Аҡъяр (Ҡырым)

Аҡъяр () — Ҡара диңгеҙ яр буйында Ҡырым ярмутрауының көньяҡ-көнбайышында урынлашҡан ҡала. Туңмай торған сауҙа һәм балыҡ тотоу диңгеҙ порты, сәнәғәт, фәнни-техник, рекреацион һәм тарихи-мәҙәни үҙәк. Ҡаһарман-ҡала исемен йөрөтәСевастополь назван в числе первых четырёх (наряду с Ленинградом, Сталинградом и Одессой) городов-героев согласно приказу Верховного главнокомандующего № 20 от 1 мая 1945 года, медаль Золотая Звезда вручена городу согласно указу Президиума Верховного Совета СССР от 8 мая 1965 года.. Аҡъярҙа Рәсәй Федерацияһы Ҡара диңгеҙ флотының төп хәрби-диңеҙ базаһы урынлашҡан.

Аҡъярҙың дәүләткә ҡарағанлығы был ерҙе идараһында тотҡан Рәсәй Федерацияһы һәм Украина араһында бәхәсле булып тора. Рәсәйҙең федератив ҡоролошона ярашлы Аҡъяр Рәсәй Федерацияһының федераль әһәмиәтендәге ҡалаһы булып тора. Украинаның административ бүленешенә ярашлы, Аҡъяр Украинаның төбәге — махсус статуслы ҡала булып тора.

 Йәғрәфиәһе 
Аҡъяр ҡалаһы Ҡырым ярымутрауының көньяҡ-көнбайыш өлөшөндә Гераклей ярымутрауында урынлашҡан. Ҡаланың тарихи үҙәге Аҡъяр бухтаһының көньяҡ яғында урынлашҡан. Федераль әһәмиәтендәге ҡала Аҡъяр көнсығышта Ҡырым Республикаһы менән сиктәш, башҡа яҡтағы ярҙары Ҡара диңгеҙ һыуҙары менән йыуыла.

Аланы —  км².

 Халҡы 

Рәсәй Дәүләт статистикаһы федераль хеҙмәте мәғлүмәттәре буйынса, өлкә халҡы  () кеше. Халыҡ тығыҙлығы —  кеше/км2 (). Ҡала халҡы —  % ().

Аҡъярҙа 2001 йылда — 139Всеукраинская перепись населения 2001: Национальный состав населения.Ethnic composition: 2001 census, 2014 йылда — 162Росстат: большинство крымчан считают себя русскими башҡорт йәшәгәне теркәлгән.

 NO  Флаг  Герб 1  130px  90px 2  Текст  Текст
 Билдәле шәхестәре 
 Ҡотдосова Шәфиҡа Йософ ҡыҙы
 Иҫкәрмәләр 

 Әҙәбиәт 

 З. Ф. Чебанюк «Исторические места и памятники Севастополя»
 Дубровин Н. Ф. История Крымской войны и обороны Севастополя на сайте «Руниверс»
 Зайончковский А. М. Исторический путеводитель по Севастополю на сайте «Руниверс» 
 Отрывки из записок севастопольского сторожила / Сообщ. А. З. // Морской сборник, 1852. — Т. 7. — № 1. — С. 33- 47. 
 Пирогов Н. И. Севастопольские письма Н. И. Пирогова 1854—1855 гг. на сайте «Руниверс»
 Севастопольский альбом Н. Берга, М.: Издание К. Солдатёнкова и Н. Щепкина,1858. на сайте «Руниверс»
 Скориков Ю. А. Севастопольская крепость.— Санкт-Петербург; Стройиздат СПб, 1997. — 320 с + вкл.: ил.
 Тотлебен Э. И. Описание обороны города Севастополя (в 2 частях) на сайте «Руниверс»
 Гражданская война и военная интервенция в СССР. Энциклопедия. М.: Советская энциклопедия, 1983.
 Жигалов И. Дыбенко. Жизнь замечательных людей. Серия биографий. Выпуск 18. М., «Молодая гвардия». 1983.

 Һылтанмалар 

 Правительство Севастополя 
 Национальный музей героической обороны и освобождения Севастополя 
 Военно-морской музей «Михайловская батарея»
 Севастополь вчера, сегодня… Полнотекстовые документы
 В каком состоянии деревья на Приморском бульваре? Мнение дендролога 
 Ҡала Севастополь
 Высказывания о Севастополе. Часть 1

*
Категория:СССР-ҙың герой-ҡалалары
Категория:Рәсәйҙең федераль әһәмиәттәге ҡалалары