Kirke (mifologiya)

Kirke () - qədim yunan mifologiyasında sehr və cadugərliklə bağlı ən məşhur ilahələrdən biri .

Əksər mənbələrə görə, o, Günəş tanrısı Heliosun və Okeanidaların pərisi Perseidanın qızıdır Homer, Odyssey 10.135 ; Hesiod, Theogony 956 ; Apollonius of Rhodes, Argonautica 4.591; Apollodorus, Library 1.9.1 ; Hyginus, Fabulae preface ; Cicero, De Natura Deorum 48.4 . Digər mənbələrdə onun anasının Asterop olduğu göstərilir Orphic Argonautica . Onun qardaşları Kolxida hökmdarı Eet və Pers, bacısı isə Pasifaya idi. Pasifaya Minosun arvadı və Minotavrın anası kimi tanınır Apollodorus, Library 1.9.1 ; Apollonius Rhodius, Argonautica .. Bəzi versiyalarda Kirke və onun bacısı qızı Medeyanın Hekatanın qızları olduğu iddia edilir Grimal; Smith.Diodorus Siculus, Historic Library 4.45.1.

Kirkenin yaşadığı yer Eeya adası idi . Homer bu adanın yerini dəqiq göstərməsə də, eramızdan əvvəl III əsrin müəllifi Rodoslu Apollonius adanı Tirren sahillərində, yəni müasir İtaliyanın qərb sahillərində yerləşdiyini bildirirWilliam H. Race, Apollonius Rhodius: Argonautica, Loeb Classical Library (2008), 4.654–661Argonautica 3.309–313, translation by W. H. Race, Apollonius Rhodius: Argonautica, Loeb Classical Library (2008), p.241. Roma şairləri isə onu Latium ərazisi ilə əlaqələndirərək Kirkeo burnunda yerləşdiyini qeyd edirlərVirgil, Aeneid 7. 10.

Homer Kirkeni "gözəl saçlı və insan nitqi ilə qorxunc ilahə" kimi təsvir edir Homer, Odyssey 10.135. Apollonius onu qızıl gözləri və işıq saçan siması olan bir varlıq kimi təsvir edir Apollonius Rhodius, Argonautica 4.727. Ovidin "Məhəbbət üçün müalicə" əsərində isə Kirkenin anasi Perse tərəfindən otlar və iksirlər haqqında biliklərə yiyələndiyi bildirilirArgonautica Orphica .

Kirke sehr və cadugərliklə məşğul olurdu. O, çubuq və sehrli içkilərdən istifadə edərək insanları heyvana çevirirdi. Onun əsas məşğuliyyəti güclü sehrlər və iksirlər hazırlamaq idi Ovid, The Cure for Love 4.15.

 Miflərdə 

 Argonavtlar və Medea 

"Arqonautika" dastanına görə, Kirke Argonavtları Medeyanın qardaşı Absirtosun öldürülməsinə görə təmizləmişdir "They escaped neither the vast sea's hardships nor vexatious tempests till Kirké should wash them clean of the pitiless murder of Apsyrtos" (Apollonius of Rhodes, Argonautica, iv. 586–88, in Peter Grean's translation).. O, Ceyson və Medeyanı qəbul edərək onların üzərindən qanı yuyub qətl günahından təmizləyir, lakin onların əməllərini bəyənmədiyini bildirir See the ancient concept of miasma, a Peter Green's commentary on iv. 705–17, The Argonautika Apollonios Rhodios, (1997, 2007) p. 322..

 Skilla və Qlaukos 

Dəniz tanrısı Qlaukos gözəl Skilla ilə aşiq idi, lakin Skilla onun sevgisini rədd edirdi. Qlaukos Kirkenin yanına gələrək sehrli iksir istəyir. Lakin Kirke ona aşiq olur. Qlaukos onun sevgisini rədd etdikdə, Kirke Skillanın çimdiyi suyu zəhərləyir və onu qorxunc bir canavara çevirir Ovid, Metamorphoses 14.1-74 Hyginus, Fabulae 199 .

 Pikus və Kirke 

Kirke Lasi kralı Pikolusa aşiq olur. Lakin Pikolus ona sədaqətini bildirərək pəri Kanens ilə evli olduğunu deyir. Qəzəblənən Kirke onu ağacdələnə çevirir Virgil, Aeneid 7.186 . Kanens kədərdən dünyasını dəyişir Ovid, Metamorphoses 14.397-434 .

 Odisseya dastanında 

Homerin "Odisseya" əsərində Kirke Odisseyin yoldaşlarını donuza çevirir. Lakin Odissey tanrı Hermesin verdiyi moli adlı sehrə qarşı bitkini qəbul edərək onun sehrinə tabe olmur. Kirke Odisseyə vurulur və onunla bir il keçirir Homer, Odyssey 10.212ff .. Sonda Odissey Kirkenin məsləhəti ilə Yeraltı dünyasına enərək Tiresiasdan yol göstərməsini öyrənir LSJ s. v. πολυ-φάρμα^κος ; Homer, Odyssey, 10.276..

 Teleqoniya və Odisseyin sonu 

Kirke və Odisseyin Teleqonus adlı oğlu dünyaya gəlir. Teleqoniya görə, Kirke oğluna atasını tapmaq üçün zəhərli nizə verir. Teleqonus Odisseyin yaşadığı İtaka adasına gəlib onu bilmədən öldürür. Daha sonra Odisseyin cəsədini Kirkenin yanına gətirirlər və Kirke Penelopa və Telemak ilə birlikdə ölümsüz edilir Cinaethon of Sparta, Telegony summary Hyginus, Fabulae 127 .

 Mədəniyyətdə 

 Antik məbədlər və kultlar 

Strabonun yazdığına görə, Attika sahillərində Kirkenin məbədi mövcud idi Strabo, Geographica 9.1.13. O, həmçinin Kirkeo dağında hörmətlə qarşılanırdı. Burada Odisseyə aid olduğu deyilən bir qab saxlanılırdı Strabo, Geographica 5.3.6  .

 Ədəbiyyatda 

 Bokkaçço "De mulieribus claris" (1361–1362) əsərində Kirkeni kişiləri yoldan çıxaran və onlara təsir edən bir qadın kimi təsvir edir tr. Virginia Brown, Harvard University 2003 ch. 38, pp. 74–76..
 Con Qover "Confessio Amantis" (1380) əsərində Odisseyin Kirkeyi hiylə ilə məğlub etdiyini və onu özünə aşiq etdiyini göstərir John Gower, English Works, 6.1391–1788; there is also a modern translation  by Ellin Anderson..
 Lope De Veqa "Komus" (1634) əsərində Kirkenin cinslər arasındakı güc savaşına təsirini əks etdirir The text is on the Gutenberg website..

 Sənətdə və Rəssamlıqda 

 Qədim yunan vazalarında Kirke çubuq və iksirlə təsvir olunmuşdur .
 Dosso Dossi "Kirke və onun sehrlədiyi kişilər" əsərində onu sehr və cadugərliklə məşğul olan qadın kimi göstərir.
 Dante Qabriel Rossetti "Circe's Palace" (1870) əsərində Kirkenin gücünü və cazibəsini vurğulamışdır Painting and poem are juxtaposed on the Pre-Raphaelite Sisterhood site ; the letter to Barbara Bodichon is quoted on the Rossetti Archive site..

 Musiqidə 

 Antonio Vivaldi "All'ombra di sospetto" kantatasında Kirkenin Ulissə müraciətini təsvir edir There is a performance on YouTube ; the score is also available online..
 Jan-Batist Russo "Circe" (1703) kantatasında Kirkenin tərk edilmiş və qəzəbli bir qadın kimi təsvirinə diqqət çəkir Oeuvres de Jean-Baptiste Rousseau, Brussels 1743, Volume 1, pp. 321–24..

 İstinadlar 

 Xarici keçidlər 

Kateqoriya:Yunan tanrıları
Kateqoriya:Yunan mifologiyası
Kateqoriya:Mifologiyada tanrılar
Kateqoriya:İlahələr
Kateqoriya:Sehrbazlıq gücünə malik personajlar
Kateqoriya:Sehr tanrıları