Белозерск

БелозерскСуперанская А. В. Словарь географических названий. — М.: АСТ-ПРЕСС КНИГА, 2013. — 208 с. — С. 21: Белозе́рск, -а [не Белозёрск] (Вологод. обл.). — Рәсәй ҡалаһы Вологда өлкәһе Беозерский муниципаль районының административ үҙәге. Белозерск  Аҡ күл ярында урынлашҡан. Халҡы — 8580 кеше (2020).

Боронғо исеме (XVIII быуат тамамланғансы) — Белоозеро.I

 Физик-географик ҡылыҡһырламаһы 

 Сәғәт бүлкәте 
слева|100x100пкс
Белозерск ҡалаһы, шулай уҡ бөтә Вологда өлкәһехалыҡ-ара стандарттар буйынса Moscow Time Zone (MSK/MSD) сәғәт бүлкәтенә ҡарай (MSK/MSD). Бөтә донъя координациялы ваҡыттың сағыштырмаса күсеүе UTC буйынса +3:00 сәғәт (msk) тәшкил итә.

 Климаты 

 Тарих 
справа|мини|121x121пкс|герб, 1781
мини|147x147пкс|герб, 1970
справа|мини|280x280пкс|Белозерск нигеҙләнгән урындағы ағас сиркәү 
Белозерск — Боронғо рустың һәм Рәсәйҙең иң боронғо ҡалаларының береһе.

 Повесть временных лет һәм Белоозеро 
«Повесть временных лет» йылъяҙмаһына ярашлы, Белоозеро ҡалаһы (вепс. V Valged jär'') чуд(фин)  (самоназва. vepsä) — боронғо вепс ҡәбиләләренең баш ҡалаһы. Риүәйәт буйынса, славян (новгород словендары һәм кривичтар) ҡәбиләләре һәм чуд (чудь, весь һәм меря) ҡәбиләләре берлектә Рюрикты, урыҫ кенәздәренең династияһына нигеҙ һалыусы Рюриковичты Новгородҡа, кенәзлеккә саҡыра, уның бер ағаһы — кенәз Синеус Белоозерола тәхеткә ултыра.

 Ҡаланың археологик тарихы 
Хәҙерге ваҡытта Белоозероның Шексна йылғаһының көньяҡ ярында X быуат башында урынлашыуы һәм  xiv быуат урталарына тиклем унда тороуы раҫланған (аҙаҡ был урында Крохино ауылы урынлашҡан).  XII — xiii быуат башында ҡаланың Шексна йылғаһының һул яҡ ярындағы дөйөм майҙаны ун өс гектар ерҙе биләгән. Йылғаның икея ярында ла торған ҡала майҙаны 54 гектарҙан кәм булмаған һәм ул Төньяҡ-Көнсығыш Руста эре ҡала булған.

Белоозеро 1238 йылдан алып — бойондороҡһоҙ Белозерский кенәзлегенең үҙәге була (быға тиклем ул 150 йыл самаһы Ростов-Суздаль кенәзлеге составына ҡараған була, шулай уҡ сауҙа һәм һөнәрселек үҙәге булған. Бында табылған ҡурғаш тауар пломбалары һаны буйынса (19) Белоозеро Руста алтынсы урынды биләй, Дрогичин, Бөйөк Новгород, Ратминский биләмәһе Дубна, Борковский утрауҙары Рязандағы Борковский утрауҙары һәм ПсковтанКрымов Е. Ю., Белецкий С. В. «Таможня домонгольского времени на Верхневолжье»  тыш.

1363—1364 йылдарҙа Белозерск яңы урында — 17 километр көнбайыштараҡ — бөгөнгө үҙенең урынын биләй. Был осор ҡаланың сәскә атҡан дәүере булған мәл.

 Иҫтәлекле урындары 
мини|280x280пкс|Богоявление сиркәүе. Белозерск.

 Муниципаль берәмек 

 Иҫкәрмә 
слева|мини|Белозерск ҡалаһы район МБ картаһында

 Әҙәбиәт 




 Һылтанмалар 

 Официальный сайт Белозерска
 Официальный сайт Белозерского района Вологодской области
 Официальный сайт Белозерского областного краеведческого музея
 Спасо-Преображенский собор. галерея фотографий.
 В августе 2012 года Белозерск отметил свой 1050-летний юбилей
 Список памятников культурного наследия Белозерска в Викигиде
 Культурный центр имени С. В. Викулова

Категория:Рәсәйҙең тарихи ултыраҡтары
Категория:Вологда өлкәһе ҡалалары
Категория:Боронғо Урыҫ ҡалалары