Sosial verilənlər inqilabı

Sosial verilənlər inqilabı — 2000-ci illərin əvvəllərində sosial şəbəkələrin yüksəlişi ilə mümkün olan insan kommunikasiyası modellərinin şəxsi verilənlər mübadiləsinin artmasına və bununla bağlı təsirlərinə doğru dəyişməsi hadisəsi. Bu fenomen görünməmiş miqdarda ictimai məlumatların toplanması ilə nəticələnmişdir.

 İstifadəsi 
Bu böyük və adətən yenilənən verilənlər mənbəyi sosial elmlər üçün yeni bir elmi alət növü kimi təsvir edilmişdir. Bir neçə müstəqil tədqiqatçı sosial məlumatlardan işsizlik, qrip epidemiyaları, bütün əhalinin əhval-ruhiyyəsi, səyahət xərcləri və siyasi fikirlər kimi tendensiyaları hökumət hesabatlarında mövcud olan standartdan daha sürətli, daha dəqiq və daha ucuz bir şəkildə müəyyən etmək və proqnozlaşdırmaq üçün istifadə etmişdir.

Sosial verilənlər fərdlərin bilərəkdən və könüllü olaraq paylaşdıqları verilənlərə aiddir. Xərclər və əlavə məsrəflər əvvəllər bu yarı-ictimai ünsiyyət formasını qeyri-mümkün etmiş, lakin 2004-2010-cu illərdə sosial şəbəkə texnologiyasındakı irəliləyişlər daha geniş paylaşma konsepsiyalarını mümkün etmişdir. İstifadəçilərin paylaşdığı məlumat növlərinə geolokasiya, tibbi məlumatlar, tanışlıq seçimləri, açıq fikirlər, maraqlı xəbər məqalələri və s. daxildir. Sosial məlumat inqilabı təkcə "Amazon.com"dakı kimi yeni biznes modellərinə deyil, həm də dövlət siyasəti və beynəlxalq inkişaf üçün qərarların qəbulunu təkmilləşdirmək üçün geniş imkanlar təqdim edir. Böyük miqdarda sosial məlumatların təhlili hesablama sosial elm sahəsinə gətirib çıxarır. Klassik nümunələrə media məzmununun və ya sosial media məzmununun öyrənilməsi daxildir.

 Təkamülü 
Hər bir internet fəaliyyəti istifadəçi haqqında daha çox məlumat öyrənmək üçün istifadə edilə bilən verilənlər izlərini qoyur. İnternetdən istifadə genişləndikcə dünyanın datafikasiyası sürətlə inkişaf edir. 2017-ci ildə təxminən 16 zettabayt verilən istehsal olunurdu və 2025-ci il üçün 163 zettabayt verilən gözlənilir. Bu, verilənlərin kritik bir əmtəəyə çevrilməsinə səbəb olmuşdur.

Hökumətlər əsrlərdir ki, kreditlərin ödənilməməsi riskini məhdudlaşdırmaq vasitəsilə gəlir əsasında vergi toplamaqla və vətəndaşlarının demoqrafik bölgüsünü nəzərə alaraq lazımi infrastrukturu təmin etməklə institusional sistemlərin davamlılığını təmin etmək üçün verilənlər toplayır. Başlanğıcda bu verilənlər siyahıyaalma sistemi də daxil olmaqla, uçotun aparılması və nəzarət üçün yazılı verilənləri özündə əks etdirirdi.

 Həmçinin bax 

 Böyük verilənlər
 Sosial kapital
 Sosial profilləşdirmə

 İstinadlar 

Kateqoriya:Sosial şəbəkələr
Kateqoriya:Sosial məlumat emalı
Kateqoriya:Sosial nüfuz
Kateqoriya:Növlərinə görə inqilablar