Kamuran Əli Bədirxan

Kamuran Əli Bədirxan ( ) () — kürd siyasətçi, hüquqşünas və yazıçı.

 Siyasi karyerası 
1918-ci ildə ailəsindən başqaları kimi Kürdüstan Yüksəlişi Cəmiyyətinə üzv olmuşdur. 1919-cu ildə Kamuran və qardaşı Cəladət Bədirxan İraqa səfərində Britaniya zabiti Kovbertin Noel müşayiət edirdi. Noel Kürdüstanın rəsmi bir millətinin yaradılması ehtimalını qiymətləndirirdi.

Bədirxan Atatürkün istiqlal hərəkatının əleyhdarı idi və İstanbulda Britaniya hökuməti tərəfindən 1919-cu ildə ona Sivasda planlaşdırılan konqresə getmək, Mustafa Kamal Atatürkü həbs etmək əmri verilmişdir. O, qardaşı, Harput qubernatoru və Britaniya zabiti Edvard Noel də daxil olmaqla bir neçə adamla yola düşmüş, lakin layihə uğursuz olmuşdur.

Kamuran kamalizmin əleyhdarı idi və 1923-cü ildə Türkiyə Cümhuriyyəti elan olunanda artıq ölkəni tərk edərək Almaniyaya getmişdi. O, Münhendə qohumları ilə yaşamış, burada Lüdviq Maksimilian Universitetində hüquq təhsili almış və sonra təhsilini Leypsiq Universitetində davam etdirmiş və onu da bitirmişdir.Henning, Barbara (2018), p.370 1927-ci ildə Suriyaya yerləşmiş və Beyrutda vəkil işləmişdir. O, həmçinin "Xoybun" təşkilatına qoşulmuş və qardaşına kürdcə "Havar" jurnalının nəşrində kömək etmişdir. 1930-cu illərdə illərdə Berlində qalmış və iranlı Karl Hadank ilə tanış olmuşdur. O, 1942-ci ildən 1946-cı ilə qədər Beyrutda fəaliyyət göstərən "Radio Levant"da kürd dilində radio proqramı aparırdı.Henning, Barbara (2018), p.583 1944-cü ildə Kamuran biznesin inkişafına diqqət yetirən Trava şəbəkəsinin yaradılmasına töhfə vermişdir.Henning, Barbara (2018), p.586 1943–1946-cı illər arasında Kamuran Beyrutda kürd və fransız dillərində "Roja Nû" jurnalını da nəşr etdirmişdir. Sonrakı illərdə Almaniya və Fransada yaşamışdır. 1946-cı ildə Suriya müstəqil olduqdan sonra Levant Radiosunda işini itirdi və yerli siyasətə təsir etmək üçün bir yol tapa bilmədi. Buna görə də o, Parisə köçmüşdür. O, burada 1948-ci ildə Şərqi Dilləri və Sivilizasiyaları üzrə Milli İnstitutunda (INALCO) mühazirəçi olmuşdur.

1960-cı ildən Mustafa Bərzaninin rəhbərlik etdiyi İraq kürdlərinin Avropa sözçüsü oldu. Kürdlərlə İsrail arasında mühüm əlaqələr qurmuşdur. İsrail kürdləri İraqı hərbi cəhətdən zəiflətmək və İraq ordusunu Şimali İraqda bağlamaq üçün uyğun vasitə kimi görürdü. 1962-ci ildə Qərbi Berlində Ehsan Nuri ilə tanış olmuşdur.

Kamuran 1978-ci ildə vəfat etmişdir. O, ölümündən sonra Paris Kürd İnstitutunun həmtəsisçisi təyin edilmişdir. Əsərləri institutda saxlanılır.

 Seçilmiş əsərləri 
 Dilê qurên min. Ji giyanê bavê min, 1923 Damascus
 Snow of Light, 1935 Berlin
 Xwendina Kurdî, 1935, Damaskus
 Der Adler von Kurdistan, 1937, Berlin
 Memorandum on the situation of the Kurdes, 1948 Paris
 Le Kurde sans Peine's textbook, 1953 Paris
 Langue kurde, 2 volumes, 1953 Paris

 İstinadlar 

Kateqoriya:Kürd siyasətçilər
Kateqoriya:Kürd dilində yazan yazıçılar
Kateqoriya:Kürd milliyyətçiləri