Сыртланов Шаһихәйҙәр Шаһгардан улы

Сыртланов Шаһихәйҙәр Шаһгардан улы (1847, Ырымбур губернаһы Бәләбәй өйәҙе Шланлыкүл ауылы — ?) — башҡорт, Өфө губернаһынан 1‑се (1906) һәм 2‑се (1907) саҡырылыш Дәүләт Думаһы ағзаһы. Дворяндарҙан. Почётлы мировой судьяБойович М. М. Наши депутаты. Государственная дума 1го созыва. Москва. 1906. Издание т-ва Сытина И. Д.Бойович М. М. Члены Государственной Думы. Второй созыв. 1907—1912 г. Москва. 1907. Издание т-ва Сытина И. Д..

 Биографияһы 
Шаһихәйҙәр Шаһгардан улы Сыртланов 1847 йылда Ырымбур губернаһы Бәләбәй өйәҙе Шланлыкүл ауылында башҡорт дворян ғаиләһендә донъяға килә. Өфө губернаһынан 1‑се (1906) һәм 2‑се (1907) саҡырылыш Дәүләт Думаһы ағзаһы итеп һайлана. Дворяндарҙан. Сыртлановтар нәҫеленән. 1906 йылда алып Халыҡ азатлығы партияһы ағзаһы. Неплюев кадет корпусын тамамлаған. ?— 1877 йылға тиклем рус армияһында, капитан. Хәрби-халыҡ идаралығында (Сәмәрҡәнд ҡалаһы) бүлек начальник булып хеҙмәт итә. 1878—83 йылдарҙа, 1887—1908 йылдарҙа Бәләбәй өйәҙ земство йыйылышы гласныйы, 1892 йылда алып ҡала эштәре буйынса Өфө губерна присутствиеһы ағзаһы. 1‑се Думала дәүләт килемдәре һәм сығымдары үтәлеше, бюджет, аграр, императорға яуап хаты төҙөү комиссиялары, 2‑селә — бюджет комиссияһы ағзаһы. Кадеттар фракцияһына һәм Дәүләт думаһының мосолман фракцияһы бюроһына ингән. Аграр мәсьәләне тикшергәндә башҡорттарҙың аҫаба ерҙәрен законһыҙ алыу т‑да мәғлүмәттәр килтереп, уның башҡорттар тормошона кире йоғонто яһауы хаҡында белдергән. Өфө губернаһы Бәләбәй өйәҙендә 2200 дисәтинә ер биләгән. Рәсәй мосолмандары иттифағын ойоштороусыларҙың һәм етәкселәренең береһе. Кадеттарҙың 3‑сө съезында (1906 йылда апрель, Санкт-Петербург), 1—3‑сө Бөтә Рәсәй мосолмандары съездарында ҡатнашыусы. 1906 йылдаң башлап Рәсәй мосолмандары иттифағының ҮК ағзаһы. Хәйриә менән шөғөлләнгән. Өфөләге оло йәштәге ирҙәр һәм мосолман малайҙары приютына мөдирлек итеү комиссияһы ағзаһы (1897—1917). Почётлы мировой судья.

 Ғаилә 
Атаһы: Шаһигардан Сыртланов (1804—?) — ғәскәри старшина. 1821 йылда башлап 12‑се башҡорт кантонында хеҙмәт итә. 1833 йылда алып 12‑се башҡорт кантоны башлығы ярҙамсыһы, 1834 йылдаң — башлығы, 1856 йылдаң — 21‑се башҡорт кантоны башлығы. «1853—1856 йылдарҙа Көнсығыш һуғышы иҫтәлегенә» миҙалы менән бүләкләнгән. Бәләбәй өйәҙендә 2 тирмәне һәм йылҡы заводы була.

Ҡатыны:

Балалары:
 Ғәлиасҡар (1875—1912) — Өфө губернаһынан 3‑сө Дәүләт думаһы (1907—12) депутаты.
 Рауил (1877—1916) — генерал-майор, 166-сы Ровна пехота полкы командиры.
 Йософ (1879—?) — Башҡорт милли хәрәкәте эшмәкәре, 1918 йылда Башҡорт армияһында хеҙмәт итә.
 Сафия — табипКондратьев А. Дочь, достойная памяти отца // Уфа. — 2008. — № 8. — С. 75..
 Рөстәм — уҡытыусы.

 Хәтер 

 Иҫкәрмәләр 

 Һылтанмалар 


Категория:Ырымбур Неплюев кадет корпусын тамамлаусылар
Категория:Башҡортостан сәйәсмәндәре
Категория:Сыртлановтар
Категория:Рәсәй империяһының беренсе саҡырылыш Дәүләт думаһы ағзалары
Категория:Рәсәй империяһының икенсе саҡырылыш Дәүләт думаһы ағзалары
Категория:Өфө губернаһынан Рәсәй империяһы Дәүләт думаһы депутаттары