Vernen üsyanı (1920)

Vernen üsyanı (1920)
Vernı üsyanı (1920) - Vernı şəhəri qarnizonunun (təxminən 5 min nəfər) Sovet hakimiyyətinə qarşı silahlı üsyanı, 12-19 iyun 1920-ci il.
Qarnizonun əhəmiyyətli bir hissəsi yerli Yeddisu kəndlilərindən ibarət idi.
Üsyanın səbəbi Türküstan cəbhəsi komandanlığının şəhəri tərk edərək basmaçılarla döyüşmək üçün Fərqanəyə getməsi əmri olub.
Həm də əsgərlər arasında mövcud taxıl monopoliyasından narazılıq yaranırdı.
İyunun 12-də 26-cı alayın batalyonlarından biri komandanlığa tabe olmaqdan imtina etdi.
Üsyançılar qalanı zəbt etdilər və Döyüş İnqilab Komitəsi yaratdılar (başçılıq yerli polis rəisi Çeusov Q.), Qırmızı Ordu hissələrinin bütün komandirləri çıxarıldı.

3-cü Türküstan Atıcı Diviziyasının Hərbi Şurasının sədri Furmanov D.A. və diviziyanın rəisi Belov İ.P. üsyançılarla danışıqlara başladılar.
Əldə edilən kompromis nəticəsində üsyançı birləşmələrin iyulun 15-də keçirilən ümumi mitinqdə seçdiyi nümayəndələr Müvəqqəti Şuraya və Yeddisu Vilayət Hərbi İnqilab Komitəsinə daxil edildi.
Lakin bundan sonra da qiyamçı batalyon əmrə tabe olmadı.
Furmanov və Belov gizli şəkildə şəhəri tərk edərək 4-cü Süvari Alayına (şəhərdən 20 km aralıda) tərəf getdilər; Sonuncular iyunun 19-da Vernıya gəldikdən sonra üsyançılar təslim oldular.

Hadisələrin şahidi Zalogin İ.İ. (Qırmızı Ordunun Semipalatinsk Qüvvələr Qrupunun komissarı) üsyan iştirakçılarının məhkəmə prosesini belə təsvir etmişdir:

 İstinadlar 

Kateqoriya:1920-ci ildəki münaqişələr
Kateqoriya:Qazaxıstanda üsyanlar