Добеле

Добеле () 1918 йылға тиклем  — Доблен (нем. Doblen) — Латвияла Добель крайының административ үҙәге.

Халҡы — 10 491 кеше (2014).

 Географияһы 
Земгалела, Латвия үҙәгендә тиерлек,  Берза йылғаһы ярында Добеле кратеры эсендә урынлашҡан.

 Тарихы 
Беренсе тапҡыр Доблен  1254 йылдың 4 апрелендә «Земгалены бүлеү тураһында килешеүҙә»  телгә алынаAvoti Latvijas vēstures. 2.sējums: vēstures avoti Latvijas Senās. 2.burtnīca. Red. Švābe, A. Rīga: institūta apgādiens Latvijas Vēstures, 1940. — dokuments Nr. 388., әммә быға  тиклем инде беренсе ағас ҡәлғә булған, уны Ливония һуғышы (1558—1583) ваҡытында яндырғандар, һәм уның урынында Ливон ордены тарафынан икенсе, таш ҡәлғә төҙөйҙәр, уның янында ҙур булмаған һөнәрселәр ҡасабаһы барлыҡҡа килгән. Ҡәлғәнең емереклектәре беҙҙең көндәргә тиклем һаҡланған, уларҙы 2002 йылда боҙолоуҙан һаҡлау үткәреләZemgaļu pilskalns un Livonijas ordeņa pilsdrupas  // Официальный сайт города Добеле.

1495 йылда сиркәү төҙөлә башлай, уның эргәһендә сауҙа майҙандары барлыҡҡа килә.  XVII быуатта, герцог Яков Кеттлер хакимлығы ваҡытында  бында һыу тирмәне һәм ағас бысыу, етен киптереү ҡоролмалары төҙөйҙәр, ә 1929 йылда Добеле аша  Елгава (Митава) — Лиепая (Либава) тимер юл линияһы һалына.

 Иҡтисады 
Добелела  эре предприятиелар.: «Добелес зирнавниекс»,  «Сподриба» химия заводы, «Baltic Candles» шәмдәр заводы эшләй.  Латвия  ер эшкәртеү институты эшләй, элемтә саралары яҡшы үҫешкән, һәр йортҡа тиерлек   тиерлек интернет үткәрелгән, ике банк филиалы (SEB һәм Swedbank) бар.

 Мәғарифы 
Ҡалала  биш дөйөм белем биреү мәктәбе эшләй (шул иҫәптән дәүләт гимназияһы), дүрт балалар баҡсаһы,һынлы сәнғәт һәм музыка мәктәптәре, профессиональ-техник училище.

 Халҡы 
184018811914191519251935194319591979198919972002200720102014Халыҡ һаны10010832000375155124702650624613027150231266811446109871063010491
Әлеге ваҡытта латыштар дөйөм халыҡ иҫәбенең  75,5 процентын тәшкил итә, урыҫтар  һаны буйынса икенсе урында  — 14 %, артабан белорустар — 3,3 %, литвалар — 2,3 %, украиндар — 1,8 %, поляктар — 1,5 %, башҡа милләт вәкилдәре — 1,6 % тәшкил итә.

 Транспорты 

 Тимер юл транспорты 
Елгава—Лиепая линияһында Добеле станцияһы

 Автомобиль юлдары 
Добеле аша төбәк Елгава — Добеле — Аннениека автоюлы үтә.Добелела  төбәк автомобиль юлдары  Добеле — Яунберзе һәм  Добеле — Бауска. башлана.

 Байрамдары һәм ваҡиғалары 

 Добельский крайы байрамы «Яңғыраһын Добель крайы»Крупнейшие мероприятия Добельского края 
 Лиго
 Иҫке замок байрамы
 Алма фестивале
 Лачплесис көнө
 Латвия Республикаһы  иғлан ителгән көн
 Ҡар бабайҙар слетыАнимация визит карточкаһы «Слеты снеговик» // ВИДЕО
 Раштыуа
 Яңы йыл ҡаршылау

 Туғандаш ҡалалар 

  Энгельхольм, Швеция
  Альтенбург, Германия
  Шмельн, Германия

 Галереяһы 

 Иҫкәрмәләр 

 Һылтанмалар 

 Официальный сайт Добельского края
 Информация о Добеле на туристическом портале mesta.lv
 Информация о Добеле в топонимической базе данных
 Dobeles senāko ielu nosaukumu meklājumos

Категория:Википедия:Статьи с переопределением значения из Викиданных
Категория:Алфавит буйынса тораҡ пункттары