Öhdəliklərin eskalasiyası

Öhdəliklərin eskalasiyası () — bir qərar qəbul edən şəxsin və ya təşkilatın əvvəlki qərarlarına bağlı qalaraq, uğursuzluq əlamətlərinə baxmayaraq, həmin qərara əlavə resurslar yatırmağa davam etməsi fenomenidir. Bu anlayış psixologiya, menecment və iqtisadiyyat sahələrində geniş tədqiq edilir və adətən "yaxşı pulun pis pul arxasınca atılması" kimi təsvir olunur.

İqtisadçılar və davranış alimləri, gələcək xərclərin gələcək xərclərinin olacağını göstərən yeni sübutlara baxmayaraq, yığılmış əvvəlki sərmayəyə ("batmış xərc") əsaslanan qərara daha çox pul və ya səy sərf etmək üçün əsaslandırmanı təsvir etmək üçün batmış xərc səhvi terminindən istifadə edirlər. bunu davam etdirmək, davranış gözlənilən faydadan üstün olacaq.

Öhdəliklərin eskalasiyası psixoloji və təşkilati təzyiqlər səbəbindən insanlar və qurumların uğursuzluğa düçar olmuş qərarlara bağlı qalmasına səbəb olur. Bu fenomeni tanımaq və ona qarşı tədbirlər görmək uğurlu qərar qəbul etmənin vacib tərkib hissəsidir.Ball, George (July 1, 1965). "Memo from George Ball to President Johnson. A Compromise Solution in South Vietnam". In 

 Təsviri və əsas xüsusiyyətləri 
Öhdəliklərin eskalasiyası zamanı qərar qəbul edən şəxs və ya qurum:

 İlk qərarın artıq uğursuz olduğu açıq şəkildə görünənə baxmayaraq, həmin qərarı müdafiə edir.
 Resursları (pul, vaxt, enerji və s.) artıq uğursuz olduğu müəyyən edilən layihə və ya investisiyaya yönəldir.
 Əvvəlki qərarını haqlı çıxarmaq üçün məntiqdən daha çox emosional səbəblərə üstünlük verir.

Məsələn, bir şirkət gəlir gətirməyən bir layihəyə çox pul yatırmışdırsa, bu layihədən çıxmaq əvəzinə, əlavə vəsait sərf edərək onun uğurlu olacağına ümid etməyə davam edə bilər.

 Səbəbləri 
Öhdəliklərin eskalasiyasına bir neçə faktor səbəb ola bilər.
 Psixoloji səbəblər 
İnsanlar əvvəlki investisiyalarını boş yerə sərf etdiklərini qəbul etmək istəmirlər. Qərarın səhv olduğunu etiraf etmək eqo üçün çətin olur. İnsanlar gələcəyin əvvəlkindən daha yaxşı olacağına inanmağa meyllidirlər. İnsanlar verdikləri qərarları haqlı çıxarmaq üçün uğursuzluq əlamətlərini inkar edirlər.

 Sosial və təşkilati səbəblər
Liderlər başqalarının gözündə nüfuzlarını qorumaq üçün əvvəlki qərarlarını müdafiə edirlər. Təşkilat daxilində "çalış və qalib ol" kimi düşüncələr eskalasiyaya təkan verə bilər. İnvestorlar, səhmdarlar və ya müştərilər qarşısında əvvəlki qərarları müdafiə etmə zərurəti.

 İqtisadi səbəblər
Alternativ variantların daha baha və ya çətin olması. Şəxslər və təşkilatlar bəzi hallarda daha böyük risklərə getməkdən çəkinmirlər.

 İstinadlar 

Kateqoriya:Oyun nəzəriyyəsi
Kateqoriya:Geosiyasi rəqabət
Kateqoriya:Tənqidi düşünməyə qarşı maneələr
Kateqoriya:Münaqişə