Polyplectron chalcurum

Polyplectron chalcurum və ya Tuncquyruq tovuz-qırqovul — Sumatra tovuz-qırqovul kimi də tanınan qırqovullar yarımfəsiləsinə aid quş növü.
 Təsviri 
Tuncquyruq tovuz-qırqovul kiçik, 56 sm uzunluğa qədər olan tünd qəhvəyi rəngli bir quşdur. Tünd boz ayaqları, nisbətən kiçik başı və on altı lələkdən ibarət uzun və dar quyruğu var. Quyruq lələkləri şabalıdı-qəhvəyi rəngdədir və uclarına yaxın metalik bənövşəyi zolaqlar var. Hər iki cins oxşardır. Erkəyin quyruğu daha uzundur, ayaqlarında iki mahmız var və gözlərinin iris sarı rəngdədir, dişilərin isə mahmızı yoxdur və gözləri tünd qəhvəyi rəngdədir.

Tuncquyruq tovuz-qırqovul "Phasianidae" yarımfəsiləsinə və yeddi tovuz-quzu növündən ibarət olan "Polyplectron" cinsinə aiddir. İki yarımnövü var:
 "P. c. chalcurum" - 1831-ci ildə Lesson tərəfindən təsvir edilib və cənub tuncquyruq tovuz-quzu kimi tanınır.
 "P. c. scutulatum" - 1941-ci ildə Huqerverf tərəfindən təsvir edilib və şimal tuncquyruq tovuz-quzu kimi tanınır.

Mitoxondrial DNT sitoxrom "b və D-loop", həmçinin "nüvə ovomukoid intron G" məlumatları göstərir ki, bu növ dağ tovuz-qırqovul ilə birlikdə bir kladda yerləşir, eyni zamanda qitə növləri olan Germain tovuz-quzu və boz tovuz-qırqovul ilə də yaxın qohumdur (Kimball və digərləri, 2001).

Molekulyar məlumatlar göstərir ki, bu növ nisbətən yaxın zamanda əcdadı boz tovuz-quzulardan ayrılıbdır. Bu, biogeoqrafiya xüsusi lələk naxışları və adada dağ endemiki olması ilə əlaqədar qarışıq bir məsələdir, çünki kiçik bir qurucu populyasiyadan törəməsi molekulyar təhlilləri çətinləşdirir. Aydın olan odur ki, bu növ Cənub-Şərqi Asiya qitəsinin nəsillərindən törəmişdir, ehtimal ki, Gec Pliosen və Erkən Pleistosen dövründə (3,6–1 milyon il əvvəl). Lələk naxışlarının itirilməsi, uzun müddət düşünüləndən fərqli olaraq, avtapomorfi xüsusiyyətidir və bu kladın cənub növləri, əvvəllər "Chalcurus" cinsinə ayrılıbdır və onlar bir-birinin ən yaxın qohumları deyil.

 Yayılması 
İndoneziya endemiki olan tuncquyruq tovuz-qırqovul, Qərbi Sumatranın dağ meşələrində yaşayır.

Cinsin digər növləri kimi, bu gizli quş utancaq və çox ehtiyatlıdır. Lakin digər tovuz-quzulardan fərqli olaraq, lələk naxışları yoxdur.

 Qorunma statusu 
Tuncquyruq tovuz-qırqovul "Beynəlxalq Təbiəti Mühafizə İttifaqı"nın (IUCN) Təhlükədə Olan Növlərin Qırmızı Siyahısında "Ən Az Narahatlıq Doğuran" kateqoriyasında qiymətləndirilib.

 İstinadlar 

 Ədəbiyyat 


 Xarici keçidlər 

 BirdLife Species Factsheet

Kateqoriya:Əlifba sırasına görə heyvanlar
Kateqoriya:Qırmızı kitaba görə az qayğı tələb edən növlər