Эрик Һайден

Э́рик А́ртур Ха́йден (, 14 июнь 1958 йыл, Мэдисон, Висконсин, АҠШ) — Америка конькиҙа йүгереүсеһе.

 Биографияһы 
Эрик Артур Хайден 1958 йылдың 14 июнендә АҠШ-тың Винконсин штаты Мэдисон ҡалаһында тыуған .

1976 йылғы Инсбруктағы Ҡышҡы Олимпия уйындарында дебют сығышы була, бында ун ете йәшендә 1500 һәм 5000 метр дистанцияларында йүгереп 7-се һәм 9-сы урындар ала.

1980 йылғы Ҡышҡы Олимпия уйындарында 500, 1000, 1500, 5000 һәм 10 000 метр дистанцияларында биш тапҡыр олимпия чемпионы була. Барлыҡ биш дистанцияларҙы бер Олимпия уйындарында еңгән тарихта берҙән-бер конькиҙа йүгереүсе. Бөтә еңеүҙәре олимпия рекордтары менән яулана, ә 10 000 метр дистанцияға йүгереү шулай уҡ донъя рекорды булып китә. Классик күпбәйге буйынса өс тапҡыр донъя чемпионы (1977—1979), спринт күпбәйгеһе буйынса дүрт тапҡыр донъя чемпионы (1977—1980), 15 донъя рекордын урынлаштыра.

Конькиҙа йүгереүсе карьераһын 1980 йылғы донъя чемпионатынан һуң тамамлай, аҙаҡ профессиональ рәүештә велоспорт менән шөғөлләнә. 1985 йылда профессионалдар араһында велоспорт буйынса АҠШ чемпионы була , «Джиро д’Италия» (1985) һәм «Тур де Франс» (1986) велотурҙарында ҡатнаша.

1980 йылда Эрик Хайден АҠШ-тың олимпия йыйылма командаһы ағзаһы була, әммә сәйәси бойкотлау арҡаһында Мәскәүҙәге Йәйге Олимпиадала ҡатнаша алмай.

Спорт карьераһы тамамланғандан һуң медицина белемен ала.

2002 йылда Солт-Лейк-Ситилағы Ҡышҡы Олимпия уйындарында АҠШ олимпия йыйылма командаһының спорт табибы һәм консультанты була.

1980 йылда АҠШ-та иң яҡшы үҙешмәкәр спортсы булараҡ Джеймс Салливан призын ала . 1983 йылда АҠШ-тың Олимпия дан залына индерелә, ә 1990 йылда Висконсин штатының Спорт даны залына кертелә.

 Ғаиләһе 
Атаһы — Джек велосипедист һәм фехтование буйынса донъя экс-чемпионы була. Әсәһе — Нэнси, теннис, йөҙөү, велоспорт менән шөғөлләнә. Һеңлеһе Эрика Бет Хайден (1959 й. т.) шулай уҡ конькиҙа йүгереү һәм велоспорт менән шөғөлләнә, 1980 йылда Лейк-Плэсидалағы Олимпиадала 3000 метр дистанцияһында бронза миҙалын яулай, шулай уҡ конькиҙа йүгереү һәм велоспорт буйынса донъя чемпионы була.

 Һөҙөмтәләре 
 Йыл Олимпия уйындары Донъя чемпионаты классик күпбәйге Донъя чемпионаты спринт күпбәйгеһе Донъя чемпионаты юниорҙар араһында1976  7-сe 1500 м9-сы 5000 м 5-се(,16,6,13)  (6,,,)1977  (,9,,) (,,6,) (,,,)1978  (,,,5) (,,,) (,,,)1979  (,,,) (,,,) 1980   500 м 1000 м 1500 м 5000 м 10000 м (,6,,6) (,,,) 
 Классик күпбәйге өсөн йәйә эсендә айырым дистанцияларҙа (500, 5000, 1500, 10000 метрҙар) урвндар күрһәтелгән.
 Спринт күпбәйгеһе өсөн йәйә эсендә айырым дистанцияларҙа (500, 1000, 500, 1000 метрҙар) урындар күрһәтелгән.
 Юниорҙар араһында донъя чемпионаты өсөн йәйә эсендә айырым дистанцияларҙа (500, 3000, 1500, 5000 метрҙар) урвндар күрһәтелгән.

 Донъя рекордтары 
ДистанцияҺөҙөмтәДатаУрын 1500 м юниорҙар2.02,75Ғинуар 18, 1976 Мадонна-ди-Кампильо 5000 м юниорҙар7.30,23Февраль 20, 1977 Инцель 1500 м юниорҙар1.59,46Февраль 20, 1977 Инцель Сумма юниорҙар168.716Февраль 19-20, 1977 Инцель 3000 м юниорҙар4.16,2Февраль 4, 1977 Монреаль Күпбәйгеюниорҙар166.584Февраль 4-5, 1977 Монреаль 5000 м юниорҙар7.23,54Февраль 5, 1978 Монреаль 3000 м 4.07,01Март 2, 1978 Инцель 1000 м 1.14,99Март 12, 1978 Савален Күпбәйге162.973Февраль 11, 1979 Осло1000 м 1.14,99Февраль 17, 1979 Инцель3000 м 4.06,91Март 18, 1979 Савален1000 м 1.13,60Январь 13, 1980 Давос Спринткүпбәйгеһе150.250Ғинуар 13, 1980 Давос 1500 м1.54,79Ғинуар 19, 1980 Давос 10000 м14.28,13Февраль 23, 1980 Лейк-Плэсид

 Иҫкәрмәләр 

 Һылтанмалар 
 Статистика выступлений на sportstatistieken.nl