Hideki Sirakava

Hideki Sirakava () — yapon kimyaçısı, Alan Xiqer və Alan MakDiarmid ilə birlikdə 2000-ci ildə Polimerdə keçiriliciyin kəşfinə və təkmilləşdirdiklərinə görə Kimya üzrə Nobel mükafatı laureatıdır.The Nobel Prize in Chemistry 2000 (англ.). Дата обращения: 8 октября 2009. Архивировано 8 апреля 2012 года.

 Erkən həyat və təhsili 
Hideki Sirakava Tokioda 20 avqust 1936-cı ildə (Yaponiya) hərbi həkim ailəsində anadan olub. Uşaq ikən Mançjuo və Tayvanda yaşayıb. Üçüncü sinifdə oxuyarkən anasının məmləkəti olan Takyamuya (Gifu prefekturasına) köçdü.

1961-ci ildə H. Sirakava Tokio Texnologiya İnstitutunu (Tokyo Tech) kimya mühəndisliyi üzrə bakalavr dərəcəsi ilə bitirmiş, həmçinin 1966-cı ildə Tokiodan doktorluq dərəcəsi almışdır. Bundan sonra o, Tokio Texnologiya İnstitutunun Kimya Resursları Laboratoriyasında assistent vəzifəsini aldı.

 Karyerası 
Yaponiyada Tokio Texnologiya İnstitutunda (Tokyo Tech) assistent olarkən H. Sirakava metal görünüşə malik poliasetilen hazırladı. Bu nəticə Alan MakDiarmid 1975-ci ildə Tokyo Tech-i ziyarət edərkən maraqlandı.

1976-cı ildə H. Sirakava Pensilvaniya Universitetində doktoranturadan sonrakı tədqiqatçı kimi Alan MakDiarmidin laboratoriyasına dəvət edildi. Onlar amerikalı fizik Alan Xiqerlə birlikdə poliasetilenin elektrik keçiriciliyini öyrəndilər.Shirakawa, Hideki; Louis, Edwin J.; MacDiarmid, Alan G.; Chiang, Chwan K.; Heeger, Alan J. Synthesis of electrically conducting organic polymers: Halogen derivatives of polyacetylene, (CH) x (англ.) // Journal of the Chemical Society (англ.)рус. : journal. — Chemical Society, 1977. — No. 16. — P. 578. — doi:10.1039/C39770000578.The Nobel Prize in Chemistry 2000: Alan Heeger, Alan G. MacDiarmid, Hideki Shirakawa. Дата обращения: 13 ноября 2017. Архивировано 9 июля 2018 года.

1977-ci ildə onlar aşkar etdilər ki, yod buxarı ilə dopinqlər poliasetilenin keçiriciliyini artıra bilər. Bu kəşfə görə 2000-ci ildə üç alim kimya üzrə Nobel mükafatına layiq görülüb. Elektrik keçiriciliyinin mexanizminə gəldikdə, burada soliton şəklində qeyri-xətti həyəcanların rol oynadığına inanılır.

1979-cu ildə Sirakava Tsukuba Universitetində dosent oldu və üç ildən sonra tam professor statusunu aldı. 1991-ci ildə unin elmi-texniki şöbəsinin müdiri (1993-cü ilin mart ayına qədər), həmçinin 3 nömrəli qrupun rəhbəri (1997-ci ilin mart ayına qədər) vəzifəsində işləmişdir.

 Doğmaları 
Onun qohumu Hitomi Yosidzava "Morning Musume" qız pop qrupunun üzvü idi. Başqa bir qohumu isə yaponiyalı marafonçu və 2000-ci il Yay Olimpiya Oyunlarının qızıl medalçısı Naoko Takahaşidir.

 Mükafatları 
 1983 il — Polimer Elmləri Cəmiyyəti Mükafatı (Yaponiya)
 2000 il — Yaponiya Elmi Təşviq Cəmiyyəti Polimer və Texnologiyada Mükəmməlliyə görə Mükafat
 2000 il — Kimya üzrə Nobel Mükafatı
 2000 il — Mədəniyyət ordeni
 2000-ci ildə Tsukuba Universitetinin fəxri professoru
 2001-ci ildə Yapon Kimya Cəmiyyətinin Xüsusi Mükafatı
 2001-il Yaponiya Elmlər Akademiyasının üzvü
 2006 il — Çjesian Universitetinin fəxri professoru

 Ədəbiyyat 
 Shirakawa H., McDiarmid A., Heeger A. İyirmi beş illik keçirici polimerlər. // Kimya. Kommun. 2003. S. 1–4.
 Zelenin K. N., Nozdraçev A. D., Polyakov E. L. 100 il kimya üzrə Nobel mükafatları. — Sankt-Peterburq: Humanistika, 2003. 872 s.

 İstinadlar 

 Xarici keçidlər 

Kateqoriya:Kimya üzrə Nobel mükafatı laureatları