آنئمیا

آنئمیا، قانداکی قیرمیزی قان سلوللارین اسکیلمه سی دیر .یوخسا قان دا اولان هموگلوبین.یوخسا قانین اوکسیژن داشیماق باشاریسینین اسکیلمه سی آنئمیا یاواش باشلادیغی زامان، علامتلر چوخ واخت آجی اولمالی دیر و بو ایشلرده یورغونلوق، ضعئفلیک، نفس آلماسی و یا دا ایدمان ائتمه یه بیلمه سی شامل اولار. آنئمیا تز باش وئرنده، علامتلر، آشفتالیق، بیلیش، بیلیشمک و سوسوزلوق آرتماسی ایله باغلی اولا بیلر. شخص بؤیوک آغلاییرسا، آنمییا مؤحکمل اولمالیدیر. اساس ندندن آسیلی باشقا علامتلر باش وئرر.

آنئمیا قان ائتمه سی، قیرمیزی قان سلوللاری نین دۆزلمه سینین اسکیلمه سی و  قیرمیز قان سلوللارین داغیلماسینین آرتیلماسی. قان ائتمه نین سبب لرینده توما و معده- آنتومینیال قان تؤکولوشلری واردیر. محصولون آزالماسینین ندنی عبارت دیر دمیر کسری، ویټامین بی ۱۲ کسری، تالاسیمیا و سوموکو مغزینین بیر سیرا نئوپلازملاری. بؤیوک شکلی نین ندن لرینده سیکلت سل آنمییا، مالاریا و بعضی موحتال ایمون ناخوشلوقلار کیمی جینیتیک شرایطلر واردیر. آنئمیا دا هر حجره ده قیزیل قان حجره لرینین بؤیوکلری و هیمگلوبین ساییینا گؤره طبقه بنده اولونور. اگر حجره لر کئچئک اولسا، بونو میکروسیتیک آنمیا دئییر؛ اگر بؤیوک اولسا، ماکروسیتیکی آنمیا ديیر؛ و اگر دوغال اؤلچۆ لرین وارسا، نورموسیتک آنمییا دئییر. اَرَکلرده آنئمیا نین دیگنوزو هیموگلوبینینین 130- 140 g/ L دن 13 - 14 g/ dL دن آز، آروادلاردا 120 - 130 g/ Lدن 12 - 13 g/ dl دن آز دیر. سورا دا سببینی معلوم اتمک اوچون داها دا آراشدیرما لازیمدير.

بعضی دسته لر، اؤرنک حامیله آروادلار، دمیر قرصلرینین مخلوقا اوچون ایستیفاده ائتمه دن فایدالاری آلیبلر. دئیتیمیک مکمللر، معین سببین تعیین اولونمادان، توصیه اولونماز. قان تؤکولمه لرین ایستیفاده سی معمولاً شخصین علامتلر و علامتلرینه اساسن اولور. علامتلر اولمایانلاردا، هیموگلوبین لیوالری 60 - 80 g/L (6 - 8 g/dL) دن آز اولماسا، اونلاری توصیه اتمزلر. بو توصیه لر حاد قانلاشان بعضی آداملارا دا دئییلیر. اریتروپوزوس قوزغاتماسی ایسه یالنیز آغیر آنمیا ایله یاشایانلاردا توصیه اولونور.

آنئمیا، دونیا اهلی نین اوچده بیرینده اولان قانین ان چوخ گؤروشلو ناخوشلوغو دیر. دمیر آزليق آنئمییاسی ۱ میلیارد نفرین اوستونه چاتیب. ۲۰۱۳-جی ایلده دمیر کمیسی سببینه گؤره آنمییا ۱۸۳۰۰۰ نفرین اؤلومو ندن اولدو. بو، قادینلاردا، بویناشلاردا، اوشاقلاردا و قوجالاردا داها چوخ گؤروشیر.  طبي باخيملارين خرجلریني آرتيرار و ائش قابليتينين آزاليغي ندن اولور. آدین کؤنول یونانی دان آلینمیش دیر:  anaimia، "قانین یوخلوغوندان" و ἀν- an-, "یاشامامام" و α ⁇ μα haima، "قان" معناسینی دئییر.

 قایناقلار: