Үзбәк Аҡмырҙин

Үзбәк Аҡмырҙин (1791—?) — хәрби эшмәкәр. 1-се Башҡорт атлы полкы составында 1812 йылғы Ватан һуғышында һәм 1813—1814 йылдарҙағы Рус армияһының сит илгә походтарында ҡатнашыусы.

 Биографияһы 
Үзбәк Аҡмырҙин сығышы менән Ырымбур губернаһы Ырымбур өйәҙе Бошман-Ҡыпсаҡ улусы (хәҙерге Башҡортостан Республикаһы Мәләүез районы) Кинйәабыҙ ауылы башҡорттарынан.

Рядовой Үзбәк Аҡмырҙин 1811 йылдың 10 майында армияға алына.

1811 йылда 9-сы кантон башҡорттарынан 1-се Башҡорт атлы полкы ойошторола, июндә полк Сембергә килә һәм Серпуховҡа ебәрелә. Курск губернаһында ҡышлай. 1812 йылдың 2 ғинуарында Луцк ҡалаһында 2-се армия командующийы П. И. Багратион 1-се һәм 2-се Башҡорт атлы полктарын ҡарап сыға. 1812 йылдың мартында 1-се Башҡорт полкы Рәсәй империяһының көнбайыш сиктәрендә Платовтың корпусы составына кордон хеҙмәтен үтәй. Ватан һуғышы башланғас, Платов казактары менән бергә 2-се Көнбайыш армияның сигенеүен ҡаплай.

Үзбәк Аҡмырҙин 1-се Башҡорт атлы полкы составында 1812 йылдың 15 июнендә Гродно янындағы алышта батырсылыҡ күрһәтә.

1812 йылдың 1 июлендә — Мир, 5 июлдә — Несвиж, 18 июлендә — Романов янындағы алыштарҙа ҡатнаша. Мир янындағы алыштан һуң яҡшы хеҙмәте өсөн урядник званиеһын ала.

12 августта — Смоленск, 1812 йылдың 3-5 сентябрҙә — Можайск янындағы алыштарҙа ҡатнаша.

1813 йылдың 13 ғинуарында Данциг (Гданьск) ҡәлғәһен ҡамауҙа батырлыҡ күрһәтә. 1813 йылдың 12 мартында — Несвиж, мартта — Линбург янындағы алыштарҙа ҡатнаша.

1813 йылдың 15-16 авгусында — Ютербок, 21-22 августта Винтербург янындағы алыштарҙа ҡатнаша һәм бында күрһәткән батырлығы өсөн 1813 йылдың 6 декабрендә киләһе чинға күтәрелә.

1813 йылда 1-се Башҡорт атлы полкы командаһы Лейпцигтағы "Халыҡтар һуғышы"нда ҡатнаша. 1813 йылдың октябрендә был полк шулай уҡ Лейпцигтағы "Халыҡтар һуғышы"нда ҡатнашҡан 4-се, 5-се һәм 14-се Башҡорт полктары менән бергә Дрезден гарнизонына ҡаршы һуғышҡан 2-се, 15-се һәм 18-се Башҡорт полктарына ярҙамға ебәрелә. 1813 йылдың 10 ноябрендә 1-се Башҡорт атлы полкы Дефентер ҡәлғәһе, 8-9 декабрҙә — Бреда ҡәлғәһе, 1814 йылдың 24-25 февралендә — Лаон ҡалаһы янындағы алыштарҙа ҡатнаша.

1814 йылдың мартында Парижды алыуҙа ҡатнаша.

 Бүләктәре 
 Изге Георгий хәрби орденының батырлыҡ билдәһе.
 «1814 йылдың 19 мартында Парижды алған өсөн» көмөш миҙалы
 «1812 йылғы Ватан һуғышы иҫтәлегенә» көмөш миҙалы

 Иҫкәрмәләр 

 Әҙәбиәт 


Категория:1812 йылғы Ватан һуғышында ҡатнашыусылар
Категория:Малоярославец янындағы алышта ҡатнашыусылар
Категория:1812 йылғы Смоленск алышында ҡатнашыусылар
Категория:Лейпциг янындағы алышта ҡатнашыусылар
Категория:Дрезден янындағы алышта ҡатнашыусылар
Категория:Париж янындағы алышта ҡатнашыусылар