Türkiyədə maoçu üsyan

Türkiyədə maoçu üsyan və ya maoçular tərəfindən xalq müharibəsi () — 1970-ci illərin əvvəllərində Türkiyə hökuməti ilə maoçu üsyançılar arasında Türkiyənin şərqində davam edən aşağı səviyyəli üsyan. Üsyanın gərginliyi 1980-ci illərin sonu və 1990-cı illərdə azalmış, daha böyük Türkiyə–PKK münaqişəsi fonunda kənarda qalmışdır. Aşağı səviyyəli silahlı hücumlar maoçu üsyançı qruplaşmalar tərəfindən həyata keçirilməkdə davam edir. Bu qruplaşmalar arasında ən əhəmiyyətliləri Türkiyə Kommunist Partiyası/Marksist–Leninistin silahlı qanadı Türkiyə Fəhlə və Kəndlilərin Qurtuluş Ordusu (TFKQO), həmçinin Maoçu Kommunist Partiyasının silahlı qanadları Xalq Qurtuluş Ordusu (XQO) və Xalq Partizan Qüvvələridir (XPQ).

 Zəmin 
24 aprel 1972-ci ildə İbrahim Qaypaqqayanın başçılıq etdiyi radikal qrup tərəfindən Türkiyə Kommunist Partiyası/Marksist–Leninist (TKP/ML) təsis edilmişdir və onlar xalq müharibəsi elan etmişdilər. Buna baxmayaraq, bir il sonra Qaypaqqaya həbs edilmiş, işgəncələrə məruz qalmış və öldürülmüşdür. Partiya 1978-ci ildə ilk konfransını keçirmiş və partizan müharibəsi planını təsdiqləmişdir, lakin silahlı üsyan ideyası nəzəri olaraq qalmış və çox az irəliləyiş əldə edilmişdir.

17 may 1985-ci ildə TKP/ML İstanbulda milyonlarla televiziya tamaşaçısına axşam xəbərlərinin saundtrekini əvəz edərək təbliğat mesajı vermişdir.A World to Win Magazine, 1985, "TKP/ML seizes the airwaves 8PM News Break"

 Üsyan 
TKP/ML-nin hərbi qanadı olan Türkiyə Fəhlə və Kəndlilərin Qurtuluş Ordusu (TİKKO) 1970-ci illərin sonu və 1980-ci illər boyu əhalisi Maoist partizan müharibəsini qisas kimi görən Tunceli vilayətində silahlı və partizan hərəkətləri həyata keçirib. 1938-ci ildə Dersim üsyanının yatırılmasına görə Construction of a Nation: The Early Years of the Turkish Republic and Dersim Events TİKKO bu dövrdə Tunceli və Qara dəniz bölgələrinin dağlıq ərazilərində partizan döyüşləri apararaq zirvəyə çatdı. Turkey and the War on Terror: "For Forty Years we Fought Alone", page 27

2000-ci ildə Türkiyə təhlükəsizlik qüvvələri Tokat və Sivas vilayətlərində TİKKO qiyamçılarına qarşı əməliyyatlara başlayıb. 12 sığınacaq aşkar edərək, onlar doqquz pulemyot, dörd reaktiv yaylım atəşi, qumbaraatan və partlayıcı maddələr, həmçinin 10 ton ərzaq və dərman aşkar ediblər. 

 Mədəniyyətdə 
 "Grup Munzur" və "Grup Yorum" kimi musiqi qruplarının bəzi mahnıları Dərsimdəki üsyanı xatırladır.

 Həmçinin bax 
 Gəzi parkı etirazları
 Kolumbiyada vətəndaş müharibəsi (1964–2016)

 İstinadlar 

 Xarici keçidlər 
 New Turkey - revolutionary news portal
 Banned Thought - Turkey
 Özgür Gelecek - news portal related to TKP/ML
 Kaypakkaya partizan
 Halkin Gunlugu - news portal related to MKP
 List of maoist guerillas killed in Turkey
 Videos from the People's War in Turkey

Kateqoriya:Türkiyədə maoçuluq
Kateqoriya:Türkiyənin iqtisadi tarixi
Kateqoriya:Türkiyənin siyasi tarixi
Kateqoriya:Partizan müharibələri