Devid Qross

Devid Qross () — Amerikalı fizik, 2004-cü ildə "Güclü qarşılıqlı təsirlər nəzəriyyəsində asimptotik sərbəstliyin kəşfinə görə" fizika üzrə Nobel mükafatı laureatı (Hyu Devid Politzer və Frank Vilçek ilə birlikdə).

Santa Barbara, Kaliforniya Universitetinin Kavli Nəzəri Fizika İnstitutunun professoru və onun keçmiş direktoru (1997–2012il), ABŞ Milli Elmlər Akademiyasının (1986il)Гросс, Дейвид на сайте Национальной академии наук США  (англ.) və Amerika Fəlsəfə Cəmiyyətinin (2007il) üzvü.

 Bioqrafiyası 
D. Qross19 fevral 1941-ci ildə Vaşinqtonda yəhudi ailəsində anadan olub. Atası politoloq Bertram Meer Qross (1912–1997il), anası Nora Fine Sovet Ukraynasından ABŞ-yə mühacirət edib.Автобиография на сайте Нобелевского комитета. Дата обращения: 10 июля 2014. Архивировано 4 декабря 2017 года.↑ Перепись населения США 1940 года. Дата обращения: 10 июля 2014. Архивировано 7 апреля 2016 года.

D. Qross Yerusalimdə (İsrail) İvrit Universitetində oxumuş, 1962-ci ildə burada magistr dərəcəsi almışdır. 1966-cı ildə Berkli Kaliforniya Universitetində fizika üzrə fəlsəfə doktoru dərəcəsini almışdır. Sonra Harvard Universitetində kiçik elmi işçi, 1969-cu ildən Prinston Universitetinin heyətində və 1972–1997-ci illərdə professor olmuşdur.

Hal-hazırda Santa Barbara Kaliforniya Universitetinin Kavli Nəzəri Fizika İnstitutunda nəzəri fizika üzrə Frederik Qluk professoru dərəcəsinə malikdir.

1973-cü ildə ilk aspirantı Frank Vilçek ilə birlikdə asimptotik sərbəstliyi kəşf etdi, buna görə kvarklar arasındakı məsafə azaldıqca güclü qarşılıqlı təsir zəifləyir. Kvarklar bir-birinə çox yaxın olduqda, özlərini sərbəst hissəciklər kimi aparırlar. Bu nəzəriyyə (həmçinin müstəqil olaraq Hyu Devid Politzer tərəfindən kəşf edilmişdir) kvant xromodinamikanın inkişafı yolunda mühüm addım idi.

Bundan əlavə, D. Qross Jeffrey Harvey, Emil Martinek və Ryan Rohm (Princeton String Quartet) ilə birlikdə heterotik simlər nəzəriyyəsini inkişaf etdirdi.

Amerika Fizika Cəmiyyətinin, Amerika İncəsənət və Elmlər Akademiyasının, İnkişaf Etməkdə Olan Ölkələr Elmlər Akademiyasının (TWAS, 2007il)Gross David | TWAS. Дата обращения: 1 декабря 2015. Архивировано 8 декабря 2015 года. üzvü, Hindistan Milli Elmlər Akademiyasının (INSA, 2008il),↑ The Year Book 2014 // Indian National Science Academy  (англ.) Çin Elmlər Akademiyasının xarici üzvü (2011il), Rusiya Elmlər Akademiyasının üzvüdür (2016il).

2016-cı ildə o, Greenpeace, Birləşmiş Millətlər Təşkilatı və bütün dünya hökumətlərini geni dəyişdirilmiş orqanizmlərə (GMO) qarşı mübarizəni dayandırmağa çağıran bir məktub imzaladı.107 Nobel laureates sign letter blasting Greenpeace over GMOs. Дата обращения: 30 июня 2016. Архивировано 29 июня 2016 года.↑ Laureates Letter Supporting Precision Agriculture (GMOs). Дата обращения: 30 июня 2016. Архивировано 7 июля 2016 года.↑ Список нобелевских лауреатов, подписавших письмо. Дата обращения: 30 июня 2016. Архивировано 2 сентября 2017 года.

 Mükafat və fəxri fərmanları 
 1970–1974-cü illərdə-Sloun Təqaüdü
 1986-cı ildə-Amerika Fizika Cəmiyyətinin Sakurai Mükafatı
 1987-ci ildə-Makartur TəqaüdüDavid Gross, MacArthur Foundation. Дата обращения: 7 сентября 2015. Архивировано 12 сентября 2015 года.
 1988-ci ildə-Dirak medalı
 1994-cü ildə- Veizman Xatirə Mühazirələri
 2000-ci ildə-Harvi Mükafatı
 2000-ci ildə-Oskar Klein medalı
 2003-cü ildə-Hissəciklər fizikası və yüksək enerji fizikası üzrə mükafat
 2004-cü ildə-Fransa Elmlər Akademiyasının Böyük medalı
 2004-cü ildə-Fizika üzrə Nobel Mükafatı (Hyu Devid Politzer və Frank Vilçek ilə birlikdə)
 2005-ci ildə- Qızıl Plata Mükafatı, Nailiyyətlər Akademiyası
 2008-ci ildə-San Carlos Boromero Mükafatı, Filippin San Karlos Universiteti
 2010-cu ildə-Kamboca Universitetinin fəxri elmlər doktoru
 2013-cü ildə-Richard E. Prange mükafatı, Merilend Universiteti
 2016-cı ildə-Şərəf medalı, Birgə Nüvə Tədqiqatları İnstitutu, Rusiya

 İstinadlar