Sunay Akın

Şükrü Sunay Akın (d. 12 sentyabr 1962, Trabzon) — Türk şairi, yazıçısı, jurnalisti, coğrafiyaşünası və teatr aktyorudur.

12 sentyabr 1962-ci ildə Trabzonda Nəriman və Tuncay Akının ikinci oğlan övladı olaraq dünyaya gəldi. Ailəsi onun daha yaxşı təhsil ala bilməsi üçün 10 yaşında olarkən İstanbula köçdü. Orta təhsilini İstanbul Heydərpaşa Liseyində başa vurdu. İstanbul Universitetinin Coğrafiya fakültəsini (bölümünü) bitirdi.

Özünün dediyinə görə, ilk şeirini yeddi yaşında valideynlərinin otağında yerləşən paltar şkafında boş qalan yeganə asqıya yazır və ona “Üşümüyor musun?” (“Üşümürsənmi?”) deyə sual verir. İlk şeir kitabı 1989-cu ildə “Makiler” adı ilə nəşr olunur. Adını Cemal Sürəyyanın verdiyi bu kitabdan sonra “Antik Acılar”, “Kaza Süsü”, “62 Tavşanı” kitabları çap edilir. O, dostları ilə birlikdə 1989-cu ildə “Yeni Yaprak”, 1990-cı ildə isə “Olmaz” adlı şeir jurnallarını təsis edib nəşr etdirmişdir.

1987-ci ildə “Noktalı Virgül” adlı dosyası ilə Xəlil Qocagöz Şeir Mükafatına layiq görülür. 1990-cı ildə isə Orxon Murad Arıburnu Şeir MükafatınıMakiler şeiri ilə qazanır.

Ani ilhamlara əsaslanan və adətən qısa həcmli olan şeirləri, Orxan Vəli Qanıqın poeziyasındakı bəzi xüsusiyyətləri müasir dövrdə davam etdirən bir quruluşa malikdir. Bununla yanaşı, bu tip şeirlərdə adətən rast gəlinməyən yumşaq, lirik bir ton da mövcuddur. Şeirlərində xüsusilə incə istehza (yergi) ünsürlərindən istifadədəki rahatlığı ilə seçilir. Camal Sürəyanın təsiri altında yazdığı şeirlərdə dil oyunlarına əsaslanan güclü istehza və gözlənilməzlik, uşaqlara və kədərə yönələn mövzularla birlikdə şairin maraq dairəsini və həssaslığını aydın şəkildə nümayiş etdirir.

Mərmərə Universitetinin Gözəl Sənətlər Fakültəsində dərs deyib. Müjdat Gəzən Sənət Mərkəzində isə 5 il ərzində həm dərs keçib, həm də təhsil alıb. Bu təcrübənin də köməyi ilə tək nəfərlik tamaşalar hazırlayıb səhnəyə qoymağa başlayıb. Türkiyənin bir çox şəhərlərində və xaricdə (Frankfurt, Nürnberg, London) tək nəfərlik tamaşalarını dəfələrlə nümayiş etdirib. O, “İki Kitap Bir Heves” adlı tamaşasını hazırda da təqdim etməyə davam edir.

23 aprel 2005-ci ildə dünyanın dörd bir yanından 11 il ərzində topladığı oyuncaqlarla, uzun illər xəyalını qurduğu İstanbul Oyuncaq Muzeyini İstanbulun Göztəpə səmtində, ailəsinə məxsus dörd mərtəbəli tarixi malikanədə açdı. Bu muzey Türkiyədə öz növündə ilk və yeganə nümunədir və Avropa Şurasına bağlı Avropa Muzey Forumu (European Museum Forum) tərəfindən təqdim edilən "Avropada ilin muzeyi" müsabiqəsinə 2010-cu il üçün namizəd göstərilmişdir. 2015-ci ildə ODTÜ Gənc Sahibkarlar Cəmiyyəti tərəfindən təşkil olunan V Kristal Ağac Mükafat Mərasimində “Mədəniyyət və İncəsənət Sektorunda İlin Sahibkarı” mükafatına layiq görülmüşdür.

TRT 2 və CNN Türk kanallarında “Stüdyo İstanbul”, “İzler”, “Akşama Doğru”, “5N1K” kimi mədəniyyət və incəsənət proqramları, sənədli filmlər hazırlayıb onlara töhfə verən Sunay Akın, TV8 (Türkiyə) kanalında da “Gezgin Korkuluk” və “Mahya Işıkları” adlı proqramları hazırlayıb aparmışdır.

Yaşam Radyo, Radyo Kent və Best FM radiolarında proqramlar hazırlayıb aparıb. Mərmərə Universitetinin Gözəl Sənətlər Fakültəsində və Müjdat Gəzən Sənət Mərkəzində müəllim kimi dərs deyib. Hıncal Uluç, Haşmət Babaoğlu və Nəbil Özgəntürk ilə birlikdə “Yaşamdan Dakikalar” proqramında yer alıb. Skyturk360 kanalında isə “Hayat Deyince” adlı proqramı aparıb.

2023-cü ildə Sunay Akın adına bir fond yaradılmışdır. Fondun məqsədi Şükrü Sunay Akının təmsil etdiyi, yaratdığı, inkişaf etdirdiyi və önəm verdiyi — başda mədəniyyət, incəsənət və ədəbiyyat olmaqla, bütün universal dəyərləri Türkiyədə və bütün dünya cəmiyyətləri səviyyəsində qorumaq və yaymaq, bu yolla ictimai fayda təmin etməkdir. Bu məqsədlə Şükrü Sunay Akının adını və bu adın təmsil etdiyi dəyərləri qorumaq və yaşatmaq, onun ad hüquqlarını bütün platformalarda müdafiə etmək, icazəsiz istifadənin qarşısını almaq və fondun nizamnaməsində göstərilən digər məqsədləri həyata keçirmək əsas hədəflər sırasındadır.

 Nəşr olunmuş kitabları 
 Şiirli Yastık (2021)
 Hayal Kahramanları (2015)
 Geyikli Park (2013)
 Bir Çift Ayakkabı (2011)
 Çorap Kaçığı (2010)
 Ay Hırsızı (2009)
 Tuncay Terzihanesi (2007)
 Kule Canbazı (2004)
 Kırdığımız Oyuncaklar (2003)
 Onlar Hep Oradaydı (2002)
 İstanbul'da Bir Zürafa (2001)
 Önce Çocuklar ve Kadınlar (2000)
 Ayçöreği ve Denizyıldızı (2000)
 Kız Kulesi'ndeki Kızılderili (2000)
 Antik Acılar (1999)
 Makiler (1999)
 62 Tavşanı (1998)
 Kırılan Canlar (1997)
 İstanbul'un Nazım Planı... (1996)
 Kaza Süsü (1996)
 Makiler (1996)
 Antik Acılar (1995)
 Küçük Asker...Küçük Asker... (1995)
 Veşaire...Veşaire (1994)
 Şairler Matinesi (1993)
 Şiir Cumhuriyeti (1993) - Safa Fersal ile birlikte
 Şiir Ülkesi (1993)

 Şeirlərindən bəziləri 
 Ayrılık
 Çukur
 Dudak Payı
 Beceriksiz
 Asansör
 Alacak
 Ama Ölüm
 Beyaz Adam
 62 Tavşanı
 Aile Boyu
 Barış
 Bulut
 Antik
 Böcek
 Bir Araya
 Ayna Oyunu
 Alfabe
 At Kokusu
 Beyazperde
 Beyaz
 Kova Kaleci (Sivas qətliamı xatirəsinə)
 Çocuk ve Hüzün

 Mükafatları 
 2024: Əsrin Parlaq Üzü 
 2025: İlin ən yaxşı şairi

 Qeyd 
 18 yaşından bu günə qədər doğum gününü qeyd etmir.^ "Hüzünlü bir sonbahar anısı". www.cumhuriyet.com.tr. 18 Ağustos 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi.

 İstinadlar 

 Xarici keçidlər 
 İstanbul Oyuncak Müzesi web sitesi
 Sunay Akın resmi Twitter sayfası
 Milliyet Blog
 Biyografi.info
Kateqoriya:Türkiyənin televiziya aparıcıları
Kateqoriya:İstanbul Universiteti Ədəbiyyat fakültəsinin məzunları
Kateqoriya:Türkiyə şairləri