Tətildə ürək sindromu

Tətildə ürək sindromu () — adətən tətil və ya bayram zamanı həddindən artıq spirtli içki qəbulu ilə əlaqədar yaranan ürək ritminin pozulması vəziyyəti. Bu sindrom ürək döyüntüsünün anormal sürətlənməsi və ya nizamsızlığı ilə xarakterizə olunur.

 Tarix 
Sindrom ilk dəfə 1978-ci ildə təsvir edilmiş və adını məhz tətil zamanı spirtli içki istifadəsinin artması ilə əlaqədar almışdır. Əsasən atrial fibrilyasiya (AF) kimi ürək ritmi pozğunluqları ilə özünü göstərir, lakin digər aritmiyalar da müşahidə edilə bilər.

 Simptomlar 
Tətildə ürək sindromunun əsas simptomları ürək döyüntüsünün sürətlənməsi və ya nizamsızlığı, nəfəs darlığı, başgicəllənmə, baş ağrısı və yorğunluqdur. Daha ağır hallarda sinə ağrısı da müşahidə edilə bilər. Bu əlamətlər, adətən, həddindən artıq spirtli içki qəbulundan sonra yaranır.

 Səbəblər 
Sindromun əsas səbəbi spirtli içkinin ürək üzərində mənfi təsirləridir. Spirt elektrolit balansını pozur, xüsusilə kalium və maqneziumun itirilməsi ürək ritminin pozulmasına səbəb olur. Bundan əlavə, spirt simpatik sinir sistemini stimullaşdıraraq ürək döyüntüsünü sürətləndirir. Spirtli içkilər həmçinin bədəndə su itkisinə (dehidratasiya) səbəb olur ki, bu da ürək ritminin pozulmasını asanlaşdırır. Tətil zamanı stres, yuxusuzluq və qeyri-sağlam qidalanma kimi faktorlar da sindromun inkişaf riskini artırır.

 Diaqnoz 
Diaqnoz, əsasən, xəstənin spirtli içki qəbulu ilə bağlı anamnezinə və klinik simptomlarına əsaslanır. Elektrokardioqramma (EKQ) ürək ritminin pozulmalarını müəyyən etmək üçün istifadə edilir. Qan testləri elektrolit balansını və ürək zədələnməsi markerlərini yoxlamağa kömək edir. Ekokardioqrafiya isə ürəyin strukturunu və funksiyasını qiymətləndirmək üçün tətbiq edilir.

 Müalicə 
Tətildə ürək sindromunun müalicəsi əsasən simptomatikdir. Spirtli içkidən imtina ürək ritminin bərpasına kömək edir. Elektrolitlərin, xüsusilə kalium və maqneziumun bərpası üçün dərmanlar təyin edilir. Ürək ritmini nizamlamaq üçün antiaritmik dərmanlar istifadə olunur. Dehidratasiya ilə mübarizə üçün maye terapiyası tətbiq edilir. Ciddi simptomlar və ya uzunmüddətli problemlər zamanı xəstəxanada müşahidə və daha intensiv müalicə tələb oluna bilər.

 Profilaktika 
Tətildə ürək sindromunun qarşısını almaq üçün spirtli içki qəbulunu məhdudlaşdırmaq tövsiyə olunur. Sağlam qidalanma, stressin idarə edilməsi və normal yuxu rejiminə riayət etmək də vacibdir. Tətil zamanı spirtli içki qəbulunu azaltmaq, gündəlik 2–3 litr su içmək və elektrolit balansını qorumaq ürək ritminin pozulmasının qarşısını almağa kömək edə bilər. Stressi azaltmaq üçün rahatlaşdırıcı texnikalardan istifadə etmək və yuxu rejiminə diqqət yetirmək də faydalıdır.

 İstinadlar 

Kateqoriya:Sindromlar