Tsilin kilsəsi

Müqəddəs Yelisey adına Tsilin kilsəsi () — Qəbələ rayonunun Nic qəsəbəsində yerləşən kilsə. Erməni mənbələrində adı Müqəddəs Tanrının Anası Kilsəsi () kimi xatırlanır. Kəndin aşağı () məhləsində yerləşən kilsəni kəndin yuxarı () məhləsindəki Bulun kilsəsindən fərqləndirmək üçün yerlilər ona sadəcə Tsilin kilsəsi də deyirlər.

 Tarixi 
Müasir kilsənin əsası 1866-cı ildə qoyulub, tikinti 1869-cu ildə bitib. Kilsə həmin il keşiş Aristakes tərəfindən təqdis edilib və istifadəyə açılıb. Tikintiyə maliyyə yardımı edənlər arasında Qalust Yüzbaşı və Xaçatur Yeğiazaryan adlı udi donorların adları çəkilir.

 Arxitekturası 
İki mərtəbəli sakristiya və yarımdairəvi tağları olan Silin kilsəsinin uzunluğu 20.52, eni isə 11.56 metrdir. O, Müqəddəs Yelisey kilsəsinin arxitektural kompozisiya xüsusiyyətlərini bölüşür. Birincinin tağlı örtüyü iki cüt xaçşəkilli sütunla dəstəklənir. Müqəddəs Yelisey kilsəsi ilə müqayisədə onun şimal fasadına açılan daha bir pəncərəsi var. Cənub fasadında günəş saatı olan kilsə incə işlənmiş daş və məhluldan hərtərəfli tikilmişdir. Altı sütuna söykənən altıbucaqlı kiçik sütunlar ilə bitən zəng qülləsi qərb frontonunun üstündə ucalır. 5 altar pilləkəni var.

 Kilsədə xidmət etmiş keşişlər 
 Avaq Ter-Hovhannisyan (1868)
 Harutyun Matevos oğlu Xamoyants (1873) — Moskva Universiteti məzunu, daha öncə 7 il hüquqşünas kimi çalışıb
 Petros Martirosyan Ayrapetyan (1879) — dördüncü dərəcəli diakon rütbəsi almışdı
 Sargis Xamoyants (1875–1898) — Tiflis Nersisyan məktəbində və Moskvada Lazarev Şərq dilləri İnstitutunda təhsil almışdı.

 Məktəb 
Kilsənin həyətində Nic 5 saylı tam orta məktəbi yerləşir. Məktəb 1875-ci ildə açılıb. Məktəbin ilk müəllimi keşiş Sargis Xamoyants olub.

 Yazılar 
Kilsənin şərq girişində müxtəlif yazılar mövcuddur:
ŞəkilOrijinalTərcüməsiframeless|396x396pxՌՍՏԱԿԵՍԵԱՆՑ ՅԻՇԱՏԱԿ ԿԵ
ՆԴԱՆԵԱՑ ԵԻ ՆՆՋԵՑԵԼՈՑ

ԻՒՐԵԱՆՑ ՀԻՄՆԵՑԱՒ Ի ԹՎԻՆ

ՀԱՅՈՑ ՌՅԺԵ, ԱԻԱՐՏԵՑԱՒ ՌՅԺԸRştakesyanlar ailəsindən uyuyanların və yaşayanların xatirəsinə, bu kilsənin 1315-ci ildə (1866) əsası qoyulmuş və 1318-ci ildə (1869) bitirilmişdir.frameless|396x396pxԵՂԻԱԶԱՐԵԱՆ
ԽԱՉԱՏՈՒՐ

ԻՇԽԱՆՆ ՈՒՏԻ

ՑԵՐԿԱՆՑ ԻՒՐ

Ի ՇԻՆՈՒԹԻ(Ւ)Ն

ՏԱՃԱՐԻՍ

ԵՏ ՀԻՆԳ ՀԱՐԻՒՐ

ՌՈՒԲԼԻՍUdi işxanı Yeğiazaryan Xaçatur məbədin tikintisinə 500 rubl ianə etdi.frameless|395x395pxԿԱՌՈՒՑԱՒ ՍԲ ԵԿԵՂԵՑԻՍ
ԱԾ ԱՐԴԵԱՄԲՔ ՆԻԺԵՑԻ ԳԱ

ԼՈՒՍՏ, ԽԱՉԱՏՈՒՐ, ՅԱՐՈՒԹԻ

ՒՆ ԵՒ ՀԱՄԲԱՐՁՈՒՄ, ՉՈՐ

ԻՑ ՀԱՐԱԶԱՏ ԵՂԲԱՐՑ, ՌՊՀMüqəddəs Tanrının Anası kilsəsi Nicli qardaşlar Qalust, Xaçatur, Harutyun və Ambartsum adlı 4 qardaş tərəfindən 1870-ci ildə tikilib.

 Freskalar 
Plasterdən aşağı hissədə "Allah Ata", dörd həvari və s. təmsil edən bir sıra freskalar salamat qalmışdır.

 İstinadlar 

Kateqoriya:Qəbələ rayonunun abidələri
Kateqoriya:Qəbələnin görməli yerləri
Kateqoriya:1866-cı ildə yarananlar