Андорра

Андорра Кенәзлеге (, , ), Андо́рра — Европаның диңгеҙгә сығыу юлы булмаған кәрлә дәүләте, кенәзлек.
Көнсығыш Пиренеи тау системаһында Франция һәм Испания араһында урынлашҡан. Атамаһы  һүзенән килеп сыҡҡан, «буш ятҡан ер» тигәнде аңлата.

Элек ябыҡ кенәзлек бөгөн туризмға күрә үҫешкәнгә күрә сәскә атаhttp://www.estadistica.ad/serveiestudis/web/exportar_banc_dades_csv.asp?formules=anual%7Cinici&any1=01/01/2008&any2=01/01/2008&codi_divisio=380&lang=1&codi_subtemes=59&codi_tema=10 .

Милли составы буйынса халҡы (1995):
 андоррандар (каталандар) — 31 %
 испандар — 45 %
 португалдар — 11 %
 француздар — 8 %.

Рәсми тел — каталан теле.

 Тарихы 
 778 — беренсе мәртәбә телгә алына.
 790 —Франк короле Карл Великий Андорраның бойондороҡһоҙлоғон гарантиялай.
 805 — Андорра кенәзлеге нигеҙләнгән йыл. Андорра общинаһы кешеләре франк ғәскәрен ғәрәптәрҙең тылына үткәрә, шуның өсөн Бөйөк Карл общинаға Бөйөк азатлыҡ Хартияһын (Magna Carta) бүләк итә.
 IX век — ил биләмәһенә ғәрәптәр һөжүме.
 1278 — Графом де Фуа и испан епископы Урхельский Андорраның ике ҡатлы суверинитеты тураһында килешеү төҙөй.
 1479 — граф Франциск Феб де Фуа Королевство Наварра кореллегенең короле була, шулай итеп Андорраға хоҡуҡтар навар короллегенә күсә.
 1589 — Наварра кореле Генриха IV исеме менән Франция тәхетенә күтәрелә. Суверинитет хоҡуҡтары Францияға күсә.
 1866 — Андорра конституцияһы төҙөлә.
 1934 — хәҙергә Андорра консититуцияһы нигеҙҙәре төҙөлә.
 1934 — Скосырев Борис Михайлович 8 июлдә үҙен Андорра кореллеге короле итеп тәҡдим итә.
 1976 — беренсе сәйәси фиркә — Андорра демокритик фирҡәһе төҙөлә.
 1981 — власть закон сығарыу һәм башҡарма власҡа бүленәю
 1993 йылға тиклем — Франция һәм епископ Урхельскийҙың ике ҡатлы протектораты аҫтында була.
 1993 — яңы конституция ҡабул ителә; БМО ағзаһы.
 1994 год — Андорра Евросоюз ағзаһы; Марк Форне Мольне — премьер.
 13 июнь 1995 йыл — Рәсәй Федерацияһы менән дипломатик мөнәсәбәт булдырыла.
 2004 — Футбол буйынса Андорра йыйылма командаһы Македония менән матчта беренсе еңеү Стадионда 114 кеше була.
 С 2004 — Евровидение йыр конкурсында Андорра ҡатнаша башлай.

 Әҙәбиәт 
  (обл.)

 Иҫкәрмәләр 

 Һылтанмалар 


 Андорра — Происхождение, история, география, достопримечательности, рус.
 Информация об органах конституционного контроля Андорры
 История независимости Андорры с 1933 по 1940 года 


Категория:Парламентар монархиялар
Категория:Унитар дәүләттәр
Категория:Диңгеҙгә сығыу юлы булмаған илдәр