Әхмәтов Абдулла Шәңгәрәй улы

Әхмәтов Абдулла Шәңгәрәй улы (2 май 1918 йыл — 25 ноябрь 1995 йыл) — Бөйөк Ватан һуғышы яугиры. Айырым элемтә ротаһының телефонсылар отделениеһы командиры, өлкән сержант (1944). Хәрби элемтә училищеһын тамалағандан һуң - өлкән лейтенант (1945). Советтар Союзы Геройы (1944).

 Биографияһы 
Абдулла Шәңгәрәй улы Әхмәтов 1918 йылдың 2 майында Өфө губернаһы Стәрлетамаҡ өйәҙе (хәҙерге Башҡортостан Республикаһы Стәрлебаш районы) Йомағужа ауылында тыуған. Милләте башҡорт.

Мәктәптең 7 синыфын, уҡытыусылар әҙерләү курстарын тамамлай. «Урал» колхозында эшләй, артабан Айтуған башланғыс мәктәбендә уҡыта.

1938 йылдың октябренән Ҡыҙыл Армияла. 1941 йылдың июненән Эске эштәр халыҡ комиссариатының 142-се полкында элемтә отделеениеһы командиры була. 1942 йылдың ғинуарынан — Бөйөк Ватан һуғышы фронттарында хеҙмәт итә.

1943 йылдың 26 сентябрендә 3-сө Украина фронты 46-сы армия 31-се уҡсылар дивизияһы 1449-сы айырым элемтә ротаһының телефон бүлеге командиры өлкән сержант Абдулла Әхмәтов ике яугир менән бергә Днепропетровск өлкәһе Верхнеднепровск районы Сошиновка ауылы тирәһендә тәүгеләрҙән булып Днепр йылғаһы аша сыға һәм бер үк ваҡытта 1,5 км оҙонлоғондағы (шул иҫәптән 600 метры һыу буйлап) парлы кабель һуҙа. 248-се уҡсылар полкы дивизия командирының күҙәтеү пунктына элемтә биреп, алыш менән идара итеүгә мөмкинлек бирә. Алыш барышында Әхмәтов, контузия алыуына ҡарамаҫтан, кабелдәрҙең 40-ҡа яҡын өҙөлөүен ялғай. Күрһәткән батырлығы өсөн, СССР Юғары Советы Президиумының 1944 йылдың 22 февралдәге Указына ярашлы, «Советтар Союзы Геройы» исеменә лайыҡ була.

1943 йылдан ВКП(б) ағзаһы. 1945 йылда Киев элемтә хәрби училищеһын тамамлай. 1945 йылдың сентябренән — запаста.

Өфө юғары партия мәктәбен тамамлай, Башҡорт АССР-ының Социаль тәьминәт министрлығында инспектор булып эшләй.

Стәрлебаш район Советы рәйесе урынбаҫары, СССР Әҙерләүҙәр министрлығы уполномоченныйы, элеватор директоры, социаль тәьминәт бүлеге мөдире вазифаларын башҡара.

1995 йылдың 25 ноябрендә Стәрлебаш ауылында вафат була.

 Маҡтаулы исемдәре һәм башҡа бүләктәре 
 Советтар Союзы Геройы (1944).
 «Алтын Йондоҙ» миҙалы (22.02.1944)
 Ленин ордены (22.02.1944)
 I дәрәжә Ватан Һуғышы ордены (06.04.1985)
 Ҡыҙыл Йондоҙ ордены (27.10.1943)
 миҙалдар, шул иҫәптән:
 «1941—1945 йй. Бөйөк Ватан һуғышында Германияны еңгән өсөн» миҙалы
 «1941—1945 йй. Бөйөк Ватан һуғышында Еңеүгә егерме йыл» юбилей миҙалы
 «1941—1945 йй. Бөйөк Ватан һуғышында Еңеүгә утыҙ йыл» юбилей миҙалы
 «1941—1945 йй. Бөйөк Ватан һуғышында Еңеүгә ҡырҡ йыл» юбилей миҙалы

 Хәтер 
 Стәрлебаш ауылының Геройҙар аллеяһында Абдулла Әхмәтовҡа һәйкәл ҡуйылған.
 Стәрлебаш һәм Йомағужа ауылдарының урамдары Абдулла Әхмәтовтың исемен йөрөтә.

 Иҫкәрмәләр 

 Әҙәбиәт 



 Һылтанмалар 




Категория:Бөйөк Ватан һуғышында ҡатнашыусылар
Категория:Днепр өсөн алышта ҡатнашыусылар
Категория:Советтар Союзы Геройҙары (Башҡортостан)
Категория:Башҡорттарҙан Советтар Союзы Геройҙары
Категория:Советтар Союзы Геройҙары:Стәрлебаш районы
Категория:КПСС ағзалары