Кәрешкә (үҫемлек)

Кәрешкә  (, )—  ҡуҙаҡлылар ғаиләһенә ингән теҙмә япраҡлы, сырмалып торған мыйыҡлы, ваҡ ҡына ирен сәскәле үҫемлек; теҙмә япраҡлы, сырмалып торған мыйыҡлы, ваҡ ҡына ирен сәскәле ҡуҙаҡлы үләнТолковый словарь современного башкирского литературного языка. (под. ред З.Г.Ураксина, 2005); ҡуҙаҡлы мал аҙығы үҫемлегеРусско-башкирский словарь сельскохозяйственных терминов (Ф.С.Мурзакаев, 2001); ҡуҙаҡлылар ғаиләһенә ингән теҙмә япраҡлы, сырмалып торған мыйыҡлы, ваҡ ҡына ирен сәскәле үҫемлек; бал ҡорттары уның татын яратып йыя; шәкәрлелеге 70 кг/гаРусско-башкирский словарь по пчеловодству (Г.Д.Зайнуллина, 2001).

120 төрө билдәле.

Тамыр системаһы үҙәкле, азот туплаусы бүлбеләре бар. Ботаҡтары нәҙәк, 1 метрға тиклем оҙонлыкта, япраҡтары пар ҡаурый һамаҡ, 4-10 пар япраҡсыҡ һәм икегә айырылған мыйыҡсалы. Япраҡ ҡыуышлығында сәскәләре 1-3 әр була, үҙенән һеркәләнә, таждары төрлө төҫтә - аҡһыл шәмәхә, ҡуйы ҡыҙыл, алһыу, аҡ. Емеше − 4-10 яҫы орлоҡло ҡуҙаҡ, 1000 орлоҡтоң авырлыгы 50-60 г. Мал аҙығы үҫемлеге, еңел үҙләштерелә торған йәшел масса һәм 35%-ҡа тиклем аҡһымлы бөртөк бирә. Бесән, сенаж, үлән оно булараҡ ҡулланыла; һаламы һәм кәбәге лә мал аҙығы итеп файҙаланыла.

Кәрешкә көн яҡтылығы оҙон ваҡытта үҫә, тупраҡҡа һәм йылылыҡка талапсан түгел, дым ярата. Ҡоро йылдарҙа уңышы кәмей. Тупраҡ шарттарын яҡшыртҡанда: ашлама, известь кереткәндә, тупраҡты тирән эшкәрткәндә, һыу режимын көйләгәндә яҡшыраҡ үҫә. Күп осраҡта һоло һ.б. мал аҙығы культуралары ҡатнашында үҫтерелә. Ашламалар (яртылаш серегән йә иһә тулыһынса серегән тиреҫ, минераль ашламалар) 1 гектарҙан 30-35 т йәшел масса йә иһә 2,5-3 т бөртөк алыу маҡсаты ҡуйып керетелә. Кәрешкәнең 1 т йәшел массаһы тупраҡтан 3,5-4 кг азот (ҡатнашмалағы культуралар нисбәтенә бәйле), 1-1,3 кг Р2О5, 3-4 кг К2О үзләштерә, 1 т бөртөк, тиңдәшле рәүештә, 60-65, 15-20 һәм 15-20 кг. 

 Иҫкәрмәләр 

 Әҙәбиәт 
 Митрофанов А.С., Рожков М.М. Вика (яровая и озимая). М., 1961; Зиганшин А.А., Исмагилов Х.Х. Зернофуражное поле. Казань, 1985; Чекмарев П.А. Рекомендации по возделыванию вико-овсяных смесей на полях Республики Татарстан. Казань, 1993.


  Г.Д. Зәйнуллина. Өфө- 2001 йыл Урыҫса-башҡортса, башҡортса-урыҫса умарталыҡ һүҙлеге.

 Сығанаҡтар 
 Татар энциклопедияһы  

Категория:Ике өлөшлөләр
Категория:Күбәләк сәскәлеләр
Категория:Баллы үҫемлектәр
Категория:Дарыу үҫемлектәре
Категория:Урта диңгеҙ буйы флораһы
Категория:Төньяҡ Африка флораһы
Категория:Төньяҡ Америка флораһы
Категория:Көньяҡ Америка флораһы
Категория:Ҡуҙаҡлылар