Чумаков Фёдор Иванович

Чумаков Фёдор Иванович (24 декабрь 1782 йыл (4 ғинуар 1783 йыл)  — 22 ғинуар (3 февраль) 1837 йыл} ) — Мәскәү университетының физика һәм математика фәндәре бүлеге деканы һәм ординар профессоры.

 Биографияһы 
Ротмистр ғаиләһендә тыуған. Мәскәү университеты ҡарамағындағы университет гимназияһында ҡаҙна иҫәбенә өс йыл уҡығандан һуң (12.02.1801—30.08.1804), Мәскәү университетына студент итеп ҡабул ителә. 1807 йылдың 9 июлендә физика-математика бүлеге курсын кандидат дәрәжәһе менән тамамлағас, ул Мәскәү университетының Педагогия институты кандидаты, ә һуңынан магистры итеп алына.

1808 йылдың 11 сентябрендә университет гимназияһы уҡытыусыһы итеп тәғәйенләнә: тәүҙә арифметика уҡытыусыһы, артабан алгебра һәм алгебраның геометрияға ҡушымтаһы уҡытыусыһы. 1812 йылдың башында, 9 ғинуарҙа, математика фәндәре докторы дәрәжәһе ала. Мәскәү университеты эвакуациянан ҡайтҡандан һуң, 1813 йылда ғәмәли математика кафедраһы адъюнкты булып раҫлана. 1814 йылдан алып — экстраординар профессор, 1818 йылдан — ординар профессор. Фёдор Иванович механиканы, оптиканы, математиканы, астрономияны уның геодезияға, навигацияға һәм гномоникаға ҡушымталары менән уҡыта.

1819 йылдан 1827 йылдың 11 майына тиклем университет ҡарамағындағы училище комитеты ағзаһы булып тора һәм Мәскәүҙә, шулай уҡ Смоленск, Тверь, Ярославль, Кострома, Вологда, Тула һәм Орел губерналарында ҡаҙна һәм шәхси уҡыу йорттарын күҙәтә. 1827—1833 йылдарҙа ике тапҡыр физика-математика бүлеге деканы була (1827—1828 һәм 1830—1832).

1832 йылдың 15 июнендә үтенесе буйынса эштән китә.

 Хеҙмәттәре 
«Беллавен тарафынан хәрби мәктәптәрҙә ҡулланыу өсөн француз телендә баҫтырып сығарылған математика курсын» урыҫ теленә тәржемә итә (ч. I: «Арифметика и алгебра», Москва, 1817; ч. II: «Геометрия, начертательная геометрия, плоская и сферическая тригонометрия, нивелирование и правила съемки планов», 1819, 9 таблиц; ч. III: «Аналитическая геометрия и механика», 1821, 3 таблицы)

 Иҫкәрмәләр 

 Әҙәбиәт 


 «Биографический словарь профессоров и преподавателей Имп. Московского университета 1756—1855». — Ч. II. — M., 1855. — С. 556—557.



 Һылтанмалар 
 Чумаков Фёдор Иванович (неопр.). Летопись Московского университета. Дата обращения 7 октября 2017.маков Фёдор Иванович (неопр.). Летопись Московского университета. Дата обращения 7 октября 2017.
Категория:Википедия:Статьи с переопределением значения из Викиданных
Категория:III дәрәжә Изге Анна ордены кавалерҙары
Категория:IV дәрәжә Изге Владимир ордены кавалерҙары
Категория:Мәскәүҙә вафат булғандар
Категория:Алфавит буйынса шәхестәр
Категория:1837 йылда вафат булғандар
Категория:3 февралдә вафат булғандар
Категория:Пензала тыуғандар
Категория:1783 йылда тыуғандар
Категория:4 ғинуарҙа тыуғандар
Категория:Мәскәү университетының физика-математика факультетын тамамлаусылар