Türkiyənin illəri

Türkiyənin illəri
Anadolu yarımadası və Frakiya torpaqları üzərində qurulan Türkiyənin 81 vilayəti var.
Vilayətlər (illər) Türkiyənin ən böyük inzibati əraziləridir.
Bu 81 il 973 ilçəyə bölünür.
Bu ilçələrə ən kiçik inzibati vahidlər olan məhəllə və kəndlər daxildir.
İllərdə idarəetmə və icra vəzifəsi daxili işlər naziri tərəfindən tövsiyə edilən və Nazirlər Şurasının təsdiqindən sonra prezident tərəfindən təyin olunan qubernatorlar tərəfindən həyata keçirilir.

Osmanlı imperiyasının dağılmasından və 29 oktyabr 1923-cü ildə Türkiyə Cümhuriyyətinin rəsmi qurulmasından sonra inzibati sistemdə dəyişikliklər edildi.
İki il sonra Ərdəhan, Bəyoğlu, Çatalca, Dersim, Ergani, Gelibolu, Gənc, Kozan, Oltu, Muş, Siverek və Üsküdar vilayətləri (illəri) ilçələrə çevrildi.

1927-ci ildə Şərqi Bəyazid ilçəyə çevrilərək Ağrıya birləşdirildi.
1929-cu ildə Muş yenidən il, Bitlis isə ilçə oldu. 
Dörd il sonra Aksaray, Cəbəlibərəkət, Hakkari və Şebinqarahisar ilçə olması, Mersin və Silifke birləşdirilərək İçel adlı yeni ilin yaradılmasıyla, Artvin və Rizə birləşdirilərək Çoruh adlı yeni bir ilin yarandılmasıyla sayı 56-ya düşdü.
1936-cı ildə Rizə, Tunceli və Hakkari yenidən il oldu və həmin il Dersimin adı Tunceli olaraq dəyişdirildi; 1939-cu ildə Hatay dövləti Türkiyəyə birləşdirilərək il  oldu.
1953-cü ildə Uşakın vilayət (il), Kırşəhərin isə ilçə olması qərara alındı.
1954-cü ildə Adıyaman, Nevşəhər və Sakarya il statusu aldı.
1956-cı ildə Çoruh vilayətinin adı dəyişdirilərək Artvin, 1957-ci ildə isə Kırşəhərin il statusu geri qaytarıldı.
Bu ildən sonra 32 il ərzində vilayətlərin (illərin) sayında heç bir dəyişiklik olmadı.
1989-cu ildə Aksaray , Bayburt, Karaman və Kırıkkale ; 1990-cı ildə Batman və Şırnak; 1991-ci ildə Bartın; 1992-ci ildə Ərdəhan və İğdır; 1995-ci ildə Yalova, Karabük  və Kilis; 1996-cı ildə Osmaniyyə, 1999-cu ildə isə Düzcə il oldu.

Türkiyə Statistika Qurumunun məlumatına görə, 2019-cu ildə Türkiyənin əhalisi 83 milyon nəfərə çatıb.
Bu rəqəmin 77 milyonu il və ilçə mərkəzlərində yaşayan insanlar təşkil edib.
Ölkədə ən çox əhalisi olan il İstanbul, ən az əhalisi olan il isə Bayburtdur.
Bundan əlavə, ən böyük səth sahəsinə malik vilayət (il) Konya, ən kiçik əraziyə malik vilayət isə Yalovadır.
Mərkəzi İzmit olan Kocaeli ili, mərkəzi Adapazarı olan Sakarya ili və mərkəzi Antakya olan Hatay ili istisna olmaqla, böyük şəhəri olmayan bütün illərin mərkəz ilçələri illə eyni addadır.
 İllər 

+Rənglər Paytaxt və büyükşəhər Büyükşəhər
+Türkiyənin vilayətlərinin siyahısıAdSahəsi (km²)Əhalisi (2021)Əhalinin sıxlığı/(km²)Qeydiyyat nişanıTelefon koduValiAdana ili 13.8442.263.373 161,65 01 322 Süleyman Elban Adıyaman ili 7.337632.148 85,38 02 416 Aykut Pekmez Afyonqarahisar ili 14.016744.179 52,04 03 272 Kübra Güran Yiğitbaşı Ağrı ili 11.099524.644 48,31 04 472 Osman Varol Aksaray ili 7.659429.069 54,36 68 382 Hamza Aydoğdu Amasya ili 5.628335.331 60,02 05 358 Mustafa Masatlı Ankara ili 25.6325.747.325 220 06 312 Vasip Şahin Antalya ili 20.1772.619.832 124,48 07 242Ersin Yazıcı Ərdəhan ili 4.93494.932 19,72 75 478 Hüseyin Öner Artvin ili 7.393169.543 23,11 08 466 Yılmaz Doruk Aydın ili 8.1161.134.031 136,88 09 256Hüseyin Aksoy Balıkəsir ili 14.5831.250.610 84,25 10 266 Hasan Şıldak Bartın ili 2.330201.711 85,08 74 378 Sinan Güner Batman ili 4.477626.319 135,95 72 488 Hulusi Şahin Bayburt ili 3.74685.042 22,64 69 458 Cüneyt Epcim Biləcik ili 4.179228.334 52,50 11 228 Bilal Şentürk Bingöl ili 8.004283.112 34,95 12 426 Kadir Ekinci Bitlis ili 8.294352.277 41,97 13 434 Oktay Çağatay Bolu ili 8.313320.014 38,02 14 374 Ahmet Ümit Burdur ili 7.175273.716 37,74 15 248 Ali Arslantaş Bursa ili 10.8133.147.818 282,63 16 224 Yakup Canbolat Çanaqqala ili 9.817557.276 55,22 17 286 İlhami Aktaş Çankırı ili 7.542196.515 25,95 18 376 Abdullah Ayaz Çorum ili 12.428526.282 42,71 19 364 Mustafa Çiftçi Dənizli ili 12.1341.051.056 85,47 20 258 Ali Fuat Atik Diyarbakır ili 15.1681.791.373 115,79 21 412 Ali İhsan Su Düzcə ili 2.492400.976 157,36 81 380 Cevdet Atay Ədirnə ili 6.145412.115 67,35 22 284 Ekrem Canalp Elazığ ili 9.383588.088 62,99 23 424 Erkaya Yırık Ərzincan ili 11.815237.351 19,86 24 446 Mehmet Makas Ərzurum ili 25.006756.893 30,47 25 442 Okay Memiş Əskişəhər ili 13.960898.369 63,57 26 222 Erol Ayyıldız Qaziantep ili 6.8032.130.432 304,18 27 342 Davut Gül Giresun ili 7.025450.154 63,82 28 454 Enver Ünlü Gümüşxanə ili 6.668150.119 24,67 29 456 Kamuran Taşbilek Hakkari ili 7.095278.218 39,60 30 438 İdris Akbıyık Hatay ili 5.5241.670.712 294,87 31 326 Rahmi Doğan İğdır ili 3.664203.159 54,43 76 476 Hüseyin Engin Sarıibrahim İsparta ili 8.946445.678 49,73 32 246 Ömer Seymenoğlu İstanbul ili 5.46115.840.900 2.841,83 34 212, 216 Davut Gül İzmir ili 11.8914.425.789 367,27 35 232 Süleyman Elban Qəhrəmanmaraş ili 14.5201.171.298 79,48 46 344 Ömer Faruk Coşkun Karabük ili 4.142249.287 59,98 78 370 Fuat Gürel Karaman ili 8.678258.838 29,18 70 338 Mehmet Alpaslan Işık Qars ili 10.193281.077 28 36 474 Türker Öksüz Kastamonu ili 13.064375.592 29,04 37 366 Avni Çakır Kayseri ili 16.9701.434.357 82,93 38 352 Şehmus Günaydın Kırıkkale ili 4.791275.968 59,07 71 318 Yunus Sezer Kırklareli ili 6.459366.363 56,02 39 288 Birol Ekici Kırşəhər ili 6.584242.944 36,89 40 386 İbrahim Akın Kilis ili 1.412145.826 100,91 79 348 Recep Soytürk Kocaeli 3.3972.033.441 574,92 41 262 Seddar Yavuz Konya ili 40.8382.277.017 54,66 42 332 Vahdettin Özkan Kütahya ili 11.634578.640 49,79 43 274 Ali Çelik Malatya ili 12.259808.692 65,27 44 422 Aydın Bar Manisa ili 13.3391.456.626 107,99 45 236 Yaşar Karadeniz Mardin ili 8.780862.757 95,53 47 482 Mahmut Demirtaş Mersin ili 16.0101.891.145 114,95 33 324 Ali İhsan Su Muğla ili 12.6541.021.141 77,69 48 252 Orhan Tavlı Muş ili 8.650405.228 47,26 49 436 İlker Gündüzöz Nevşəhər ili 5.485308.003 55,24 50 384 İnci Sezer Becel Niğdə ili 7.234363.725 48,59 51 388 Yılmaz Şimşek Ordu ili 5.861760.872 128,68 52 452 Tuncay Sonel Osmaniyyə ili 3.320553.012 162,27 80 328 Erdinç Yılmaz Rizə ili 3.835345.662 89,49 53 464 Kemal Çeber Sakarya ili 4.8241.060.876 213,44 54 264 Çetin Oktay Kaldırım Samsun ili 9.7251.371.274 138,66 55 362 Zülkif Dağlı Siirt ili 5.717331.980 57,77 56 484 Osman Hacıbektaşoğlu Sinop ili 5.717218.408 38,17 57 368 Erol Karaömeroğlu Sivas ili 28.164636.121 22,68 58 346 Salih Ayhan Şanlıurfa ili 19.2422.143.020 107,76 63 414 Abdullah Erin Şırnak ili 7.078546.589 74,82 73 486 Ali Hamza Pehlivan Təkirdağ ili 6.1901.113.400 170,50 59 282 Aziz Yıldırım Tokat ili 10.042602.567 61,01 60 356 Ozan Balcı Trabzon ili 4.628816.684 174,79 61 462 İsmail Ustaoğlu Tunceli ili 7.58283.645 11,16 62 428 Mehmet Ali Özkan Uşak ili 5.555373.183 66,69 64 276 Funda Kocabıyık Van ili 20.9211.141.015 54,33 65 432 Mehmet Emin Bilmez Yalova ili 798291.001 339,56 77 226 Muammer Erol Yozqat ili 13.690418.500 30,76 66 354 Ziya Polat Zonquldak ili 3.342589.684 178,35 67 372 Mustafa Tutulmaz250px|upright=0.90|İstanbul ili'daki 15 Temmuz Şehitler Köprüsü, Asya ve Avrupa kıtalarını birbirine bağlamaktadır. 
250px|upright=0.90|Trabzon'un Çaykara ilçesindeki Uzungöl.
250px|upright=0.90|Mimar Sinan tarafından yapılan Edirne'deki Selimiye Camii.
250px|upright=0.90|Nevşehir sınırları içinde kalan Kapadokya'daki peri bacaları.
250px|upright=0.90|Türkiye'nin en yüksek dağı olan Ağrı Dağı.
250px|upright=0.90|Ege Bölgesi'nin en kalabalık ili İzmir.
250px|upright=0.90|Karadeniz Bölgesi'nin en kalabalık ili olan Samsun'daki Onur Anıtı.
250px|upright=0.90|Denizli'deki Pamukkale travertenleri.
250px|upright=0.90|Türkiye'nin en büyük gölü Van Gölü'nde yer alan Akdamar Adası.
250px|upright=0.90|Elazığ ili'da bulunan Pisa Kulesi'nden bile daha eğik minareye sahip Harput Ulu Camii.
 İstinadlar 

Kateqoriya:Türkiyənin inzibati bölgüsü