Duyğu sinirləri

Duyğu sinirləri — Sensor sinir və ya afferent sinir, əsasən somatik afferent sinir liflərini ehtiva edən sinir üçün ümumi anatomik termindir. Duyğu  sinirlərində olan afferent sinir lifləri periferik sinir sistemindəki həssas neyronlardakı müxtəlif hiss reseptorlarından mərkəzi sinir sisteminə (MSS) sensor məlumat ötürür.

Hərəkət siniri məlumatı MSS-dən PSS-ə daşıyır və hər iki növ sinir periferik sinirlər adlanır.

Afferent sinir lifləri bütün bədəndəki hiss neyronlarını əlaqələndirərək mərkəzi sinir sistemində müvafiq emal sxemlərinə səbəb olur.

Afferent sinir lifləri tez-tez qarışıq sinirlərdə motor neyronlardan (mərkəz sinir sistemindən PSS-ə gedən) efferent sinir lifləri ilə birləşir. Stimullar reseptorlarda sinir impulslarına səbəb olur və həssas ötürülmə kimi tanınan potensialları dəyişdirir.

 Onurğa beyninə giriş 
Onurğa beyninin arxa köklərinin qanqliyalarından duyğu neyronlarından afferent sinir lifləri, efferent liflərlə ötürülən motor əmrləri isə onurğa beynindən ventral köklərə doğru ayrılır. Dorsal və bəzi ventral liflər birləşərək onurğa sinirləri və ya qarışıq sinirlər əmələ gətirir.

 Sinir zədələnməsi 

Həssas sinirin zədələnməsi sinir tərəfindən yerinə yetirilən funksiyaların çeşidinə görə geniş spektrli simptomlara səbəb olur. Travmatik xəsarətlər və həssas sinirlərin digər zədələnməsi periferik neyropatiyaya səbəb ola bilər, məsələn, zəif koordinasiya və tarazlığa səbəb olan mövqe duyğunun azalması, temperatur dəyişikliklərinə həssaslığın azalması və əlavə problemlərə səbəb olan ağrı.

Həssas sinir liflərinin zədələnməsi ağrı və ya temperatur dəyişikliklərini hiss etmə qabiliyyətinə təsir göstərə bilər. Bu, kəsiklər və ya yara infeksiyaları kimi xəsarətləri görməməyinizə səbəb ola bilər. Ürək böhranı və ya digər ciddi şərtlərin aşkar edilməməsi də ola bilər. Ağrı və digər hisslərin aşkar edilməməsi diabetli insanlar üçün xüsusilə əhəmiyyətli bir problemdir və bu populyasiyada alt ekstremitələrin amputasiyası hallarına səbəb olur. Ümumiyyətlə, zəif həssaslıq və aşkarlanma bir çox insanlarda illər ərzində dəri, saç, oynaqlar və sümüklərdə dəyişikliklərə səbəb ola bilər.

 İstinadlar 

Kateqoriya:Sinir sistemi