Кулдуркаев Яков Яковлевич

Кулдуркаев Яков Яковлевич (22 октябрь 1894 йыл — 28 июль 1966 йыл) — эрзә шағиры һәм яҙыусыһы. «Эрьмезь» поэмаһының авторы.

 Биографияһы 
Яков Яковлевич Кулдуркаев 1894 йылдың 22 октябрендә Лобаски ауылында (хәҙерге Мордва Республикаһы Атяшево районы) крәҫтиән ғаиләһендә тыуған.

1903—1906 йылдарҙа ауылдағы башланғыс мәктәптә уҡый. 1912 йылда Саранск реаль училищеһын тамамлай. Себергә китә, Амур тимер юлында табелсе булып эшләй .

1915 йылда армияға алына, Беренсе донъя һуғышында ҡатнаша, контузия ала. Һуңынан Граждандар һуғышында Ҡыҙыл армия составында ҡатнаша . 1923 йылда Мәскәүҙә счетоводтар курсына уҡырға инә. Уҡыуҙы тамамлағандан һуң, счетовод, бухгалтер, ревизор булып эшләй.

1938 йылда халыҡ дошманы тип репрессиялана. Коми АССР-ындағы, Новгород һәм Жамбул өлкәләрендәге лагерҙарҙа ултыра. 1958 йылда аҡлана.

Яков Кулдуркаев 1966 йылдың 28 июлендә мәрхүм була, тыуған яғында Лобаски ауылында ерләнә.

 Ижады 
Кулдуркаев үҙе әйтеүенсә, ижад менән 1910 йылда шөғөлләнә башлаған. Ижадынан үҫеүенә мордва халыҡ фольклоры, шулай уҡ яҙыусылар Ф. М. Чесноков, П. С. Глухов һәм А. М. Моро менән танышыу йоғонто яһай.

1928 йылда Кулдуркаев «Эрьмезь» поэмаһының тәүге бүлектәрен «Якстере теште» гәзитендә баҫтыра, ә 1935 йылда поэма тулы көйө баҫылып сыға. Поэмала мордва халҡының XIII быуаттағы үткәндәре һүрәтләнә.

Лагерҙан ҡайтҡас, Кулдуркаев әҫәрен камиллаштырыу эшенә тотона, ләкин тамамлап өлгөрмәй. Әҫәр 1980-се йылдарҙа ғына донъя күрә. Кулдуркаевтың балалар өсөн дә әҫәрҙәре бар: «Сенксь» («Селән») поэмаһы, «Андямо» хикәйәһе һ. б.

 Хәтер 
Шағирҙың тыуған яғында Лобаски ауылында урамға Кулдуркаев исеме бирелгәнПочтовый индекс улица Кулдуркаева.

 Иҫкәрмәләр 

 Әҙәбиәт 

 Писатели Мордовии : биографический справочник / сост.: Т. С. Баргова, Е. М. Голубчик. — Саранск : Мордов. кн. изд-во, 2004.

Категория:Алфавит буйынса шәхестәр
Категория:XX быуат яҙыусылары
Категория:Рәсәй яҙыусылары
Категория:СССР яҙыусылары
Категория:Алфавит буйынса яҙыусылар
Категория:XX быуат шағирҙары
Категория:Рәсәй шағирҙары
Категория:СССР шағирҙары
Категория:Алфавит буйынса шағирҙар
Категория:СССР-ҙа аҡланғандар
Категория:СССР-ҙа репрессияланғандар
Категория:22 октябрҙә тыуғандар
Категория:1894 йылда тыуғандар
Категория:28 июлдә вафат булғандар
Категория:1966 йылда вафат булғандар
Категория:Рәсәйҙәге Граждандар һуғышында ҡатнашыусылар
Категория:Беренсе донъя һуғышында ҡатнашыусылар (Рәсәй)
Категория:Эрзя мәҙәниәте
Категория:Проект:Эрзянь Википедия — 10 иеть/ba