Сәйәси фәлсәфә

Сәйәси фәлсәфә — фәлсәфәнең сәйәсәткә, сәйәси ҡиммәттәргә, сәйәси  асылына һәм сәйәси анализдың интеллектуаль тәүшарттарына ҡараған идеяларҙы өйрәнеүсе бүлеге.

Сәйәси фәлсәфә сәйәсәтте бер бөтөн итеп, уның тәбиғәтен, кешеләр өсөн әһәмиәтен, шәхес, йәмғиәт һәм дәүләт власы араһындағы мөнәсәбәттәрҙе өйрәнеүсе һәм идеалдарҙы, шулай уҡ сәйәсәтте баһалауҙың дөйөм критерийҙарын ентекләп эшләүсе ғилеме өлкәһе.

Сәйәси фәлсәфә тарихи кешенең сәйәси феномендар тураһында ышаныслы белем эҙләүе менән бәйләнгән. Һуңғараҡ, беҙҙең заманға яҡыныраҡ, уны күпселеген идеялар тарихы ҡыҙыҡһындыра башлаған. Хәҙер үҙенең нигеҙен аҡылда, логикала йәки интуицияла түгел, ә ғилми верифицирланыусы пропозицияларҙа эҙләүсе эмпирик теория уның менән ярыша, ә ҡайһы берҙә уны ҡыҫырыҡлай. Шуға ҡарамаҫтан, сәйәси фәлсәфә хәҙерге заман политологияһында һәм сәйәси фәнде уҡытыуҙа сәйәси фәлсәфәнең мөһим роле һаҡлана.

Сәйәси фәлсәфә объекты — ул сәйәси рефлексия. Предметы — сәйәси рефлексияның төп төшөнсәләре. Бер индивид, партия, халыҡ сәйәси рефлексияның субъекты була ала.

 Консерватизм 

 Антропологик пессимизм 
Антропологик пессимизмға ярашлы кеше - сифаты буйынса камиллашып етмәгән, көсһөҙ, аҡылға ҡарағанда, ға таянып эш иткән йән эйәһе. Консерваторҙар, әхлаҡ һәм йәмәғәт тәртибе кешегә яҡшыраҡ булырға ярҙам итә, тип һанай, был осраҡта шундай функцияны [[Дин|дин үтәргә тейеш.

 Шәхестәр 

 XV—XVI бб. 

 Валла Лоренцо 
 Макиавелли Никколо
 Мор Томас 
 Жан Боден

 XVII быуат 

 Гоббс Томас 
 Гроций Гуго
 Локк Джон
 Спиноза Бенедикт 

 XVIII быуат 

 Бентам Иеремия
 Бёрк Эдмунд
 Вольтер (Аруэ Франсуа-Мари)
 Һамильтон Александр
 Уильям Годвин 
 Жозеф Де Местр 
 Томас Джефферсон 
 Иммануил Кант 
 Бернард Мандевиль 
 Шарль де Монтескьё 
 Джеймс Мэдисон
 Томас Пейн
 Жан-Жак Руссо 
 Адам Смит
 Бенджамин Франклин 
 Гракх Бабёф

 XIX быуат 

 Михаил Александрович Бакунин
 Фредерик Бастиа
 Отто Бауэр
 Луи Огюст Бланки
 Георг Вильгельм Фридрих Гегель
 Вильгельм фон Һумбольдт
 Бенжамен Констан
 Фердинанд Лассаль
 Фридрих Лист
 Карл Маркс
 Джон Стюарт Милль
 Роберт Оуэн
 Пьер Жозеф Прудон
 Давид Рикардо
 Анри Сен-Симон
 Жорж Сорель
 Алексис де Токвиль 
 Шарль Фурье
 Макс Штирнер 
 Фридрих Энгельс 

 XX быуат 

 Теодор Адорно
 Луи Альтюссер 
 Перри Андерсон
 Ханна Арендт
 Раймон Арон
 Мишель Афляк
 Этьен Балибар
 Джудит Батлер
 Ульрих Бек
 Ален де Бенуа
 Исайя Берлин
 Эдуард Бернштейн
 Антонио Грамши 
 Рональд Дворкин
 Славой Жижек
 Замятин Евгений Иванович
 Корнелиус Касториадис
 Карл Каутский
 Уилл Кимлика 
 Лючио Коллетти
 Бенедетто Кроче
 Сейид Кутб
 Дьёрдь Лукач (Георг)
 Карл Маннгейм
 Герберт Маркузе
 Людвиг фон Мизес
 Роберт Нозик
 Джордж Оруэлл
 Майкл Оукшот
 Джон Ролз
 Карло Росселли
 Мюррей Ротбард
 Рэнд Айн
 Эдвард Саид
 Джованни Сартори
 Жан-Поль Сартр
 Гаятри Чакраворти Спивак
 Франц Фанон
 Сильвия Федеричи
 Такис Фотопулос 
 Эрих Фромм
 Эрик Фёгелин 
 Милтон Фридмен
 Мишель Фуко
 Юрген Хабермас
 Фридрих Август фон Хайек 
 Макс Хоркхаймер
 Карл Шмитт
 Лео Штраус
 Йозеф Шумпетер
 Ральф Норман Энджелл
 Френсис Фукуяма

 Шулай уҡ ҡарағыҙ 

 Анархизм
 Идеология
 Кейнсианлыҡ
 Консерватизм
 Либерализм
 Либертарианлыҡ
 Монархомахи
 Монетаризм
 Баҙарҙың күренмәҫ ҡулы
 Неоконсерватизм
 Неолиберализм
 Йәмәғәт килешеүе
 Социализм
 Социал-либерализм
 Социаль дәүләт
 Дәүләттең килеп сығыу теориялары 

 Иҫкәрмәләр 

 Әҙәбиәт 
 Что такое политическая философия: размышления и соображения. Цикл лекций / Александр Пятигорский. — М.: Издательство «Европа», 2007, — 152 с. — (Политучеба)

Категория:Сәйәси фәлсәфә
Категория:Ижтимағи фәлсәфә