Yamamoto Senci

– Yaponiya bioloqu və aktivisti. Təkamül nəzəriyyəsinə əsaslanan sosializmi müdafiə etmiş, doğuma nəzarət hərəkatının fəalı olmuşdur.

 Həyatı 
Yamamoto Senci 1889-cu ildə Yaponiyanın Kioto şəhərində doğulmuşdur. Kanadada işləmiş və təhsil almış, xristianlığı qəbul etmişdir. 1911-ci ildə Yaponiyaya qayıtdıqdan sonra Tokio Universitetində zoologiya üzrə elmi dərəcə əldə etmiş, Kioto və Doşişa universitetlərində mühazirələr verməyə başlamışdır.

1922-ci ildə Kiotoda Albert Eynşteyn ilə görüşmüşdür. 1922-ci ildə Yaponiyaya qonaq gələn Marqaret Senqerdən təsirlənərək doğuma nəzarət hərəkatının aktiv iştirakçısına çevrilmişdir. 1925-ci ildə baş verən Kioto Universiteti Qakuren insidentindən sonra müəllimlik vəzifələrindən uzaqlaşdırılmışdır. Sosializmə meyil etmiş və kommunist olmuşdur. Kiotoda işçilər üçün nəzərdə tutulmuş kiçik məktəbə rəhbərlik etmişdir.

1928-ci ildə Fəhlə-İşçi Partiyasının nümayəndəsi kimi Yaponiya parlamentinə seçilmişdir. Partiyanın bağlanmasından sonra parlamentdə fəaliyyət göstərməyə davam etmişdir. O, təxribatla məşğul olanlara ölüm cəzası vermək barədə Sülhün Mühafizəsi Qanununda təklif olunan dəyişikliyə qarşı olmuşdur. Yaponiya hökumətinin Çin siyasətini tənqid etmişdir. Dəyişikliyin qəbul olunduğu gün Tokionun Kanda bölgəsində yerləşən hoteldə sağçı sui-qəsdçi tərəfindən bıçaqlanaraq öldürülmüşdür.

 Elmi töhfələri 
Yamamoto Senci Tokio Universitetində oxuyarkən biologiya islahat dərnəyi yaratmışdır. Yaponiyada cinsi təhsilin qabaqcıllarından olan Yamamoto 1920-ci ildə Doşişa Universitetində "İnsan həyatının biologiyası" adı altında cinsi təhsil haqqında mühazirələr vermişdir. Kişilərin cinsi davranışı haqqında statistiki araşdırma aparmış və 1923-cü ildə nəticələrini yayımlamışdır.

Yamamoto təkamül nəzəriyyəsinin müdafiəçisi olmuş, darvinizmlə sosializmi uzlaşdırmağa çalışmışdır. 1922-ci ildə alman fizioloq Georq Fridrix Nikolainin "Müharibə biologiyası" əsərini yapon dilinə tərcümə etmişdir. 1927-ci ildə Kioto-Osaka regionunda yaşayan işçilər üçün  adlı elmi kitab yazmışdır. Əsərdə Oka Asacironun darvinizmini tənqid etmişdir. O, təkamül nəzəriyyəsinin işçilərin dünyada tutduqları yeri başa düşmək üçün vacib olduğunu bildirmiş, "biologiyanı öyrənən şəxs marksist dialektik materializmi də qəbul edəcək" demişdir. İşçi təbəqənin rahat başa düşməsi üçün elmi terminlərin istifadəsindən qaçınmışdır. "Elektrik maşınının təkamülü" əsərində maşını heyvanla müqayisə etmiş və onun təkamülünün əmək şəraiti uğrunda mübarizə aparan işçilər tərəfindən formalaşdığını demişdir.

 İstinadlar 

 Ədəbiyyat 



Kateqoriya:Yaponiya bioloqları
Kateqoriya:Yaponiya kommunistləri
Kateqoriya:Yaponiya xristianları
Kateqoriya:Yaponiyanın doğuma nəzarət aktivistləri
Kateqoriya:Öldürülmüş siyasətçilər
Kateqoriya:Yaponiya siyasətçiləri