بخشعلی‌خان یکانی

بخشعلی خان یکانی — آذربایجانلی بیر مۆباریز و ساواشچی‌ایدی. بخشعلی‌خان بیرینجی دونیا ساواشی‌ندان سونرا روس گۆجلری‌نین آذربایجانا قوشون چکمه‌سی زاماندا روسلارین قارشیسیندا دوردو و موجادیله ائتدی و اؤزوندن چوخلو رشادتلر گؤرستدی و نهایت‌ده وطن یولوندا دونیاسین دییشدی.

 دوغوم یئری 

بخشعلی‌خان یاخلاشیق ۱۲۸۰–جی هیجری گۆنشلی ایلینده مرند بؤلگه‌سی‌نین یامچی بؤلومونون توابعیندن اولان یکان‌سعدی کندینده دوغولدو.

 روس گۆجلری‌له موجادیله 
آذربایجان روس گۆجلری طرفیندن ایشغال اولماق‌دان سوْنرا، بخشعلی‌خان عثمانلی ایمپیراتورلوغونا کؤچ ائتدی و عثمانلی‌دا ساواش علمی‌نی و دؤیۆش تکنیکلری‌نی اؤیرندی، سونرا وطنی "یکان‌ سعدی" دؤندۆ و آمان‌سیز هۆجوملارلا روس گۆجلری‌نی سیخیشدیردی.

 اؤلومو 
بیر گئجه عملیّات‌دان یورغون اولاراق اسماعیل سیمیتقونون یانینا چهریق قالاسینا گئتدی. گئچمیش زامانلاردا روس گۆجلرینه قارشی اسماعیل سیمیتقویا کؤمک ائتدیغینی و بؤیۆک بیر بلادان سیمیتقونو قورتاردیغی اۆچۆن سیمیتقویا گۆوه‌نیر. آنجاق سیمیتقو خیانت ائدیب و اؤز منفعتینه خاطیر بخشعلی‌خانی حبس ائتدی و روسلارین اعتمادین قازانماق اۆچۆن سحر تزدن بخشعلی‌خانی روسلارا تحویل وئردی. بو خیدمت‌دن ممنون اولان روسلار بو قهرمانا خوی‌دا بیر نئچه گۆن ایشگنجه وئردیلر و سونرا خوی شهری‌نین دوز مئیدانیندا اونو آسدیلار. 
روایت وار کی بخشعلی‌خان دارآغاجی‌نین دیبینده، سیمیتقو و روس گۆجلرینه خطاباً بونلاری سؤیله‌دی: «جسارتینیز وارسا اللریمی یئنی‌دن آچین، و بو دفعه خیانتله یوخ، بلکه مۆحاریبه ایله، منی توتا بیلسز اگر، منی آسین.»

آنجاق دوشمن ایستدیگی هر شئیه نائیل اولموشدو. آغری و اورین داغلاری‌نین مۆباریزی اولان بخشعلی‌خانی تله‌یه سالمیشدی. بخشعلی‌خان، قوچعلی‌خان و شیرعلی‌خان آذربایجان یولوندا دؤیۆشن و جان وئرن اۆچ مۆباریز قارداش‌ایدیلار.

 قایناقلار 

 اتک‌یازی 

بؤلمه:آذربایجانلی نیظامیلر
بؤلمه:مرندلیلر
بؤلمه:افشارلار
بؤلمه:آذربایجانلی شهیدلر