Оло Айыу күле

Оло Айыу күле (, , слейви Sahtú) — Канаданың иң ҙур эске күле. Ҙурлығы буйынса Төньяҡ Америкала 4-се һәм донъяла 8-се урынды биләй.

 География 
Күл төньяҡ поляр түңәрәгендә, төньяҡ киңлектең 65 һәм 67 градустары араһында һәм көнбайыш оҙонлоҡтоң 118 һәм 123 градустары араһында, иңгеҙ кимәленән 156 метр юғарыраҡ урынлашҡанБаза данных по озёрам мира Международного комитета по проблемам озёр (Word Lake Database, International Lake Environment Committee) Canadian Encyclopedia .

Күлдән Оло Айыу йылғаһы (Сахту-Де) ағып сыға, ул Маккензи йылғаһына ҡоя. Күл буйындағы тораҡ пункттар — Делайн (Deline, элекке Форт-Франклин) һәм Эко-Бей (Echo Bay, шулай уҡ Порт-Радий (Port Radium) тип атала). 1930 йылда Жильбер Лабин (Gilbert LaBine) күл тирәһендә уран ятҡылығын аса, уның нигеҙендә рудник төҙөлә. Бында табылған уран Хиросима һәм Нагасаки ҡалаларына атом бомбаһы ташлауҙа ҡулланнылған атом бомбаһы составында булған. Һуңыраҡ, сығарыу сығымдары юғары булғанлыҡтан, рудник ябылаХью Макленнан. Семь рек Канады. — Москва: Прогресс, 1990. Күл сунолар йөрөшлө. Төп порттары: Порт-Радий һәм ДелайнУкраинский энциклопедический словарь. — Киев: УСЭ, 1988. Навигация осоро бик ҡыҫҡа. Июль айынан иртәрәк бик һирәк боҙҙан азат ителә. Сахту индеецтарының үҙ атамаһы күлдең атамаһына бәйле.

 Климаты 
1950—1974 йй. күҙәтеү мәғлүмәттәре:
 Ай Температура(°C) Яуым-төшөм(мм) Яҡты көн(сәғ.)Ғинуар−27,0110,19Февраль−27,081,82Март−19,1147,57Апрель−10,7616,03Май+1,21421,76Июнь+9,01423,16Июль+12,03518,54Август+10,64311,97Сентябрь+5,3256,20Октябрь−3,2272,85Ноябрь−14,8250,39Декабрь−23,0140,00Уртаса−7,210Барлығы236

 Иҫкәрмәләр 

Категория:Канада күлдәре