Rusiyanın Ukraynaya hücumu zamanı zədələnmiş mədəniyyət obyektlərinin siyahısı

Rusiyanın Ukraynaya hücumu zamanı zədələnmiş mədəniyyət obyektlərinin siyahısı — Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Təhsil, Elm və Mədəniyyət Təşkilatı (YUNESKO) tərəfindən Rusiyanın Ukraynanı işğal etməsi zamanı zədələnmiş və/və ya dağıdılmış (24 fevral 2022-ci ildə başlamış) kimi təsdiqlənmiş Ukraynada yerləşən mədəniyyət obyektlərinin siyahısı. Çoxları tərəfindən istinad gətirilməsinə baxmayaraq, bu məlumat dəstinin keyfiyyəti hələ də optimal deyil. 2024-cü ilin aprel buraxılışının tədqiqi göstərmişdi ki, bir çox qeydlər natamam məlumatdan əziyyət çəkir (məsələn, qeyri-dəqiq təsvir, çatışmayan geolokasiya, çatışmayan zədə tarixi, çatışmayan çoxdilli başlıq/təsvir). Tədqiq etdikləri 351 zədələnmiş mədəni sərvətdən yalnız 211-i öz meyarlarına cavab verir, onlara şərh verilmiş və məlumat dəstinə daxil edilmişdir..Wang, S., Berezko, O., Kultorp, E., Stefashko, M., Fedak, S., & Denyshchuk, O. (2024). Annotated Dataset of Damaged Cultural Sites and Infrastructures during the Russian invasion of Ukraine [Data set]. International Workshop on Social Communication and Information Activity in Digital Humanities (SCIA), Lviv, Ukraine. Zenodo. https://doi.org/10.5281/zenodo.14569340

Həm Ukrayna, həm də Rusiya silahlı münaqişələr zamanı mədəni irsin qorunması üçün hazırlanmış "Silahlı münaqişələr zamanı mədəni sərvətlərin mühafizəsi haqqında" Haaqa Konvensiyasını (1954-cü il Haaqa Konvensiyası) imzalayıblar. YUNESKO əsasən uyğunluğun yayılması və monitorinqinə cavabdehdir.

 Siyahı 
Siyahı 29 dekabr 2024-cü il tarixinə hazırdır və YUNESKO tərəfindən təsdiqlənmiş məlumatlara əsaslanır.

Bura ümumilikdə 468 obyekt daxildir:

 145 dini obyekt
 Tarixi və/və ya bədii maraq doğuran 238 bina
 32 muzey
 33 abidə
 17 kitabxana
 1 arxiv
 2 arxeoloji sahə
ƏvvəlSonraAdı/təsviriUkrayn dilindəNövüBələdiyyəQeydlərframelessframelessRegion gənclər mərkəzinin tarixi binası, əvvəlki Şors KinoteatrıTarixi tikiliÇerniqov27 fevral 2022-ci ildə Çerniqov Şəhər Şurası (Dövlət Bankı Evi) binasına endirilmiş aviazərbə nəticəsində qismən dağılmışdır.framelessframelessMüqəddəs Feodosi kilsəsiDini tikiliÇerniqovframelessHərbi Tarix Muzeyi, Çerniqov Tarix Muzeyinin filialıMuzeyÇerniqovV. V. Tarnovski adına Çerniqov Tarix MuzeyiframelessframelessRegional uşaq kitabxanası (keçmiş Vasil Tarnovski adına Ukrayna Əntiqləri Muzeyi)KitabxanaÇerniqovframelessframelessKaterina kilsəsi (Çerniqov)Dini tikiliÇerniqovRaket hücumu nəticəsində zədələnmişdir.framelessframelessKeçmiş Çerniqov Rayon Məhkəməsi (1904-cü ildə tikilmişdir)Tarixi abidə?ÇerniqovframelessframelessKorolenko Çerniniv Regional Universal Elmi Kitabxanaları (1910–1913-cü illərdə tikilmişdir)KitabxanaÇerniqovframelessframelessMüqəddəs Kazan kilsəsi (Çerniqov)Dini tikiliÇerniqovframelessHəlak olanların xatirə nişanı olan xatirə qəbiristanlığı və Müqəddəs Arxangel Mixail ibadətgahı (2014–2021-ci illərdə tikilmişdir)Dini tikiliÇerniqovframelessframelessYüksəliş kilsəsiDini tikiliLukaşivka, Chernihiv oblastıframelessBakirə Məryəmin fərziyyə kilsəsi (1801–1804-cü illərdə tikilmişdir)Церква Успіння Пресвятої БогородиціDini tikiliNovı Bıkiv, Chernihiv oblastıMixail Kotsiubənski adına Mərkəzi Şəhər KitabxanasıKitabxanaÇerniqovframelessframelessG. Qalaqan adına Rayon İncəsənət Muzeyi (1899-cu ildə tikilmişdir)MuzeyÇerniqovframelessMədəniyyət evi (kənd kitabxanasının yerləşdiyi yer)Іванівський будинок культуриİvanivka1956-cı ildə tikilmişdir.framelessMixail Kotsiubinskinin memorial ev-muzeyi və əmlakıMuzeyÇerniqovXristian Baptistlərin İkinci Çerniqov Kilsəsinin Dua EviDini tikiliÇerniqovframelessframelessKeçmiş Çerniqov yanğın cəmiyyətinin binasıБудинок пожежного товаристваÇerniqovframelessframelessTaras Şevçenko adına Çerniniv Regional TeatrıЧернігівський обласний академічний український музично-драматичний театр імені Тараса ШевченкаÇerniqovframelessframeless"Desna" mehmanxanasının binası (yerli əhəmiyyətli memarlıq abidəsi)ÇerniqovYazıçı H. Uspenskinin yaşadığı ev (yerli əhəmiyyətli memarlıq abidəsi)ÇerniqovframelessframelessPoçt şöbəsinin binası, 1956-cı il (yerli əhəmiyyətli memarlıq abidəsi)ÇerniqovMədəniyyət eviSemenivka, Çerniqov vilayətiframelessİvankov MuzeyiMuzeyİvankovUkrayna xalq artisti Mariya Primaçenkonun eviYüksəliş kilsəsi (Voznesensk kilsəsi)Dini tikiliframelessframelessSt. George's church in Zavorychi (Heorhiyivska Tserkva)Dini tikiliZavorychi ()Peter and Paul Church (Petro-Pavlivska)Dini tikiliIrpin Bible SeminaryDini tikiliIrpin ()Memorial monument to villagers who died in the Second World WarAbidəHouse of Culture (built in 1952–54)Irpin ()Church of the Resurrection of ChristDini tikiliChurch of the Nativity of the Blessed Virgin Mary (built in 2008)Dini tikiliAbidə to the fallen soldiers of the Armed Forces of Ukraine (established between 2014 and 2021)AbidəBust of Taras Shevchenko in Borodianka (established in 1999)AbidəBorodyankaWooden Church of the Nativity of the Blessed Virgin Mary (built in 1892)Dini tikiliХрам Різдва Пресвятої БогородиціChurch of St. Georgiy Pobidonosets in Irpin (built in 2021)Dini tikiliKyiv OblastConvent of the Icon of the Mother of God "Uslyshatelnytsya" in Fasova village (built in 2012–16)Dini tikiliFasova villageMass grave of soldiers and a monument to compatriots who died during the Great Patriotic War in Bucha (established in 1951)BuchaChurch of Saints Elijah and Apostle Andrew the First-Called (built in 1997)Dini tikiliLocal History Muzey of BorodianshchynaMuzeyBorodiankaCentral City Kitabxana in IrpinKitabxanaIrpinTaras Shevchenko Palace of CultureAbidə to St. Archangel Michael in Borodianka (established in 2015)Dini tikiliBorodyankaMakarivska Public Kitabxana (building of the early twentieth century)KitabxanaAbidə to workers killed in World War II (renovated in 2016)Church of St. John the Baptist – MoshchunMoshchunOrthodox church in Kamianka village of İzyumDini tikiliKamianka village of İzyumAssumption Cathedral (Uspenska Katedra)KharkivXarkov Court of Appeal buildingXarkov"Slovo" buildingTarixi abidəXarkovKharkiv Art MuzeyXarkovChurch of the Holy Queen TamaraDini tikiliXarkovXarkov National Academic Opera and Ballet TheaterXarkovResidential historical building in KharkivTarixi abidəXarkovKharkiv Korolenko State Scientific KitabxanaKitabxanaXarkovframelessframelessBuilding of the faculty of Economics of Xarkov National UniversityXarkovframeless|150x150пксframelessBuilding of the former "Palace of Labor"XarkovFormer House of the Rossiia Insurance CompanyChurch of the Holy Myrrh-Bearing WomenDini tikiliXarkovBuilding of the former central lecture hall in Constitution SquareXarkovHistoric residential building of the 19th centuryTarixi abidəXarkovMemorial Complex of Glory in KharkivXarkovFormer Lux store (Liuks, 19th century)Tarixi abidəXarkovDrobytskyi Yar Holocaust MemorialAbidəXarkovFire department complex (built in 1886)XarkovFormer women's gymnasium (built in 1870s)Tarixi abidəXarkov school No. 7 (built in 1906–07)Tarixi abidəXarkovframelessBuilding of the Department of Labor and Social Protection of the Population of Izyum City Council (built in the 19th century)Tarixi abidəİzyumBuilding of the Research Institute of Venereology (building 1889)Tarixi abidəXarkovChurch of the Nativity of the Blessed Virgin Mary (built in 1838)Dini tikiliChurch of the 2000th anniversary of the Nativity of Christ in Kharkiv (built in 1999–2001)Dini tikiliXarkovV. A. Afanasiev Kharkiv State Academic Puppet Theater (built in 1906–1907)Tarixi abidəXarkovHoly Ascension Cathedral (All-Holy Church) in Izyum (built in 1826, completed in 1902–03)Dini tikiliİzyumChurch of the Cross (built in 1809–23)Dini tikiliChurch of Saint Demetrios of SoluneiaDini tikiliFormer Palace of Culture for the railway workers in Kharkiv (Central House of Science and Technology of the Southern Railway)XarkovSoviet architecture recognized as an architectural monument in 1987.
Architect: Aleksandr DmitrievMemorial to the Victims of Totalitarianism (built in 1991–2000)AbidəXarkovA cemetery containing the graves of victims of Stalinism and the Katyn massacre in Piatykhatky.Xarkov Regional Palace of Children and Youth (House of Children's and Youth Creativity, built in 1851–53)Tarixi abidə?XarkovChurch of the Transfiguration (built in 2011–13)Dini tikiliXarkovHoly Trinity Church (built in 1909–15)Dini tikiliChurch of St. George the VictoriousDini tikiliXarkovStrytenska Church in Lisne (built in 2018)Dini tikiliLisneChurch of St. Nicholas the Wonderworker (built in 1991–96)Dini tikiliframelessframelessHryhorii Skovoroda National Literary Memorial Muzey – SkovorodynivkaMuzeyChurch of St. Tikhon of ZadonskyDini tikiliHistorical and Architectural Muzey "Popov Manor"MuzeyVasylivkaHistorical and architectural museum reserve "Sadyba Popova", complex of the 19th century;
Was looted too.Orthodox church near Zhytomyr (Church of the Blessed Virgin of the Ovruch Eparchy of the Ukrainian Orthodox Church)Dini tikiliVyazivkaChurch of St. Nicholas (Church of the Holy Veil defrocked Archimandrite Agathangelos)Dini tikiliframelessframelessSviatohirsk Holy Dormition LavraDini tikiliSviatohirskChurch of St. Nicholas of Myrlikiisky WonderworkerDini tikiliChapel of the Holy Martyr TatianaDini tikiliChurch of Christ the Savior (Tserkva Khrysta Spasytelia)Dini tikiliThe Drama Theater in MariupolTheaterMariupolOur Lady of Kazan Orthodox Cathedral in MarinkaDini tikiliMarinkaAbidə to Metropolitan Ignatium of Mariupol in MariupolDini tikiliMariopolAt Cathedral of Saint Michael the Archangel (Mariupol)?St. Archangel Michael Church in MariupolDini tikiliMariopolChurch of the Icon of the Mother of God "Joy of All Mourners"Dini tikiliVolnovakhaThe Holy Transfiguration ChurchDini tikiliVolnovakhaSt. Nicholas the WonderworkerDini tikiliChurch of the Nativity of the blessed Virgin Mary in MariupolDini tikiliMariopolSt. Dmytrivska Church (built in 1850–61)Dini tikiliMariopol Muzey of Local LoreMuzeyMariopolResidential building of the 19th century in MariupolTarixi abidəMariopolMemorial monument to Afghan soldiersAbidəResidential buildings in Mariupol (1930–41)Tarixi abidəsMariopolAbidə to V. G. Korolenko in Mariupol (installed in 1966)AbidəMariopolCity palace of Culture in Mariupol (built in 1952)MariopolSt. Volodymyr's Church in Mariupol (built in 1999–2000)Dini tikiliMariopolChurch Vifaniia in Mariupol (building of the early XXI century)Dini tikiliMariopolYuryev's House in Mariupol (building of the late nineteenth century)Tarixi abidəMariopolCity palace of Culture "Ukrainian House" in MariupolMariopolPalace of Culture "Iskra" (building 1960)A. Kuindzhi Center for Contemporary Art and Culture in Mariupol (built in 2004)MariopolWas looted too.Palace of Culture "Molodizhnyi" in Mariupol (built between 1887 and 1910)MariopolChaika House of Culture in MariupolMariopolHoly Trinity Church in Mariupol (built in 2010)Dini tikiliMariopolSchool of Arts in Mariupol (built in 1953)Estate of A. Tregubov (buildings of the end of XIXth — beginning of XXth century)House with a spire tower in Mariupol (built in 1953)MariopolCentral City Kitabxana V. G. Korolenko in MariupolKitabxanaMariopolBuilding of the former Alexander Men's Gymnasium (built in 1894–99)Artem House of Culture (built in 1926) – LymanLymanSt. Catherine's Church (Katerynynska Tserkva)Dini tikiliShchastaChurch in honor of the Icon of the Mother of God "Joy of All Who Sorrow" in SverodonetsDini tikiliSverodonetsSievierodonetsk?Islamic Cultural Centre "Bismillah" in SievierodonetskDini tikiliSievierodonetskChurch of the Nativity in SievierodonetskDini tikiliSievierodonetskSt. Tykhvin ChurchDini tikiliSt. Nicholas ChurchDini tikiliChurch of St. Luke of Crimea (building of the early 21st century)Dini tikiliBuilding of the former Soda barracks (Built in 1895)LysychanskThree Saints ChurchPopasnaDini tikiliframelessframelessOkhtyrka City Muzey of Local LoreMuzeyOkhtyrkaframelessframelessFormer People's House (1911–1914)50°18'18.1"N 34°53'36.5"EframelessframelessHouse of the estate manager of L. E. Koenig (1911)Outskirts of TrostyanetsAbidə in honor of the 183rd Tank Brigade (WW2)AbidəframelessframelessOkhtyrka City Council (building of the 20th century)OkhtyrkaframelessLocomotive depot "Smorodyne" (built in 1877)Tarixi abidəTrostyanets50°28'56.9"N 34°58'09.1"EframelessThe main house museum of the estate L. E. Koenig (building from the late 18th century: 1870; part of Trostianetskyi Muzey and Exhibition Center)Тростянецький районний краєзнавчий музей у садибі Л. Є. КенігаMuzeyTarixi abidə?Sovet əsgərlərinin kütləvi məzarlığı və Velıka Pisarivka kəndində abidəAbidəVelıka Pısarivkaframeless|150x150пксframeless|150x150пксTransfiguration CathedralСпасо-Преображенський кафедральний собор (Одеса)Dini tikiliOdessa

 İstinadlar 

Kateqoriya:Ukraynanın mədəni irsi
Kateqoriya:Rusiya–Ukrayna müharibəsi (2022–hal-hazırda)