Marqarita Barskaya

Marqarita Aleksandrovna Barskaya (; ) – SSRİ aktrisası, kinorejissoru və ssenaristi.

 Erkən həyatı 
Marqarita Barskaya  1903-cü ildə Bakıda anadan olmuşdur. Ailədə ondan başqa iki kiçik bacısı – Anna (1905) və Yevgeniya (1907) var idi. Beş yaşında olan zaman atası ailəni tərk etmiş, boşanma Orşadan olan yəhudiəsilli ailəsindən modaçıБакинский настольный календарь на 1905 год : Модная мастерская (шляпы) М. М. Барской располагалась в доме Алиева на Кривой улице, № 7. anası Mariya Moiseyevna Barskaya tərəfindən təşəbbüs edilmişdi. Atasına qarşı küskünlüyü səbəbindən Barskaya sonradan pasport alarkən özünə fərqli ata adı seçmişdi. Altı yaşında Bakıda qastrol səfərində olan Vera Komissarjevskaya ilə eyni səhnədə çıxış etmişdi. Aktrisa olmaq arzusu ilə 1921-ci ildə Birinci Azərbaycan Dövlət Dram Studiyasına daxil olmuşdur. Studiyanı bitirdikdən sonra Vladimir Tatişşevin "Qırmızı məşəl" Qastrol Eksperimental Teatr-Studiyasının truppasına qoşulmuşdur.

 Karyerası 
Odessada qastrol səfəri zamanı Barskaya VUFKU studiyasına dəvət olunmuş və burada rejissor Pyotr Çardının ilə tanış olmuşdur. O, 23 yaşında ikən 52 yaşlı kinopatriarx Çardının ilə evlənmişdir. o, Tatişşevin truppasını tərk etmiş, 1923–1924-cü illər mövsümündə A. İvanov adına Odessa Rus Dram Teatrında səhnəyə çıxmışdır. Aleksandr Qrinberqin nü janrında foto model kimi çəkilmişdir. Kinoda çəkilən zaman rejissor köməkçisi və assistenti işinə maraq göstərmiş, Çardının onu montaj işinə öyrətmişdi. 1925-ci ildə onun təklifi ilə uşaqlar üçün "Taras Şevçenko" filminin xüsusi versiyası – "Tarasın həyatı" və ya "Kiçik Taras" adlanan versiya çəkilmişdir.

Moskvada uşaq filmləri fabrikinin təşkilində iştirak etmiş, İnqilabçı Kinematoqrafiya Assosasiyasında "uşaq sektsiyası"nın yaradılmasında rol oynamış və Xalq Maarifi Komissarlığı yanında xüsusi kino şurasının üzvü olmuşdur. "Mejrabpomfilm" studiyasında (1936-cı ildə "Soyuzdetfilm"ə çevrilmişdir) rejissor və ssenarist kimi çalışmış, ssenarilər, esse, hekayələr, uşaqlarla iş metodları, uşaq kinosunun xüsusiyyətləri və repertuarı haqqında məqalələr yazmışdır. "Krokodil" jurnalında dərc olunmuşdur.

1930-cu ildə məktəblilər üçün ilk müstəqil mədəni-maarif filmi "Kim daha lazımlı – nə daha vacibdir"i çəkmişdir. Öz ssenarisi əsasında çəkdiyi ilk tammetrajlı səsli bədii film "Cırıq başmaqlar" böyük uğur qazanmış və rəsmi sovet kinotənqidində kinematoqrafiyanın inkişafında mühüm mərhələ hesab edilmişdir.… "Путёвка в жизнь" (1931) и "Рваные башмаки" (1933). Значение этих картин, особенно "Рваных башмаков", в истории звукового детского фильма можно уподобить значению "Красных дьяволят" в истории детского кино немого периода. Это был столь же серьёзный качественный скачок… (История советского кино: 1917–1967: В четырёх томах. Том 2: 1931–1941. — М.: Искусство, 1969. — С. 298.). Növbəti filmi "Ata və oğul" da öz ssenarisi əsasında çəkilsə də, ekranlara buraxılmamışdır. Barskaya ideoloji tənqidə məruz qalmış və 1937-ci ilin iyununda "Soyuzdetfilm" studiyasından uzaqlaşdırılmışdır. 1939-cu ilin əvvəlində Anton Makarenko ilə birgə "Qüllələrdəki bayraqlar" filminin ssenarisini yazmış, lakin Qorki adına Kinostudiyanın rəhbərliyi Barskayanın Karl Radekin sevgilisi olması səbəbindən filmi bu ssenari əsasında çəkməkdən imtina etmişdir.Хиллиг Г. По следам необыкновенной дружбы: Антон Макаренко — Маргарита Барская // В поисках истинного Макаренко. Русскоязычные публикации (1976–2014). Полтава : ПНПУ им. В. Г. Короленко, 2014. С. 719–746. ISBN 978-966-8798-39-9.

 Vəfatı 
23 iyul 1939-cu ildə Barskaya kinostudiyada keçirilən iclasdan sonra, burada faktiki olaraq peşəsindən uzaqlaşdırıldığı üçün pilləkan boşluğuna atılaraq intihar etmişdir. İntiharın rəsmi səbəbləri açıqlanmamışdır. Bəzi mənbələr intiharın uzunmüddətli yaradıcılıq durğunluğu və bunun nəticəsində maddi çətinliklərlə bağlı olduğunu hesab edir.

O, Yeni Donskoye qəbiristanlığında, 9-cu kolumbari, 1-ci bölmədə dəfn olunmuşdur.

 İstinadlar 

 Əlavə ədəbiyyat 


Kateqoriya:SSRİ aktrisaları
Kateqoriya:XX əsr aktrisaları
Kateqoriya:SSRİ rejissorları
Kateqoriya:SSRİ ssenaristləri
Kateqoriya:SSRİ film rejissorları
Kateqoriya:XX əsrin ssenaristləri