İkinci Dünya müharibəsi dövründə Subkarpat Rusiyası

Subkarpat Rusiyası (və ya Karpat-Ukrayna) İkinci Dünya müharibəsi dövründə Mərkəzi və Şərqi Avropada geosiyasi baxımdan əhəmiyyətli bir bölgə olmuşdur. Region hal-hazırda əsasən Ukraynanın Zakarpatye vilayətini əhatə edir, lakin müharibə illərində burada bir neçə dövlətin maraqları toqquşmuş və Subkarpat Rusiyası müxtəlif dövlətlərin nəzarətinə keçmişdir.

 Tarixi 
1919-cu ildə Subkarpat Rusiyası Müqəddəs Roma imperiyasının süqutundan sonra Avstriya-Macarıstan imperiyasının bir hissəsi idi və Birinci Dünya müharibəsindən sonra Çexoslovakiya Respublikasının tərkibinə daxil edilmişdi. Çexoslovakiya dövründə regiona müəyyən muxtariyyət verilmiş, lakin bu muxtariyyət formal xarakter daşıyırdı. 1938-ci ildə Münhen sazişi və daha sonra Birinci Vyana arbitrajı nəticəsində Çexoslovakiya zəiflədildi və ölkədə daxili parçalanmalar başladı. Bu vəziyyətdən istifadə edən Subkarpat Rusiyası öz muxtariyyətini genişləndirmək və müstəqilliyə doğru addımlar atmaq üçün şərait əldə etmişdir. 1939-cu ilin martında, Çexoslovakiyanın süqutundan sonra, 1939-cu il martın 15-də Karpat-Ukrayna Respublikası müstəqil dövlət kimi elan edildi. Yeni dövlətin prezidenti Avqustin Voloşin, rəsmi dili isə ukrayna dili elan olundu. Dövlət çox qısa müddət mövcud oldu və beynəlxalq səviyyədə tanınmadı.

 Macarıstanın işğalı 
Karpat-Ukraynanın elanından bir gün sonra, 1939-cu il martın 16-da, Macarıstan krallığı bölgəyə hücum etdi.  Today is the 80th anniversary of the proclamation of the Carpathian Ukraine , Ukrinform (15 March 2019)Macarıstan ordusu sürətlə irəliləyərək Karpat-Ukrayna Respublikasını işğal etmişdir və bu əraziləri öz tərkibinə qatmışdır. Beləliklə, Subkarpat Rusiyası İkinci Dünya müharibəsi dövründə Macarıstanın nəzarəti altına keçmişdir. 1939–1944-cü illər arasında Subkarpat Rusiyası Macarıstan tərəfindən idarə olunurdu. Bu dövrdə bölgədə macarlaşdırma siyasəti aparılırdı, yerli rusin və ukraynalı əhaliyə qarşı etnik və siyasi təzyiqlər göstərilirdi. Eyni zamanda, yəhudi əhali də təqiblərə məruz qalmış, 1944-cü ildə bölgədən minlərlə yəhudi deportasiya edilərək Holokostun qurbanı olmuşdur.In Defense of Christian Hungary: Religion, Nationalism, and Antisemitism 1890-1944, Cornell University Press, Paul A. Hanebrink, pages 192-3 

 SSRİ birləşmə 
1944-cü ilin sonlarında Sovet ordusu bölgəyə daxil olmuşdur və Macarıstan qüvvələrini Subkarpat Rusiyasından sıxışdırdı.Szolyvai gyűjtőtábor: https://www.arcanum.com/hu/online-kiadvanyok/Lexikonok-magyarorszag-a-masodik-vilaghaboruban-lexikon-a-zs-F062E/s-sz-F0D5A/szolyvai-gyujtotabor-F0DDE/  Retrieved: 2024.05.11 1945-ci ildə region de-fakto Sovet İttifaqının nəzarətinə keçmiş və 1946-cı ildə rəsmi şəkildə Ukrayna SSR-in tərkibinə daxil edilmişdir.Historical Dictionary of the Holocaust, Scarecrow Press, Jack R. Fischel, page 119 Bununla da Subkarpat Rusiyasının Çexoslovakiya ilə hüquqi bağları kəsilmişdir.The Politics of Genocide: The Holocaust in Hungary, Wayne State University Press, Randolph L. Braham pages, 117-120, 137

 Qalereya 

 İstinadlar 

 Xarici keçidlər 
 A transport of Jews from Carpathian Ruthenia is taken off the trains and assembled on the ramp at Auschwitz-Birkenau
 Carpathian Ruthenia before World War II
 The Carpatho-Rusyn Knowledge Base
 The Tragic Tale of Sub-Carpathian Ruthenia (Podkarpatska Rus')

Kateqoriya:İkinci Dünya müharibəsində siyasət
Kateqoriya:1939-cu ildə yaranmış dövlətlər və ərazilər
Kateqoriya:1945-ci ildə ləğv olunmuş dövlətlər və ərazilər
Kateqoriya:İkinci Dünya müharibəsində Şərq cəbhəsi
Kateqoriya:SSRİ-də yəhudilər və iudaizm