Etnik mənsubiyyət

Etnik mənsubiyyət — digər qruplardan fərqləndirən qəbul edilən ortaq atributlar əsasında bir-birini eyniləşdirən insanlar qrupu. Bu atributlara ortaq dil, mədəniyyət, adət-ənənələr, cəmiyyət, din, tarix və ya sosial münasibəti olan xalq daxil ola bilər. Etniklik termini millət termini ilə qarşılıqlı olaraq istifadə olunur.

Etnik mənsubiyyət irsi və ya cəmiyyət tərəfindən qoyulmuş bir quruluş kimi təfsir edilə bilər. Etnik üzvlük ümumi mədəni irs, əcdad, mənşə, tarix, vətən, mif, dialekt, din, mifologiya, folklor, ritual, mətbəx, geyim tərzi, incəsənət və ya fiziki görünüş ilə müəyyən edilir.https://web.archive.org/web/20210802034231/https://www.genetics.org/content/200/4/1285https://web.archive.org/web/20210802034224/https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0191886912005569

Assimilyasiya, akkulturasiya, birləşmə, dil dəyişikliyi, qarşılıqlı əlaqə, övladlığa götürmə və dini çevrilmə yolu ilə fərdlər və ya qruplar zamanla bir etnik qrupdan digərinə keçə bilər. Etnik qruplar alt qruplara və ya qəbilələrə bölünə bilər ki, onlar zaman keçdikcə endoqamiya və ya ana qrupdan fiziki təcrid olunma səbəbindən özləri ayrı-ayrı etnik qruplara çevrilə bilərlər. Əksinə, əvvəllər ayrı-ayrı etniklər birləşərək ümumi etnik mənsubiyyət yarada bilər və nəticədə vahid etnosda birləşə bilər.

İstər bölünmə, istərsə də birləşmə yolu ilə ayrı bir etnik kimliyin formalaşmasına etnogenez deyilir.

 Terminologiyası 
Etnik qrup termini ilk dəfə 1935-ci ildə qeydə alınmış və Oksford İngilis dili lüğətinə daxil edilmişdir. Kontekstdən asılı olaraq, milliyyət termini ya etnik mənsubiyyətlə sinonim, ya da vətəndaşlıqla sinonim kimi istifadə edilə bilər (suveren dövlətdə).

 Qitələrə görə etnik qruplar 
 Afrika. Afrikadakı etnik qrupların sayı yüzlərlədir, hər birinin adətən öz dili (yaxud bir dilin dialekti) və mədəniyyəti var
 Asiya. Etnik qruplar bütün Asiyada çoxsaylıdır və Asiyanın arktik, subarktik, mülayim, subtropik və ya tropik ola bilən iqlim zonalarına uyğunlaşdırılmışdır.
 Avropa. Avropada çox sayda etnik qruplar var. Onlardan 33% ən azı bir suveren dövlətin əhalisinin əksəriyyətini, qalan 54% isə yaşadıqları hər bir dövlətdə etnik azlıqları təşkil edir (baxmayaraq ki, onlar yerli xalq təşkil edə bilərlər).
 Şimali Amerika. Şimali Amerikanın yerli xalqı yerli amerikalılardır. Avropanın müstəmləkəsi zamanı avropalılar Şimali Amerikaya gəldilər.thumb|Amerikanı Avropa müstəmləkəçiliyinə yol açan Xristofor Kolumb. Meksikada əksər meksikalılar ispan və yerli amerikalıların qarışığı olan metislərdir. ABŞ-dəki ən böyük etnik qruplar almanlar, afroamerikalılar, meksikalılar, irlandlar, ingilislər, yerli amerikalılar, italyanlar, polyaklar, fransızlar, şotlandlar, norveçlilər, hollandlar, isveçlilər, çinlilər, hindlilər, ruslar və filippinlilərdir.https://web.archive.org/web/20220509184258/https://www.worldatlas.com/amp/articles/largest-ethnic-groups-and-nationalities-in-the-united-states.html
 Cənubi Amerika. Cənubi Amerikada, bölgələr arasında çox fərqli olsa da, insanlar adətən qarışıq irqli, yerli, avropalı, afrikalı və az sayda asiyalıdır.
 Okeaniya. Okeaniyada, əhalinin əksəriyyətinin avropalı olduğu Avstraliya, Yeni Zelandiya və Norfolk adası istisna olmaqla, demək olar ki, bütün ştatlarında yerli əhali üstünlük təşkil edir.https://web.archive.org/web/20220730064637/https://www.google.com.au/books/edition/France_and_the_South_Pacific_since_1940/tLTDYaHhrZgC?hl=en&gbpv=1&dq=%22with+the+ending+of+the+trust+territory%22&pg=PA347&printsec=frontcover
 Avstraliya. Avstraliyada məskunlaşan ilk etnik qrup, Torres Boğazı adaları ilə əlaqəli hesab edilən Avstraliya aborigenləridir. Əsasən İngiltərədən olan avropalılar ilk olaraq 1770-ci ildə Avstraliyaya gəlmişdilər.

 Həmçinin bax 
 Əcdad
 Diaspor
 Etnik təmizləmələr
 Etnosid
 Genealogiya
 Dünya xalqlarının siyahısı
 Populyasiya genetikası
 Dövlətsiz millətlər

 İstinadlar 

 Ədəbiyyatı 

 Barth, Fredrik (ed). Ethnic groups and boundaries. The social organization of culture difference, Oslo: Universitetsforlaget, 1969
 Billinger, Michael S. (2007), "Another Look at Ethnicity as a Biological Concept: Moving Anthropology Beyond the Race Concept"  , Critique of Anthropology 27, 1:5–35.
 Craig, Gary, et al., eds. Understanding 'race' and ethnicity: theory, history, policy, practice (Policy Press, 2012)
 Danver, Steven L. Native Peoples of the World: An Encyclopedia of Groups, Cultures and Contemporary Issues (2012)
 Thomas Hylland Eriksen| (1993) Ethnicity and Nationalism: Anthropological Perspectives, London: Pluto Press
 Eysenck, H. J., Race, Education and Intelligence (London: Temple Smith, 1971) ()
 Healey, Joseph F., and Eileen O'Brien. Race, ethnicity, gender, and class: The sociology of group conflict and change (Sage Publications, 2014)
 Eric Hobsbawm, and Terence Ranger, editors, The Invention of Tradition. (Cambridge: Cambridge University Press, 1983).
 Kappeler, Andreas. The Russian empire: A multi-ethnic history (Routledge, 2014)
 Levinson, David, Ethnic Groups Worldwide: A Ready Reference Handbook, Greenwood Publishing Group (1998), .
 Magocsi, Paul Robert, ed. Encyclopedia of Canada's Peoples (1999)
 Morales-Díaz, Enrique; Gabriel Aquino; & Michael Sletcher, "Ethnicity", in Michael Sletcher, ed., New England, (Westport, CT, 2004)
 Seeger, A. 1987. Why Suyá Sing: A Musical Anthropology of an Amazonian People, Cambridge, Cambridge University Press.
 Sider, Gerald, Lumbee Indian Histories (Cambridge University Press, 1993).
 Smith, Anthony D. (1998). Nationalism and modernism. A Critical Survey of Recent Theories of Nations and Nationalism. Routledge.
 Steele, Liza G.; Bostic, Amie; Lynch, Scott M.; Abdelaaty, Lamis (2022). "Measuring Ethnic Diversity". Annual Review of Sociology. 48 (1).
 Thernstrom, Stephan A. ed. Harvard Encyclopedia of American Ethnic Groups (1981)
 U. S. Census Bureau State & County QuickFacts: Race.

 Xarici keçidlər 
 Ethnicity at EScholarship.org
 Office of Ethnic Minority Affairs – American Psychological Association
 Ethnic Power Relations (EPR) Atlas
 List of ethnic groups by country

Kateqoriya:Etnik mənşə
Kateqoriya:Çoxluq-azlıq münasibətləri
Kateqoriya:Çox irqlilik
Kateqoriya:Etnologiya