Тереғолов Шамил Әхмәт улы

Тереғолов Шамил Әхмәт улы (29 август 1947 йыл — 28 ноябрь 2008 йыл) — балет артисы һәм педагог. Башҡорт дәүләт опера һәм балет театры солисы, һуңынан баш балетмейстеры (1990—2008). Рәсәй Федерацияһының атҡаҙанған (1997) һәм Башҡорт АССР-ының халыҡ артисы (1985), «Душа танца» призы лауреаты (2007). Балерина Ҡыуатова Леонора Сафа ҡыҙының тормош иптәше.


 Биографияһы 
Шамил Әхмәт улы Тереғолов 1947 йылдың 29 авгусында Өфө ҡалаһында тыуған.

 йылда Пермь хореография училищеһын (педагогы Ю. Плахт) тамамлай. Унан һуң Башҡорт дәүләт опера һәм балет театрының балет труппаһына ҡабул ителә. Шунда уҡ солист итеп тәғәйенләнә. 1989 йылға тиклем бейей, 1990 йылда труппаның баш балетмейстеры була. 1990-сы йылдарҙа театрҙа хореограф Юрий Григорович менән хеҙмәттәшлек итә. Труппаһы менән бергә Италияға, Мысырға, Португалияға, Таиландҡа, Мексикаға, Бразилияға, Швецияға, Германияға, Чехияға, Латвияға гастролдәргә сыға.

Рудольф Нуреев исемендәге Халыҡ-ара балет сәнғәте фестивален ойоштороусыларҙың береһе була.

Балерина Ҡыуатова Леонора Сафа ҡыҙына өйләнә.

Шамил Әхмәт улы 2008 йылдың 28 ноябрендә вафат була. Өфөлә ерләнгән.

 Педагогик эшмәкәрлеге 
Шамил Әхмәт улы хореография училищеһында белем алған ваҡытта уҡ Закамсктың балет студияһында уҡыта башлай. 1987 йылдан алып 1982 йылға тиклем — Башҡорт халыҡ бейеүҙәре ансамбленең классик бейеүҙәре педагогы, 1985 йылдан алыпӨфө хореография училищеһында уҡыта, бер үк ваҡытта Өфө сәнғәт училищеһының хореография бүлегендә уҡытыусы булып эшләй. Шулай уҡ Японияла уҡыта, Джексонда (АҠШ), Мадридта, Пермдәге «Арабеск — 2000» халыҡ-ара балет конкурстарында дәрестәр (мастер-класс) үткәрә.

Шамил Тереғоловтың күренекле уҡыусылары — Р. Р. Мөхәммәтов, А. В. Зинов, Р. В. Рыкин, А. М. Шәйҙуллин.

 Репертуары 
 1968 — Фон Ротбарт, «Аҡҡош күле», П. И. Чайковский
 Эспада, «Дон Кихот», Л. Минкус
 Нурали, «Баҡсаһарай фонтаны», Б . В. Асафьев
 Арыҫланбай, «Сыңрау торна», З. Ғ. Исмәғилев, Л. Б. Степанов
 Дәрүиш, «Ай тотолған төндә»

 Постановкалар 
 Башҡорт опера һәм балет театры
 1997 — «Сыңрау торна», З. Ғ. Исмәғилев, Л. Б. Степанов
 2000 — «Алтын асҡыс сере». Г. Сабитов
 2001 — «Йоҡоға талған һылыу» П. И. Чайковский
 2003 — «Баядерка», Л. Минкус, «Зәңгәр Дунай» музыка И. Штраус
 2004 — «Ромео һәм Джульетта», С. С. Прокофьев
 2007 — «Баҡсаһарай фонтаны», Б . В. Асафьев
 2002 — «Жизель», А. Адан
 Башҡа театрҙар
 1993 — «Раймонда», А. К. Глазунов (Нагойя, Япония)
 2001 — «Дон кихот», Л. Минкус, «Вальпургия төнө», Ш. Гуно (Астана, Ҡаҙағстан)
 2001 — «Королева Аба» Ф. Хусейнов (Мерсин, Төркиә)
 2005 — «Аҡҡош күле» П. И. Чайковский (Улан-Удэ, Бүрәт республикаһы)
 2006 — «Ромео һәм Джульетта», С. С. Прокофьев (Улан-Удэ, Бүрәт республикаһы)

 Маҡтаулы исемдәре һәм бүләктәре 
 1985 —Башҡорт АССР-ының халыҡ артисы
 1997 — Рәсәй Федерацияһының атҡаҙанған артисы
 2007 — «Бейеү күңеле» призының «Бейеү рыцары» номинацияһында еңеүсе.

 Әҙәбиәт 
 Жиленко Н. А. Гран-па башкирского балета. Уфа, 2007.

 Һылтанмалар 
 Выдающиеся выпускники. Шамиль Терегулов // Пермский государственный хореографический колледж
 Нина Жиленко. Эпоха, которая не кончается. К 65-летию со дня рождения Шамиля Терегулова  // «Ватандаш»
 В. Романов. Он был рожден для танца. К 65-летию со дня рождения Шамиля Терегулова. // «Башинформ», 28 августа 2012.
 Умер Шамиль Ахмедович Терегулов  // Ufa.fm

Категория:Башҡорт дәүләт опера һәм балет театрының балет артистары
Категория:СССР балет артистары
Категория:Алфавит буйынса балет артистары
Категория:XX быуат балетмейстерҙары
Категория:Алфавит буйынса балетмейстерҙар
Категория:Башҡортостандың халыҡ артистары
Категория:Алфавит буйынса шәхестәр
Категория:29 августа тыуғандар
Категория:1947 йылда тыуғандар
Категория:Өфөлә тыуғандар
Категория:28 ноябрҙә вафат булғандар
Категория:2008 йылда вафат булғандар
Категория:Өфөлә вафат булғандар