Ҡом

Ҡом — ултырма тау тоҡомдары, шулай уҡ яһалма материал, тау тоҡомдары ваҡтарынан тора. Бик йыш таҙа тиерлек  минералдар һәм кварцтан тора  (матдә — кремний диоксиды). Тәбиғи ҡом ыуалыусан, тау тоҡомдарыҡ онталыу һөҙөмтәһендә барлыҡҡа килә, дәүмәле 0,16—5 мм, ауырлығы  миллиграммдың унынсы өлөшөнән башлап бер нисә микрограмға етеп  үҙгәреп торорға мөмкин. Тупланыу шарттарына ҡарап аллювиаль, делювиаль булыуы мөмкин, диңгеҙ, күл, Эол ултырмаһы ҡомдары була.  Һыу ятҡылыҡтарында һәм һыу ағымдары эшмәкәрлеге һөҙөмтәһендә барлыҡҡа килгән ҡом йоморораҡ була.

 Ҡом төрҙәре 

 Сауҙала: 
Сауҙала ҡом сығарыу урындарына һәм эшкәртелеүе буйынса классификациялана:

 Төҙөлөш ҡомо 
 Йылға ҡомо
 Карьерҙан алынған, йыуылған ҡом   
 Карьерҙан алынған, иләнгән ҡом 
 Ауыр яһалма ҡом Швец П. И., Глинкин В. А., Титов Ю. А. Заполнители // Справочник строителя-отделочника. — Москва: Рипол Классик. — С. 9—10. — 303 с. — ISBN 9785458250559..

 Ҡом классификацияһы 
Дәүмәленә ҡарап ҡом атамаһыБөртөгөнөң тығыҙлығына ҡарап ҡом атамаһытығыҙуртаса тығыҙбушаҡҠомташҡа яҡын, эре йәки уртаса эреe<0,550,55≤e≤0,70e>0,70Ваҡe <0,600,60≤e≤0,75e>0,75Туҙан кеүек e <0,600,60≤e≤0,80e>0,80

Еүешлегенә ҡарапЕүешлегенең кимәленә ҡарап атамаһы0 < SR ≤ 0,5ҡоро тиерлек0,5 < SR ≤ 0,8еүеш0,8 < SR ≤ 1,0һыулы

Туҙанлы-балсыҡлы грунт атамаһыҺығылмалылыҡ һаныҡом ҡатнаш0,01 ≤ IP ≤ 0,07балсыҡ ҡатнаш0,07 < IP ≤ 0,17балсыҡIP > 0,17

Туҙанлы-балсыҡлы грунт атамаһы һәм консистенцияһыАғыусанлығы  индексы күрһәткесеҠом ҡатышҡатыIL < 0һығылмалы0 ≤ IL ≤ 1ағыусанIL > 1Суглинок или глинатвердыеIL < 0ярымҡаты0 ≤ IL ≤0,25һығылмалығы түбән0,25 < IL ≤ 0,50йомшаҡ һығылмалы0,50 < IL ≤ 0,75ағыусан һығылмалы0,75 < IL ≤ 1ағыусанIL > 1
Төпкә ултырыусандарға  еүешлеге SR < 0,8 булған туҙанлы-балсыҡлы грунтинә, уларҙың Iss төпкә ултырыу  индексдәүмәое түбәндәгеләрҙән кәмерәк:
0,01 ≤ IP < 0,10, 1 ≤ IP < 0,140,14 ≤ IP < 0,22Iss < 0,1Iss < 0,17Iss < 0,24

 Шулай уҡ ҡара 

 Песчаник
 Эоловые отложения
 Дюна
 Бархан
 Поющий бархан
 Зыбучий песок
 Пески строительные
 Дресва — природный мелкий щебень.

 Иҫкәрмәләр 

 Әҙәбиәт 
 Геологический словарь / Под общ. редакцией А. Н. Криштофовича. — М., 1965. Т. 2.
 Петтиджон Ф.Дж., Поттер П., Сивер Р. Пески и песчаники. — Изд-во МИР. — М., 1976. 316 стр.
 Качинский Н. А. Физика почвы. — М., 1965. Ч. 1.

 Һылтанмалар 
 ГОСТ 8736-2014 Песок для строительных работ. Технические условия"

 Сокровища под ногами  — фотографии частичек песка под микроскопом.

Категория:Ауыл хужалығы
Категория:Төҙөлөш материалдары
Категория:Тау тоҡомдары