Fransız əcnəbi legionu

Fransız əcnəbi Legionu və ya Xarici Legion () — Fransa quru qoşunlarının bir hissəsi olan və əsasən əcnəbilərdən ibarət hərbi hissə. 9 mart 1831-ci ildə Fransa kralı I Lui-Filipin fərmanı ilə müstəsna olaraq Fransa hüdudlarından kənarda hərbi əməliyyatlarda iştirak etmək üçün nəzərdə tutulmuş birlik kimi yaradılmışdır. Yarandığı andan bu günə qədər legion yalnız Fransa dövlətinin başçısına tabe olub.

Tarixinin müəyyən dövrlərində Legion qırx mindən çox şəxsi heyətə sahib idi. Beləliklə, 1914-cü ilin avqustunda Əcnəbi Legionun 5 yürüş alayında 52-dən çox millətin nümayəndəsi olan 42.883 könüllüsü var idi. 2018-ci ilə olan məlumata görə, Legionun 11 alayında 100-dən çox ölkədən təxminən 8900 nəfər xidmət edən əsgəri var.

 Tarix 
Fransız Əcnəbi Legionu Kral I Lui-Filippin 9 mart 1831-ci il tarixli fərmanı ilə bir neçə polk əsasında yaradılmışdır (). Bu alaylardan biri qondarma "Hohenlohe alayı" idi () Bu alay Alman şahzadəsi və fransız marşalı Lüdviq Aloysius fon Hohenlohenin komandanlığı altında İnqilab Müharibəsində royalistlər üçün vuruşmuş və daha sonra Fransa kralı X Karla xidmət etmişdir.

 Kampaniyalar 
1847-ci ildə Əlcəzairin fəth edilməsindən sonra legionerlərin xidmətlərinə tələbat yenə də mövcud idi. Belə ki, o, 1854-cü ilin noyabr ayında Krım müharibəsi zamanı baş vermiş İnkerman döyüşündə iştirak etmişdir. Bütün Sevastopol yaxınlığında gedən döyüş zamanı hər iki piyada alayı 12 zabitini itirmiş, 66 nəfər yaralanmış, həmçinin 1625 əsgər ölmüş və yaralanmışdır. Ölənlər arasında 1855-ci il may ayının 2-də Şvarts-Redubtdakı döyüşdə həlak olan 1-ci Əcnəbi Alayının komandiri polkovnik Rafael Vyano da var idi (həmin döyüşdə ingilis-fransız qoşunları 118 nəfərini itirmiş və 480 nəfər yaralanmış, onlardan biri də 1-ci ordunun 3-cü zabiti idi. Alaydan 14 nəfər öldürülmüş və ya yaralanmışdır).


Əcnəbi legion aşağıdakı yerlərdə baş vermiş müharibələrdə və əməliyyatlarda iştirak etmişdir:

 Fransız Əlcəzairi: 1831-1882
 İspaniya: 1835-1839
 Krım müharibəsi: 1853-1856
 İtaliya: 1859
 Fransa-Meksika müharibəsi (Kameron döyüşü daxil olmaqla): 1863-1867
 Cənubi Oran (Əlcəzair): 1882–1907
 Tonkin (Vyetnam): 1883-1910
 Formosa (Tayvan): 1885
 Dahomey: 1892-1894
 Sudan: 1893–1894
 Madaqaskar: 1895-1901
 Mərakeş: 1907-1914
 Birinci Dünya müharibəsi: 1914-1918
 Yaxın Şərq: 1914-1918
 Tonkin (Vyetnam): 1914–1940


 Mərakeş: 1920-1935
 Suriyada Milli Azadlıq Üsyanı: 1925-1927
 İkinci Dünya müharibəsi: 1939-1945
 Hind-Çini Müharibəsi:  
 Madaqaskar üsyanı: 1947-1950
 Tunis Müstəqillik Müharibəsi: 1952-1954
 Mərakeş Müstəqillik Müharibəsi: 1953-1956
 Əlcəzair: 1954-1961
 : 1978
 Livan: 1982-1983
 Körfəz müharibəsi, İraqın Əl Salman hava limanının tutulması: 1991
 BMT-nin Somalidə sülhməramlı əməliyyatı, Bosniya: 1992-1996
 Kosovo: 1999
 Mali: 2013
 İraq: 2016

 Müasir dövr 



Legionun əsas döyüş missiyaları ekstremal vəziyyətlərdə Fransa və müttəfiq dövlətlərinin vətəndaşlarını müdafiə etmək, habelə BMT-nin sülhməramlı missiyalarını yerinə yetirməkdən ibarətdir. Legionerlər də digər peşəkar hərbçilər kimi dünyanın qaynar nöqtələrində xidmət edirlər — Cibuti, Konqo Demokratik Respublikası, Fransa Qvianasında, İran körfəzində, Somalidə, Yuqoslaviyada, Əfqanıstanda, Kot-d'İvuarda və s. Legion, Fransa dövlətinin NATO və ya Avropa İttifaqı daxilində öz maraqlarını müdafiə etdiyi, Fransanın tarixi öhdəliklərinin olduğu və ya Fransa vətəndaşlarının risk altında olduğu yerlərdə istifadə olunur. 1831-ci il fərmanına əsasən, o, yalnız Fransa dövlətinin başçısına — hazırda Fransa prezidentinə tabedir.

 İstinadlar 

Kateqoriya:Fransa Silahlı Qüvvələri