә. Хорҙар менән күренекле хормейстерҙар идара итә.  1970 йылдар башында Мәскәү ҡалаһына күсә. РСФСР  Мәҙәниәт министрлығында эшләй. 1975 йылда Бөйөк Ватан һуғышында Еңеүҙең 30-йыллығына тап килтерелгән  «Зәңгәр ут» тапшырыуын алып бара.  1976 йылда С.А. Герасимов исемендәге кинематографияның Бөтә Рәсәй дәүләт университетын тамамлай, М.Горький исемендәге киностудияның режиссёры булып эшләй. 1981 йылда 46-сы гвардия төнгө бомабардировка авиаполкына арналған «В небе „ночные ведьмы“» фильмын,  ә 1984 йылда — хәрби-мажаралары «Без права на провал» фильмын төшөрә.

Мәскәүҙә йәшәй, шунда 1994 йылдың 27 февралендә вафат була

Мәскәүҙә  Троекуров зыяратында ерләнгән.

 Наградалары 

 «Алтын Йондоҙ» миҙалы (№ 4854).
 Ленин ордены.
 Ике Ҡыҙыл Байраҡ ордены
 Ике 1-се дәрәжә Ватан һуғышы ордены
 Ике Ҡыҙыл Йондоҙ ордены
 Миҙалдар

 Хәтер 

 2016 йылдың 27 майында Сочила Художество музей районында  Е.А. Жигуленко иҫтәлегенә бюст ҡуйылған.
 XXI  быуат башында уның  исеме менән Тихорецк ҡалаһының көнбайыш өлөшөндәге яңы  урамдарҙың береһе атала.
 Евгения Жигуленко исеме менән Краснодар ҡалаһының Ростов шоссеһы һәм Рәсәй урамы араһындағы Кубань яны округында урынлашҡан  урам аталған.  
 Евгения Жигуленконың исемен Краснодар крайы  Геленджик ҡалаһының «Нескә морон» районында урынлашҡан ҙур булмаған урам йөрөтә

 Фильмография 

 1976 — Одни сутки из тысячи ста.
 1981 — В небе «Ночные ведьмы».
 1984 — Без права на провал.

 Иҫкәрмәләр 

 Әҙәбиәт 



 Һылтанмалар 

 Крылатая гвардия — галерея изображений.

Категория:КПСС ағзалары
Категория:СССР кинорежиссёрҙары
Категория:Ҡатын-ҡыҙ авиаторҙар
Категория:Бөйөк Ватан һуғышында ҡатнашыусы ҡатын-ҡыҙҙар
Категория:Бөйөк Ватан һуғышы осоусылары
Категория:Википедия:Статьи с переопределением значения из Викиданных
Категория:«Хеҙмәт ветераны» миҙалы менән бүләкләнеүселәр
Категория:«Варшаваны азат иткән өсөн» миҙалы менән наградланыусылар
Категория:«1941—1945 йылдарҙағы Бөйөк Ватан һуғышында Германияны еңгән өсөн» миҙалы менән бүләкләнеүселәр
Категория:«Кавказды обороналаған өсөн» миҙалы менән наградланыусылар
Категория:«Хәрби хеҙмәттәре өсөн» миҙалы менән бүләкләнгәндәр
Категория:Ҡыҙыл Йондоҙ ордены кавалерҙары
Категория:1-се дәрәжә Ватан һуғышы ордены кавалерҙары
Категория:Ҡыҙыл Байраҡ ордены кавалерҙары
Категория:Ленин ордены кавалерҙары
Категория:Советтар Союзы Геройҙары
Категория:Совет гвардияһы
Категория:Мәскәүҙә вафат булғандар
Категория:Алфавит буйынса шәхестәр
Категория:1994 йылда вафат булғандар
Категория:27 февралдә вафат булғандар
Категория:1920 йылда тыуғандар
Категория:1 декабрҙә тыуғандар