Йома Йәмиғ (Евпатория)

Йома йәмиғ мәсете ((), шулай уҡ Хан-Джами́ () —  Евпаториялағы йома йәмиғ мәсете, ҡаланың төп мәсете. Федераль әһәмиәтле мәҙәни мираҫ объекты.

 Урынлашыуы 

Мәсет Евпатория ҡалаһының Ҡараев исемендәге паркы биләмәһендә урынлашҡан, ҡалҡыулыҡта, ул ярҙан да, диңгеҙҙән дә яҡшы күренә.

 Тарихы 
Йома Йәмиғ мәсете Дәүләт I Гәрәй хан заманында Геҙләү (Гезлёв) биҫтәһендә 1552 йылда һалынған.

Мәсет төҙөлөп бөткән ваҡытынан күп тапҡырҙар үҙгәртелгән, реставрациялауҙар булған.  Бер нисә йыл элек мәсет бинаһын тулыһынса тергеҙеү буйынса, бөтә ғилми сығанаҡтарға һәм ҡағиҙәләргә ярашлы реставрация үткәрелгән.  Мәҫәлән, 1985 йылдауамында 1836 йылда һәм уға тиклем  1665 йылда емерелгән ике манара тулыһынса аяҡҡа баҫтырылғанМечеть Джума-Джами. История Евпатории. От Керкинитиды до наших дней. Керкинитида, Гезлев, Евпатория. История города-курорта  .

Совет власы йылдарында дини учреждение булараҡ ябылған һәм мәсет  ауыл хужалығы продукцияһы, һуңынан төҙөлөш материалдар келәте итеп файҙаланылған, 20  быуаттың 80 йылдар уртаһынан алып - архитектура ҡомартҡыһы һәм музейы, ә 1990 йылдарҙа диндарҙарға кире ҡайтарыла.

2014 йылдың авгусында элек Ҡырым мосолман диниә назараты структураһында  (ДУМК) эшләгән мәсет имамы, ДУМК составынан сығыуы һәм «Таврия мөфтиәте» буйһоноуына күсеүе тураһында иғлан итә . Был мөфтиәт структураларында, башлыса, хәбәшиҙәр эшләй. ОЙәмәғәт ағзаларын яңынан һайлау үткәргәндән һуң «Хан Йәмиғ» мәсетенең милке «Таврия мөфтиәте» ҡулына күсә. 2015 йылдың июлендә Ҡырым республикаһының Юғары Суды ДУМК-ның милеккә хоҡуғын раҫлай һәм «Таврия мөфтиәте» вәкилдәрен мәсеттән китеүен талап итә.

2016 йылда аласаҡ Рәсәй Банкыһы тарафынан «Рәсәйҙең архитектура ҡомартҡылары» серияһында мәсеткә бағышлап 3 һумлыҡ номиналлы    көмөш тәңкә сығарылғанМонета Банка России. Мечеть Джума-Джами, г. Евпатория.
мини|справа|Йома Йәмиғ мәсете. Рәсәй Банкыһы монетаһы — Серия: «Рәсәйҙең архитектура ҡомартҡылары», көмөш, 3 һум, 2016 йыл

 Архитектураһы 

Ғибәҙәтхана өҫкә табан киңәйтә барып һалынған, ихтимал, Истанбулдағы Ая-Суфия мәсете өлгө итеп алынғандыр. Архитекторы - Мимар Синан. Терәк өлөштәр эзбизташтан һалынған, әммә төп материал булараҡ ҡабырсаҡ тоҡомдар ҡулланып төҙөлгән. Мәсет — үҙәк көмбәҙле бина, планда квадратҡа яҡын, көнсығыш менән көнбайыштан, ике төкөтмә манара. Ике яруслы ҡабырғаларына һирәк тәҙрәләр ҡуйылған, улар ике ҡатлы галереяларҙы яҡтырта.Үҙәк зал 22 метр бейеклектә,16 тәҙрәле мөһабәт көмбәҙ менән ҡапланған.

Совет власы йылдарында Йома Йәмиғ СССР-ҙың Европа өлөшөндә берҙән-бер мәсет  күп көмбәҙле мәсет булған. 
2015 йылдың октябренән мәсет федераль әһәмиәттәге мәҙәни мираҫ объекттарына индерелгән һәм Рәсәй мәҙәни мираҫ объекты тип иғлан ителгәнhttp://government.ru/media/files/XnNawtIgNdGfkAMwq9cweD5tE4N6miAy.pdf.

 Галерея 

 Иҫкәрмәләр 

 Әҙәбиәт 
 Иванов А. В. Евпатория: путеводитель. — Севастополь: Библекс, 2006. — 64 с ISBN 966-8231-67-8

 Һылтанмалар 


 Свежие снимки и номера телефонов на сайте города 



Категория:Ҡырым мәсеттәре
Категория:Ҡырым архитектураһы
Категория:Ғосман империяһы архитектураһы
Категория:Алфавит буйынса мәсеттәр