Çin özbəkləri

Çin özbəkləri (; ) — Çində rəsmi şəkildə tanınan 56 etnik qrupdan biridir. 2021-ci ildə Çindəki özbəklərin ümumi sayı 12 742 nəfər olmuşdur. Onlar əsasən Sincan bölgəsinin İninq, Taçen, Urumçi və Yarkənd şəhərlərində səpələnmiş şəkildə yaşayırlar. Əhalinin böyük hissəsi şəhərlərdə, az bir qismi isə kəndlərdə məskunlaşıb.
Dananqo Özbək Kəndi (Danangou Uzbek Township) Sincanın Çanji (Changji Hui Muxtar Prefekturası) bölgəsində yerləşən və özbəklərə aid olan yeganə etnik kənd icmasıdır.
Cənubi Sincandakı özbəklər uzun müddət Uyğurlarla birlikdə yaşadıqları üçün uyğur dilində, Şimal Sincanın köçəri bölgələrində yaşayan özbəklər isə qazax dilində danışırlar.

 Tarixi 
Çində yaşayan özbəklərin tarixi Qızıl Orda dövrünə gedib çıxır. Qızıl Orda XIII–XV əsrlərdə Mərkəzi Asiyanın və Çinin bəzi bölgələrinin siyasi xəritəsində mövcud idi.
Çindəki özbəklərin böyük bir hissəsi İpək Yolu ilə səyahət edən tacirlərin nəslindən gəlir. Digərləri isə bölgədə baş verən XVIII əsrin 1750-ci illər hadisələrindən sonra Çinə köç etmişlər.

 Demoqrafiya 
Özbəklər Çində rəsmi şəkildə tanınan 56 etnik qrupdan biridir və təxminən 10 min nəfərlik əhali ilə ölkə əhalisinin 0.001%-dən də azını təşkil edirlər. Onlar əsasən Sincan bölgəsində, xüsusilə İninq, Taçen, Urumçi, Yarkənd, Yeçeng və Kaşğar kimi şəhərlərdə yaşayırlar.
Ənənəvi olaraq Çindəki özbəklər şəhər məskunları olmuş, ticarət, sənətkarlıq və müxtəlif əmək sahələri ilə məşğul olmuşlar. 1990-cı illərdə onların 30%-dən azı fermer və ya maldarlıqla məşğul idi; böyük hissəsi zavod işçiləri, texniki mütəxəssislər və tacirlər idi. Savadlılıq səviyyələri Sincan bölgəsində ən yüksək göstəricilərdən biri sayılırdı.

1953-cü ildə Çində 13,600-dən çox özbək qeydə alınmışdı. 1964-cü il siyahıyaalınmasında bu rəqəm təxminən 7,700 nəfərə düşmüşdür.

 Tanınmış  şəxsləri 
 Əlixan Törə – İkinci Şərqi Türküstan Respublikasının prezidenti
 Anvar Hanbaba – Çinli pedaqoq və siyasətçi

 İstinadlar 

Kateqoriya: Çin
Kateqoriya:Özbəkistan
Kateqoriya:Uyğur dili
Kateqoriya:Qızıl Orda
Kateqoriya:Mərkəzi Asiya
Kateqoriya:İpək yolundakı şəhərlər
Kateqoriya:İpək yolu
Kateqoriya:Çin dili
Kateqoriya:Özbək dili
Kateqoriya:İslam