Kimlik siyasəti

Kimlik siyasəti () — fərdlərin etnik mənsubiyyət, irq, milli kimlik, din, konfessiya, gender kimliyi, seksual orientasiya, sosial mənşə və sosial sinif kimi müəyyən bir identikliyə əsaslanaraq həyata keçirdikləri siyasi fəaliyyət. Bu termin həmçinin miqrasiya siyasəti və ya kənarlaşdırıcı millətçi proqramlar kimi geniş sosial hadisələri də əhatə edə bilər. Lakin bəzi tədqiqatçılar (məsələn, Kurzvelli, Perez və Şpigel) terminin həddindən artıq geniş sahələri əhatə etdiyini və buna görə də analitik baxımdan qeyri-dəqiq bir konsepsiya olduğunu müdafiə edirlər.

 Tarixi və inkişafı 

"Kimlik siyasəti" termini XX əsrin axırlarında meydana çıxsa da, onun kökləri Meri Volstonkraft və Frans Fanon kimi müəlliflərin əsərlərinə qədər uzanır. Müasir tərəfdarların çoxu bu sahədə interseksionallıq (kəsişmə) nəzəriyyəsinə istinad edirlər. Bu nəzəriyyə insanın həyatına təsir edən müxtəlif zülm sistemlərinin (məsələn, eyni zamanda həm irqi, həm də iqtisadi diskriminasiya) necə kəsişdiyini təsvir edir.

Bu siyasətin məqsədi sistemli ədalətsizliklə üzləşən qrupların təcrübələrini mərkəzə gətirmək və heç bir qrupun siyasi qərarlardan qeyri-mütənasib şəkildə zərər görməməsini təmin etməkdir. Məsələn, afroamerikalı lezbiyan qadınlar həm irqi, həm gender, həm də seksual orientasiya baxımından spesifik bir sinif təşkil edirlər.

 Tənqidi yanaşmalar 

Kimlik siyasətinə qarşı tənqidlər həm sağ, həm də sol düşərgələrdən gəlir:

 Solçu və Marksist tənqid: Erik Hobsbaum və Maykl Parenti kimi mütəfəkkirlər iddia edirlər ki, kimlik siyasəti proletariatın vəhdətini parçalayır və diqqəti əsas məsələ olan sinfi mübarizədən yayındırır. Onlara görə, bu yanaşma iqtisadi ədalətsizliyə qarşı ümumi mübarizəni zəiflədir.
 Sağ və Konservativ tənqid: Mühafizəkar müəlliflər kimlik siyasətini "kollektivist" və qərəzli olmaqda günahlandırırlar. Onlar hesab edirlər ki, bu siyasət universal dəyərlər əvəzinə partikulyarizmi (ayrı-ayrı qrupların maraqlarını) ön plana çıxarır.
 Liberal tənqid: Nensi Freyzer kimi müəlliflər qeyd edirlər ki, kimlik siyasəti struktur dəyişiklikləri etmək əvəzinə, mövcud sistem daxilində səthi status-kvo dəyişiklikləri ilə kifayətlənir.

 İstinadlar 

 Əlavə ədəbiyyat siyahısı 


 Mike Gonzales. 2018. "". The Heritage Foundation.

 Christopher T. Stout. 2020. The Case for Identity Politics: Polarization, Demographic Change, and Racial Appeals. University of Virginia Press.


 Xarici keçidlər 

Initiative on Religion in International Affairs at Harvard
Joan Mandel. "How Political Is the Personal?: Identity Politics, Feminism and Social Change", University of Maryland, Baltimore County
"A Marxist Critiques Identity Politics". Seattle Weekly. 25 April 2017.
"Identity Politics Can Only Get Us So Far". Jacobin (magazine). 3 August 2017.
"Why identity politics benefits the right more than the left". The Guardian. 14 July 2018.

Kateqoriya:Kimlik siyasəti
Kateqoriya:Siyasi terminlər
Kateqoriya:Çoxluq-azlıq münasibətləri
Kateqoriya:İnsan hüquqları
Kateqoriya:İnterseksionallıq