Һәләүек

Һәләүек  — Башҡортостандағы йылға, Ағиҙел йылғаһының уң ҡушылдығы.

 Тасуирламаһы 
Йылғаның башы Ишембай районының Этҡол ауыл советы биләмәһендә урынлашҡан. Райондың Әсеялан ауылынан төньяҡ‑көнсығышҡа табан 5 км алыҫлыҡта баш ала. Шул уҡ район буйлап көнсығыштан көнбайышҡа ҡарай аға, Ураҙбай ауылы эргәһендә төньяҡ‑көнбайышҡа борола. Стәрлетамаҡ ҡалаһының Шәкетау микрорайоны аша үтеп, тамағынан 732 км алыҫлыҡта Ағиҙел йылғаһына ҡоя. Йылғаның оҙонлоғо 90 км. Йылға үрендә ауышлыҡ 5 м/км, түбән яғында — 2 м/км тәшкил итә. Һыуйыйғыс майҙаны 730 км². Туйыныуы ҡатнаш.

 Тәбиғәте 
Ландшафы үрге ағымында убалы‑арҡалы армыттарҙан тора, һоро урман тупрағында киң япраҡлы урмандар үҫә, түбәнге ағымында көлһыуланған ҡара тупраҡ. Был өлөшө ҡоро болондарҙан һәм төрлө үләнле‑ҡылғанлы далаларҙан ғибәрәт. Бассейнының 50 %‑ын урман ҡаплаған.

Иң ҙур ҡушылдыҡтары: Хажы Шиҙеһе, Шиҙе, Бишағас, Бәрҙешле, бөтәһе лә уң ярҙан ҡоя.

 Быуалары 
Совет осоронда Һәләүектә ике быуа быуылған: «III Интернационал» колхозында (Ишәй ауылы) (күләме 196 мең м³, һыу өҫтө көҙгөһө майҙаны 0,10 м²) һәм Салауат Юлаев колхозында (Әптек ауылы) (күләме 175 мең м³, һыу өҫтө көҙгөһө майҙаны 0,09 м²).

 Этимологияһы 
Телсе-ғалим Жәлил Кейекбаев Һәләүек йылғаһының атамаһының тамыры фарсы теленә барып тоташыуын белдерә һәм былай тип аңлата: «сейл» — ағым, үк- аффикс; Һәләүек — Егәнгә тау яғынан ҡушылыусы йылға (ағым), тау йылғаһыТопонимы индо-иранского происхождения, характеризующие водные объекты и горный ландшафт Башкортостана.
Риүәйәттәрҙең береһе буйынса Һәләүек һал + ауыҡ тигән ике һүҙ ҡушымтаһынан килеп сыҡҡан. Бүгәсәү яуы осоронда Ураҙбай ауылы яғынан Һәләүек йылғаһына кәмә төшөрөп, бер кәмә алтын тейәп ағып барған саҡта, Ҡарлар (Ҡаралар) ауылына етәрәк батып юҡҡа сыҡҡан. Алтын тейәлгән кәмә һаман табылмаған әлеХайдар Зиннатуллин. Һәләүек

 Иҫкәрмәләр 

 Һылтанмалар 
 Сервер для туристов и путешественников 
 http://www.agidel.ru/?param1=22237&tab=4 
 Топонимы индо-иранского происхождения, характеризующие водные объекты и горный ландшафт Башкортостана

Категория:Ағиҙел ҡушылдыҡтары
Категория:Ишембай районы йылғалары
Категория:Кама бассейны округы йылғалары