Ҡушаева Таңһылыу Хафиз ҡыҙы

Ҡушаева Таңһылыу (Динә) Хафиз ҡыҙы (5 апрель 1925 йыл — 17 август 1996 йыл) — башҡорт совет балет артисы, педагог, РСФСР-ҙың атҡаҙанған артисы (1956). Уны шулай уҡ Динә тип тә белгәндәр һәм ҡәберендә уның ике исеме лә ҡуйылған Похороненные на Северном кладбище [З-О http://permnecropol.ucoz.ru/index/pokhoronennye_na_sk3/0-189]

Балеринаның бейеүҙе башҡарыу оҫталығы теүәл академиклыҡ менән айырылып тора, еңел һәм көслө һикереүе бейеүҙе үҙенсәлекле итә.

 Биографияһы 

Таңһылыу Хафиз ҡыҙы Ҡушаева 1925 йылдың 5 апрелендә дәүләт эшмәкәре Хафиз Ҡушаев менән ҡатын-ҡыҙҙар хәрәкәте эшмәкәре Рабиға Ҡушаева ғаиләһендә Ленинградта тыуған. 1937 йылда атаһы һәм әсәһе сәйәси золом ҡорбаны була.

Бөйөк Ватан һуғышы алдынан Ленинград хореография училищеһында (хәҙер А. Я. Ваганова исемендәге рус балеты академияһы) уҡый, һуғыш йылдарында улар Пермгә эвакуацияна. 1945 йылда училищены тамамлағас, Н. А. Камкова һәм А. Я. Вагановала белем ала. 1945—1965 йылдарҙа Пермь опера һәм балет театры солисткаһы була. Борис Машковтың «Бэла» һәм «Грушенька» балеттарында төп ролдәрҙе тәүге башҡарыусы. Ҡушаеваның башҡа партиялары — Зарема («Баҡсаһарай фонтаны»), Тао-Хоа һәм Хрусталь («Ҡыҙыл мәк»), Китри («Дон Кихот»), Эсмеральда («Эсмеральда»), Джульетта («Ромео һәм Джульетта»), Лиза («Файҙаһыҙ һаҡлыҡ»), Флоренция, хазиналар Феяһы («Йоҡлаусы һылыуҡай»), Никия һәм Гамзатти («Баядерка»), Жизель («Жизель»).

1946—1975 йылдарҙа Пермь хореография училищеһында классик бейеү дәрестәренән уҡытаКУШАЕВА Танслу Хафизовна. Таңһылыу Ҡушаеваға «20 быуат Пермь балетының күренекле эшмәкәре» исеме бирелә. (2000).

1989 йылдың 25 ғинуарынан Пермь ҡалаһындағы персональ пенсионерҙар йорт-интернатында йәшәй, 1996 йылдың 17 авгусында вафат була.Ул Пермь ҡалаһында Төньяҡ зыяратта ерләнгән Похороненные на Северном кладбище [З-О http://permnecropol.ucoz.ru/index/pokhoronennye_na_sk3/0-189]

«Пермь крайы дәүләт архивында» Т. Х. Ҡушаеваға ҡағылышлы документтар һаҡланаЛИЧНОЕ ДЕЛО ЗАСЛУЖЕННОЙ АРТИСТКИ РСФСР КУШАЕВОЙ ТАНСЛУ ХАФИЗОВНЫ .
Ҡушаевтарҙың бик күп туғандары Күҙәш ауылында (Силәбе өлкәһе Арғаяш районы) төпләнгән. Улар оҙаҡ йылдар Таңһылыу менән Ирек Ҡушаевтарҙы эҙләй, Таңһылыу Ҡушаеваның балаларын эҙләп табалар, тик Ирек Ҡушаевтың яҙмышы һаман да асыҡланмай ҡала.

 Галерея 
 +
 200px|thumb|Балеринаның атаһы -  Хафиз Ҡушаев 
 200px|thumb|Балеринаның әсәһе - Рабиға Ҡушаева  
 200px|thumb|Балеринаның энеһе - Ирек Ҡушаев 
 350px|thumb|Пермь Опера һәм балет театры. Ҡасандыр унда Таңһылыу Ҡушаева бейегән, шунан уҡыусылары сығыш яһаған


 Әҙәбиәт 
 Балет: энциклопедия. // Ю. Н. Григорович. — М.: Советская энциклопедия, 1981.
 Театральная энциклопедия. М., 1964. 3-сө сығарылыш.
 Субботин Е. П. Выдающиеся деятели Пермского балета ХХ столетия / Е. П. Субботин, М. И. Серов. Пермь, 2000.
Суриц Е. Всё о балете: слов.-справ. М.; Л., 1966. С. 239.; 
Миронов С. А. Кушаева, Танслу Хафизовна // Театр. энцикл. М., 1964. Т. 3. Стб. 351; 
Гинц С. Концерт хореографического училища // Звезда. 1943. 11 апр.; 
Земскова Н. По ту сторону рампы // Звезда. 1996. 19 янв.; 
Никольский Э. Блистательны, полувоздушны…: [о балеринах Перм. театра оперы и балета Т. Кушаевой и М. Подкиной] // Театрал. жизнь. 1959. № 16. С. 21-22.;

 Иҫкәрмәләр 

 Һылтанмалар 
 Кушаева Танслу Хафизовна
 Кушаева Танслу Хафизовна

Категория:СССР педагогтары
Категория:Алфавит буйынса шәхестәр
Категория:Башҡорт ҡатын-ҡыҙҙары