Мәскәү башҡорттары

Мәскәү башҡорттары — Мәскәү ҡалаһында һәм Мәскәү өлкәһендә йәшәүсе башҡорт диаспораһы.

 Демография 
Мәскәү һәм Мәскәү губернияһында башҡорттар XIX быуат аҙағында уҡ йәшәгәндәр. 1897 йылда Рәсәй империяһында уҙғарылған халыҡ иҫәбе мәғлүмәттәре буйынса Мәскәү губернияһында 64 кеше уҙенең туған теле итеп башҡорт телен күрһәткәнДемоскоп. Первая всеобщая перепись населения Российской Империи 1897 г. Распределение населения по родному языку, губерниям и областям: Московская губерния, в городах. 1920 йылда уҙғарылған Бөтә Рәсәй халыҡ иҫәбе мәғлүмәттәре буйынса Мәскәү ҡалаһында 18 башҡорт теркәлгән, Мәскәү губернияһында башҡорттар теркәлмәгәнТруды Центрального статистического управления. Т. 18 : Сборник статистических сведений по Союзу ССР 1918—1923, 1924.. XX быуаттың икенсе яртыһынан алып бөгөнгө көнгә тиклем Мәскәү үҙәк регионында башҡорттар һаны күбәйә килә. 2010 йылда үткән Бөтә Рәсәй халыҡ иҫәбе мәғлүмәттәре буйынса Мәскәү ҡалаһында һәм Мәскәү өлкәһендә йәшәүсе башҡорттар һаны 10 меңдән артҡан (Мәскәүҙә — 6609 кеше, Мәскәү өлкәһендә — 3975 кеше).
  1926Демоскоп. Всесоюзная перепись населения 1926 года. Национальный состав населения по регионам России: Московская губерния, городское население, в том числе г. МоскваДемоскоп. Всесоюзная перепись населения 1926 года. Национальный состав населения по регионам России: Московская губерния кеше  %  1939Демоскоп. Всесоюзная перепись населения 1939 года. Национальный состав населения по регионам России: МоскваДемоскоп. Всесоюзная перепись населения 1939 года. Национальный состав населения по регионам России: Московская область без г. Москвы кеше  %  1959Демоскоп. Всесоюзная перепись населения 1959 года. Национальный состав населения по регионам России: МоскваДемоскоп. Всесоюзная перепись населения 1959 года. Национальный состав населения по регионам России: Московская область кеше  %  1979Демоскоп. Всесоюзная перепись населения 1979 года. Национальный состав населения по регионам России: Москва  кеше  %  1989Демоскоп. Всесоюзная перепись населения 1989 года. Национальный состав населения по регионам России: МоскваДемоскоп. Всесоюзная перепись населения 1989 года. Национальный состав населения по регионам России: Московская область кеше  %  2002Всероссийская перепись населения 2002 года : Население по национальности и владению русским языком по субъектам РФ   кеше  %  2010Официальный сайт Всероссийской переписи населения 2010 года. Информационные материалы об окончательных итогах Всероссийской переписи населения 2010 года Всероссийская перепись населения 2010 года. Официальные итоги с расширенными перечнями по национальному составу населения и по регионам. : см.  кеше  %  Мәскәү  165  0,01 %  902  0,02 %  987  0,02 %  3332  0,04 %  5417  0,06 %  5941 <small> 0,06 %  6609 <small> 0,06 %Мәскәү өлкәһе  20  0,0004 %  1129  0,02 %  933  0,02 %  2521  0,04 %  2993  0,05 %  3565  0,05 %  3975 0,06 %
 Ижтимағи һәм мәҙәни ойошмалар 
 Бөтә донъя башҡорттары ҡоролтайы бүлексәһе — «Мәскәү башҡорттары ҡоролтайы» төбәк йәмәғәт ойошмаһыhttps://vk.com/kurultaymoscow.
 «Мәскәү башҡорттары» төбәк йәмәғәт ойошмаһыhttps://vk.com/bashkort.moscow.
 «Башҡортостан яҡташтар берлеге» төбәк йәмәғәт ойошмаһыhttp://bashpredmsk.bashkortostan.ru/page/obshchestvennye-organizacii .
 «Мәскәүҙәге һәм Санкт-Петербургтағы студенттар һәм аспиранттар ассоциацияһы» төбәк-ара йәмәғәт ойошмаһыhttps://vk.com/bashkortostan_students https://bashstudy.timepad.ru/events/.
 «Аҡ тирмә» башҡорт милли-мәҙәни үҙәгеhttps://vk.com/club73485488.
 Мәскәү башҡорт бейеүе ансамбле «Алтын ай»https://vk.com/alttin_ai.
 Мәскәү башҡорт халыҡ театры «Илһам»https://vk.com/club92475700.

 Мәскәү башҡорттарының күренекле вәкилдәре 
 Латипов Ҡотдос Ҡәниф улы (14 июль 1923 — 23 декабрь 2016) — Бөйөк Ватан һуғышында ҡатнашыусы хәрби осоусы, Советтар Союзы Геройы (1946), авиация полковнигы (1967).
 Сәғитов Марат Усман улы (8 июль 1925 йыл — 15 ноябрь 1988 йыл) — астроном-ғалим, гравиметрист, юғары мәктәп уҡытыусыһы. Физика‑математика фәндәре докторы (1976), профессор (1977). РСФСР-ҙың атҡаҙанған фән эшмәкәре (1985), СССР юғары мәктәбе отличнигы (1979), СССР-ҙың геодезия һәм картография отличнигы (1986).
 Абдуллин Бикжан Дауыт улы (23 февраль 1929) — Рәсәй Федерацияһының Юғары Судының отставкалағы судьяһыhttp://test.vsrf.ru/veterans.php .
 Бикмөхәмәтов Роберт Ғата улы (1 ғинуар 1929 — 28 август 1995) — әҙәбиәт белгесе, филология фәндәре докторы, Мәскәү дәүләт университеты профессоры, БАССР-ҙың атҡаҙанған фән эшмәкәре, билдәле рәсәй театр һәм кино актеры Никита Ефремовтың олатаһы.
 Абдуллин Азат Хаммат улы  (26 июнь 1931) — Башҡортостан Республикаһының халыҡ яҙыусыһы (2014), драматург, прозаик һәм публицист, «Почёт Билдәһе» ордены кавалеры (1984).
 Ғәлин Венер Йәғәфәр улы (2 апрель 1937) — ғалим, механик-математик, Рәсәй Федерацияһының Дәүләт премияһы лауреаты (2000).
 Корни́лова Зөлфирә Хөсәйен ҡыҙы  (23 февраль 1939 — 14 май 2015) — табип-пульмонолог, фтизиатр, медицина фәндәре докторы, профессор, Рәсәй Федерацияһының атҡаҙанған табибы, Рәсәй тәбиғи фәндәр академияһының ағза-корреспонденты.
 Сәхипова Земфира Ғизетдин ҡыҙы (13 апрель 1940) — педагогия фәндәре кандидаты, шағирә, Салауат Юлаев ордены кавалеры, Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған уҡытыусыһы, РСФСРҙың һәм Башҡортостан Республикаһының мәғариф отличнигы.
 Барлыбаев Хәлил Әбүбәкер улы (5 ғинуар 1944) — ғалим, дәүләт һәм йәмәғәт эшмәкәре, иҡтисад һәм фәлсәфә фәндәре докторы, Рәсәй фәндәр академияһының Фәлсәфә институтының ғилми хеҙмәткәре.
 Щербаков Салауат Александр улы  (15 ғинуар 1955) — СССР һәм Рәсәй скульпторы, педагог, профессор, Рәсәй художество академияһының ғәмәлдәге ағзаһы, Рәсәйҙең халыҡ рәссамы.
 Насыров Илшат Рәшит улы  (30 сентябрь 1960) — фәлсәфә фәндәре докторы, Рәсәй фәндәр академияһының Фәлсәфә институтының ғилми хеҙмәткәре.
 Биҡҡолова Дилә Шәфҡәт ҡыҙы  — медицина фәндәре докторы, профессор, табип анестезиолог-реаниматолог.
 Әбдрәхимов Марат Сулпан улы (29 март 1970 йыл) — билдәле рәсәй актеры.

 Иҫкәрмәләр 

 Һылтанмалар 
 Мәскәү башҡорттарының сайты 
 BashLike каналы
 Юлдаш радиоһының "Мәскәү һөйләй" проекты 

Категория:Башҡорт диаспоралары