پئندیر

پئندیر یا پنیر چۆروموش و دولمالانمیش سوددن اله گلن دی کی سوددن اله گلر

 تاریخ‌ده 
پنیرین تاریخی بللی دئیل و هئچ کیم دیه بولمور کی ناواقتدان دوزلیب آمما تاریخ بویی پئندیر دَیَرلی بیر یئمکدیر. بئله بولونور کی قفقاز یا آسیادا ائله گلیب و بیر باشاگلیم ایشده پئندیر دوزلیب و ساتیلیب بئله کی سوتی گئچی قارنینین قوروموشونا دولدوردبلار کی اونی ساخلاسینلار و گئچی قارنیندا اوْلان آنزیملر و باکتریلر سوتی چورودوب و گون قاباغیندا دولمالانیب و پئندیر اوْلوب بۇ باشاگَلیم ایش 10.000-ایل تاریخی اولابیلر آمما بیرکیمسه اونی بیلمیر.

 دوزلمه‌سی 
توش باکتریلر اونا اضافه اولار سوندا بیر آنزیم یا رنت آدیندا اونا آرتاللار و سیرکه یا همان اسید اسیتیک توکوب و اونی دولما دولما ائدللر . پئندیر گئچی قویون اینه سوتوندن اله گلر و دوه سوتوندن پئندیراولماز پئندیر مایاسی یا آنزیم کی اونی دولمالاندیرار صنعتده(rennet) آدی وار.

 لیقوان پئندیری 
آذربایجاندا لیقوان پئندیری چوخ آدلیم دی چون قویون پئندیری دی ولیقوانین قویونلاری داغلاردا اوت یه یب و سوت وئریللر چون سهند داغلاریندا عطریلی اوتلار و بیتگی لر وار وکهلیک اوتی و یاشی گورنتیلر اوردا چوخدی اونا گوره قوینلارین سوتی چوخ یه ملی اولار واوندان پئندیرچالسان دادلی وادلیم اولار .اینیدی سهندداغلاریندا بوجور قوینلار چوخدی و مرتعلر آرادان گئدیر. دنیادا سوئیش پئندیری کی سوئیس مملکتینده اله گلر چوخ آدلیم اوْلوب .
 پئندیر یئمَیی اؤلکه‌لرده 
عالمین چوخ پئندیر ایشلدن اؤلکه‌لر– ۲۰۰۹ هر اینسانین ایل بویوندا یئدیی پئندیر کیلوگرم واحیدینده   ۳۱٫۱   ۲۶٫۱  ۲۵٫۴  ۲۲٫۶   ۲۱٫۴Union suisse des paysans, Consommation de fromage par habitant en 2009    ۲۱٫۰   ۲۰٫۹   ۲۰٫۷   ۱۹٫۴   ۱۸٫۹  ۱۷٫۴   ۱۶٫۷   ۱۶٫۴  ۱۵٫۳   ۱۴٫۸   ۱۲٫۳   ۱۲٫۰   ۱۱٫۳   ۱۱٫۰   ۱۰٫۹   ۱۰٫۸

 پئندیرین جوره بجوره سی 
سویی آز پئندیر(سویی یوزه 13 دن 34 جان):دومان ریکوتای .پارمیجانلو .گئچی توست ومیزوتوست پئندیری .

آز سولی پئندیر(یوزه 35 دن 45 جان) :آدام پئندیری .لیقوان .سوئیس .فتا .چیدار .گودا.

سولی پئندیر(46دان 55 جان یوزده ):پیتزا پئندیری موتزارلا.کممبریت و ماوی پئندیر ومحلی پئندیر

چ.خ سولی پئندیر(یوزه 80دان 88 جان):خامالی پئندیر نوفشاتل .ایمپاستاتا.قاتیش

دنیادا آمریکا آلمان فرانسه ایتالیا هولند لهستان میصر آرژانتین اوسترالیا  چوخ پئندیر اله گتیرن ودانمارک پئندیری لاب یه ملی پئندیردیلر دانمارک پئندیری فتا پئندیریدی . ایراندا دانمارکلی لار سوت وپئندیرین صنعتی ایشلرین گورن دیلر ونچه ایرانی اوردا بوایشلری اورگه شیب و ایراندا بوایشده ایشه باشلیبلار.

گورونتولر

 قایناقلار 

بؤلمه:ویدئو کلیپلری اولان مقاله‌لر
بؤلمه:چاشنی‌لر
بؤلمه:پنیر
بؤلمه:سود محصوللاری