Sınıq karvansara

Sınıq Karvansara — XIV əsrdə Elxanilər dövründə inşa edilmiş, Azərbaycanın Zəngəzur mahalında yerləşən tarixi abidədir. Bu tikili Gorus rayonunun Qarjis (əvvəlki adı Yaycı) kəndi yaxınlığında, qədim Urud yolu üzərində
yerləşir.

 Tarixi 
Sınıq Karvansara Elxanilər hökmdarı Əbu Səid Bahadur xan tərəfindən 1319-cu ildə (hicri 698) inşa etdirilmişdir. Tarixi mənbələrdə karvansara bəzən "Əbu Səid Karvansarası" adı ilə də qeyd olunur. Karvansara, qədim İpək Yolu üzərində səyyahlar və karvanlar üçün dayanacaq və istirahət yeri kimi xidmət etmişdir.

 Memarlıq 
Karvansara "L" hərfi formasında layihələndirilmişdir. Giriş qapısının üzərində ərəb əlifbası ilə fars dilində kitabə və hicri 698-ci il tarixi həkk olunmuşdur. Divarları çaylaq daşından, əhəng və qum qarışıqlı məhlulla hörülmüşdür. Tağ və sütunlar isə yonulmuş bazalt daşındandır.

 Adının mənşəyi 
"Sınıq" sözü türkcədə "sınmış" mənasını verir. Tədqiqatçılar bu adın binanın qeyri-adi formasına istinadən verildiyini qeyd edirlər.

 Ətraf mühit və tarixi kontekst 
Karvansaranın yerləşdiyi ərazi qədim dövrlərdən Oğuz türklərinin yaşayış məskəni olmuşdur. Abidənin ətrafında qədim qəbiristanlıq qalıqları müşahidə olunur. XIX əsrin əvvəllərində bölgəyə ermənilərin kütləvi köçürülməsi Rusiya imperiyasının işğal siyasəti ilə bağlı olmuşdur.

 Əhəmiyyəti 
Sınıq Karvansara Azərbaycanın orta əsr memarlıq irsinin nadir nümunələrindən biri sayılır. Abidə Elxanilər dövrünün memarlıq xüsusiyyətlərini və o dövrün ticarət həyatını əks etdirən mühüm tarix-memarlıq nümunəsidir.

 İstinadlar 
 Sınıq Karvansara haqqında — Westaz.org

Kateqoriya:Azərbaycan abidələri
Kateqoriya:Karvansaralar
Kateqoriya:Elxanilər
Kateqoriya:Zəngəzur mahalı