Лысенков Алексей Максимович

Лысенков Алексей Максимович (19 апрель 1921 йыл — 19 март 1945 йыл) — Бөйөк Ватан һуғышында батырҙарса һәләк булған яугир. Артиллерия полкының үҙйөрөшлө батарея командиры, лейтенант (1945). Советтар Союзы Геройы (1944).

 Биографияһы 
Алексей Максимович Лысенков 1921 йылдың 19 апрелендә Өфө губернаһы Хәҙер Башҡортостан Республикаһының Туймазы районы Константиновка ауылында крәҫтиән ғаиләһендә тыуғанБашҡорт энциклопедияһы — Лысенков Алексей Максимович.

Урыҫ. 1942 йылдан ВКП(б) ағзаһы. Һигеҙ синыф тамамлаған. Колхозда эшләгән.

Ҡыҙыл Армия сафына 1940 йылда Башҡорт АССР-ы Туймазы район хәрби комиссариаты тарафынан саҡырыла. 1941 йылдың июненән Бөйөк Ватан һуғышында ҡатнаша. 1943 йылда Киев артиллерия училищеһын тамамлай. 

1458-се артиллерия полкының үҙйөрөшлө артиллерия ҡоролмаһының батареяһ командиры (5-се гвардия танк корпусы, 6-сы танк армияһы, 2-се Украина фронты) кесе лейтенант А. М. Лысенков Корсунь-Шевченко операцияһы барышында батырлыҡ күрһәтә. 

1945 йылдың 19 мартында Лысенков Алексей Максимович Секешфехервар (Венгрия) ҡалаһынан төньяҡ-көнбайыштараҡ Гуттамаша ауылы өсөн барған һуғыштарҙа батырҙарса һәләк булаОБД Мемориал|75541672.ОБД Мемориал|73754470.. Шул уҡ ауылда ерләнгәнОБД Мемориал|57345067..

 Батырлығы 
«1944 йылдың февраль көндәрендә, дошман контратакаһын кире ҡағып, А. М. Лысенковтың батареяһы Украинаның Черкассы өлкәһе Лысянский районының Тихоновка һәм Яблоновка ауылдары эргәһендә дошмандың 12 танкыһын һәм 2 орудиеһын юҡҡа сығара. Шундай алыштарҙың береһендә, 1944 йылдың 23 февралендә Лысенков үҙенең үҙйөрөшлө артиллерия ҡоролмаһын ышыҡҡа урынлаштыра һәм мәргән ут асып, танкты, 2 орудиены, 50-гә яҡын дошман һалдатын һәм офицерын юҡ итә. Дошмандың ҡаршы һөжүме туҡтай».

СССР Юғары Советы Президиумының 1944 йылдың 13 сентябрендәге Указы менән немец-фашист илбаҫарҙары менән һуғышта командованиеның заданиеларын өлгөлө үтәгәне һәм шул уҡ ваҡытта күрһәткән батырлығы һәм ҡаһарманлығы өсөн кесе лейтенант Лысенков Алексей Максимовичҡа Ленин ордены менән «Алтын Йондоҙ» миҙалы (№ 4267) тапшырылып, «Советтар Союзы Геройы» исеме бирелә.

 Маҡтаулы исемдәре һәм башҡа бүләктәре 
 Советтар Союзы Геройы (1944) 
 «Алтын Йондоҙ» миҙалы (13.09.1944)...
 Ленин ордены] (13.09.1944).
 Александр Невский ордены (11.09.1944)..
 Ҡыҙыл Йондоҙ ордены (30.09.1944)..

 Хәтер 
 Советтар Союзы Геройы А. М. Лысенковтың тыуған ауылында, ул уҡыған мәктәп бинаһында мемориаль таҡтаташ ҡуйылған.

 Иҫкәрмәләр 

 Әҙәбиәт 
 Несокрушимые. — Уфа, 1985.
 Славные сыны Башкирии. — Уфа.

 Һылтанмалар 



Категория:Советтар Союзы Геройҙары
Категория:Александр Невский ордены (СССР) кавалерҙары
Категория:Ҡыҙыл Йондоҙ ордены кавалерҙары
Категория:Ленин ордены кавалерҙары
Категория:Алфавит буйынса шәхестәр
Категория:1921 йылда тыуғандар
Категория:Туймазы районында тыуғандар
Категория:Бөйөк Ватан һуғышы танкистары
Категория:19 мартта вафат булғандар
Категория:1945 йылда вафат булғандар
Категория:Венгрияла вафат булғандар