Хорват фән һәм сәнғәт академияһы

Хорват фән һәм сәнғәт академияһы (; HAZU), элекке Югославия фән һәм сәнғәт академияһы (; JAZU) — Югославияның юғары ғилми учреждениеһы һәм уның тарҡалыуынан һуң, ирекле Хорватияның. Академияның штаб-фатиры Хорватияның баш ҡалаһы Загреб ҡалаһында урынлашҡан.

Әлеге ваҡытта академия президенты — онколог, радиолог Звонко Кузич[hr] (2011 йылдан алып).

 Тарихы 
Академияны төҙөү идеяһы Йосип Юрай Штросмайер инициативаһы буйынса 1848 йылда барлыҡҡа килгән. 1866 йылдың 4 марттында Загребта Югославия академияһына нигеҙ һалына. 1945 йылдан алып 1990 йылға тиклем Хорвания академияһы Югославияның Фәндәр академияһының ҡушма өлөшө була. 1990 йылдан алып — Хорватия конститиуцияһы бойондороҡһоҙ ғилми учреждениеһы статусын нығыта.

 Структураһы 
мини|250x250пкс
Хорват фән һәм сәнғәт академияһы 9 бүлектән тора («разрядтарҙан»).

 Тәбиғи фәндәр бүлеге
 Һынлы сәнғәт бүлеге
 Әҙәбиәт бүлеге
 Математика, физика һәм химия фәндәре бүлеге
 Медицина фәндәре бүлеге
 Музыка сәнғәте һәм музыка фәне бүлеге
 Йәмәғәт фәндәре бүлеге
 Техник фәндәр бүлеге
 Филология фәндәре бүлеге

 Академик бүлексәләре 

 Фәнни үҙәктәр
 Музейҙар һәм галереялар
 Хорват сәнғәт һәм фән академияһының архивы
 Хорват Фән һәм сәнғәт академияһы китапханаһы
 Трстенолағы дендрарий
 Хорват фән һәм сәнғәт академияһы фонды

 Академия президенттары 

 Франьо Рачки (1866—1886)
 Павао Мухич (1887—1890)
 Йосип Торбар (1890—1900)
 Смичиклас Тадия (1900—1914)
 Томислав Маретич (1915—1918)
 Владимир (лексикограф) Мажуранич (1918—1921)
 Густав Янечек (1921—1924)
 Гавро Манойлович (1924—1933)
 Алберт Базала (1933—1941)
 Томо Матич (1942—1946)
 Андрия Штампар]] (1947—1958)
 Грга Новак (1958—1978)
 Яков Сироткович (1978—1991)
 Иван Супек (1991—1997)
 Иво Падован (1997—2003)
 Милан Могуш (2003—2010)
 Звонко Кузич (2011 — по н.в.)

 Академияның тулы хоҡуҡлы ағзаларының ағымдағы исемлеге 

ИсемеТыуғанкөнөАкадемик булып һайланыуыАғза — корреспондент  булып һайланыуыБүлексәСпециализацияҺылтанма  2012 2006  урман хужалығы    19921986  яҙыусы    1991 1977  Лингвистика    2004 —  Иҡтисад    2004 2002  Хоҡуҡ    2016 2008  Архитектура    2014 —  Ауыл хужалығы    2012 2006  геохимия    1997 —  Транспорт    2010 2002  кинематография    2000 1998  филология    2004 —  компьютер технологиялары    2006 2000  Живопись    1994 йыл 1992 йыл  Живопись   2012 2000  халыҡ тарихы   1992 1986  Иҡтисад    1991 1975  ветеринария   2016 2006  Геология    2012 —  теоретик физика    2014 2006  Живопись    2014 —  Медицина/Остеология    1991 йыл] —  Скульптура   2002 йыл —  молекуляр патофизиология    2006 йыл 1992 йыл  музыка өйрәнеү    1973 —  кристаллография, меркуроорганик ҡушылмалар   1992 —     1992 1977  математика, фән тарихы    2004 1998  Тел ғилеме    1991 1975  иммунология һәм аллергология   1944 йыл} 2010  2002  медицина фәндәре} нейрология    2010  —  Фәлсәфә    1992  1988 музыка сәнғәте һәм музыка фәне} Музыка (композитор и дирижёр)    2012  2002   Иҡтисад    2012  —  математика    2016  2014   Ер тураһында фән    2000  —  механика    1997  1992   үҫемлектәр физиологияһы]]    1992  1983   яҙыусы, әҙәбиәт тарихы, әҙәби тәнҡит    2014  2006   Стоматология    2000  1992   индология  һәм Фәлсәфә    2010  2002   Лингвистика    2014  2004   супрамолекуляр химия    2012  1992   музыка, әҙәбиәт фәндәре, мәҙәниәт тарихы, германистика    2000  1997   нефть һәм газ табыу    1991  —  Физика    1986 —  Лингвистика һәм славистика    1991  —  трансплантацион  иммунология    2004 —  Живопись    2006  1990   Архитектура    2004 йыл —       1991 1977   музыка фәне    1991  —  физиология һәм токсикология    1997 1990   лексикография    2006 —  Архитектура    1997  —  Скульптура    2006  —  биомедицина, нейрофән]    2000  1992  диңгеҙ  экологияһы    1991  1977   Биохимия    1997  —  машина эшләү    2000 1992   онкология һәм радиология    1997  —  машина эшләү    2016  2008   электротехника    2016  2006       20121998  ветеринар вирусология    2014  2006   яҙыусы    2000  —      2002  1990   яҙяыусы һәм әҙәби тәнҡит    2012 2006   Лингвистика    2004  —  урман хужалығы    1988  1975   славистика    2012  —  кардиология    2006 йыл 2002 йыл  сағыштырыу әҙәбиәт фәне    2016  2010   материал белеме һәм синтетик химия    2004  1992   Архитектура    1992  1977  палеославистика    1991  1980  Архитектура    2008  2000   әҙәбиәт фәне    2008  2002   лингвистика    2014  2006   пейзаж архитектураһы    2008 — әҙәбиәт фәне    2016  —  геофизика    1992  1988  физика    1997  1992   яҙыусы    2008  1992   композиция (музыка)    1997 1992  яҙыусы һәм әҙәбиәтте өйрәнеү 
Химик һәм кристаллограф Драго Грденич[en] (1919 йылда тыуған; исемлеккә теркәү ваҡытына 98 йәшлек), бер үк ваҡытта оло стажлы академик статусылы (1973 йылдан алып; 45 йыл) - хәҙерге ваҡытта йәшәүсе хоҡуҡлы ағза.

 Иҫкәрмәләр 

 Һылтанмалар 


Категория:Милли академиялар
Категория:1866 йылда барлыҡҡа килгәндәр
Категория:Хорватияла фән