ABŞ-nin yerli xalqları

ABŞ-ın yerli xalqları () — tez-tez "Amerikan yerli xalqları", "Hindular" və ya "İlk millətlər" adları ilə tanınır. Bu xalqlar minilliklər boyunca Şimali Amerika qitəsində məskunlaşmışdır və zəngin mədəniyyətləri, dilləri, inancları və tarixləri ilə tanınırlar. Yerli xalqların tarixi Avropalıların qitəyə gəlməsindən xeyli əvvəl başlayır.

Yerli Amerika Xalqları rəsmi olaraq ABŞ Siyahıyaalma Bürosu, Büdcə İdarəetmə Bürosu və digər dövlət qurumları tərəfindən ABŞ vətəndaşlarına və ya rezident əcnəbilərə istinad etmək üçün istifadə edilən çətir terminidir. ABŞ-də yerli xalqların əhalisi ərazinin avropalı köçkünlər tərəfindən müstəmləkələşdirilməsi,Colonial Williamsburg, CW Journal (Spring 2004), "Colonial Germ Warfare" tədricən məhv edilməsi və öz ərazilərindən köçürülməsi, habelə avropalıların gətirdiyi infeksiyalar səbəbindən əhəmiyyətli dərəcədə azalmışdır.

 Tarixi 
XVI əsrdən sonra Avropalı müstəmləkəçilərin gəlişi yerli xalqların həyatında dönüş nöqtəsi oldu. Yeni xəstəliklər, zorakılıq və torpaq itkiləri nəticəsində əhalinin əksəriyyəti məhv oldu.Yerli xalqlar torpaqlarını müstəmləkəçilərə qarşı qorumağa çalışsalar da, çoxsaylı müharibələr və müqavilələr nəticəsində torpaqlarını itirdilər. ABŞ hökumətinin siyasəti nəticəsində çox sayda yerli xalqlar zorla öz torpaqlarından çıxarılaraq başqa bölgələrə köçürüldü. "Göz yaşları cığırı" () bu zorakı köçürmənin ən məşhur nümunəsidir.

ABŞ hökuməti tərəfindən tanınmış qəbilələr öz torpaq rezervasiyalarında xüsusi suveren hüquqlara malikdir. Bir çox yerli xalqlar ABŞ-ın müxtəlif bölgələrində yerləşən rezervasiyalarda yaşayır. Lakin bu ərazilər adətən sosial-iqtisadi çətinliklərlə üzləşir. Yerli xalqlar öz dillərini, mədəniyyətlərini və adət-ənənələrini qorumaq üçün fəal şəkildə çalışırlar. Yerli xalqların hüquqları uğrunda mübarizə bu gün də davam edir. Standing Rock etirazları (2016) kimi hərəkətlər, onların ətraf mühit və torpaq hüquqlarını qorumaq səylərinin bir hissəsidir.

 Əsas yerli xalqlar və qruplar 
Aşağıda bəzi əsas qəbilə birlikləri göstərilibCalloway, Colin G. "Native Americans First View Whites from the Shore" . American Heritage, Spring 2009. Retrieved December 29, 2011.

 Siu (Lakota, Dakota, Nakota) — böyük düzənliklərdə yaşayan qəbilələr.William M. Denevan, "The Pristine Myth: The Landscape of the Americas in 1492", posted at Northern Arizona University, published in Sept. 1992, Annals of the Association of American GeographersƏn məşhur liderlərdən biri Oturan Buğa () idi.
 Çeroki — şərqi ABŞ-də yerləşən və "Göz yaşları cığırı" ilə tarixi faciələri ilə tanınan qəbilə.
 Navaxo (Dine) — ABŞ-ın ən böyük yerli qəbiləsidir və əsasən Arizona, Nyu-Meksiko və Utah bölgələrində yaşayırlar.
 Apaçi — cənub-qərbi ABŞ-də yerləşən qəbilələr. Ceronimo onların ən məşhur liderlərindən biri idi.
 İrokezlər Konfederasiyası (Haudenosaunee) — altı millətdən ibarət olan bu konfederasiya demokratiya prinsiplərinə əsaslanan idarəetmə sistemi ilə tanınır.
 Pueblo — əsasən cənub-qərb regionunda (Nyu-Meksiko) məskunlaşan və daş tikililəri ilə tanınan mədəniyyət.

 İstinadlar 

 Xarici keçidlər 

 Official website of the Bureau of Indian Affairs]], part of the US Department of the Interior
 Official website of the National Congress of American Indians
 American Indian Records from the National Archives and Records Administration
 Official website of the National Museum of the American Indian, part of the Smithsonian Institution
 National Indian Law Library of the Native American Rights Fund – a law library of federal Indian and tribal law

Kateqoriya:ABŞ-də yaşayan etnik qruplar
Kateqoriya:Yerli amerikalıların tarixi