Сураш (Асҡын районы)

Сураш () — Башҡортостандың Асҡын районындағы татар ауылы. 2010 йылдың 14 октябренә ҡарата халыҡ һаны 233 кеше.
Почта индексы — 452895, ОКАТО коды — 80204843003.


 Халыҡ һаны 
Бөтә Рәсәй һәм Бөтә Союз халыҡ иҫәбе алыу мәғлүмәттәре буйынса халыҡ һаны (кеше)
Иҫәп алыу йылы һәм көнөБөтә халыҡИр-егеттәрҠатын-ҡыҙҙарИр-егеттәр өлөшө (%)Ҡатын-ҡыҙҙар өлөшө (%) 1897 йыл 9 февраль (26 ғинуар) 1920 йыл 26 август 1926 йыл 17 декабрь 1939 йыл 17 ғинуар 1959 йыл 15 ғинуар 1970 йыл 15 ғинуар 1979 йыл 17 ғинуар 1989 йыл 12 ғинуар 2002 йыл 9 октябрь 2010 йыл 14 октябрь23311312048,551,5

 Географик урыны 
 Район үҙәгенә тиклем (Асҡын): 50 км
 Ауыл советы үҙәгенә тиклем (Солтанбәк): 5 км
 Яҡындағы тимер юл станцияһы (Чернушка): 138 км

 Урамдары 
Урам исеме«Налог Белешмәһе» системаһында Сураш ауылы

 Шишмә урамы ()
 Түңәрәк урамы ()
 Сарс урамы ()
 Үҙәк урамы ()

 Тарихы 
Сураш ауылы ХVIII быуатта билдәле булыуын төрлө мәғлүмәттәр раҫлай. Беренсе версия буйынса, ауылдың исеме уның урнашыуына бәйле булырға мөмкин. Сарс һәм Күнгәк йылғалары ҡушылып, матур дуға яһап, ауылды ике тапҡыр уратып- уратып аға. Халыҡ телендә ул «Су— ураш» тигәнде белдереп, ауылға исем биргән (ауылды Су- һыу уратҡан мәғнәһендә).
Икенсе версия лә бар. Сураш ауылында тыуып үҫкән профессор, юридик фәндәр докторы Сәмиғуллин Венир Кәлимулла улы «Чураш» исемле тарихи-социологик — очергында сураш ырыуы хатта IX—X быуаттарҙа, иң тәүге башҡорттар тураһында иҫкә алынғанда уҡ, билдәле булыу мөмкинлеген яҙа. ХVIII быуаттың 30-сы йылдарында, башҡорт ихтилалдары ваҡытында, ауыл Иҫке Сарс (хәҙерге Солтанбәк) кеүек үк Тевкелев карателдәре тарафынан яндырылған һәм оҙаҡ ҡына тергеҙелмәгән булыуы ихтимал . 1795 йылдағы V ревизия мәғлүмәттәрендә ауыл күрһәтелмәгән, ә алдағы ревизия мәғлүмәттәре буйынса, 1816 йылда — 23, 1834— 40, 1850- 68, 1858 йылда 92 ир-ат заты булыуы билдәле.
1717 йылдың башында уҡ билдәле булған Себер юлының Балыҡсы волосы Сураш башҡорто Чермшак Илеков «с товарыщи» Танып волосы башҡорттарын Үҙәй ауылы Ураҙай Аҙнағолов, Кулымбет Чискаконов, Ямек Кәҙерғолов Өфө йылғаһының уң яғындағы борт ерҙәренә оҙатыуҙы яңынан башлап ебәрә. Килешеү төҙөп, шул ерҙәргә керҙәштәрҙе (припущенники) керетеү эштәрен башлап ебәреү тураһында мәғлүмәттәр һаҡланған.

 Билдәле шәхестәр 
 Сәмиғуллин Венир Кәлимулла улы (15.11.1947) — хоҡуҡ белгесе, юғары мәктәп уҡытыусыһы. Рәсәй Юридик фәндәр академияһы ағзаһы, юридик фәндәр докторы (1998), профессор (1999). Башҡортостан Республикаһының мәғариф отличнигы (2015)Башҡорт энциклопедияһы — Сәмиғуллин Венир Кәлимулла улы .

 Иҫкәрмәләр 

 Сығанаҡтар 
 * Асфандияров А. З. История сел и деревень Башкортостана и сопредельных территорий 192-193  
 С.И.Хамидуллин,Ю.М.Юсупов, Р.Р.Асылгужин, Р.Р.Шайхеев, И.Р.Саитбатталов, Ф.Х.Гайсина,, Р.М. Рыскулов, А.Я.Гумерова, Г.Ю.Галеева, Г.Д.Султанова.- История башкирских родов. Балыҡсы. Том 3 — Уфа; ГУП РБ Уфимский полиграфкомбинат, 2014. —236 стр.53 -54

Категория:Асҡын районы ауылдары