Тау йылғалары

Тау йылғалары () — тауҙарҙа баш алған, тар, тәрән үҙәнлектә ярҙары текә һәм тау тоҡомодарының һыныҡтары менән уратып алынған ташлы йырҙалы йылғалар.

 Тасуирламаһы 
Тау йылғаларына ҙур ауышлыҡ, шәп ағым тиҙлеге һәм, һайлыҡтар, йыш ҡына шаршылар һәм шарлауыҡтар хас, тоҡомдар йыуылыуы процестары өҫтөнлөк итә. Тау йылғаларының ауышлығы бейеклектә 60-80 м/км һәм түбәнге ҡатламдарҙа 5-10 м/км тәшкил итә. Ағым тиҙлеге — 1-ҙән 4,5 м/сек-ҡа тиклем һәм унан да шәберәк.

Украина территорияһындағы 28 000 ашыу тау йылға-шишмәләре иҫәпләнә, шуларҙың 28 000-е Карпатта — уларҙың дөйөм оҙонлоғо 55 000 км. Ҡырым тауҙарында — 1600-ҙән ашыу йылға-шишмә, дөйөм оҙонлоғо яҡынса 6000 км

Тау йылғалары ҙур гидроэнергетик ҡеүәткә эйә , арыҡлы төбәктәрҙә йыш ҡына һуғарыу өсөн ҡулланыла .

 Рәсәйҙең һәм Башҡортостандың тау йылғалары 
Рәсәйҙә, шул иҫәптән Башҡортостанда тау йылға-шишмәләре бик күп. Башҡортостанда улар барыһы ла Урал тауҙарында, уның армытарындат баш ала.

Төп йылғалар — Ағиҙел дә, Яйыҡ та — тау йылғалары, һәм уларҙың күпселек ҡушылдыҡтары ла — тауҙан.

 Кавказда һәм Краснодар крайында —  Терек, Кура, Алазани,Аракс, Риони;
 Уралда — Яйыҡ, Ҡариҙел, Ағиҙел;
 Алтайҙа — Бия, Катунь;
 Саянда — Индигирка, Тунгус-Яха, Йәнәсәй йылғалары һәм бассейндарында күпселек ҡушылдыҡтар ҙа тау йылғалары булып тораГорные и равнинные реки — описаниеГорные реки россии список .

 Тау йылғалары 

 Сығанаҡтар 
Мартенс. Горные реки.  Техническая энциклопедия. Том 5 - 1929 г.
 Географічна енциклопедія України: в 3 т / Редкол.: А. М. Маринич и др. — К.: Українська радянська енциклопедія, 1989—1993. — ISBN 5-88500-015-8. (укр.)

 Һылтанмалар 
Горные реки россии список 
Горные и равнинные реки — описание

Категория:Йылғалар
Категория:Гидрология